장음표시 사용
231쪽
tionem. Sed effectum n agis. quam ipsam rem ob oeulos habuisse videtur ICtus. Exemplum habebis : Caius Titio M. thaleros mutuo dedit ἔ acceptis igitur nummis. Titius Caici debet M. Post haec Caius testamento Lucii heres scribitur, Titioque legatum M. thalerorum relinquitur eodem ; iam Caius Titio ex testamento debet M. Debitum Cati aequale est debito Titii, & ereditum huius istius credito, E. utriusque fit liberatio. mutua collatione, h. e. compensatur debitum utriusque. Bleuius alii eompensationem solutionem breui manu factam, sed metaphora adhibita dicunt.
Mustio. Denegata debiti, ob creditum, restitutio, RE
'a Sempronius ad bibliopegum libros deseri, ab ipso compingendos s compactis istis solutionem d. Ferre conatur, quo ipso , si bibliopegus Sempronio libros compactos reddere detrectat , eos retinere dicitur. Bibulus Na: hani . circumcisi egentis egregio indiuiduo . vestes suas festiuiles pignoris nexu obligat , acceptis ab eo mutuo XX. thaleras. Post aliquod
tempus aliud mutuum X. thalerorum , ci edgnt e 4m , contrahit , pignore nullo constituto. Acccptis annuo , Nathani XX. soluit . pignusque reddi sibi vult i recuset iste , donec &soluta fuerint X. Retentionis ius exercuit Nathan. Hai d raro retentio compensationem fgnificat. L. 4. L. Io. D. de compens L. 3O. D. de emi. vend.
Lib. XVI. Res mobilis a , alteri gratis M custodienda' u data, DEPOSITUM c dicitur. Tradens, DE- - PONENS, recipiens, DEPOSlTARIVS audit.
Neposit a) Quodsi res immobilis custodienda eommittitur , mandarim. sum est. L. F. F. . D. de praese. veis. coli. L. 3. in s. D. de aeqv. vel amitt. Is L. Ir. D. de perie. ac commod. rei vendit. Conuenit eum verbo deponere quidem vocabulum commendare. L. I . D. depos L. I 16. D. vi V. S. immobilibus tamen magis applicatum 3 commendatur potius cura. G ND LINGIustra via ad verit. P. III. 4. 24. s. 32. distinguit inter verbum Miem, illud immobilibus non conuenire, hanc maxime, tradens.
b) Quodsi quid pro custodia praestetat, locatio conductici
trit, aut contractua innominat .
232쪽
c VLHANus depositum deducit a particula de x ponere: illa significatum auget . vi amo, deamo , propeIo, depropesoa
Res, ob metum amistionis ) alicui gratis eu- Dovium stodienda commissa , DEPOSITUM MISERA- muerialis.
'ὶ v. g. incendio flagrante urbe ; belli furore per prout giam grassante, &e. vid. L. I. s. i., Θ 3. D. depositi.
DEPOSITUM, in mutuum mutatum, IRRE Depositu GVLA RE dicitur. erregulare.
'ὶ Sed praeter necessitatem haee noua fingitur depositi species. Sempronius apud Mevium deponit pecuniam non obsignatam , atque se rein fungibilem ι hane in usus suos convertit Meuius , T in genere nune restituenda pecunia erit. Sed hoe dicebatur mutuum. E. depositum irregulare mutuum in. cons. L. 16. 26. D. depos L. 24. D. ιος.
ACTIO personalis, qua deponens depositum Actis δε- a depositario restituendum pollulat, DEPOSITI ραμ. DIRECTA a); qua vero depositarius indemni- . ratem intuitu depositi praestari desiderat, DEPO
SITI CONTRARIA h) dicitur. ' '
Res litigiosa, deposita apud tertium, SEQVΕ- s. v STRVM a ; tertius ille apud quem deposita est, strum SEQVESTER ; si res consentiente utraque parte ιμ' - tertio committitur custodienda, SEQVESTRVM T T. VOLUNTARIUM, sin auctoritate iudicis, NE- sequester.
CESSARIUM, L. IUDICIALE h) vocatur.
233쪽
isposaeerunt. Sequestium ab eo , quod . qui deponunt rem litigiosam, eius , apud quem deposita est , fidem sequantur . di
currenti , vel sequenti quasi eos , qui contendunt. committatur; CvRTrvs ξικαε- apud Celeb. OTTON EM Thes tur. b eo , quod quasi secet medius. Eligas, cui dicas : Tu mihi sola pla S. b in V. g. Caius a Titio vindicat horologium aureum portatile . hoc cauete recusante , res vindicanda sequestro datur. L. T. s. t. D. qui μιιι . cet.
f. CCCLXXI. ' ρ δε- . ACTIO personalis , qua vi Elor rem deposi- . et Ut tam a sequestro tradi sibi postulat, SEQVESTRARIA Di RECTA ) ; qua sequester indemnem se seruari contendit, CONTRARIA
dicitur. Vid. L. I I. r. L. I 2. S. I, D. 4eps.
Lib.XVII. Pactum, de negotio aliquo alieno nomine Per-
I ficiendo , MANDATUM ; qui perficit,
MANDATARIUS , cuius nomine Perficitur,
atari s. Mandara licet haud raro imperativum significatum habeat , hie tamen precarium obtinet , ut apud VIRGILIUM Aeneid. Lib. VI. v. II 6. Idem orans MANDATA dabast. Amicorum enim est mandare & mandata exsequi ι Hine mam datum dictum ab eo volunt , quod veteres , mandata dantes, Iecipientesque , manus inuleem , idque in signum fidelitatis, dare consueuerint. vid. IsrDo Rus Orig. Lib. IIII. e. 4. Nescio , anne hule opinioni robotis aliquid accedat ex eo, quod Graeci mandare vocaverint .
is, ACTIO persionalis , qua mandans a mandatario implementum ne otii suscepti requirit, MANDATI
234쪽
DATI DIRECTA ; qua vero mandatarius indemnitatem intuitu negotii suscepti postulat, CONTRARIA dicitur.
V. g. sumtus in iter, vel in ipsum negotium factos. L. iet.
Pactum a , de rerum , aequali iure possessa- Lib. VII. Tum, lucro damnoque eodem modo serendiSi tibi' ,
a Noli mirati , me contractus definire per pacta ; Piltum commerciis hominum inseruiens contractum dixi g. CLIII. . b) Datur & societas personarum , coeuntium scilicet adeommunem finem effectui dandum. Exemplum societatis bonorum habes in s. IIII. nor. b, . 7
Ius plurium , rem unam eamdemque ad pro- Communio
Prios usus adhibendi , COMMUNIO BONO
RUM a ; Alternus vero rei communiS Vsus Ver tuna.
a) Talis , secundum Germanorum iura , in societate coni gali conspicitur. b) V. g. Seius & Mucius agrum possident communem, Primo quinquennio eumdem colit fructusque recipit iste, altero hic , tertio iste, quarto hic, & sic porro.
SOCIETAS, de omnibus ad certum genUS Mistasg spe tantibus honis inita , GENERALIS sa) , de ' με Certis vero ac determinatis rebus , PARTlCV- α
ain Talis est negotiatoria . in qua sunt omnia , quae ad mercium genus referri possimi , non alia. Inde nec uxores. licet quandoque Venales. i b) V. g. linum. bombycinum pannum, pileos, rel. In hanc societatem dedurere licet.
235쪽
minas SOCIETAS , in quam tantum unus, quantum φε μ βες alter confert , AEQUALIS ; in quam alter ma-
et H iorem, alter minorem quantitatem, aut alter rem,
'' alter operas conseri, INAEQUAIIS ; qua alter damnum, alter lucrum recipit, LEONINA ')
. Vocatur. . Ita vocatur in L. 20. 3. x. D. νυ see. Denominationis
ratio desumta e Fabula v. Lib. I. PHAEDRI.
Actis pro ACTIO personalis , qua socius implementum ρ ρ' . societatis a socio postulat, PRO SOCIO dicitur. f. CCLXXVIIII. L. XVIII. Translatio iuris ain nostri in alium , pro deter-Τ' '. . minato pretio ch), VENDITIO ; qui transfert, ν . ., i VENDlTOR; Acquisitio iuris , quod alter ha--, ,. huit, EMTIO; acquirens EMTOR; Translatio more S acquisitio iuris pro certo pretio, EMTIO En tia VENDITIO dicitur.
M Hoc magis placuit, quam notio dominii , quum non semper dominium transferatur in emtione venditione . sed taleius , quo venditor erat instructus. Conseras titulum pro emtore. Qui ab eo . qui dominus non est , rem emit. non dominium , sed usucapiendi conditionem acquirit. L. 33. F. I. D. de usustu. b) MεN cxx Nivs in Dus de Reseus emi. vandis. ex tumo ex nunc. s. 3. veteri Philosophiae studens , emtionem venis ditionem dieit contractum consensualem , nominatum , bonae fidei R iuris gentium, quo merx cum pretio permutatur. Sed permurationem contractum innominatum cit. L fastus idem.
mnium ζ Quantitas, qua res ad relationem inter se aptae
tu i ς fiunt, PRETIUM a); quod si ea quantitas Per letem determinata sit, LEGALE b); si paciscentium voluntate, CONVENTIONALE vocatur.
M Pretii igitur generalis notio est, non emtioni venditioni
236쪽
antum Meominodata, quod voluisse videtur V A R R o de lingas. Lat. Lib. IIII. Sie pretii conductionis in L. 28. 3. I. D. De.& operae pretii in L. st. D. pro sec. mentio fit. BRvMM Rus tamen de loe. eond. p. 4 I pretii & mercedis differentiam defendit. Facessere hinc iubemus VARRONEM e. I. pretium a periteis derivantem. b) Ita ab iis , quibus Politiae cura incumbit, determinatur pretium comestibilium ac potulentorum , publiceque proponitur tabula tale exhibens.
Res is) aestimabilis Q in emendo vendendoque Mem. MERX vocatur.
M Ad personas hoc non extenditur, L. 2 T. D. de V. S. unde, qui homines mercantur , Mangones proprio nomine dicuntur . ipsi vero homines venditi, venalitia. L. 2 3. D. eod. L. T3. g. pen. D. de leg. 3. b) Non quaelibet res vendenda merx dicitur, sed aestim bilis si neeesse est. L. I. D. de comtr. ami. vend. L. I. D. vi permul. E. libertas non est merx.
Quando de merce ac pretio in emtione Uen- Emtio
ditione constat, PERFECTA ') E. U.; tradita voritis merce ac pretio soluto, CONSUMMATA di U reo ἀ
Caius promittit. se soluturum o. thaleros, & Capito. se tradete velle illi cantherium suum discolorem , quinque annorum , origine Anglum.
EMTIO VENDITIO , iudicis auctoritate Ce- Ε. V uisi, Iebrata, PUBLICA I; contrahentium Voluntate se: prium sola inita, PRIUATA vocatur.
Talis est, quae fit sub hasta , aut quae regesto iudi- .iali mandatur.
Promissio determinatae quantitatis, Pro merce, Eolio pei. cuius qualitas , aut quantitas a futuro casi deter
minabitur , EMTIO SPEI audit. V
c in vos est expectatio futuri boni. Qui E. emit aliquid. S M.
237쪽
uta 'IvRISPRUDENTIA DEFINITIVA.
quod incertum ac futurum est , spem potius , quam ipsam rem emere dixere. Insigne huius emtionis exemplum habes in iactu retis , quem emerat Milesia pubes a piscatoribus Cois, qui loco piscium tripodem reti extraxere. Vid. VALERIUS
inin Quantitas , ex conssuetudine Germaniae, Pe tolifi eth secta emtione venditione , testibus huiuS numet rata , Vernacula HBein faui a) ; uxoribus ac li- ottegi heri S Venditoris data, ter taui b); ecclesiae vero, prining. ut testimonium factae emtionis venditionis reci
sa) Datur namque ad bibendum , atque vel sic connatum vitium maiores nostri dissimulare ipsi noluere. bin Addunt rationem: Vt uxor ac liberi venditam rem e lubentius dimittant. Feliciores fuere sequioris aetatis homines Iustiniano, duplicem acquirendi modum tantum callenti; Innumeros tenent. Hipponacte hic opus foret.
Arrha. Quicquid emtor venditori dat in signum auti perfecti, aut perficiendi contractus, ARRHA ')
'in Mite se torquent Icti in determinanda hac notione , nesciit utrum perficiendi, an perfecti contramis signum sit arrha ; Sed utrumque significatum sustinet, pm diuerto , in quem datur,
perfecti , in L. is. C. de fui. instr. L. 38. D. de R. N. Perficiendi negotii signum est. Iauolenus pactum init cum Seio. de tradendo ubi corpore iuris civilis , editionis Gothostedi, solutis s. florenis ; persecta haec emtio est , constat na,que de merce ac pretio. Quodsi Iauolenus soluerit florenum, addita conditione, ut, soluto postridie residuo , corpus iuris sibi traditur, artha in sgnum persecti contractus data fuit. Per riga quidam admissarium Lucii videt , valde ipsi placentem; Vendendum hunc sibi postulat , annuit Lucius , sed de pretio conuenire nullo negotio possunt ; Differtur in aliud tempus Pegotium, atque Petoriga Lucio Ducatum soluit, ne intra hoc
238쪽
tempus equum alii vendat ; data fuit artha in signum perm
f. CCCLXXXVII. 'EMTIO VENDITIO quantitatis indetermi- E. V. pernatae , PER AVERSIONEM a ; determinatae Murr*υ ero , AD QUANTITATEM b) dicitur. ' ais ia
b Quando se. magna vis frumenti , in granario seruata, i . simul venditur , constituto in singulis modiis pretio unius flo. reni. mensuratio vero differtur in aliud tempus, emtio venditis per auersionem celebrata fuit. Vid. plura exempla in
L . s. r. D. de peric. rei vend. L. 3 s. f. s. D. de contr. emi. vend. AvGvSTIN vs Emen/. Lib. III. c. 3. auersionem diciticum pretium ,. ut numerus . aut ondus non dicitur. Galli
Res mobiles, rei emtae non accedentes, RVTA Ruta eae.
a) Haec ICti coniungunt, L. 3 3. s.f. D. de act. emt. vend. L. f. II. ad exhib. atque rutacaesa scribunt , licet duo vocabula sint, quorsem cuilibet determinatus significatus respondet. RUTA dicuntur a verbo ruere , quae se. iuere , eruere aut mouere licet, ut in fundis cretam, arenam, &c. CAESA vero , quae caeduntur, ut arbores, virgulta, c. in MuTIvs SCAEvoLA L. 263. D. de V. S. dicit ca esse , quae terra ct opere structili, tectorioue continentur. FEsTus de verb. signis quae venditor possessionis , sui usus gratia . concidit , ruendoque contraxit. bi FIXA a figo, IUNCTA a iungo dicuntur , atque Op-Ponuntur rutis caesis, L. 3 8. D. de a f. emt. vend. vernacula
PACTUM , quo emtor promittit, se velle Pactum G
rem emtam emtori restituere, refuso ab hoc pre retrouera
' Vid. L. i. C. de pas. inter emi. ae vendit. Dici idipsum 3 particula retro , i. e. rursus , L. . D. de opeν. seruor. 8c ve
Hra , quilibet inspicit, Sta multis videri hoc poterat pignus, qui
239쪽
qui non satis adcurate distinguere didicerunt. His ut obuiam eatur , notandum et r) Emtorem rei emtae dominum fieri, si pleno iure eadem ad venditorem pertinuit ; in pignore vero numquam transseiri dominium. 1ὶ Emtorem , retrouendita re, rationes non reddere de fructibus , ex re emta perceptis , hoc vero onus incumbere et , qui pignus antichreticum tenet. 3 Tempore retrouenditioni adiecto em uxo . nee oblato pretio, res penes emtorem manere, in pignore hoc reprobatum Etae. Uid. omnino THO M a s I I DE. de ista pran. accurat. distine . interemtionem eum pacto renouend. , pignus. R STRYc in Cauc ontras . Sin. II. Tu. q. s. 3 1. .
Pactum inter emtorem ac venditorem, de non perficienda emtione, vel persecta rescindenda, si intra certum tempus melior conditio ab allata
fueri r , ADDICTIO IN DIEM b) & quidem
EXPRESSA ; si lex hanc conditionem paciscentibus praestribit, TACITA c dicitur.
a s. quod alius maius, ut idem pretium, sed statim. soluat, aut fideiussores eius eonstituat, quod alter post aliquod temporis interuallum . aut absque fideiussore promiserat. V. L. I. D. de adict. in Hem. L. 1. 3. . D. pro emi. b Adiicere est proprium facere. Ita C AusAR de bello eluili. L. II. c. I 8. Eorum bona in publicum addisebap. Ideoque in diem addicere est, proprium alicui constituere, vel post definitum tempus , vel ad definitum tempus. Ad prius alludit Ha o Io, parasitum ad coenam inuitans , apud P AvTu MCaptim. Act. I. M. L. N. 78. sqq. H. Age sis roga. P. Emin tu' H. Nisi qui melioram asseret. P. Litise mihi atque amicis placeat randitio magis 'Luasi fundum vendens meis me ADDICAM legibus. te Qualis in fiscalibus venditionibus reperitur, vid. L. 21. s.f. D. M L. municip.
f. CCCXCI. PACTVΜ, quo emtio venditio nulla declaratur , si intra certum tempus pretium non soluatur, COMMISSORIUM audit.
Committere saepissime denotae ob factum illicitum Hieuii aliquid
240쪽
aliquid abiudicare , ut commissa vectigalia , commissa stipulatio &e. v. BRIsgo NIus de verb. signis. h. v. , HusERus Prael. p. 3 9. Ρactum hoc comni solium etiam dicitur lex commissoria, t. t. D. de lege eommus quae confusa sunt in c. 7. X. G pun. ubi pacti legis commissoriae mentio fit.
q. CCCXCII. IUS, rem aliquam acquirendi prae alio, idem pretium offerente, PROTIMIS EOS dicitur.
. ') Προτιμησις enim praelationem fgnificat.
q. CCCXCIII. Translatio iuris nostri in alterum per pactum CESSIO '); qui transfert, CEDENS, in quem transfertur, CESSlONARIVS dicitur.
Cedere actione , mandare , praestare, exhibere , transferre actionem , promiscue usurpantur. L 7s. s. I. in f deret. I. L. I 4. D. mand. Caius mihi ex chirographo debet C. thaleros , ego Sempronio totidem ι Quod si solutionis loco chirographum Cati , cum omni, quod ex eo competit , iure, in Sempronium acceptantem conserant, celsisse chirographarici credito dicor. Grammatici solent certare de eo: utrum cedere actionem , an actione dicendum fit ' Prius omnia sere iuris ciuilis volumina defendunt. posterius sola Florentina, idemque ΤvLLII genio magis respondet.
q. CCCXCIIII. Pactum, de alio substituendo recipiendoque, sed absque periculo, debitore, ASSIGNATIO '
'ὶ Assignare proprie notabat militibus captos ab hoste agros vititim distribuere. vid. Si CvLvs FLACCus da condit. agror. apud RIGALTIvM p. 3. Inde ad alia tractus significatus, videnotet idem, quod attribuere , L. I. I. 2 . D. de veni. inposs. & VARRO de sing. Lar. Lib. IIII. adsignatam pecuniam dicit attributam, it. locum veI personan certam signare, L. 21. s. r. v. fam. ore. ut igitur adsignatio sit demonstratio personae, quae soluere debeat. Ponas: Meuium Seio debere D. florenos ;hoe vrgente solutionem, illum Mucium nominare, solutionem iacturum , acceptanti Seios assignatio aderit. Quodsi mei