장음표시 사용
351쪽
tamen DEUS summa insallibilitate operatur e Sestum t unde medium est exequendis decretis divinis absolutis & essicacibus sussicientissime proportionatum, sartis tectis libertatis humanae juribus. to Quod detur homini gratia essicax prae gratia merestissiciente, id petendum esse ex speciali, gratuitaque DEI m, sericordia. Rationem igitur, quare detur gratia essicax, nouesse, quia praevidetur voluntas consensura huic gratiae , si detur ; cum multi praevideantur bene acturi, si talis illis gratia concederetur, quibus ea tamen non conceditur. Sed ratio uutima est DLI propositum , ejusque voluntas absoluta, qua d crevit ex pura misericordia opus aliquod salutare ab homine fieri, & consequenter eligit gratiam, quam praenoscit producturam esse illud opus, si detur.
ΛRgumenta omnia, quae adversus Μolinianum,&Suaregianum gratiae systema abAdversariis proferri solent, ex quadruplici potissimum capite repetuntur. Imo. ab authoritate Scripturarum. ado. ab authoritate Conciliorum & Patrum, cumprimis S. Augustini. 3tio. ex rationum momentiS. 4rs. ex ancipiti sorte, quam Molinae doctrina in orbe literario subiisse dicitur. Nos e singulis praecipua dumtaxat adseremuS, ne modum, ac praesentis Capitis & Differtationis limites excessisse videamur.
V. ΣMic. I. Ea scripturae loca, quibus virtus gratiae per feessicacis exprimi videtur. Ezechielis 36. v. et . Dabo vobis cor novum - - Et au seram cor lapideum de carne vestra - - Er spiritum meum P
352쪽
SEcTIo ΙΙ. CAPuT III. sarnam in medio vestrio is faciam, ut in praeceptis meis ambuletis,
UIudicia mea cotodiatis. Quibus verbis Deus non praedicit, filios promistionis divinis obtemperaturos mandatis; sed promittit se facturum, ut divinis mandatis obtemperent, ut judicia ipsus custodiant &c. Atqui id non nisi de gratia natura sua emcaci intelligi potest; quod enim DEUS promittit, non ex potestate liberi arbitrii, sed ex firmo statoque divinae volum
talis Decreto cum rei eventu connectitur. Ergo.
Esther I 3. Non est, qui possit luce rerissere voluntati, fidecreveris salvare brael. Ad Rom. 9. Voluntari Gus quis rein ser ρ Ergo gratiae essicaci voluntas humana nunquam resistit, nec resistere potest. Atqui gratiae, quae natura sua emcax non est, potest resistere, & saepe etiam resistit. Ergo. 'Ad Philipp. a. v. I 3. DEUS est, qui operatur in vobis velle ita perscere pro bona υolumate. Ergo DEUS dat non tantum poste velle bonum, sed ipsum velle & perficere. Atqui Per gratiam ab extrinseco emcacem , quae secundum se nihil est aliud, quam gratia suffciens, datur solum posse, non ipsum velle. Ergo. Prob. min. Per id, quod est indifferens ad velle & nolle, DEUS non dat potius velle, quam nolle. Sed gratia sussiciens est indifferens ad velle & nolle. Ergo. Huc spectant & illa Divinarum Scripturarum testimonia , quibus asseritur, DEUM incit nare & trahere corda
hominum, operari in iis bonam oluntatem, agere nOS, Ut ag
mus, agi filios DEI Spiritu Sancto, & alia id genus quam plu
Resp. Hoc unum iis omnibus testimoniis confici, quod certissimum est , scilicet gratiam simpliciter necessariam esse, per quam Deus illa omnia operatur in nobis p an vero ea sita se essicax, nec ne, nulla ratione inde colligi posse Etenim Illud Ezechiel. S uritum meum ponam Dc. vim & Emc clam gratiae demonstrat non esse a libero arbitrio , sed a Deo Auctore pronuere, quod ultro agnoscimus. Attamen T i a P.
353쪽
sa a Paxs PRIMA. DIssERT. II. negari non potest , suas quoque habere partes in omni actu salutari & meritorio liberum arbitrium. Ne putemus, inquit S. Augustinus Lib. de Grat. & lib. arb. c. I 5. n. 3I. nihil ibi facere ipsis homines per hiberum arbitrium , ideo in 'almo dicitur Nolite obdurare corda vestra. Et per ipsum Erechie-
Iem . . . Facite vobis cor DO m, & spiritum n Uum . . .
Meminerimus, pergit ibidem S. Doctor, insum dicere e Facite
vobis cor novum , qui dicit: Dabo vobis Cor nomm . . .
uuare jubet, δε irae daturus es 8 Quare dat, δε homo fassurus es ' Nis quia dat quod Iubet, cum adjuvat, ut faciat,
cui Iubet. Quibus verbis mentem suam manifeste exprimit Augustinus, Deum videlicet hoc sensu dare homini & velle& agere , quod eum adjuvet, ut velit & iaciat. Id vero fit, non per gratiam , quae essentialem habeat cum hominis acti ne connexionem ς sed per gratiam, quae tantum adiuvet, &ita adjuvet , ut eidem adjuvanti semper homo resistere possit. ' ιHinc patet, quid responderi debeat ad illud Apostoli ad Phili p. a. v. I 3. Deus est, qui operariar in nobis velle ia persic re , nempe movendo nos ad volendum, quomodo nobis aptum est, ut velimus , & voluntatem adjuvando , ut perficiamus. Falsum igitur est , quod gratia ab extrinseco emcax det solum posse, non velle ; quamvis enim de se sit auxilium indifferens ad velle & nolle , reipsa tam eo positive inclinat ad velle, seu ad consensum , & cum eo est insallibiliter extrinsece conneXa. Accedit, quod Deus non solum operetur in nobis per gratiam praevenientem motus indeliberatos bonae cogitationis in mente , ac piae motionis in voluntate; verum etiam , cum voluntas dictis gratiae motibus se iacilem praebet, novo influ-Xu novaque assione per gratiam cooperantem tanquam per instrumentum , ut ait Molina q. I 4. ar. I S. Disp. 38. in anum cum libero arbitrio eficienter eoncurrit O influit. Denique ad illud Esth. 13. & Apostoli ad Rom. 9. N. V
354쪽
luatatem humanam gratiae essicaci , quae per voluntatem divinam ibidem significatur , resistere posse potentia antoc dente praescientiam Dei de consensu conditionale suturo, quamvis resistere non possit potentia consequeate. Argumentum
istud perinde solvendum est omnibus , qui infrustrabilitatem
gratiae cum voluntatis humanae libertate conciliare volunt. Quod cum Catholicorum Doctorum nemo non praestare debeat , hinc omnes latemur , voluntatem humanam gratiae eta caci nunquam resistere, nec resstere posse potentia cons quente ad id , quod insallibiliter cum consensu connexum est, in hoc enim sta est gratiae effcacis infrustrabilitas. Omnes item latemur, voluntatem humanam in aliquo vero sensu gratiae resistere posse potentia antecedente. Hoc enim ratio libertatis exigit, & Concilium Trid. docet, hominem gratiae posse dissentire, si velit. Quod voluntas gratiae essi caci numquam resistat, nec resistere possit potentia consequente, perinde verum est in nostra sententia , ac in quacunque alia. Quod vero illi resistere possit potentia antecedente, id in ali rum sententiis infeliciter , in nostra vero commode ac recte explicari contendimus. m. Osic. ado. praeclarum illud Apost. testimonium ad Rom. c. I9. V. I 6. Non est VolensIS, neque currentis, sed miserentis Dei. Unde Adversarii gratiam ab intrinseco ossicacem evidem, ter demonstrari putant. Cl. Bertius Lib. XXIV. c. 9. n. II.
ita inde arguit: Imo. Si auxilium divinae gratiae sit de se indiseserens , ac indifferenter solum praemoveat voluntatem ad agendum ; bona opera potius homini volenti & currenti attribuenda erunt , quam Deo gratiae auxilium subministranti. Atqui hoc est contra expressam Apostoli sententiam. Ergo. ado. Deus in ea sententia non impertitur majus gratiae beneficium homini operanti, quam non operanti. Ergo quod
ille, non item iste divinis praeceptis obtemperet, adscribendum est homini volenti & currenti, ac pro nutu arbitrii sui T t a ' com
355쪽
commune illud fluxumque auxilium determinanti ; quod rur sus pugnat cum dicto Apostoli. Regp. ad Imum. Neg. mav. Quamvis enim auxilium illud de se indifferens sit, quia tamen positive & modo congruo voluntatcm movet & adjuvat, ut velit & faciat, daturque a Deo ex intentione absoluta effectus conditionate praevisi, auxilium praecipuas ac nobiliores partes semper habet in opere bono , idque propterea non homini, sed Deo principaliter attribuitur , quod auxilium & gratiam elegerit boni operis offectri
Resp. ad adum. Neg. ant. Qui enim non operatur is praevenientem tantum , qui Vero operatur , praevenientem & adjuvantem seu cooperantem gratiam accipit e & ideo posteri rem quoque hanc gratiam accipit, quia datur ei gratia praeveniens ex speciali affectu & intentione absoluta operis boni sub luce scientiae conditionalium. Talis enim gratia, cum sit ex ipis praeparationis modo insallibiliter connexa cum effectu, eadem insallibilitate connexa est cum gratia adjuvante , per quam ponitur esse s ; atque adco est singulare beneficium, alteri, qui non operatur , neutiquam concessum. Sed inquit Bertius loco cit. N. I a. & I3. Frustra Deo partes principales tribui in opere bono , si liberum arbitrium versatilem gratiam determinet ; frustraque Suaregium Lib. 3. de Auxiliis c. q. ubi citatum Apostoli locum exponit, recurrere ad illam Gregorii Naziang. sententiam Orat. 3I- Quia
scet infum veste no trum iis , non tamen nui Deo opitulanIe , ac a Buvante, O principaliter operante ς tum quod intelligi non possit, quomodo Deus principaliter operetur , si liberam arbitrium Dei motionem determinet ; tum quod Naziangenus protinus subjiciat : Idcirco non voIentis, id es , non flum V Ienri ς , nec currentis solum , sed etiam miserentis Dei ; ita , quoriam velle quoque ipsum a Deo est, optimo jure totum Deo
assignatur. Quibus verbis aperte significat S. hic Doctor ,
356쪽
eam Apostoli sententiam ita accipiendam esse , ut totum tribuendum sit Deo, quia ipsa bona voluntas a Deo est ; nec Dei gratia dat tantum posse , sed & ipsum velle.
Resp. Liberum arbitrium gratiam determinat, praem tum tamen, & adjutum ab ipsa gratia. Conc. secus Ueg. Gratia igitur determinatur , & simul determinat absque omni r pugnantia Determinat, quatenus Voluntatem positive inclinat ad consensum, & cum eo etiam infallibiliter extrinsece comnectitur ; determinatur Vero , quatenus voluntas ab eadem
gratia inclinata & adjuta eligit libere consensum et hoc ipso enim & concursus Dei generalis , & reliqua omnia requisita
ad consensum a voluntate determinantur ; in quo quid incomveniens 3 Merito igitur dicitur a Nagianzeno Deus per Πνtiam suam principaliser operari, etiamsi εm velle no trum fit,& a voluntate nostra ipsa gratia in sensu antea exposito dete minetur. Neque altera , quae opponitur S. hujus Doctoris sententia obstat: hoc ipso namque quod locum illum Apost si exponens adjiciat : non Diura volentis, nec currentis solum, non excludit voluntatis cooperationem ; sed hanc una cum miserentis Dei adjutorio ad opus salutare meritorium exigit:
illud tamen exigit principaliter , ita ut torum optimo jure Deo assignetur , eo ipso quod Dei gratia det non tantum posse , sed etiam velle. Profitemur igitur cum Apostolo , & eodem sensu , o dicit Apostolus : Non est volentis, neque currentis , sed miserentis Dei di quia quod bene volumus , recte tribuitur
Vocanti Deo , quomodo nobis aptum est, ut bene velimus ;& nobis, quod ita vocemur, tribui non potest. Non est volentis Oc. quia non bene volumus , nisi prius vocemur, quo in C do nobis aptum est, ut bene velimus ; & quod ita vocemur, nullatenus a nobis dependet, sed a solo Deo , qui, cujus Vult, miseretur, & miserendo sc eum vocat. Non est volentis , neque currentis, sed miserentis Dei ; quia etsi multi vocentur,
non tamen omnes veniunt, eo quod non omnium misereatur Deu Sa
357쪽
s36 PAvs PRIMA. DIssERTAT. Π. 'Deus , & ita non omnes vocet, quomodo eis aptum est, ut veniant. Illi proinde dumtaxat veniunt, quorum miseretur Deus, quosve soloS sic vocat, quomodo eis aptum est, ut v niant. Sic plane Apostolum interpretatur D. Augustinus lib. I. ad Simpl. q. a. Quia, inquit , non pracessit voluntas bona
Nocationem, sed vocatio bonam VolunIarem , propterea Vocanti Deo recte tribuitur, quod bene volumus nobis vero tribui non potes, quod Vocamur . . . Igitur non Volentis , neque
curruntis, sed miserentis est Dei , qui hoc modo vocavit,
quomodo aptum erat eis, qui secuti sunt vocationem. . . . Verum est, non volentis, neque currentis, sed miserentis est Dei ; quia etiam i multos νocet, . eorum tamen miseretur, quos ira νOcat, quomodo eis Vocari aptum est, tu sequamur Uc.
Quid ad haec Bertius 8 Non est profecto, cur Suarezium a guat , quod Augustinianae expositionis sensu convictus ad praesidium Nagianeteni confugiat; quandoquidem Apostolica illa sententia, tam Augustini , quam Naziangeni interpretatione 'intellecta, Suaregiano systemati plurimum patrocinatur. Sed VII. Objic. Vio. Alium percelebrem ejusdem Apostoli locum in Ima ad Corinth. c. 4. v. r. Quis enim te discernit 'Quid autem habes quod non accepi ii ' Si autem accepisi, quid
gloriaris, quasi non acceperis Quibus Apostoli verbis ape te significatur , hominem non a seipso , sed a Deo ejusque gratia discerni. Atqui in nostro systemate homo se ipsum ab
alio per libertatem suam discerneret: non enim discerneretur ab alio per gratiam praevenientem , cum illa omnibuS communis sit, atque in omnibus eadem , nullus autem discern tur ab alio per id , quod est utrique commune ; non etiam secerneretur per gratiam concomitantem , aut simultaneum concursum , cum iste quoque communis sit, & operationem Noluntatis non an ecedat. Ergo discretio unius ab altero a propria voluntatis determinatione desumitur. Poterit proim
de homo gloriari , habere se aliquid etiam ad salutem cons
358쪽
Tens , quod a Deo non acceperit , contra expressam Apostoli isententiam.
Reis. Duplicem discretionis ordinem distingui oportere:
Unum intentionis & aeternitatis , alterum executioniS ac temporis. In ordine intentionis discretio hominis fit a solo Deo misericorditer, nempe per gratuitam electionem , gratuitam praedefinitionem operum salutarium , & gratuitam praepar tionem ejusmodi auxiliorum , quibuscum homo , si ea dentur in tempore, opera salutaria libere exerciturus praevidetur In ordine executionis , quae fit in tempore , discretio hominis habetur partim per collationem gratiae congruae , partim per consensum salutarem. Prior discretio est rursus a solo Deo ;M'Lenim homo vocetur congrue , effectus est solius misericordue DEI, qui , cullus miseretur , fc eum Vocal , quo modo Icit ei congruere. Utque plane intelligas , quod cadiicretio sit a seso Deo , adverte, hominem converrum & non comversum esse praevie & in statu conditionato aequales , in quantum uterque Per scientiam conditionalium praenoscitur aliquibus gratiae auxiliis consensurus , aliis dissensurus : tum
cogita , Deum secundum incomprehensbilia sua judicia uni dare illud auxilium, quod congruum ei futurum, & ab eo consensum obtenturum praevidit ; alteri illud, quod praevidit incongruum, & effectu frustrandum. Altera discretio est ab homine, sed non solo : Nam cum partialiter se ipsum discernit consentiendo gratiae , non se discernit per libertatem suam nudam & solam , sed per liberi
tem ut adiutam & completam per gratiam excitantem , qua praevenitur, & movetur, quomodo ei congruit, ut consentiat. Homo enim in nostra sententia non consentit gratiae eracitanti , nisi dependenter ab ea , ut non solum praeUeniente& pra moventa ad consensum , sed etiam voluntatem actu consentientem adjuvante & ita corroborante, ut in ipsam natura prius , quam conseni at, influat. Verum proinde sim-
359쪽
g38 PAns Pa IMA. DIssΕRT. II. pliciter manet, nos a Deo discerni ; quia Deus & in aeternitate & in tempore hominem prius misericorditer discernit, quam se ipsum discernat , aut discernere possit. Porro quod discretio illa , quae in salutari voluntatis comscnsu reposta est, non sit a sola gratia , docet Apostolus I. ad Cor. c. I 5. Non ego solus )fed grana Dei mecum. Quae verba exponens S. Augustinus Lib. de Grat. & arb. c. s. sic t quitur : Non ego aurem, sed gratia Dei mecum : id es, non
soluς, sed gratia Dei mecum di ac per hoc nec gratia Dei sola, nec ipse solus, sed gratia Dei cum illo. Idem docet pluribus
aliis locis , praesertim vero Lib. I. ad Simplic. q. a. cum ait:
Ut velimus , Osuum esse voluit, O nosrum s Dum vocando,
nostrum sequendo. Et lib. de Spir. & lit. c. 34. lorarerire vocatiqm Dei , vel ab ea dissentire , propriae Voluntatis es. Nullatenus tamen propterea contra effatum Apostoli gloriari potest homo, quasi non acceperit; sed potius cum eodem confiteri : Non ego aurem, sed gratia Dei mecum. Ille enim cerm ait S. Augustinus L. a. contra duas Epist. Pelagianorum c. qui, unde d emaris , impertit. Nescio profecto, an haec ita recte conveniant gratiae & vocationi illi , per quam solam hominis discretio , nihil ad id ejus arbitrio conserente , perfici ab Adversariis nostris supponitur. Neque enim video, quid arbitrium ex suo conserat, si antecedenter & insuperabilitera gratia discernatur. Sed ut S. Augustini doctrina circa gratiam efficacem magis adhuc elucescat , ex iis omnibus S..Doctoris teritibus, qui adversus systema nostrum operose congeruatur, juvat unum aut alterum hic adferre & exponere.
aecunque ex S. Augustino adversus gratiam ab extri seco emcacem ab Adversariis opponi solent, ad tria veluti capita revocari possunt. H
360쪽
VIII. Obyiciunt Tmo. ea testimonia, in quibus vim &efficaciam gratiae S. Doctor repetit ab una omnipotentissima Dei voluntate. Lib. de Praedest. SS. cap. 8. Haec itaque gra. ria ... a nullo duro corde respuitur ideo quippe tribuitur, ut cordis durities penitus auferatur. Lib. de corrept. & grat. c. 14. Volenti salvum acere nullum homiUS ref iit arbitrium . . .
De his enim , qua faciunt, quae non vult , facit irae, quod
Nuit . . . Ossi ramen hoc non fecit, Urs per i orum hominum voluntates , Ilae dubio habens humanorum cordium, quo pia cerer, inclinandorum omnipotentis am potestatem. Hinc e. empla gratiae reluctantium animos invincibiliter trahentis profert L. de lib. arb. & gr. c. s. in Paulo ad fidem converso , quando persequebatur Ecclesiam , de quo ait, ut de coelo vincaretur , O tam magna O incacissima vocatione conVerteretur , gratia Dei eraIDD. item L. I. ad Bonisac. c. ao. in Assuero, quem Deus ex iracundia transtulit in lenitatem. Et de cor
rept. & gr. c. I 4. is Abisai, qui David Regem excepit. Hinc denique doctrinae ougustinianae conelusio , quam habet S.
Doctor eodem cap. 14. Non es itaque dubitandum, volun- rari Dei . . . humanas Noluntates non posse ref ere, quoniam
facit infe quod vult, quandoquidem etiam de ipses hominum
voluntatibus quod vult, cum Vult, facit. Ex quibus omnibus constat, efficaciam gratiae non pendere ab hominum n tu , vel ab extrinsecis circumstantiis , sed ex absoluta Dei voluntate & potestate , quae inclinat, quo vult, hominum corda,& ei volenti salvum sacere nullum hominis resistit arbitrium. Resp. Quis eiusmodi sententiarum si sensus, saepe alias per occasionem insinuatum a nobis os . Sed ut S. Doctoris mens magis adhuc in aperto constituatur, omnibus illis testimoniis nihil adversus gratiae efficaciam, qualis a nobis asseritur, confici dicimus. Fatemur ultro, essicaciam gratiae petendam esse ex omnipotenti isma Dei voluntate; neque hoc Noli nistarum
ullus unquam negavit, ut salso ipsis assingit Bertius Lib. & Cap.