Laurentii Vallae Elegantiarum Latinae linguae libri sex. Eiusdem De reciprocatione sui, & suus, libellus. Ad veterum denuò codicum fidem ab Ioanne Raenerio emendata omnia

431쪽

Act-χ-ste 3 simul ad locum ut Terent in Elin Cecidi,neq; virgo esti quam cican Philip Nec vero ι quum discedebant.

De ad uerbijs in im exeuntibus Ap. xx.

ADdmus de quibusdam adverbibis Im, vocem exetitibus. priuatim nihil differt a Privale, si priuate diαcere liceret: nihilseparatim a separate, si hoc reperiatur. nihil Properatim,dproperanter nihil Disimulatis,adsissimulater.Vbertim deest,quia copiose: Affatim,quod abu de:Raptim,quo e inanteri cursim,quod curredo. Tamgaliud est Generatim quam generaliter. Hoc enim ignificat, omnia simul, quaesub generesunt, amplectendo: illud uero

per gula genera, seu magis per singulas species. Siquiisdem ecies genera vocamus: ut Quot unt genera arbca Ceorg. z.τum,uitium,potius,quam quoisunt ecies.Verg. Generas .tim discite cultus. Varro, Non in volucribusgeneratim seruatur analogia. Noli ex aquilis aquilae,neque ex turdis

πρcreatur turdi.Sic ex reliquis sui quisq; generis.in aliis

ter hoc si,qum in aere,qua in aqπa no hic cochae interse generatim innumerabili numero similes. Ecde modo,ut Generatim perseguligenera dicimmutasummatim,per ingulas summas aliquando dicimus pummatim, e generatim non per singulassummas generas sed per unam, uni mucrrit, Dicam de hac resummatim cis de Ora ib. I i. resia nitu mihi uidetur id dicerea quo aliquid generatim quae aritur boc modo: expetendane esset eloquentia expetendine honores caeterkm.s omodo differat ab illi adsumma, an summa, postea reddam. Viritim per singula capitu viroru:vt,Gracchus diuidebat uiritim se modios frumenti. tamen Lib. . de uno aliqua do dicim' ut apud cur Si quis uiritim dimicare uere prouoc. iiii Nomitiatu nomina singulorsi alia fiartii lip. 2 gnati sui colurati nominati custodi carceris. de Atio etiar ut, aut

432쪽

LLAIt extollens M. Brutincruentum pugione,nominatim ciceron clamavit. Membratim, pir membra. Cassim,per

incisiones gladij punctim,per punctiones,in trioaesit ig&clij sue incidendo expungendo. Strictim,stringendo inguati uel certum aliquid carptim, hineis hinc decerpendo, non ipsam seriesequendo. Tractim,trahendo non interruispendo seri .cateruatim,Gregatim,Turmatim, anipuae latim per diuersis eateruas, dιuersosgreges, diuersas tura Mas,diuersos manipulos. Domesticatin, icatim, Regiondatis,oppidatim, M unicipatim, Provinciatim,per vari id mos, Nos uicos, uariis urbis Romae regiones,llariaq; opspida,uaria municipia ruarias provincias Uenio nunc ad id

pwd promiserum. In summa, Cr Adsummum,magis modo tendi deferata Sumatim. quam significato. Quint.incor Pecum pore proiecto Insumma no recedo. Fas est mihi etia inuitis parentibus pie facere. Cic. de Olli adsummam ne agam de Lib I fingulis comunem totius generis humani hominum oriciaetationem G consociationem colere,tueri conseruare debemus. Di fert autem Adsummum, CT Adsummum quὀ isto eundum ad numerum referturi ut idem cis prim Unis,du ad summum duo inuenti sunt, qui Milonis causam non probarent: id si non plures qua unus,aut duo ex omnibus. Idem ad L. Mesimum: Nolim enim existimare te mihi non Epi vii lib. solitudinem iucundiorem esse qua tamen ipsa uti non licet se ζp i' quamsermones eorum, qui frequentant domum meam exaecepto uno, aut ad summum altero. hoc est excepto uno, alit ut muItum duobus. Quint infensu priore solet uti aligeanere dice si per aduerbiu Semel Deniq; vis etfima ficfere coponendum,quo modo pronutiandum eri . Et alibi: Et ut mel omnia complectar Et iterum: Et ut semel quod est Lib. In cap. I

433쪽

is LAURENTII VALLAE sumitu dica cuius rei causa est ipsum istud semel. quod sta

gnificat una uice pro omnibus, ita ut postea non oporteat quid addiadeEq, solet accipi pro immutabiliter,eTirrex Obiliter. Q nod enim semel tantum sit,id non habet regresis Decian . . ut iterum fiat.Idem in Mathematico: Q nid haec fulgentium θderum uenerandaseetes,quod quaedam uelut infixa, de cohaerentia perpetua,semelque captu sede collucentialia toto 1parsa coelo uagos cursus certis emetiuntur erroribus sAeneid.II verg. ' es , qui uideret, Procubuit moriens,ta humum semel ore momordit. Epist.Oeno Ovidius: Nulla reparabilis arte ad Parid Laesa pudicitia est,deperit istasemel Lucanus: Lib.s Dintq; semel nascentibus autor Quidquidscire liceri semet,inquit,ut nullum postea uerbu addat. In eundem senis Declam .8.12m idem Quint accepit Breuiter ut in Geminis anguetiabus, Breuiter tamen longae erudelitatis explicunda saeuitia

es ex omnibus quae pertulit,laeui simufuit,qu)d oecisus est.

Lib. -cap Α, Psinrauior A reliqua uero Gallia, latere Septentrionali, motibus Gebena,er Iura agroru cultu, uirorsi,morumq; dignatione amplitudine opum nulli prouinciarum postferenda:breviterq, ualia uerius,qua prouincia. Et iteru de lusci Lib.Io.ca. is nia,quae vulgo dicitur philometia.Nunc cotinuolpiritu trahitur in longu,nune uariatur inflexo,nuc distinguitur con-eso, copulatur intorto promittitur,reuocatar, infuscatur ex inopinato interdire secum ipsa murmurat:plenus grais uis acutus,creber,extentus,ubi usum est, vibrans ummus, medius,imus.Breuite', omnia a paruulis in faucibus qua. .. tot exquisitis tibiarum tormentis ars hominu excogitauit.

quo sub eaelo 'Pandem idem ait, ni non necessitatis sed ornatus Gu- tandem,&e at se,ut in ido vergilij Aemi

434쪽

ELEGANTIARUM, LIB. I. 43 , sed uos qui tandem quibus aut venissis ab oris

Ne cuius ornatus,aut quare sit ornatus,explicat. Idem sen tit Priscianus:dicens:Tandem non solam pro aduectio tem Lib. Is. porali,sed etia pro coiunctione expletiva invenitur utile. Invectivarum lib. LQnousque tandem abutere Catilinam Cic. nuect.ntientia nostra Mihi quidem, Pum ornamentum uidetur Catil, esse insuperuacuis,Cr nihil agentibus verbis. Quanquam apud Graecos dictiones nonustae ant,quae aut numerum, isonum implent: quod in hac dictione non est quae habet mistius urgens quiddam, C acceliraris,eΘq;fere per interrorigationem quae exempla uulgo sunt plurima, ut citan distilinam cuius oratio sic incipit, Quousque tandem abutere

catilina patietia nostrascin exemplo usus est Priscianuis. m Quidam tamen inter primoshuius aetatis doctisolent citra A, interrogationem hoc adverbio uti,non tam autoritatem stai quentes eiusdem Vergili ,er in eodem loco Aeneid.I. Et quo sub coelo tandem,quibus orbis in oris, Iactemur, ceas iter. Et Horatij,qui ait: agamuis scaeua fatis per te tibi consulis,ta scis Lib.1.estilla.

Quo tundem pacto deceat maioribus uti, Disce docendus adhuc quam ciceronis in catonemdam lare dicentis: Qua tandem spe bi tam audacter obsitaret, i respondit, enectute Et pro Roscio Quum ab eo quaerereau tur,quid ludem accusaturus esset in eo. Isionnullissalijs in locis Sed tamen utrunq; interrogationem habet,et eum diis, rectam latenter adsecundam personam Nabis qui laquiis tur,uerba alterius referraiquidem Pisistitatus a solane sie quaesiuit Qua tandem spe mihi tam audacter obsistis Et Fimbria ab isto quisquisfuit)sic petiuit: Qgid tande in eo accusaturus es in i uero legem istius dictionisscribo, sed Uum requentisimum trada. ine interrogatione aute quid l

435쪽

Aeneid. o. ignificet,nemo igitoruEut Vergilius, Iam tandem italiaefugientis prendimus oras. Ein deni gni icationis usit Demum,er Denique ut notus Attilem Uergit Tunc demum admisi stagna exoptata re sinitae ic. Quum excellisset euita,tum deniq; uiueret. Sed plerunque quum fuit multa enumerata,tum subiungimus Dente, fgniar log ficantes hoc ultimum esse omnium ut idem Verg. O crudelis Alexι,nihil mea carminacia as, Nil nostri viserere,mori me deniq; cogis. Et te. Qium sibi non multitudinem militum, non idoneos Imperatores non pecuniam sibi 'rae thesse uideret non deismq; utam reqtiae pertineat ad bellam admini tirandu Deoi mum solat accipi pro solum, ue pro omnino prccipueque iunctu cum is,Cr cum ita. Cιc in Susi. Eademia magna volui plus est crepe Sallusti,aequalem ac parem uerbis uita ago

Lib.lacap q. re. M. Fabius . illud ingeniorum velut praecoxgenus,non tesmere unquam peruenit adsitaem. Hi sunt qui paruafacile faciunt, audacia prouecti,quicquid isthic possunt, utim, o tedunt Possunt aute id demum,quod in proximo est ἁπα

ba continuunt haec uultu interrito nuta turdati verecundia proferiit. Et iterti: Tu ista quoq; excavsu quod mente latae r i interitam uacare omnibus alijs,etia culpa carentibus cra. Isopori et Ita enim libera, ac tota nulla distringentricte . alio ducete causa lypectabit id solum,ad quod accingitur. Et PςςlRN Iς utibi lueebiit haec insomnisanquieta,qua diceret,iam alim apparebιt,ium statim ueniet nunquam tamen tardius venit, Niserum me fit,proxima nocte iam ueneris. Ecce iam meaditos Ide tenent cursus,ιndignor,irascoratu mihi demum

satisfacies si apud patrem fusiadeo autem dixit solum, ita

436쪽

plitur. - Ouidam nolunt ab is, Crd vincomponi Idem. Caid.pro demum,posuit deniqui b. I isne titulo Cui Ile.siue Siqua metu dempto casta 6i, ea denis casta est. Amor.lib. .

s rellis,o sdidus differat si Macrobio credis F,ita ri Liba .ea. 14.beti: Nuc uideamus,quae sint duo haec nomina qgorum in S0m.Scip.riter meminit,quum dicit, Quaeβdera, rsteilas uocatis. Neque enim bis res una, gemina appellatione monstratur,

ut Ensis, Gladius sed uni Stesiae quid stragalaresat erraticae quinque, caeterae, quae non admistae alijs solae ferunis tur: SIdera uero,quae in aliquod signum fletarum plurium

compositaeferunturi Aries, Taurus, Andromeda, Per stas,uel corona, u cunq; variarum generaformarum in coelum recepta creduntur. Sicer ad Graecos ae 'ηρ,

diuersi signiscant. Et Aperflesia una, Astronsigua stellis coactum,quod nos udus uocamus. Haec differeti, Macrobii cerni quam reperitur, ut apud euridem

cie.de Universitaq; nesciunt hos Iderum errores. Et itearum: Toto igitur orbe constituto aderibus parem nurneae Eod.Iib. rum distribuit animorum, ersingulos adiunxit adfligula, Et lib. tide beatior. Nam quum duo sint genera dideru, quorum alterumstat s immutabilibus ab ortu ad Occais sum commeans, nussum cursus sui uestigium infectat utiterum autem continua conuersione at eisdemipatijs , curis busque conficiat. Quint in Mathematico: Quid haecDL Deciana. 4 gentium diderum uenerandas acies quod quaedam uelut in fixa ac cohaerentia, perpetuas et , capta sede collucent, ulla toto sparsa calo uagos cursus certis emetiuntur eris roribus. Quod non se Je ciceronem ut Macrobius uult documento eji,quod non praeposuit stellas Debet enimi'eis cies generi, pars toti praeponi Mi, Dicam de prudentia,

437쪽

er de uirtute hum: Dicam defacie Helitiae e eiusde putichritudine,non autem e diuerso Fateor tam ni quam sublum Arietem dici, uru,Andromeda,Perseum, HI M. Et hinc est quod dicimus BFbernum βdus. Et illudnnina Declam.'et tiliani Nos gnime huius anni Idus afflavit.

In Aulum Gellium, de Rescisco CAP. xx II r.

Ub-2.ca.Is Esciscere, Aulus Ge uult esse rem occultam, inopinas 1 tam n eratάmq, cognoscere. Miror de hoc solerti si mo uerborum inuestigatore, atq; censore,qui uocabula hoc defacili difficile, de claro obscurum, de trito nouum,de exisposito abstrusumfecerit,ne dicamfuso exposueriLN uids rideam homine coelo uolantem,utfecisse Dedalus,Persea n q;fertur:aut aliquem e terra prodire qualis Tagesfuisse ab Hetruscis creditur:aut Sat rum aliquem semiuiru,semicaprumqt, quise uidisse nonu iscripsere: t arcana queadum naturae pervestigauero,dicum ResciuisseZnon opinor. Est igiturproprie Resciscere,re post, quam gesta est cire,

quam nescieba cumgereretur,praesertim ad euino uepero Act sicen a tinentemini Terent in Adelphis.Hem tibi:Resciuit omnem rem tune clamat scilicet.

Gel li--ς p T' Eprecorsupplicium,idem Aul.Gestivi ait dictum esse A quas detestor, uel execror, uel depello,uel abominora

ego autem ita dici puto Deprecorint Imprecor.Precor tibi bonum,precor tibi malumsic:Deprecor liberationem, C deprecor poenam ιἷm,ut potiar:buc,vivitem.Ovidius lib. a. de Ponto:

Episto saepe precor mortem,mortem quoq;deprecor idem, Nemea Sarmaticum contegat ossa fotum. De παcor dixit, quasi precor mortem non duri mihi in hac terara. Nec mirum id ieri in Deprecor, quam fiat in metis usitatis,

438쪽

ELEGANTIARUM LIB. L itatis,ut in defendo.Siquide dicta defendeme quodfere dicitur,ta nonnunquam defendo ictus ut cicide Sene&Vestitάq; pampinis, nec modico tempore caret,er nimiossolis defendit arbores.cum mesertim mos Romanis sit etia mala precandi ne ueniant. Unde epta Timori,Pallori, Febri, Hijsq; milibusfuere dedicata,Cr insulitu dicam nominiabus fiebant fucra: quod etiam vergilius probal: Lib.3. Aea, Nigram Demi pecudem, Zephdirisfelicibus albam. Neq;solum Deprecari est uoce, sed etiam per ea,quae instar vocis obtineresolent, itumgestum kEtenim Bucepqui praeter unum Alexandrum omnem alium recusabat sessorem , non ineptἡ dixeris Deprecari aliossessores praeterregem. Denique Deprecor mugissignificat uel dicti, uel facto reeufo,quam illa quae Aulus Gesi. attigit.

In Priscianum, de Sicias CAP. xxv.

Situi priscianus inquit dicitur pro negligetis,ut Verg. Aeneid, visitata te uicta tu, ueriqueefoetasenectus ''sed non ita est,potiusqsordes ista π iluuies,qualis nasciatur inter opaca domus: quae diu, o repurgaturrande inquitra Fabius Excitanda mens,er attollendas per est,quae in Lyb y ς p huiusmodisecretis aut Ianguescit,C quendum uelut in opaco situm ducit aut contra Iumescit, inani persuasione. Huaiusmodi igitur quidam situs sedet in uultu, capite, totoque eorpore uetularum C habitu, praesertim inopum, qualemi um Verg. intelligit, CVLvcan de malefica anu ait For it l, da situ macies. Quod etiam Paedorem possumus appe ure: L;b ,

ut idem Luca. -Longusq; in carcere paedor. Et cic. in Tusc. Lib.3. Paedores muliebres Et iterum: Barba paedore horrida. In eod-5bniror Priscianum hoc in loco a definitione seruijdesciuis λόh':

se,qui hoc uocabula proprii definivit,inquiEstait' propria p. noea stimes lania quaedam ex humore procreata.Fit alltem in locis ta situ coguta si s carant

439쪽

4 a LAURENTII VALLA Enoisti m que caretibus sole. Sitas uero pro loci qualitate manifestum est, profundam ut desitu Mess nae, C defitu Fracusaram,oe similium.

Pili ub- oeilis de inquit est quifacile docetur Docibilis es , Ita quifacile scitar:quomodo Penetralis est,qui in intr-mis est partibus Penetrabilis est,quifucile penetratur Non occurrit, ubinam segerim Docibilis. Est enim ci saetam maris Perceptibilis,nisii magis apud Ecclesiast utque in aliunt fisam. Et erant docibiles dei,dictum est quasi docilis. Nuntonianus uper illud Pauli, Episcoptino litigiosum,ngc γ.ad Taino 3 tiosumsed mitem, docibilem esse debere ait:Docibilis autem de es qui ad discendam patientiam lenis, Crimitis. Doc ut ego sentio idem est,qudd docilis.Ratio tume postuati ut id gnificet, quod ait Priscian .eo quide magis, quod habemus in eodem sensu Dccilis, ut superuacuufuerit duo voces,adeo colinc uni signiscationi dare,nisi dicimissimila hoc esse igis, Aequais,CTAequabile, de quibuι dixi aliorib-i volamine. Insuper Sensitae, CT Sensisse Lucre. H. Exinsen bili ne cred sensile nasci, haec duo pro eo Eaccepit Exitiale,CT Exitiabile Verg. in , Aspieestium , 'ες sit mra, scellas exitiale Lacaenae, nostrum ma His merseremesis. Mid vis. Metamorpb. ge sit pene- Dumque manu tentataralere exitiabileferrum. abile telu Rationale . rationabile. Quint in , Sedeuia earentne trabide se Porro Pen tralis qliantKm Meafert opinio non reperitur: gus adluat sidienetralesubstantiumq; est, no adiectivii penetrabilis Seru, in illud adiectiuu,quifacile penetrat,ut apud Uerg. Penetrabile te

440쪽

ELEGANΤIARUM LIB. ne tres dicitur: quod aute penetrata penetrabile In quoru rore dissentio, crini non siit neq; adiectivum ut ipse uulta exponens penetrabilestuus, pro penetralestigus ne δε-gnificationis activae.Deniq. ut ad docuis reuertur dociliarvus mea sententia facia potius,quam docili Imus qualiasgnifacilis,gracilis, igitus uis milia. -

Numen dem inquit,ejidei nutus. Ante hunc Varro dia Prist.lib. .

linum commodius defintuit: certὶ inen 6 imperiam,po' testasque dei: nautem nullis,neq; imperium cuiuslibet edVarronem de imperιo cisuspicor in te exisbe.

In mandem,de Necatus,&Nectus. CAP. Tv III.

Nzς tWi dem inquit,proprie ferro: Nectus uer), alia Priv lib.s ui peremptus dicitur. Sed ego sentio generalem signia sicationem Necatus peciale vero Nectus esse;icta Rhea toricis, Cr libris ad Heren e alibis ealt,veneno neca . ills. nititan ii i. Hinc adulterioris caesus est,fame neca Ad Her.li. . tus Nec unquam Nectas dicitur, ne certo genere mortis: ut Enectussu Tantalus. Nec tam mortuus, quim properi modum mortuus, sicut Exanimatus pro eo qui similio est mortua vi, Fame sitienecti .quae plurima sint exempla. RV

A pro ualde idem dixit, nec tamen solus Terent.in 's. Andr Nae illa eum haud nouit Mihi uidetur idem mapud nos significare, quod apud Graecos scribiq; in diphithongo debere,eti, quod est certe ut a Id eundem, Faciunt In Prologonae intelligendo,ut nihil ιntelligat. Qualii dicat acini pro a Andr.fecto.Haec apud cicinctio stequens 1Lut de OratM. O . ille haud sane quemadmodum uerba struat,et illuminet,