Canonici juris institutionum libri tres. Opera & studio Francisci de Roye, antecessoris Andegavensis

111쪽

bris Canonἰc; Cardinales illi ab initio fuerunt proprie Parochi Urbis, sed seminae dignationis esse coeperunt, postquam Nicolaus II. in Concilio Lateran. statuit ut illi soli eligerent Summum Ponti ficem. Can. I. dist. 23. qui antea eligebatur a Ciero & Populo. De iis post Decretum illud ita loquitur Petrus Damianus eodem fere tempore agens ὁ non modo Episcoporum , sed& Primatum & Patriarcharum jura transcendunt. Et Sigonius lib. 9. de

regno DaIia ait ex eo Decreto Cardinalium nomen magis ac magis Celebrari cepisse. Ac tandem Innocentius IV. dedit eis Vestem Rubeam de Rubeum Pileum. Diutius quidem tantum Presbyteri & Diaconi Cardinales fuerunt, & Onuphrius contendit Episcopos fuisse Cardinales sub Alexania dro III.

112쪽

Institutionum Liber I. I

CRaeca vox ea est,Episcopus, quae et pud ipsos etia prophanos Authores significat Provisorem , Inspectorem, Speculatorem, sicut & apud S. Cyprianum. Nam institutus est ut attendat

sibi & universo gregi in; quo Spiritus-

Sanctus eum positit Episcopum regere Ecclesiam Dei. Act. cap. χo. Ex iis verbis multa consequuntur. I. Epis, copos esse juris divini. 1. Eos jure divino institutos, ut regant Ecclesiam Dei r unde Sanctus Cyprianus in D. 3 1- scribit iis concessam fuisse subli- mem ac divinam Ecclesiae guberna dae potestatem : Sicque stulti sunt haeretici , crim asserunt Episcopos Apostolorum temporibus habuisse tantum administrationem Sc provisionem, non ctiam potestatem & dignitatem. 3. Iis

ingulis a Spiritu Sancto assignatum fuisse gregem Domini, quem pascant Cum Apostoli ordinarunt Episco pos , iis quidem cum impositione ra

113쪽

nuum dederunt omnem Episcopatus potestatem i, sed tamen cuilibet ex iis certam Gregis portionem , certum locum dederunt, in quo suum illud in nus adimplerent. Locus ille in mul- . tis Canonibus dicitur Parochia: sed

coepit appellari Dioecesis, & Parochiae nomςn quibusdam singularibus Presbyteris retilium est. Sunt ergo Rectores de Pastores Ecclesiis, qui in vim suae Jurisdictionis sunt Ordinarii Iudices in sua quique Dioecesi, quam Jure suo visitant & a suis ossicialibus visitari

curant e quales sunt Archidiaconi, Decani Rurales, Archipresbyteri: irrogant Censuras, tenent si brum Ecclesiae gubernandae, & censuram vigoris in omnes Dioecesanos ait S. Cyprianus in D. 67. de quibus omnibus suo loco ag tur , sicut & de aliis , quae ad Iuri . dictione Episcopalem pertinent: In vim suae ordinationis illi soli ordinant Prcsbyteros, sacrum Chrisma conficiunt o ecclesias & altaria consecrant , poenitentiae publicae modum

imponunt.

Verius autem est Episcopatum non esse ordinem a Sacerdotio distinctum, sed tantum dignitatem & ossicium,

cui a Spiritu Sancto major potestu

114쪽

Institutἱonum Liber I. Ioiper consecrationem tribuitur. I. Enim S. Ambrosius,aut alius in primam ad T mot. cap. 3. ait unam esse ordinationem

Episcopi & Presbyteri: nam uterque est Sacerdos , sed primus est Episcopus. 2.consecrationem Episcopalem nihil addi tur quod habeat ob ratione Sacramenti sed tantum nova quaedam potestas extrinseca a sacerdotali distincta, sive illud

fiat per extensionem Sacerdotalis Ordinis 3 cum enim aliquis consecrandus

est Episcopus , omnino prius est ut Presbyteri ordinem' accipiat, cui per consecrationem adjicitur divina illa Potestas, quam Spiritus Sanctus huic dignitati , huic ministerio dedit; sive illud fiat cum remanente sacerdotio, potestas illa per Consecrationem additur. Nec obstat qubd Episcopus quaedam habere dicatur passim quae sunt ordinis et Nam hoc nihil aliud est

quam ordinationis, quasi diceretur eum quaedam accipere per suam ordia nationem & Consecrarionem, quae a tea non habebat in vim solius Electionis 3c Confirmationis, puta sacrorum ordinum collationem, Confirmationis Sacramentum, benedictionem Clitisi

malis, & alia id genus. A S. Cyprianus in ' si. de alibi

115쪽

sot .l pris Canonicἰ - 'passitnoit, unam esse Ecclesiam Sc unum Episcopatum. Sicut enim unum est Ecclesiae Corpus quod per universum orbem Christianum in pleraque membra diffusum est quae sub uno Capite posita sunt, puta Rom. Pontifice. Ita de in ea Ecclesia unus est Episcopatus qui ubique dissusus est in concordia plurium Episcoporum sub eodem ipso Capitc ; ita tamen ut cuiliis bet ex iis adscripta sit certa gregis Dominici portio. Licet vero Illi omnes sint ejusdem divinat originis, attamen non sunt ejusdem gradus. Nam sta

tim ab Apostolis instituti sunt Primae 1edis Episcopi. Sic Paulus Titum Crete instituit, ut per civitates Presbyteros constituat, id est Episcopos ; cumque illi primae sedis Episcopi ordinare tur in Metropoli seu prima dc praecipua civitate alicujus Provinciae appellati sunt Metropolitani , ac postmodunx Archiepiscopi, quod nomen prius datum est Patriarchis , ut superiori titulo diximus, dc postea Metropolitanis , qui pluribus Episcopis ejusdem

Provinciae praeserit. Pro dierunt etiam

Patriarchae de Primates, quibus multi Metropolitani subjiciuntur. Sicque quatuor sunt gradas Episcoporum,

116쪽

Institutἱonum Liber I. Io Episcopi, simpliciter accepti unius Dioecesis 3 Metropolitae, unius Provinciae Primates, multarum Provinciarum ε, dc Patriarchae eorum omnium Superiores.

Unde & rectissime quidam Graeci vo lunt genericum esse nomen Episcopi, quod de iis omnibus praedicatur. Ejus distinctionis rationem hanc affert Leo Magnus in Ep. 8 8. quia sicut inter postolos in timilitudine honoris , erat quaedam discretio potestatis , 3c uni datum est ut aliis praestaret, ex ea forma orta est discretio Episeoporum, ne omnes omnia sibi vindicarent ; sed essent in singulis principes singuli, quorum inter fratres haberetur prima scientia , & per quos ad sedem Apostolicam universalis Ecclefiae cura re

ferretur.

Ita tamen ut Coepiscopi t hodie .Suffraganei; de rebus dubiis consulanestum Metropolitanum , antequam ad sedem Apostolicam eant, ut prude

tissim ε idem Leo in Epist. 8a. in pris ad Forojuliensem Episcopum. In Episcopis instituendis duae potita

simum regulae obtinent. Prima est duos Episcopos in eadem civitate institui non posse. Can. 8. Nicena Synodi. Ne unum corpus Ecclasiae, quasi monstrum

117쪽

το 4 Juris Canonici

habeat duo Capita. cap. 14. Exi, de offJud. oia. Et tamen invaluit Episcopo seniori , aut aegrotanti Coadjutorem

dari posse, qui sit Episcopus de Epis

copali munere fungatur. Olim a M tropolitano dabatur in Synodo Pr vinciali : Quod si eadem necessitas in eo urgeret, dabatur a Coepiscopis in eadem Synodo agentibus , Can. 47. Meldensis Concilii. Hodie a Summo Pontifice iis datur ex consensu Regis. p. pen. Ext. de cier. agrot. Olim etiam dabatur ad tempus, aut ad prouperam valetudinem: hodie perpetuus

est, & cum futura ejus Episcopi se

cessione. Quod etiam novit Gregorius Magnus. lib. II. Reg. Ep. 8. Secunda regula est, ut Episcopi non instituantur in vicis , in villis , in minoribus oppidis. In eam rem multos Canones exscribit Gratianus in dist. 8o. quod ita placuit , ne vilescat nomen Episcopi. Cap. I. Ext. de Privii. cum nempe in iis non habent populi frequentiam Episcopo dignam. Cap. 163. Collationis Carthag. habita. Sanctus Athanasius ἐκ Apolog. 2. indicat eam regulam esse traditionis Apostolicae, chm Eusebianos arguit, quod contra majorum traditionem Episcopos insti-

118쪽

inerent in vicis. Et ut perfecta sit ea lex, addita est ea poena, ut Ordinans &ordinatus Episcopus in quodam vico deponatur ab Episcopali gradu. Can. 8. duodecimi Toletani Concilii. Sed cum in dies augeretur Fidelium numerus. Ita ut Dioeceani Episcopi vix unquam iis omnibus ruri superesse possent , in rusticis Ecclesiis instituti fiunt Paraeciales Presbyteri, & in minoribus oppidis Chorepiscopi. Can. 8.

Antiochena nodi, id est Episcopi in

villis. unde aliquando dicuntur Villani Episcopi. Et tarte in lib. Diurno Rom. Pontiscum cap. I. tit. 8. Episcopus Forensis non alius est , quIm Chorepiscopus in Dioecesi Pontificis Romani,

laras aut extra urbem positus in minori quodam oppido i, quod sit Romanae Dioecesis ad differentiam suburbicarii Episcopi de quo in cap. 3. qui

postus sit in alia majori civitate Summo Pontifici immediate subjecta. Episcopus , inquam , larensis non alius est quam Chorepiscopus : Nec obstat ratio Garnerit , quod titulus ille ad Episcopum Forensem positus sit inter Patriarcham & Archiepiscopum Ravennatem , quasi ad majorem aliquem Praelatum ideo iectiuere d beate con

119쪽

stat enim ab eo valde interturbatina fuisse ordinem ejus libri , Et hoc adstruit optimae notae Codex Manuscriptus, quem mihi commodavit Vir Clarissimus D. Bignonius Patricius. Chorepisco' antiquiores sunt truEcclesia Graeca, quam in Latina : Ioeilla jampridem occurrunt sub finem itertii saeculi, nempe in Can. I DAn -- na Synodi Et in Can. l3. Neoca far. Cumque in iis ordinetur Eu coerceatur potestas Chorepiscoporum, Omnino dicendum est eos jam anteae cognitos fuisse Et statim coeperuncesse frequentiores nam pilares ex stru Nicenae subscripserunt & d in Latinae occurrunt tantum sub finem quinti

saeculi . nempe in Sy nodo Regiensi.

. Constat verti Chorepiseopatum no fuisse specialem ordinem , ud male quidam. volunt, ex Cania I 2. Caticheia

Concilii , in quo inter ordinandos Clericos ponitur Chorepiscopus : Nam hoc ita scriptum est propter spiritualerinjuriflictionem , quam ille habet , quae

que per pecuniam conferri non potestia constat etiam Chorepiscopos, majore&fuisse Paraecialibus Presbyteris , cum Iis praeessent, eosue regerent. Verium

taman est per ordinationem sutile in

120쪽

Ingitutionum Liber si vo

sum Presbyteros, noti etiam Episcopos Primo enim ab uno tantum Episcopo ordinabantur , Episcopi saltem a tribus t Secundo in vicis tantum ordinari

lebant, Episcopi in majoribus tantum Civitatibus : Tertio sitbjacebant Diaeceiano Episcopo , Episcopi Metro, politano i Ac tandem Episcopi sunt successistes Apostolbrum , illi auten,

reptuaginta Discipulorum. Dicto Cana. q. Neocaesar. Concillio Ita ut rectissimus dicat Leo Magnus quantum actipsam ordinationem , Choreplicopos, eosdem esse ac Pre buteros.

Erant tamen non convemnendae di

gnationix in Ecclesia v Ferrando Dia gono dicuntur Vicarii Episeoporum; saltem forenses in sui& villis , earum Ecclesiis & Monasteriis, i Plebe continebant in ossicio pietatis r ex sem tentia δε licentia diseeesani Episcopi subdiaconos aliosve minores Clericos ordinare poterant , non etiam PteLbyteros & Diaconos , nequidem e gonsensu Episcopi. Ae si eos Osdinassenti. irrida erat, eorum ordinatio , quia ill