장음표시 사용
421쪽
4oo Pans PRIMA. DIssBET. IΠ.impedimentum removere, remote poterant credere. Non poterant credere , inquit S. Augustinus Tract. 33. in Joan. non quia mutari in melius homines non possunt sed quamdiuralia sapiunt, non possunt credere. Judaei ergo quia excaeca ti, carebant auxilio emcaci, & in poenam etiam sussiciente ad proxime credendum, non tamen carebant auxilio sussicie te ad deponendam obstinationem & aperiendos oculos : unde remote saltem poterant credere; quo auxilio si bene usi suissent, collatum eis fuisset etiam auxilium sussiciens ad proximo
Ad alium Resp. Deus Pharaonem posuit, ut ostenderet in ipso suam virtutem & potentiam , post praevisam nimirum
ipsius malam voluntatem ac obstinatam malitiam. Non enim Deus induravit Pharaonem positive impertiendo malitiam , u loquitur Augustinus Epist. I94. sed negative tantum, non im-. pertiendo misericordiam s atque praevisa mala ipsius voluntate, eam Deus mire convertit ad virtutis suae & gloriae manifestationem , illa patrando prodigia, quae summam ejus potentiam manifestarent. Ad 4tum Resp. Tam Esau, quam Antiochus habuerunt auxilium saltem remote sufficiens ad agendam veram poenite tiam ; sed ex prava voluntate egerunt poenitentiam salsam , neque exauditi sunt, quia male petebant. Antiochus videlicet gravi plaga in corpore percussus orabat, ut dolori solatium, non ut peccatis remedium impetraret. Esau vero defiebat ablata sibi primogenita, non peccata, quibus coelestem iram in se concitaverat; & ideo mirum videri non debet, si . neuter illorum a Deo exauditus est. X. Objic. ado. S. Augustinus Expositione quarumdam propos ex Epistola ad Rom. de Pharaone dicit: Ouod ergo tunc Pharao non obtemperabat praeceptis Dei, Iam de supplicio veniebar. . , . Non ergo hoc illi imputatur , quod tunc non obtemperaret, quandoquiidem obdurato corde Obrinperare non
422쪽
poterat ; sed quia dignum se praebuit, cui cor obduretur priori
infdelitate. Ergo in eo posita est induratio , ut omnis ab indurato gratia retrahatur, cujus defectu libera non erat haec Pharaonis inobedientia. Et lib. de persect. justit. c. I9. loquens S. Augustinus de homine servante praecepta, ait: Quas non debeat Deo agere gratias , quia praecePla Voluit, qui defertus omni lumine veritatis haec velle non posset. Ergo supponit aliquos ita excoecatos , ut omni omnino lumine veritatis sint destituti. Denique Lib. I. Operis imperfecti : Quis porro volens coecus est corde, cum nemo velit coecus e se vel corpore Quibus verbis S. Doctor probat, caecitatem & indurationem non
Resp. Locum illum Augustini de Pharaone, si secundum
sensum obvium accipiatur, nimium probare ; videtur enim significare, quod induratus non amplius imputabiliter peccet, quod nec Adversarii admittunt, nec S. Augustinus docuit, qui Trare s3. in Joan. monet, non esse excusanda peccata Iudaeorum excaecatorum, Christo dicente : Si non venissem, DIocutus fisissem eis , Peccatum non haberent, nunc autem excu-Jationem non habent de peccato Do. Videndum igitur est, quo sensu haec swipserit S. Augustinus. Nimirum, ita scripsit ex errore Semipelagianorum , quo tunc adhuc occupatus erat , existimans, initium fidei , piumque credulitatis affectum esse a sola natura, ac ita necessario praeire gratiae divinae, ut nisi praecesserit, nulla prorsus sequatur gratia : non praecessit autem in Pharaone. Ergo Pharao induratus caruit omni gratiae auxilio, sed ex mente Semipelagianorum ἶ credere proi de non potuit, nec obtemperare praeceptis Dei. Ergo ejus peccata imputanda sunt primae ipsius infidelitati, ex qua juxta Semipelagianos necessario sequuntur posteriora peccata; quem errorem S. Augustinus, orta Pelagianorum haeres detestatus est : ac proinde genuina S. Doctoris sententia circa praese R. P. Zanchi Theoti T. I. de Grasia, E e e tem
423쪽
ιo a P Aas PRIMA. D ssE T. III. tem doctrinam eruenda non est ex ejus expositione in Epist. ad Rom. sed ex posterioribus ejus libris, praesertim ex supra laudato libro in Psalmos. Dicendum itaque videtur, &obstinatam inobedientiam, & infidelitatem imputatam fuisse Pharaoni; sed magis infidelitatem , quam inobedientiam, quia infidelitas, in qua obstinate voluit perdurare, & quam deponere poterat, ipsum indignum reddidit ulteriori auxilio, quo posset
Ad alterum Augustini locum ex lib. de persect. justit.
Neg. S. Doctorem ibidem supponere , aliquos ita excoecatos, ut omni omnino veritatis lumine sint destituti. Solum namque supponit contra Coelestium Pelagianum, contra quem ea scribebat, hominem implentem mandata Deo gratias agere debere, quia mediante ipsius lumine ea implet , quo si penitus destitutus esset, hoc velle non posset. Caeterum nullum etsi excaecatum, dum est in hac Vita, omni lumine privari Expresse docet loco supra laudato enarr. in Psal. 6. Ea es comotas mentis r in eam quisquis datus fuerit, ab interiori Dei luce secluditur sed nondum penitus, cum in hac vita es.
Denique ut satisfiat etiam illis S. Doctoris verbis ex libro I. Operis impers. rauis volens, caecus es corde, isc. duo in peccuto spectanda esse, docet S. Thomas in Caput I. Epistolae ad Rom. iplammet actum malum , ad quem directe sedeterminat peccator; & poenam, quae actum malum consequitur, scilicet privationem gratiae sanctificantis, coecitatem mentis, indurationem, ac tandem aeternam damnationem Poenam autem non vult peccator, nisi indirecte & quatenus vult causam, quia est poena gravissima, ipsius inclinationi maxime repugnans. Ergo nullus directe vult esse caecus corde, sed indirecte tantum; quod non impedit, quo minus ipsa CO citas sit absolute voluntaria, & peccatum, ut expresse docet
S. Doctor eodem Lib. I. Oper. impers his verbis: Si pecca
424쪽
CAPUT II. 4 3rum non esset, injuste coarg ueretur coecus arguitur autem jusse, ubi dicitur, Pharisaee coece &c. XI. OHic. ario. Obduratio fit per subtractionem gratiae.
Sed non quaeris subtractio gratiae est induratio. Ergo indu ratio est subtractio omnis gratiae. Maj. est certa. min. etiam palet ; si enim obdurato aliqua solum uberior ac specialis gratia retraheretur, nihil esset discriminis inior obdur tum, & quemvis alium peccatorem non induratum ; imo inter peccatorem & justum, quem Deus intordum uberiore gratia
Resp. Quemadmodum varii sunt ac multiplices in gratia
concedenda gradus, ita & in eadem deneganda. Paularim, ait S. Bernardus Lib. I. de Consid. c. a. in cordis duritiem itur. Unde male omnino comparantur, quantum ad illam gratiae subtractionem, obdurati cum non obduratis, aut peccatores cum justis, inter quos latum omnino est discrimen. Quo tamen non obstante etiam induratis non omne penitus gratiae interioris beneficium denegatur , sed tantum gratiae cujusdam specialis, qua proxime & immediate possint vitare peccata, & tentationes superare. Sed inquies Nunquid Ierem. 3I. V. 9. Angelorum stodum nomine dicitur : curavimus Babionem , non ess, nata ; derelinquamus eam. Unde concludit D. Thomas 3. c-
ra Gen. c. I 62. quandoque peccatores excaecatos & obdur
ios privari, non solum infusione gratiae, sed etiam exreriori custodia, scilicet Angelorum. Reis. Peccatores induratos quandoque ita deseri in modite in poenam praecedentium peccatorum; nunquam autem P nitus deseruntur in vita. Esto namque Angeli Sancti eos non juvent semper & in onmibus, juvant tamen eos saltem adobstinationis depositonem, & veram conversionem. Ita S. mas in a. Sent. dist. o. q. I. ar. 4. ad I. in praecitatum Jere-
uuae locum ait : Dicendum , quod hoc intelligitur esse poκ Am L e e a se
425쪽
C A P U T II. 4oέ mortis periculum, solent remedia respuere , nullamque amplius sui curam gerere. Ita & Peccatores cum audierint facilem esse delictorum veniam, de remedio parum solliciti, &s in suis iniquitatibus veluti consopiti vivunt ; aut si dici sibi intellexerint , iniquitatum mensuram in aliquibus obduratis esse completam, nec a Deo gratiam ulterius expectandam ; haud disticulter sibi persuadent, se ex illo esse numero , laxantque habenas cupiditatibus suis, quas prius timoris & spei freno utcunque continebant. Quare Praedicator imitetur sapientem medicum, qui aegroto, quem ianum Cupit, ita exponit morbi periculum, ut nunquam spein salutis adimat. Peccatores etiam scelestimimos inter spem & timorem contineat. In v ni se spem erigat, depraedicando Divinam misericordiam, quae gratiae suae auxilia nunquam iis , dum vivunt, penitus subtrahit: sed timore simul concutiat, admonendo de brevitarctv tae, & finis ipsius incertitudine ; unde merito ipsis timendum, ne ultimum illud peccatum, quod patrarunt, nisi ab illo resipuerint, suturum sit illud, ob quod in sua obduratione morituri aeterna poena plectendi sint. Ita D. Gregorius Hom.
xa. in Evang. Ovia, inquit, pos peccata Deus poenitentiam suscipit, s sciret quisque de praesenti Iaculo , quo Iempore ex, ret , aliud tempus voluptatibus, atque aliud paenitentiae aptare potuisset. Sed qui poenitenti veniam Ipopondit, peccanti diem
crastinum non promi I. Semper ergo extremum diem debemus metuere, quem nunquam possumuS Praevidere.
Ortim infidelibus omnibus Deus, non solum praepara-
veru , sed etiam astu conferat gratias Iu cientes, quibus
ad Mem, v ad Ialutem adduci possnt 'L mn movetur hic quaestio de iis, qui positive infideles 1 sunt ; hoc est, qui annuntiato sibi Evangelio non cre-- L e e 3 , di-
426쪽
4o6 Pans PRIMA. DIssERT. IΠ.diderunt, quorum proinde culpa est, quod infidelitate laborent. Sed de infidelibus duntaxat negativis, qui de Christo nihil audierunt, quibus proptersia infidelitas illa ad culpam non imputatur. Quomodo enim credent ei, quem non audierunt ρ Quomodo aurem audient fine Praedicante R ad Rom. Io.
Neque etiam quaestio est, utrum quolibet tempore, aut singulis momentis dentur infidelibus ejusmodi gratiae sussi. cientes ; vel tales illae sint, quibus proxime ac immediate fidem obtinere possint: id enim nemo Theologorum unquam asseruit. Sed quaeritur duntaxat, utrum infidelibus negativis opportuno tempore, & loco Deus aliqua gratiae interioris auxilia tribuat , quibus remote saltem & mediate ad fidem & salutem Pervenire possint 7
t litate negativa, datur pro loco, hi tempore gratia sussiciens adsidem, O salutem. II. Anta est inter istam de infidelibus, & praecedentem
x de peccatoribus controversiam affinitas, ut argvimentorum & testimoniorum , quae paulo ante adducta sunt, Pars maxima ad praesentem Assertionem transferri possit. Probatur nihilominus sngillatim Imo ex Apostolo , qui ad mmcth. c. a. sic loquitur : Obsecro igitur primum omnium fieri obsecrationes, orationes . . . pro omnibuS hominibuS ... hoc enim bonum est, is acceptum coram Salvatore nostro Deo, qui omnes homines vult Iareos feri, V ad agnitionem verit ris venire. Unus enim Deus, unus D mediator Dei O hominum homo Christus IESUS, qud dedit redemptionem semeti um
427쪽
pro omnibus. Unde haec duo conficiuntur : Imo Deum velle, ut omnes absolute ad veritatis agnitionem perveniant, &salventur ; & hoc ideo juxta Apostolum, quia est Deus omnium, & pro omnibus mortuus est Christus. Atqui est Deus omnium, & Christus est mortuus pro omnibus absolute, etiam illis, qui de Evangelio nihil audierunt, & audituri sunt umquam ; quam propositionem ad veritates in Scriptura revel tas pertinere, suo loco ostendemus. Ergo Deus vult, ut omnes absolute, etiam infideles negativi ad veritatis agnitionem veniant, & salventur. ado hanc Dei voluntatem non esse in Deo sterilem, & otiosam complacentiam, sed esse decretum adhibendi idonea media ad finis intenti executionem, hoc est , conserendi singulis auxilia sufficientia. Ergo si Deus il-Ia infidelibus non conserat, non videtur sincere, & quantum est ex se velle, ut illi ad veritatis agnitionem perveniant, &salvi fiant. Idem Apostolus ad Rom. i. v. ao. Invi ilia Dei a creatura mundi, per ea quae fana sum, intellena conspicuι tur : Iempiterna quoque υirtus O divinitas, ita ut fiat ineκcusabiles. stu a cum cognovissent Deum, non sicut Deum glar,fcaverunt, aut gratias egerum Kk. Potuerunt igitur Gentiles illi ex innata, aut ex rebus creatis ducta Dei notitia Deum glorificare, & ad ejus cultum excitari ; ita ut inexcusabiles t , quia cum cognovi Vent eum, non ut Deum glorifcaνerunt, auae gratias egerunt. Excusari autem illi possent, si omni interiore Christi gratia fuissent destituit. Certum namque est, cognitionem Dei per creaturas, aut aliam similem exteriorem gratiam, nisi interior Spiritus S. illustratio &motio accesserit, nihil posse ad glorificandum Deum, & gratias agendas , seu ad actum bonum verae pietatis eliciendum. Nam glorificare Deum, & ei gratias agere, sunt opera pietatis , quae sine praevenientis gratiae interioris adjutorio haberi non possunt. Cum igitur Apostclas dicat, Gentilest illos in xcusabiles fuisse, supponit, illos non tantum ext rna cogni
428쪽
os PARs PRIMA. DIssERT. III. tionis Dei per creaturas , sed interiore etiam vera x proprie dicta aliqua gratia instructos fuisse. III. Prob. ado. ex Patribus. S. Augustinus Expos. I. in Psal. I 8. Non es, inquit, qui se abscondat a calore ellus Cum enim Verbum caro factum est, O habitavit in nobis, mortalitatem nosram suscipiens, non permisit ullum mortalium ex custare δε de umbra mortis, S i am enim penetravit Dei calor. S. Prosper, vel quiscunque alius author sit librorum do vocatione gentium, sententiam nostram disertis verbis tuetur Lib. a. pluribus locis. Sic autem scribit c. I . Nunc in extremis mundi partibus sunt aliquae nationes, quibus nondum gratia Salvatoris illa it . . . quibus tamen illa mensura generalis auxilii, quae desuper omnibus semper hominibus est
praebita, non negatur. S. Thomas q. I 4. de verit. art. II. ad I. sc respondet:
Si aliquis nutritus biblvis, vel inter bruta animalia, ductum naturalis rationis sequeretur in appetitu bOU . fuga mali, certissime es credendum, quod ei Deus per internam inspirationem revelaret ea, quae sum ad credendum necessaria , vel aliquemfdei praedicatorem ad eum dirigeret , sicut mi it Petrum ad G
nelium. Id ipsum S. Doctor confirmat Lect. 3. in cap. Io. Ep.
ad Rom. ubi addit : Hoc ipsum quod aliqui Jaciunt quod in se
est, convertendo se ad Deum , ex Deo es movente corda lyryorum. Supponit ergo D. Thomas, etiam iis, qui nihil audi runt de Tvangelio, adesse auxilium sufficiens, quo possint sacere quod in se est, scilicet convertendo se ad Deum auctorem naturae ; quod si faciant, moveatur ad eos illuminandos per fidem. Ergo infideles etiam ii, qui laborant infidelitate negativa, pro loco & tempore accipiunt media ad salutem Jdonea, quibus si recte uterentur, uberius a Deo auxilium obtinerent , quo ad fidem & ad salutem pervenire possent. IR
429쪽
CAPUT IV. 4o9 IV. Prob. Fio. eadem ratione Theologica , ex qua asistruimus superius, S justis, & peccatoribus fidelibus conferri gratias suffcientes ad vitanda peccata & observanda mandata divina. Quia nempe Deus impossibilia non jubet, neque ullus peccat in eo, quod caVere nullo modo potest. 'Atqui infidelibus Dei mandata impossibilia erunt, & peccabunt in eo, quod cavere nullo modo possunt, si ipsis non dentur gratiae suffcientes. Neque enim mandata Divina, ea praesertim , quae vel ex objecto, Vel ex circumstantiis ardua sunt ac dissicilia, possunt sine gratia observari, neque sine illa peccata caveri possunt. Ergo si nulla infidelibus detur gratia sussiciens, & mandata ipsis erunt impossibilia, & peccabunt in eo, quod cavere nullo modo possunt, non secus ac justi, aut peccatores fideles, si omni ejusmodi gratia destituerentur.
V. mic. Imo. ex Scriptura: Αα I4. v. I s. Deus dici- tur, in praeteraris generationibus dimirisse omnes gemus ingredi vias suas. Et c. I 6. v. 6. Ρaulus & Timotheus νει tantur a Spiritu S. loqui verbum Dei in Asia. Lago nulla hominibus istis gratia lassiciens concessa fuit. Apostolus Ephor. c. a. v. I a. Gentiles ad fidem conve sos . sc alloquitur : Eratis illo in tempore sne Christo . . . promissionis Dem non habentes, Usae Deo vero in hoc mundo. Nunc autem in Chri to JE SU Uc. Et c. s. Eratis ahquando tenebrae, nunc autem lux in Domino. Unde sc arguitur .: Quod fuerunt Ephesii, antequam ad fidem per Pauli praed, Cationem converterentur , id nunc sunt infideles negativi. Atqui Ephesi in eo statu nullas habuerunt gratias ad salutem lassicientes : erant namque tenebrae , sne Christo, sine Deo, si ne ulla promissionum spe. Ergo &e.
430쪽
Regp. ad Imum. Neg. cons. Quia Deus dicitur dimisisse
ingredi gentes vias suas , quatenus ad eas non misi Patriar chas & Prophetas, nec legem scriptam dedit illis, adeoque non iis impertivit specialia illa gratiae beneficia, quae coni
Iit in & ejus posteritatem ; sed inde non sequitur ,
subtractam suisse illis omnem gratiam sussicientem : contrarium certe sat clare significat Paulus, cum ait Act. 14. c. 1. Deum non sine testimonio apud gentes semetipsum reliquisse. Et c. I . gentes potuisse Deum quaerere & invenire, ex creaturis, & variis divinae providentiae effectibus salutarem ipsus notitiam sibi comparando. Quod autem Act. I 6. dicatur Pavilus & Timotheus prohibitus suisse, ne Evangelium praedic Tent in Asia ; inde solum insertur , tunc temporis Asiaticis concessam non fuisse gratiam proxime sufficientem ad amplectendam Christi fidem : quo tamen non obstante, habere potuerunt , & pro loco ac tempore habuisse dicendi sunt gratiam
Ad adum eadem est responsio , illos videlicet, qui sunt in tenebris infidelitatis, qui nullam habent Christi Salvatoris
notitiam, qui non Deum, sed idola colunt, qui ignorant promissiones a Deo factas de vita aeterna &c. non habere quidem gratias proxime sussicientes ; habege tamen tempore opportuno gratias remote sussicientes, quibus assiuvarentur , si vellent, ad habendam salutarem Dei cognitionem, & ad Deum sic cognitum invocandum. Quod si sacerent, procuraretur illis Evangelii praedicatio, aliaque ad credendas fidei verit tes idonea auxilia subministrarentur. VI. Obic. ado ex S. Augustino L. I. ad Simplic. q. I. Incipit homo percipere gratiam, eκ quo incipit credere DEO.L. de gestis Pelagii c. x 4. n. 3 4. Fides initium est, unde bona opera incipiunt. L. de praedest. SS. c. I . n. Ia. Fides ipsa Prima datur, ex qua impetrentur caetera. Ergo fides est omnium gratiarum prima, ante quam, & sine qua nullae aliae