장음표시 사용
151쪽
mabant, etiam infideles per virtutes morales eximi ab omni vitio & peccato , revera justos fieri posse, ac per opera hujusmodi bona ab aeterna damnatione liberari. Quare, ut iis sese opponeret, docuit, ad omne opus bonum fidem requiri, nullumque opus sine fide esse bi num ad sensum Juliani , id est ,
potens hominem mundare a peccato & justum efficere ; quae doctrina Catholica est. Hinc infert S. Doctor , omnia infidelium opera esse peccata, non quoad actum nisi sorte ab iis fiant ex assectu ad infidelitatem , aut alio pravo sine sed quoad statum ; quia semper fiunt in statu peccati, Se ab homine alioquin vitioso. Similiter dicit, virtutes Philosophorum non suisse veras virtutes, sed vitia; vel quia illos nihil juvabant ad vitam aeternam , cum semper os cnt in statu peccati; vel quia apud infideles raro admodum invenitur aliqua vera virtus, aut opus, quod vere bonum sit, propter desectum intentionis , quae in illis ut plurimum prava est ac vitiosa, quamvis alioquin ex auxilio Gratiae Divinae, qua excitantur , rccta esse posset. Unde Lib. de pir. V hi. C. a . loquens de Gemtilium operibus dicit, quod , si discutiantur , quo fue fant,
vix invenientur , qui uotitiae debitam laudem mereantur , ubi particula vix indicat, aliqua infidelium opera, quamvis raris sine , ex recta intentione procedere: vel si absolute aliquando negat, ab infidelibus opera ulla bona exerceri , illud intel- ligi debet, ut diximus, de operibus bonis aeternae vitae meritoriis. Unde citato Lib. 4. contra Julianum C. g. scito, inquit, nos illud tantum dicere sonum hominis, per quod solum potes ad aeternum DEI donum, regnumque perduci. XIV. Obie. 3tio. Constitutioncs summorum Pontificum, quibus damnatur memorata superius as . Baji propositio , nihil obesse doctrinae , quam hic impugnamus. Nam Imo. inquiunt Iansentani, Proposito illa Baiana damnata est, quia est indefinita & innuit etiam indeliberatas infidelium actiones vera esse Peccata. ado.
152쪽
ado. Ajunt, proscriptam illam propositionem ob aeri 'rem censuram , qua Bajus Pelagianismi incusabat eos, qui negabant , omnia infidelium opera esse vera peccata, uti collugitur ex Ρr o positione a a. atio. Asserunt, dictam propositionem in se absolute proscriptam non esse, sed respective ad Propos. 35. ubi dicitur :Omne , quod agit peccator , Vel Iervus peccati,peccatum est. Ex qua necessario insertur , omnia inlidelium opera peccata esse, cum illi sint peccatores. Unde rejicitur solum ideo, quia derivata est ex doctrina haeretica, quam Synodus Trid. Sess. 6.Can. I. censura confixit.
4ro. Damnatam Contendunt propositionem ad sensum
Baii , qui existimabat sine gratia sanctificante , inhaerente &habituali nullum os us bonum fieri posse: quod salsum & err
sto. Denique distinguunt inter peccatum agentis, &actionis ; putantque , admitti posse , non omnia Infidelium opera esse peccata , tametsi Infideles ipsi in omni opere suo peccent peccato saltem omiisionis, opus illud ad DTum , ut oportet , non reserendo S quod vitium agentis est , non actionis. Resp. Vana haec esse & inania subterfugia. Nam ad Imum. dico , Baium non ignorasse , quaestionem hic inter Scholasticos moveri de actionibus duntaxat deliberatis. Hinc ejus Propositio a s. separatim damnata est , & ut distincta a so. & 5 I. in quibus Drmo est de actionibus indeliberatis. Ergo aliam ob causam damnata fuit. Ad adum R. in Propositione et s. nihil prorsus acerbitatis& acrimoniae contineri , eamque plane distinctam esse a Pro-Ρ sitione 22.
R. ad 3tium. id gratis δἴ absque omni sundamento asseri,cta utraque propositio distinctum errorem exprimat. R. ad 4tum. Tum non suisse sensum Baii, utpote qui nul-
153쪽
Iaerentem, ab actuali distinctam , ut colligitur ex ejus Propositionibus 42. 63. 69. R. ad stum. Distinctionem illam inanem esse & absurdam,
tum quod non patrocinetur Propositioni Bajanae ; supponit enim omnes infidelium actiones malas non esse, quod negat Bajus; tum quod non satis intelligatur, qua ratione actio infidelis hominis recta esse possit , & tamen operans Per eam p cet. Intentio namque agentis influit in actionem, sive is aliquid faciat , quod saciendum non est, iure aliquid omittat, quod fi ri debet ; malaque est actio , quae caret persecti e necessaria & debita , nempe relatione in DEUM et igitur vel omnes infidelium actiones eo ipso sunt vera peccata, saltem omissionis, quod ad DTum ut finem ultimum non reserantur; vel si vera non sunt peccata , ut revera non sunt, non Carent quacunque debita in DTum relatione. Accedit , quod istud etiam essu gium praecluserit Alexander VIII. cum die . Decemb. Anno. I 69 o. propositionem N. 8. inter triginta & unam
damnavit et Necesse es infrilem in omni opere peccate.
m. I ad bonum aliquod opus exercendum nec gratia sanctio ficans, nec fides Theologica necessaria est , sed &peccator & infidelis quiscunque bo n morale esticere potest, ut authoritate & ratione Theologica adversus Baium & Jam senium hactenus demonstravimus t & si insuper in hoc stat inaturae lapsae ac reparatae ex libera Divinae Providentiae ordinatione nulli fiunt actus moraliter boni sne praeveniente gratia ainiali interiore ; manifeste hinc consequitur , fidem non esse primam gratiam , quam DEus concedit infideli ; neque peccatorum remissionem esse primam gratiam, quam DEUS largitur peccatori, ut contendit Quesnellus , cujus propterea inter alita etiam sequentes duae propositiones damnatae sunt ab
154쪽
fons omnium aliarum. Et 28. quae sic sonat: prima gratia , , quam Deus concedit Peccatori, Ut peccatorum remisso. Nam infideles possunt venire ad fidem, & peccatores converti ad Deum ; alioquin salus esset eis impossibilis, .ec Deus vellet sincere eos salvos fieri. Ergo possunt aliquid boni agere, quod sit vel conditio, vel dispositio ad fidem , &conversionem; nec illud possunt sine gratia, ut certum est adve sus Semipelagianos. Ergo est aliqua gratia ante fidem, & peccatorum remissionem. His adde, quod ipse pius credendi aD sectus, qui fidei actum imperat, sit opus gratiae ex Conciliis Arausicano II. Tridentino, & Patribus. Ergo fides non est prima gratia. Lenique, pii motus, per quos infideles ad fidem, & peccatores ad poenitentiam DEus vocat, &qui utro quo ad justificationem disponunt, sunt gratiae ex Trideatino, Sess. VI. Can. 6. Ergo &c.
Quanta sit necessitas Gratia ad malum vitam
I. a Ratiam actualem interiorem necessariam esse ad malum in illud stu peccatum vitandum, quod praecepto supe ' naturali adversatur, & quod sine praecepti illius observantia vitari non potest ; quin etiam necessariam esse ad vitanda pec- Cata contra legem naturalem , si sermo sit de tota omnino lege naturali implenda, atque adeo omnibus peccatis eidem l
gi adversantibus declinandis, perspicuum credo esse ex iis, quae hactenus disputavimus.
155쪽
Praesens proinde quaestio in eo tantum versatur; quodnam gratiae genus homini lapso necessarium sit, ad omnia r& quaecunque peccata tam mortalia quam venialia, toto aut longiore saltem vitae tempore evitanda. Dixi, toto, aut longiore vitae tempore. Nam quod ad breve aliquod i cmpus homo, praesertim justus, cum ordinariis gratiae auxiliis possit se immunem servare ab omni peccato ctiam veniali, non est, cur in dubium vocetur. Fieri namque potest, ut per
breve aliquod tempuS non occurrant peccandi occasionC tcntationeS non urgeant, ac praeceptum adimplendum siecile sit& obvium. Poterunt igitur eo in statu saltem ad breve tempus vitari peccata etiam venialia. Unde illud I JoanniS I. V. 8.si dixerimus, quoniam peccatum non habemus , i I nos seducimus, is veritas in nobis non es, ait D. Thomas 3. P. Quaest. I9Art. 4.non elle ita intelligendum,quasi vero nullo omnino tempore possit homo esse absque omni reatu peccati venialis sed quia vitam istam sancti non ducunt sine peccatis venialibus. Nec o, stat illud Prov. a 4. v. I 6. Septies in die cadet jusus, hoc enim verbum in die nec est in hebraeo, nec apud septuaginta Interpretes, nec in latinis vulgatis emendatioribus legitur;
sed: Septies reum cadet justis, D resurget. Imo S. Augustinus L. D. de Civ. Dei c. 3I. Septies, inquit, cadet ju ius I resurget, id est, quotiescunque ceciderit, non peribit. Ouod non de iniquitatibuς, sed de tribulathnibus ad humiserarem pertinentibus inteliigi voluit. Quod si etiam de lapsu in peccatum intelligamus, non significatur, quod justus quoIibet die septies peccet; sed quod, etiamsi saepius & multoties peccet, facile
Caeterum, qualis sit illa mensura temporis, quo possit justus se immunem servare ab omni peccato veniali , incertum est , nec ab homine definiri potest. Concilium Tridentinum Sess. 6. C. II. peccata venialia vocat quotidiana, sive quod quotidie nonnulla committantur, sive quod frequentiora sint,
156쪽
Sac TIOIL CAPUT IV. 13sin quae, ut loquitur, quantumνis sanat V jusi, in hae mortati vita quandoque cadum.
Ad vitanda longiore vitae tempore omnia peccata mortalia
Per accuraIam cunsorum lcgIs mandarorum observantiam
in hoc sata naturae L ae requiritur primum gratia hinbitualis tum D I cialis raria auxilians. U. DROb. prima pars. Ut homo lapsus possit diu omnia ML singula peccata mortalia vitare, debet habere cor Hum ita firmatum in Deo, ut pro nullo bono acquirendo, Veimalo declinando, ab illo separari velit. Sed qui est in peccato mortali, non habet cor suum ita firmatum in Deo, sed habitualiter a Deo aversum. Ergo. Maj. prob. Cum enim multa occurrant in hac vita mala, quae formidamus, & bona delectabilia, quae nos vehementer alliciunt; si quis non habeat cor suum firmatum in Deo, facile propter consequenda illa bona, aut vitanda illa mura recedet ab illo, de contemnet praecepta Has : sicque impossibila erit, ut aversus habiι liter a Deo, diu operetur consormiter ad legem Divinam, seu longiore tempore ab omni gravi Dei offensa sese abstineat.
Peccatum Peccaνit Ierusalem, propterea insabilis fana es, ait
Scriptura Thren. I. v. 8. Unde S. Thomas I. a. Quaest. 1O9. Art. 8. docet, hominem in satu natura corruptα indigere graria habituali fanave naturam, ad hoc quod Omnino a peccato absiaear. Rationem reddit S. Gregorius Magnus
L, as . in Iob. c. 9. qua peccarum, inquit, quod paenitemia non diluit, mox 'fo suo pondere ad aliud trahit. Et ΗΟ- mil. 17. in TZech. Peccatum quod per paenitentiam non deletur, aut Peccatum es, aur causa peccari ; s citius paenitendo non rergim , Iino judicio Omnipotens Deus obligatam peccatis mentem eriam in Hieram culpam cadere permistit. Si ergo Pec
157쪽
catum manens reatu , aliud peccatum trahit, & si peccator meretur, ut Deus in poenam praecedentis & nondum per poenitentiam deleti peccati, sinat eum labi in alia, quomodo poterit longiore, tempore se ab omni culpa praeservare 7 Adde, quod hominem in tali statu multa circumstent, quae tam interius ,. quam e terius ipsum provocant & alliciunt ad peccandum : nimirum rebellio appetitus, tentatio daemonis, societas pravorum hominum &e. -e rationem per peccatum habitua-bter a Deo aversam in continuo rursus peccandi tenent periculo quod propriis viribus longiore saltem tempore vitare neutiquam Potest UL. Prob. etiam altera pars: Impotentia moralis, quae est in homine lapso & in statu peccati mortalis constuuto alvitanda omnia peccata per accuratam totius legis observantiam, non solum oritur ex rebellione & aversione mentis a Deo,. sed etiam ex rebellione & pugnae appetitus inferioris. eontra rationem.. At licet gratia habitualiis mentem subjbciat Deo ultimo suo sini rebellionem tamen appetituS contrairationem non tollit, sed eam relinquit ast agonem & meritum,. ut habet Trident. Sess. VI de Pecc.. origin. &. ipsa nos, docet experientia.. Ergo praeter gratiam habitualem. Lequiritur specialis gratia auxilians,. qua rebellioni ejusmodi homo, possit resistere, impedimenta. occurrentia superare , ct sic pe legis universae observantiam. omnia. peccata mortalia longiore
Quod vero auxilium illud ,. quod hic requirimus , si gratia specialis, probatur inde: quia semper determinari ad bonum, & averti. a malo, vires adesse ad superandas fraves tentationes &c. specialis gratia est homini. infirmo.& lapso. Atqui hoc totum, requiritur ad vitandum longiore tempore: peccatum mortale :: ergo. . Hoc certe specialoe gratiae auruliumi
Apostolis suis,. jam, justis & mundis. a Patre exorabat Cωstus.
158쪽
exigunt Patres Concilii Arausicani II. Can. Io. Aiutorium Dei renatis Usanctis essemper implorandum . ut ad finem bonum pervenire , vel in bono pos t opere Perdurare. Hoc requirit Coelestinus Pontifex in Epist. ad Gallos, c. 3. Nemo, inquiens, etiam per Baptismatis fratiam renovatus, idoneus es ad superandas diaboli in dias, is ad vincendas carias concupiscentias, nis per quotidianum a lutorium Dei per veramiam sonae converrationis accipiat. Hoc idem S. Augustinus passim inculcat, & praesortim Lib. de natura & gratia C. 26. Aut , inquit, oculus corporeus etiam plenissime sanatus , ns camdore lucis ad uius , non potes cernere . sic homo etiam perfe-sissime Iusscatus , nis reterna luce Iinitia divinitus a luv rur , recte non potes ViVere. Sanat ergo DEUS, non solum ut deleat quod seccavimus , sed ut Protet etiam, ne peccemuS.
N. Oic. Imo contra Primam Assert. partem. Si ad vitanda longiore tempore peccata mortalia necessaria foret gratia sanctificans , homo in statu peccati mortalis constitutus necessario peccaret ; qui enim non habet iacultatem diutius vitandi peccatum , necessario peccat. Sed hoc admitti non potest : ergo. Resp. Neg. mo. quod videlicet absolute necessario peccaret : DEUS enim omnibus dat auxilia suffcientia , quibus saltem remote possit ad gratiam sanctificantem se dispon re , vel certe a DEO postulare auxilium ad non peccandum. Quod si quis ad eam nec se disponit , nec auxilium illud postulat, necessario quidem peccat, sed necessitate a propria voluntate sibi imposita ; quia cum posset uti mediis ad gratiam habitualem obtinendam conducentibus, ea libere respuit. Quamvis enim in hominis potestate non sit , gratiam habere vel advocare ; in ejus tamen potestate est , per auxilium DTI R. P. Zanchi Ihιοι. T. I. de Grat. S ad
159쪽
138 ad eam se disponere , aut ipsum petere auxilium, vel ei saltem
V. Obuic. ado : Cum sola gratia auxiliante potest quis etiam longiore tempore ab omni peccato gravi abstinere. Ergo superflua est in hunc finem gratia sanctificans. Ant. prob. Si DEUS , quoties instat praeceptum, aut urget gravis tentatio, conserat homini auxilium gratiae , poterit is praecein tum illud servare, & tentationem vincere. Ergo. Resp. Dis. ant. Cum sola gratia auxiliante potest homo&c. attenta natura rei Gn. ani. attenta praesente providemtia , Neg. ant. V conis. Fateor quidem, posse DTum absolute& spectata natura rei hominem longiore, vel etiam toto vitae tempore conservare in observatione omnium mandatorum legis quoad substantiam cum solo auxilio actuali & sine gratia justificante ; secundum modernam tamen providentiam necessaria est gratia justificans. Decrevit namque DEUS, quem ad modum ex scriptura & Patribus constat, ut homines redemptia peccato prius mundarentur , ut eum diligerent,& ex am re erga ipsum per accuratam praeceptorum tam naturalium quam supernaturalium observantiam , gravem ipsius offensam declinarent; atque sic legis observantia, utpote ex amore pro fluens esset jugum suave, & onus leve. Cujus Dix inae dispo-stioni ipsa experientia suffragatur : nemo enim uSque modosuit, qui in peccato, & gratia sanctificante destitutus totam legem ac mandata omnia longiore tempore Custodierit ; ut impleatur illud Joan. I . v. a 4. Qui non diligit me, sermones .
VI. In . Gratia habitualis datur praecise ad hominem sanctificandum , non ad operandum; ad hoc enim datur gratia auxilians. Ergo. Reio. Di s. ans. Non datur ad operandum directe , Conc. ant. indirecte, tanquam removens obicem , Neg. ant. O cons. Esto gratia justificans ad operandum non requiratur , sicut
160쪽
auxilians requiritur , directe & per se ; requiritur tamen tamquam id , quod removet obicem, nempe peccatum prohibens dilectionem , a qua in praesenti providentia incipere debet observantia legis, & per quam voluntas redditur firma ad operandum secundum legem , & ad vitanda omnia peccata legi adversantia. VII. Obic. 3tio. contra alteram Assertionis partem. Ideo homo lapsus non potest sine gratia habituali omnia peccata mortalia diu vitare , quia hoc est opus hominis sani. Sed homo gratia sanctificante praeditus est homo sanus. Ergo haec sola sussicit absque ulteriore auxilio ad vitanda longiore tempore peccata mortalia. Resp. Dis. min. Est sanus quoad mentem , Conc. quoad carnem & appetitum inferiorem, Neg. Responso est D. Thomae q. IO9. art. 9. Quam iis enim homo per gratiam sanctificantem sanetur quoad mentem , utpote quae per gratiam illam DEO subjicitur ; remanet tamen in eo corruptio quoad carnem , seu appetitum inferiorem & concupiscentiam , ex qua graves frequentesque tentationes oriuntur , quae volum talem ad peccandum inclinant: quare ut homo justificatus iulas superet, & peccatum evitet , praeter gratiam justifica 'tem eget insuper speciali auxilio DEI. Et licet per justitiam habitualem cor hominis firmetur in bono ; quia tamen in hac vita non firmatur immobiliter , si ulterior gratia , nempe actualis & auxilians non adsit, & gravis urgeat tentatio , ire