장음표시 사용
481쪽
Harus auctor nobilitatis tuae I 'thagorae aut udomi cum longe, ineq. fueret , permanavisse mihi videtur in hanc ciuitate : idq. cu conte I xa probabile est, tum quibusdam etiam uestigi s in dicatur. quis est enim, qui putet, cum floreret innata Graeciapotentis is maximis urbibus, ea, quae Magna dirita est; in hisq. primum ipsius Uthagorae , deinde postea 'thagoreorum tantunomen esset; nostrorum hominu ad eorum d Ii
mas uoces aures clausas fuisses quin etiam arbitror, propter Pythagoreorum Amirationem P amquoque regem 'thagoreum a posterioribus ex xlimatum. Nam cum Pythagorae dissiplinam , instituta cognosserent , regisq. eius aequitatem , O sapientiam a maioribussuis accepissent , aetates autem, et tempora ignorarent, propter uetustatem; eum, qui sapientia excelleret, Uthagoris aud torem fia se crediderunt. Et de coniectura quidem hactenus. Vestigia autem 'th oreorum quan quam multa colligipossiniit , paucis tamen utemui : quoniam non id agitur hoc tempore. 2Vam cum carminibus soliti illi esse dicantur etpraecepta quaedam
occultius tradere,inmerites suas a cogitationum intentione cantu , dibusq. ad tranquillitatem tr
ducere ;grauissimus auctor in Originibus dixit O to , morem apud maiores buric epularum Dilbe, ut,
deinceps , qui accubarent , canerent ad tibiam cla rorum iurorum laudes, atque uirtutes . ex quo per
'θicuum es, is cantus tum fuisse resiriptas uocumsonis s
482쪽
Νnis , carmina. quanquam id quidem etiam x II. tabula declarant , condi iam tum solitum essee carmen: quod ne liceret fieri ad alterius iniuriam , leges sanxerunt. uero illud non eruditorum temporum argumemtum est, quὸd O deorumpu uinaribus, et epulis magistratuum Mespraecinunte
quod proprium eius fuit , de qua loquor, disiipi, rnae. mihi quidem etiam . p Caeci carmen, quod valde Panaetius laudat epistola quadam, quae est
ad Tuberonem, Uthagoreorum uidetur. Multa sint etiam in nonris i Hiitutis tanta ab illis quae praetereo , ne ea, quae peperisse ipsi putamur , aliunde didicisse uideamur. Sed , ut ad propositum
redeat oratio; quam breui tempore quot, et quantipoeta, qui autem oratores extiterunt infacile ut appareat, nostros omnia consequi potuisse, multit uelle coepissent. Sed de ceteris studiis alio loco et dicemus ,si usus fuerit, O saepe diximus. Sapie tiae studium uetus id quidem in nostris : sed tamen , ante Lael' aetatem, O Scipionis, non reperio quos pellare possim nominatim: quibus adolescentibus
Stoicu- Diogenem , O Academicum Carneademtiideo ad senatum ab Atheniensibus msssos esse is gatos. qui cum resp. nullam unquam partem attiagissent; essentq. eorum alter Cyrenaeus , alter B
'lonius; nunquam profecto scholis essent excit . ti, neque ad ill ad munus eleriti, nisi in quibusdam principibus temporibus illis fuissem stadia donti . na: qui cum cetera litteris ni darent, alij ius cis
483쪽
Ie , ali' orationes suas, alij monumenta maiorum ;hamc ampli ssimam omnium artium bene uiuendidisciplinam uita magis, quam litteris,persecuitisunt . itaque illius uerae, elegamusq. philosophiae , qtiae ducta a Socrate in Peripateticis adhucpermansit, idem alio modo dicentibus Stoicis, cum Acade mici eorum controuersias disceptarent, nulla fere sunt , aut pauca admodum latina monumenta, mnepropter magnitudinem rerum, occlipationemq. omnium , siue etiam , quod imperitis ea probari posse non arbitrabantur: cum interim, illis silent bus , C. Amafanius extitit dicens. cuius libris ed tis, commota multitudo contulit se ad eandem p
tissimum disciplinam ; siue quod erat cognitu perfacilis; sive quὸd inuitabatur illecebris blandis u
luptatis; siue etiam, quia nihil prolatum erat m bus, illud, quod erat, tenebant. Fon Amaf. mum autem multi, eiusdem aemuli rationis, multa cum scripsissent , Italiam totam occupauerunt rquodq. maximi argi mentum vi, non dici illa
subtiliter , quod est facile edificantum, O G in δε-LIis probentur; id illi ima mentum esse disciplinae putant .sed defendat quidem , mod quisques tit: sunt enim iudicia liberi nos inI tutum tenebimus: nullisq. unius disciplinae legibus adpri Ii , quibus in phi ophia necessario pareamus, quid sit in qu
que re maxime probabile , semper requiremus. quod cum saepe alias, tum nuper in Tusculanost . diose egimus. itaque , expositis tridui distulationibus s
484쪽
bus , quartus dies hoc libro concluditur . at enim in inferiorem ambubitionem descendimus , quod idem feceramus superioribus diebus sic acta res est. M. Dicas , si quis uult, de qua re di putare uelit . Α. non mihi uidetur omni animi perturbatione posse sapiens uacare. M. ritudine quidem, hesterea distulatione uidebatur: nisi forte temporis crassa a sentiebare. A. Minime uero: nam mihi 'egregie probata est oratio tua. M. Pon igitur exictimas cadere in sapiente aegritudinem ζ APromsus non arbitror. M. Atqui ,si ista perturbare animumsapientis non potest, nulla poterit. quid enimi
metus ne conturbet ζ at earum rerum est absentium
metus , quarum praesentim est aegritudo. sublata igitur aegritudine , ublatus est metus. Rectant duae perturbationes , lautiagestiens , O libido: quae si
non cadent in sapientem , semper mens erit ira
quilla sapientis. A. Sic prorsus intelligo. M. k πώ igitur maris ἰ natim ne nos uela facere , i, quasi e portu egredientes , paullulum remigare A. Guidnam sinuc ron enim intel o. M. inachosippus , O Stoici , cum de aprimi perturbationibus distulant , minam partem in his partiendis, O definiendis occupati sunt: illa eorum perexigua
oratio est , qua medeantur animis , nec eos turbulentos hse patiantur. Peripatetici autem adplacandos animos multa asserunt: spinas partiendi , G definiendi praetermittunt. quaerebam igitur, utrum panderem uela orationis natim , an eam antepaul
485쪽
Iulum dialecticorum remis propellerem. modo uero . erit enim hoc totum , quod quam , ex
utroque persectius . M. Est id quidem re Iius Ged post requires ,si quid fuerit obscurius. A. Faciam equidem: tu tamen, ut soles , dices ista ipsa obsim
ra planius , quam dicuntur a Graecis. M . Enitar quidem Ued intento opus est animo, ne omnia dilabantur ,si unum aliquod effugerit. Quoniam, quie Graeci uocant, nobis perturbationes appellari magis placet , quam morbos; in his explicandis ueterem illam equidem Uthagoraeprimum, dein de Platonis descriptionem sequar: qui animum in duas partes diuidunt: alteram rationis participem faciunt , alteram expertem. in participe rationis ponunt tranquillitatem, id est placidam, quietamq- constantiam: in illa altera motus turbidos tum irae, tum cupiditatis, contrarios , inimicosq. rationi. sit igitur hic fons: utamur tamen in his perturbationibus describendis Stoicorum definitionibus , partitionibus: qui mihi uidentur in hac quaestione nersari acutisme. Est igitur Zenonis haec definitio, ut perturbatio sit, quod παθος ille dicit, auersa aredia ratione contra naturam animi commotio. um .dam breuius , perturbationem esse appetitum v hementiorem, dicunt; sed uehementiorem eum πω lunt esse , qui longius discesserit a naturae con tantia. Tartes autem perturbationum uoltuit ex duobus opinatis bonis nasti, est ex duobus opinatis malis; ita esse quattuor. ex bonis libidinem,
486쪽
laetitiam; ut sit latitia praesentium bonorimi, is
do futurorum; ex malis meti aegritudinem nasci censient, metum ex futuris, aegritudinem ex praesentibus. quae enim uenientia metvuntur , e
dem efficiunt aegritudinem instantia. laetitia autem, O libido in bonorum opinione uersantur: cum libido ad id, quod uidetur bomum , illacta , O in lammata rapiatur; utitia, ut adepta iam aliquid concupitum, efferatur, gestiat. natura enim o nes ea, qliae bona uidentur, sequuntur , fugiuntq. contraria. quamobrem, simul obieLIa species c ius iam est, quod bonum uideatur; ad id ad scendum impellit ipsa natura. id cure consanter, prudenter . st , em modi appetitionem Stoici βουλησιν appellant, nos appellamus uolaritatem o eam illi putant in solo esse sapiente; quam sc definiunt. v laritas est, quae quid cum ratione desiderat. Quae autem aduersa ratione incitata est uehementius, ea libido est, uel cupiditas e Paenata, quae in omnibus stultis imi enitur. Itemq., cum ita movemur, ut in bono simus aliquo, dupliciter id contingit. nam cum ratione animus mouetur placide, atque coi flamier, tum illud gaudium dicitur: cum autem Oinaniter, O effuse a nimus exultat, tum illa laetitia gestiens, uel nimia dicipotest: quam ita definiunt, ne ratione animi elationem. quo modoq. bona natura appetimus; sic a malis natura declina=nus. quae declinatio si cum ratione fiet, cautio appelletur , eaq. intelligatur in solo esse sapiente arm
487쪽
tem sine ratione , ct cum exanimatione humili, atque stacta, nominetur metus. est igitur metus Uioni aduersa cautio . praesentis autem mali sopientis asse tio nulla est . nulli autem aegritudo est ea , qua assciuntur in malis opinatis, mimosq. d
mittunt, et contrahunt rationi non obtemperantes.
itaque haec prima definitio en, ut aegritudo tan mi aduersante ratione contraIlio. silc quattuor perturbationes sunt , tres constantiae: quoniam aegritudini nulla constantia opponitur. Sed omnes pertum bationes iudicio censent fieri , O opinione: itaque eas definiunt pressus ; ut intelligatur non modo, quam uitiose ,sed etiam quam in noItra set pote flate. M igitur aegritudo, opinio recens mali pr sentis: in quo demitti contrahiq. animo, rectum esse uideatur. Laetitia , opinio recens bonipraesentis , in quo efferri re itum esse uideatur. Metus, opinio impendentis mali, quod intolerabile esse uideatur. Lmido , opinio uenturi boni , quod ,sit ex usu, iam praesens esse, atque adesse. Sed quae iudicia, quas opiniones perturbationum esse dixi, non in eis perturbationes solum positas esse dicunt , uerum ita etiam, quae esciuntur perturbationibus; ut aegritudo quasi morsum aliquem doloris esciat, metus re cessum quendam animi , O fugam , laetitia pro tu sum hilaritatem, libido Granatam appetentiam. Opinionem autem, quam in omnes definitiones superiores inclusimus, uolunt esse imbecillam assen
sionem . Sed in singulis perturbationibus pretes eiusdem
488쪽
eiusdemgeneris plures subiiciuntur , ut aegiri indisii inuidentia, cui uυ est enim, docendi caussa, uembo minus usitato; quoiniam inuidiam non in eo , qui inuidet ,sol dicitW ,sed etiam in eo, cui inuide tur 9 aemulatis , obtrectatis , misericordia, a 'or ,
luctus , maeror, aerumna , dolor , lamentatio Jolicitudo , molesia , assi talio , desperatis, O si qua
sunt de genere eodem . Sub metum autem subiecta sunt pigritia , pudor , terror , timor ,pauor, era-nimatio , conturbatis , formido . Voluptari mal uolentia , laetans malo alieno, delectatio , iactaris ,
O similia. Libidini ira , excandesientia , odium, mi icitia , discordia , indigentia , desiderium , cetera eiusmodi. Haec autem definiunt hoc modo: Inuidentiam esse dicunt aegritudinem , susceptam propter alterius resfecundas, quae nihil nocearit in uidenti. nam ,si quis doleat eius rebus secundis , a quo ipse laedarum , non re te dicitur inuidere ; ut si Hectori Agamemnon: qui autem, cui alterius commoda nihil noceant , tamen eum doleat his frui, is inuidet pro sim . Aemulatio autem dupliciter illa quidem dicitur , ut O in laude , O in uitio nomen hoc sit . nam ct tristatio uirtutis aemulatio dicitur: sed ea nihil hoc loco utimur; e t enim laudis: est est aemulatio aegritudo , si eo , quod concupierit, alius potiatur , ipse careat. Obtrediatio autem enca, qua intelligi Plot3piam volo, aegritudo ex eo, quod alter quoque potiatur eo, quod ille ipsi concupiuerit. Miserisordia eLi aegritudo ex miseria alm
489쪽
terius inimia laborantis . nemo enim paricidae, aut proditorissupplicio misericordia commouetur. gor est aegritudo premens . Luctus , aegritudo ex eius , qui carus fuerit, interitu acerbo . Maeror, agritudo flebilis . erumna , aegritudo laborios. Dolor, aegritudo crucians . Lamentatio, aegritudo cum eiulatu . Solicitudo , aegritudo cum cogitatione. Molenta, aegritudo permanens. Afflictatio sagritudo cum uexatione corporis. Desteratio, regritudo sine ulla rerum expeLIatione meliorum. ut
autem subiecta sunt sub metu , ea sic definiunt:
Tigritiam , metum consequentis laboris: Terrorem , metum concutientem: ex quo fit, ut pudorem rabor , terrorem pallor , est tremor dentium crepitus consequatur: Timorem, metum mali propinquantis: Pavorem, metum mentem loco monentem: ex quo illud Eniij , Tumpauor sapientiam mihi omne ex animo empe torat: arii ationem , metum fulsequentem , O quasi
mitem pavoris: Conturbationem , metum eu tientem cogitata: Formidinem, metum permanen
tem . Voluptatis autem partes hoc modo describunt , ut Malevolentia sit uoluptas ex malo ast rius sine emolumiento suo; Delectatio , uoluptas suauitate auditus avrimum deleniens: qualis en haec almum, laeta sunt ocudorum , O rabionum ,
O odorationum , O saporum: quae sunt omnes ius generis, ad perfundendum ariimum tanquam . illius
490쪽
illiquesum voluptates . . Iactatio inuoluptas I Iliens , sie esserens insolentius. uuae autem libri
cimi subie la sunt , ea lic definiunt , ut Ira sit libi- o pt endi eius, qui uideatur usisse iniuria : E
. candescentia autem sit Ara nascens, modo ex flens: qrea θυριοςgraece dicitur: Odiure, ira inuet rata: Inimicitia , ira ulciscendi tempus obseruans: Discordia, ira acerbior, intimo odio ,stcorde com
cepta: Indigentia, libido inexplebilis: Desideriumὼ libido eius, qui nondum ad sit, uidendi. Distinguistilud etiam, ut sit libido earum rerum, quae dicuntur de quodam , aut quibusdam; quae γωατηγώρημιαροσα diale Ictici appellant; ut habere diuitias , capere honores. Indi entia , libido rerum psarum est ,ut
honorum, ut pecuniae. Omnium autem perturba tionum fontem esse dicunt intemperantiam: quae est a tota mente , O a re Ia ratione defentis , sic auersa a praescriptione rationis , ut nullo modo appetitiones animi nec regi, nec contineri queant . quemadmodum igitur temperantia sedat appetitiones , est efficit , ut hae reItae rationi pareant , conseruatq. considerata iudicia mentis sic huic inimica intemperantia omnem animissatum inflammat, conturbat , incitat . itaque aegritudines , O me tus , O reliquae perturbationes omnes gignuntur ex ea. quemadmodimet, cum sanguis corruptus est , aut pituita redundat , aut bilis , in corpore morbi , aegrotationesq. nascuntur: cprauarum opinionum