장음표시 사용
501쪽
Mnem operatur, extat, inquiunt, Lucae 3. U. so. aperta sententia , qua fides ita commemoratur , ut omnes alii actus excludantur: Crede tantum, V Iana erit.
Regp. Quamvis Scriptura citatis locis solam fidem commemoret, nulla caeterorum actuum iacta mentione; fidem tamen intelligit, quae per dilectionem operatur, & in qua tum fides est caeterorum omnium radix & sundamentum; alios proinde actus a justificatione minime excludit. Sic namque pariter Scriptura, cum de dispositione ad jussificationem requisita loquitur, interdum nominat solum timorem, ut Prov. c. I a. Timor Domiri fons vitae. Quandoque solam spem , ut Prov. c. a 8. Qui perat in Domino, sanabitur. Quandoque s lam Dei dilectionem, ut Eccles. c. 3. Qui diligit Deum, exorabit pro peccaris. Nemo tamen dixerit, solum timorem, s lam spem, aut solam dilectionem justificare. Itaque cum plures causae aut dispositiones ad eundem Effectum obtinendum concurrunt, Scriptura modo uni, modo alteri causae
aut dispositioni eundem effectum attribuit, tacitis aliis causis& dispositionibus, non tamen exclusis. Neque obstant ea verba apud Lucam, Crede ranium, O salva erit: Haec quippe prolata sunt non de gratia justificante, sed de salute filiae Principis Synagogae, ejusque a mortuis suscitatione, quae PDrentis fidei promissa suerat. V. Denique recurrunt Sectarii ad authoritatem Patrum, praesertim Augustini , Hilarii, Chrysostomi; quorum prior Lib. 83. QQ. q. 6. Alter Caa. 8. in milh. Tertius Orat. desde V lege, justificationem & salutem a sola fide agnoscunt. Reis. Patres neutiquam intelligere fidem mortuam &informem, sed vivam, quae per dilectionem operatur. Nam ex S. Augustino L. 1 f. de Trinit. c. I 8. Rides Me charitare
potes quidem esse, sed non prodesse. Et c. I 4. de fide & oper. R P Zancti Theol. T. I de Gratia. Pp p Pav-
502쪽
Paulus non quamlibet fdem, qua in Deum creditur, sed eam
salubrem, planeque Evangelicam defiuvit, cujus Opera ex dileaione procedunt. In eundem sensum scribit Lib. de Grat.& Lib. Arb. c. 7. pluribusque aliis in locis. Nec in minimo ab ejus, & ab Apostoli doctrina discrepant Patres caeteri, ut perspicuum fit ex ipsismet eorum testimoniis, quae Adversarii ad stabiliendum errorem suum perperam adducunt. Neque audiendi sunt haeretici reponentes, opera sacta ab homine ante justificationem esse opera hominis adhuc peccatoris, fructus arboris malae, & consequenter opera mala &peccata: Arbor enim mala non potes fruaus bonos facere.
Contra namque est, quod licet homo ante justificationem si adhuc ifi statu peccati; dum tamen ex motione spiritus sancti concipit actus fidei, spei, timoris &c. jam non agit ut peccator, aut ex affectu ad peccatum, sed potius ex asseqctu, saltem inchoato, & imperfecto ad justitiam. Unde
Tridentinum ut notavimus Par. I. Disc. I. Sect. a. c. 3. ad Versus Novatores sc statuit Sess. 6. Can. . Si quis di erit, Opera Omnesia, quae ante jus cationemfunt, quacunque ratio ne fassa fat, vera esse peccata Dc. anathema D. Licet enim fides in eo non sit adhuc persecte viva, quia nondum chaTitate formata ; non tamen est prorsus informis, mortua , &0iiosa; sed operosa, utpote movens ad opera timoris salutaris, & excitans spei, poenitentiae, & dilectionis actus, quibus via ad justificationem paratur. Hinc peccator est arbor mala: sed dum per fidem excitantur in eo dicti motus salutares, non Operatur ex radice mala ; sed ex semine bono, quod jacit in cor ejus motio Sancti Spiritus, per quam potest actus aliquomodo vivos, & salutares, esto non meritorios, elicere.
503쪽
ASSERTIO SECUNDA.Praeter , mrivarie requiruntur ex Concilio
Trident. Sess. 6. C. 6. ad Iustificationem alia x dispositiones scilicet, Divina justriae timor, Des veniae, dilectio Dei, - ac detesatio peccari. propostrum Iuscipiendiu Baptismum vel
Paenitentia Sacramentum, Vitae emendanda D observantiae praeceptorum.
VI. t primo quidem loco post fidem ponitur a Concilio tia a mor: Disponuntur ad j m Iu titiam, dum excitati gratia divina N adbuti, fidem ex auditu concipientes tibere
moventur in Deum . . . O dum peccatores se esse intelligentes, a divinae jusitiae timore, quo utiliter concutiumur Oc. Ubi namque per fidem intelligit homo se legem transgressum, &damnationis sempiternae reum esse, Deum autem miserico dem ac justum, haud ignorans non posse impium, nisi rem piscat, vitare gehennae supplicium, divinae justitiae timore concutitur. De timore isto legimus. Prov. I 4. Timor Domini fons virae. Eccles. I. Oui fae timore est, non poterit justi sicari. Item , Timor Domini e esiit peccatum. Et L. a. Reg. c. I a. Nathan Propheta comminatione poenarum Davi-dem ad poenitentiam cohortatus est. S. Joannes Baptista idem fecit erga Iudaeos. Matth. 3. Et ipse Dominus Luc. I a. hortatur ad timendum eum, qui postquam corpus occiderit, animam potest mittere in gehennam. Unde patet, quam vere dixerit Concilium Trid. Sess. I 4. c. 4. Timorem illum gehennae esse donum Dei, O impulsum Spiritus Sancti, non adhuc quidem inhabitantis, sed tantum mOVentis , quo poenilenS adjutus viam sibi ad justitiam parat. Quibus verbis refellitur alter error Lutheri docentis, timorem, quo quis Deum vim dicem timet, esse peccatum, & peccatores priores sacere, ut constat ex Bulla condemnationis ipsius a Leone X. factae ;quam deinde idem Concilium confirmavit. Sess. 6. Can. 8. sc
504쪽
484 PARs S geu Nna. DrssERTAT . I. statuens: Si quis dixerit, gehenna metum , Per quem ad m, sericordiam Dei de peccatis dolendo cor fugimus, vel a peccato abstinemus, Peccatum esse, aut peccatores PUO S facere, ana thema st. A divinae justitiae timore ad considerandam Dei miserreordiam se convertendo peccatores in spem eriguntur, filentes Deum Mi propter Chrisum propitium fore, ait Tridentinum
loco in assertione citato ; ut proinde sicut fidem timor, ita - timorem spes excipiat. Et merito quidem : nam peccator propriam infirmitatem atque demeritum perpendens, ad quem coniugiat, nisi ad Deum, quem scit infinite misericordem, nolle mortem peccatoris, neminemque in se sperantem deserere, sed propitium fore propter Christum, quem Advocatum habemus apud Patrem & qui est propitiatio pro peccatis
no triS. I. Ioan. a. v. I. & a. De spe ad justitiam disponente legimus Psal. 36. v. 4o. Eruet eos a peccatoribus , O salvabit eos, quia speraverunt in eo. ad Rom. 8. v. a 4. Spe fatur facti sumus. Matth. 9. Confri sit, dimittuntur tibi peccara tua. Huc faciunt omnia testimonia, quae pro sua fiducia adstruenda adducunt Sectarii: quamvis illi eisdem abutantur, ponentes fiduciam & quidem solam esse causam immediate apprehendentem justitiam ; cum e contra Catholici cum Concilio Trid. eam exigant tanquam dispositionem cum reliquis ad justificationem concurrentem. Porro, quamvis objectum spei alia multa comprehendat; in negotio tamen justificationis solum respicit spes veniam peccatorum, & reconciliationis gratiam per Christi merita obtinendam. se Commemorat deinde Sacro- sancta synodus dilectionem, qua Deum Ianquam omnis Iusitur fontem diligere incipiunt; juxta illud Eccl. a. Qui timeris Dominum, sperare in illum . .
AEligite illum, O illuminabuntur corda vesta. Si haec dilectiost persecta, est ultima dispositio , & justificat extra Sacramentum actu susceptum, juxta illud Christi Domini. Luc. .
505쪽
Remittuntur et peccata multa, quoniam dilexit multum. Si stimperfecta, est dispositio dumtaxat remota, nec justificat extra Sacramentum. Quid sit autem amor ille perfectus & imperiectus , opportunius explicatur in Tractatu de Sacramento
Postquam peccatores ad justitiam se disponentes coeperunt diligere Deum omnis justitiae sontem, mo, entur, in quit Concilium, aduersus peccara per odium aliquod V deIestatronaem, hoc est, per eam Paenitentriam, quam ante Bapti umagi Oportet. Hanc praesertim dispositionem ad peccatoris justificationem requiri, patet ex innumeris prope locis, quibus Scriptura hortatur peccatores, ad odio habenda & detestanda Peccata, ad poenitentiam agendam. Et certe inquit eadem Synodus alio loco, scilicet Sess. I 4. c. 4. qui inos Sana rum clamores consedera verti Tibi soli peccavi, & malum coram te laci. Psal. so. Laboravi in gemitu meo, lavabo per singulas noctes lectum meum, recogitabo tibi omnes annos meos in amaritudine animae : Et alios hujusmodi generis, facile inrestiget, eos ex vehementi quodam anteanae vitae odio, ingenti peccatorum detestarione manasse. Denique, concludit Tridentinum saepe citata Sess. 6. c. 6.
dum proponunt suscipere Bapti mum, inchoare novam visam, is Iervare divina mandata. Requiri namque in Infideli, ut disponatur ad justificationem, propositum suscipiendi Bapti- sinum, constat ex dicto Petri, Actor. a. v. 48. Ubi praedic tione ejus multi compuncti corde cum dicerent : Quid facio mus viri fratres ρ Respondit Petrus: Paenitentiam agite, Ubaptiretur unusquisque vestrum in nomine Iou Christi. . . Et accipitetis donum Spiritus Sanni. Requiri etiam in baptizato propostum suscipiendi Sacramentum poenitentiae, docet idem Tridentinum Sess. 14. c. 4. definiens, quod etsi contritio charitate persecta hominem Deo reconciliet, priusquam Sa-eramentum poenitentiae actu suscipiatur; ipsam nihilominus
506쪽
86 PAas SECUNDA. DISSERT. I. reconcissationem js contritioni, sene Sacramenti voto, quod in illa includitur, non esse ad ribendam. Requiri quoque propositum vitae emendandae, & praecepta Dei observandi, colligitur ex illo EZech. I 8. v. a I. Si autem impius egerit poenirenIIam . . . O cuso iterac omnita praecepta mea, is fecerit Iudicium Uu tutam vita vivet Uc. Et v. 3I. Provicite a νObis omnes praevaricationes Vesras, in quibus praevaricati esis, Ufacite vobis cor novum , D spiritum novum. Quae verba 1ignificant propositum esticax emendandae vitae, & servandi praecepta, ad jussitiam tum aquirendam , tum conservandam. Hoc tamen propositum non debet semper expressum esse, quemadmodum nec reliqui virtutum actus ; sed aliquando lassicit, si virtualiter & implicite eliciantur: ut dum quis Vere dolet se Deum offend sse, eo quod illum perfecte & super omnia diligat; is enim & cirtualiter in Deum credit, & timet illum timore filiali ac reverentiali , & sperat in eum, quem summe bonum agnostit, & deinceps vult illi obsequi, omniaque praestare, quae ipsi placita esse cognoscit. Sed de his plenius & ex proposito agere pertinet ad Tract. de Sacra
Utrum justus excidere possit a gratia sancti cante J
I. alvinus ex salso suo principio, quo statuit peccatorem sola fide justificari, qua certo credit sibi peccata remissa, seque praedestinatum esse; consequenter deducit, ut videre est L. 3. Inst. c. a. gratiam justificantem nunquam amitti , tametsi quis in gravia & lethalia peccata prolabatur, sed justum semper remanere, quamdiu fides in corde remanserit. Idem sentit Theodorus BeEa in colloquio, quod habuit cum Iacobo Andrea Lutherano. Item Dordrechtana Synodus contra
507쪽
Arininianos coacta Anno I 6 I9. Can. 4. s. & 6. Chamierius Tom. 3. Libro 6. cap. I a. Rivetus in Apologetico, & alii. Nonnulli tamen cum Forbesio erroneam hanc doctrinam nomnihil temperant, profitentes, se non negare, aliquando justificatum ita deperdere Sanctitatem, ut in reatu mortis aeternae permaneat, donec resipiscat, omnes tamen justos ad poenitentiam adduci post scelera; quoniam licet actu iniquit tem operentur, habitudine retinent fidem & charitatem, quae semen est vitae aeternae. Sed contra detestandum hunc errorem, utroque sensu intellectum extat Canon a 3. Sess. 6.
Concilii Trident. his verbis conceptus : .Si quis hominem semel Ius carum dixeris amplius peccare non pose, neque gratiam amittere atque ideo eum qui labitur O peccat, nunquam vere fuse Ius catum . . . GaIhema sit. Secundum quam definitionem sit sequens
rere potes gratiam sanctificantem. II. Td primo evincitur ex Scripturis. Nam Pal. a. scriptum est: 1 apprehendlite disciplinam, ne quando irascatur Dominus, D pereatis de via Iusa. EZech. I 8. Cum averterit se Iustus a suillitia sua, D fecerit iniquitatem, morietur in eis. Item, Iustitia justi non liberabit eum, in quacunque die peccaNerit. Sic
Lucifer jussitiam, in qua conditus fuerat, per peccatum amist. Sic Adam, quem Deus cum bona voluntate, & in gratia creaverat, inobedientia seipsum ac posteros perdidit. Sic David, qui cum diu innocentiam servasset, prolapsus in adulterium atque homicidium, se coram Deo, ejusque Propheta Nathan consessus est impium & peccatorem. Petro etiam dixin
rat IZ sus, quod mundus esset, & nihilominus negavit se nosse Magistrum suum , anathematizando & jurando. Qub
508쪽
483 PARs S Re UNDA. DIssE T. L ius exemplis perterritus Paulus I. ad Cor. 9. Casigo, inquit, corpus meum, O in servitutem redigo, ne forte cum altis prα- dicaverim , ipse reprobus inciar. Propterea cap. I o. graviter monet: Qui se exisimar stare, videat ne cadat. Μitto alia Apostoli adversus insulsum hoc dogma referre testimonia, quorum pleraque fidem & gratiam amitti diserte, & citra ullum exceptionis locum pronunciant. Cujusmodi illud est r. ad Tim. I. Quidam circa fidem naufragas'erunt , eκ quibus est Cbmenaeus O Alexander. Item ad Galat.
s. Evacuati estis a Chriso, qui in lege jusscamini , a graria excidistis. Et illud ad Rom. 8. quod in suae causae patrocmium asserre solent Resormati. Nihil ergo nunc damnationis
est iis, qui sunt in Chri to JEA, qui non secundum carnem
ambulant: atque hinc perperam colligunt, peccata justificatorum ad damnationem non imputari. Et tamen id non docet Apicius ; sed, nihil damnationis esse in iis, qui sunt in Christo JEsu , qui scilicet non secundum carnem, sed secundum spiritum ambulant. Unde paulo infra subjicit: Debitores
sumuς non carnig, ut secundum carnem vivamuς. Si enim secundum carnem vixeritis, moriemini. Non ita profecto scripsisset Apostolus, si justificatio amitti non posset; cum secundum carnem vivere non possent justificati. III. Sed operae pretium non videtur, Scripturarum testimoniis uti ad refellendum dogma, cujus impietatem & repugnantiam ratio ipsa evidenter demonstrat. Mirari profecto satis non possumus, hoc opinionis monstrum in cujusquam hominis mentem venire potuisse, ut fideles justi essent smul &raptores; casti, & adulteri; mites, & homicidae. Atque haec portenta distinctiunculis ad libitum emctis tegere frustra moliuntur : manere videlicet castitatem in adultero, charitatem in homicida quoad habitum , non quoad actum; hoc est, inquit Tertullianus, fama castrare matrimonia violare, fama Pietate parenti venenum temperarer cum tamen inter omne
509쪽
Theologos ratum est , charitatem cum peccato lethali smuIesse non polle, & inlusos habitus non alia ratione destrui, quam nostris sceleribus. Ut nihil jam dicam ex impia hac doctrina omnimodam sequi morum subversionem. Si namque justus non posset in se Spiritus Sancti gratiam extinguere, quantumcunque detestabiliter peccet, modo non timeat propterea mitti in gehennam, nec de praedestinatione sua dissidat: sequitur, justis & Dei amicis contra indeliberatos timoris motus, quibus Spiritus Sanctus ad declinandum peccatum & ad perseverandum incitat, pugnandum esse veluti contra gravissimam& periculosissimam tentationem. Deinde cuilibet suadendum esset, ut sortiter credat, & liberius peccet: quia nihil ita e pellit timorem, quam peccandi assiduitas, qua induratur cor,& praesumptio contra desperationem inducitur. Sequeretur praeterea, quemlibet justum actu perseverare, nec esse perseverantiam speciali 1simum donum, neque justum teneri ad illam assiduis precibus implorandam ; nihilque esse, cur salutem suam operetur cum timore & tremore, aut revereatur
Omnipotentem, qui potest animam & corpus perdere in gehennam. His autem num aυurdius aliquid fingi potest Τ Videamus nihilosocius, quid contra objectent Remonstrantes. IV. Opponunt ea Scripturae testimonia, quae perennem
Dei custodiam, & tutelam fidelibus pollicentur. Sic Psal. 36. dicitur: Cum ceciderit, non collidetur, quia Dominus θ' Ponit manum suam. Et infra: Quia Deus amat judicium, O
non deresstnquet iunctos Iuos, in aeternum conservabuntur.
Resp. Eo loco sermonem haberi, vel de quotidianis &levioribus peccatis, sine quibus justus vitam non decurrit;
quaeque eum ad graviora perducerent, si gratiae praesidio munitus non praeservaretur: vel certe ibidem agi de vitae hujus tribulationibus, quibus, si Dominus supponat manum suam, animus justorum non frangitur. Ita interpretatur Augustinus Sem. in eundem Psal. n. II. Contingat illi, ut aliquam
510쪽
meliam . . . Proponat fbi Dominum Dum , quanta generarentationum pasus es, O non conturbabitur, cum ceciderit, Lyc. Quod vero subjicit Propheta , justos in aeternum non dere-lietum iri, id utique verum esse alibi probatum est. At si Deum ante derelinquant, ipsi quoque juste a Deo deseri posIunt. V. His amnis est alter Scripturae locus Ierem. 3 a. quem nobis pariter objiciunt haeretici: Et dabo eis cor novum . . .
Et feriam eis pactum sempiternum , O non desinam eis benefacere, timorem meum dabo in corde eorum, ut non recedam
a me. Ergo, inquiunt, ex divinis promissis constat, justos a Deo nunquam recedere : ipseque S. Augustinus hunc locum in eandem sententiam affert, ut justorum probet perse
Ress. Ex contextu huius loci id liquere, Prophetam Iudaeos alloqui in varias regiones dispersos, quibus reditum in patriam pollicetur, & renovandum a Leo foedus, quod ipsi in aegypto multis modis violarunt, multaque alia beneficia ipsis deinceps praestanda. Hinc Iaulo ante dixerat: Ecce congregabo eos de universes terris, ad quas Ueci eos in furore meo, υ in ira mea, is in indignatione grandi; reducam eos ad locum istum, O habitare eos faciam confdenter. Locus igitur iste ad litteram explicatus ad Iudaeos spectat, non ad fideles omnes, nisi allegorice eum velint intelligi: sed ipsi negant sensum allegoricum ulli dogmati constituendo praestrui portere. Verum nos ultro concedimus, ad Christianos in spiritali sensu referri posse, ita ut in illo novo taedere etiam Evangelii gratia praenuntiata intelligatur negamus tamen, propheticum illum textum de omnibus omnino fidelibus intelligi debere, aut posse, cum fideles quam plurimi a Deo recedant , & in suis criminibus perseverent. Neque Augustinus euae locum adhibet, ut probet semel justificatos nunquam a