장음표시 사용
111쪽
neae reflae, nec dissonum, quod convenit regulis Muscae; ita non poctest malum, nec peccatum esse, quod divinar voluntati ; hoc est, quod primae regulae honitatis, d. honestatis respondet 3 si ergo serer . v lente Deo ut olim .Egyptiis Jud non jam crimen, sed meritum erit; tam ergo non facit Deus peccatum , quam ars non facit errovrem ; nam si error est, non juxta, sed contra artem est. Quae omnia tam clara sunt, ut nec ipsos Gentiles, hoc est, caecos laterent. Si enim Lucianus in Jove: Si Parca omnium rerum es causa ; ergo si quis patrem occiderit, Parea tu culpa es. Si Minos recte velit uti judicio , multo a qui iss fatum pro Sisypho , se Tantalo puniet , quid enim tiali inisse gerrens, quanR Diis obtemperarunt λ Deus prohibet Parricidium ; ct tamen movet, ct cogit ad parricidium, inquit, Calvinus. Quod si ita est, sequitur,l peccatum non esse peccatum. Sicut enim peccatum artis nihil aliud est, quam defectus contra regulas artis , ita peccatum moris nihil aliud est, quam error, & desectussiontra voluntatem divinam, hoc est, contra primam, supremamque regulam honestatis. Si ergo Deus, ct non Vult peccatum, quia Prohibet , ct vult peccatum , quia impellit, imb, ut Calvinus ait, ad pe catum cogit 3 sequitur, ct peccatum fore, quia repugnat Deo prohibenti, &non fore, quia obsequitur Deo cogenti. Imbpotius nori peccare, quam peccare dicendus erit, quia sicut Deus magis, ct eia scacius vult, quod ipse iacit, ct alios cogit, ut iaciant, quam non vult, quae tantum prohibet fieri prohibere enitri est voluntas tanditum signi, facere, voluntas operis sicque non peccatum , sed Priadentia, ct obsequium erit; plus enim obedire teneor Deo cogenta cum id vitare non possim quam Deo vetanti. Qubd si obedis , ergo non feccas, nec poenam mereris, quis enim nisi de Tyranno gudivit, servum punivisse , quia volenti, & urgenti obtemperavit pSed&hoc ipsum dogma totam Religionem, hoc est, fidem ScriptQ- rarum evertit: Si enim omnium mendaciorum causa, ct author est Deus; ergo suspicari meritb de illo possim, omnibus Prophetis, Evangelistis, ut hominem ad sui cultum , ct amorem proVOCaret , Mendacia inspirasse; quid enim justius, quam omnium mendaciorum Authori fidem negareλ Nihil ergo in Scripturis erit non mendacii se pectum . Deinde cum peccatum sit infinita Dei injuria; imb tanta . ut ii naturae mortalis esset, eum dolore, ac morte conficeret, ct idecinullo bono creato compensari potest; quam ergo non potest Decis syi injuriam, de destructionem velle; tam non potest velle, ac Causa
112쪽
re peccatum . Nonpotes, inquit Paulus , se i rara negare. a. ad Π-motb. I g. At quo magis negare se possit, quam id faciendo, quod illius Majestati, Bonitati, felicitati, dominioque infinite repugnat, ut
repugnat peccatum λ Si ergo vellet peccatum, vellet se ulti inum finem non esse, vellet sibi creaturam praeponi, vellet se Deum non esse . Vide S. Thomam q. 9. a. I. y a. y de malo q. Adde, quod observat S. Basilius Homil. a. in Hexamer. Nullum contrarium adissimili, ct contrario nasci. Quando enim aut ficus spinas, aut L au- S uvas , aut ignis aquam , aut ars errorem produxit λ At nihil magis Contrarium Deo, quam peccatum, cum hoc sit summum malum , illud sit summum bonum majus ergo ali surdum est , Deum authorem peccati sacere, quam ficum authorem spinae , ignem ad- thorem aquae, aut solem authorem noctis. Plane cum quidquid facibDeus, sit quaedam participatio, ct imitatio Dei, sicut umbra imit lio corporis, S paretium , ac radius quaedam imitatio Solis 3 quaero. quid in Deo sit, quod imitari peccatum possit 8 Nam ut non potest nigrum esse imitatio alibi. nec turpe imitatio pulchri, aut curvum imitatio recti; ita nec Tulpa imitatio Dei. Nec juvat Calvinum , Deum , ut ipse comminiscitur, peccatum operari, sed fine honesto. misericordiae videlicet in electos, justitiae in reprobos ostendendae' Nam Primis, cum peccatum sit infinita Dei iniuria, quippe infinitae Majestati facta, nolius finis, nullumque bonum creatum est, quo compensari possit, sicut non potest infinitum debitum, finito pretio, de ideo tam impense monuit Apostolus, 3. ad Rem. s. non efacienda mala, ut memiant bona; alioquin, ct adulteria, perjuria licebunthoni alicujus , aut Reipublicae causa. Deinde quid indignius Deo , quam sibi gloriam per flagitia parare ue quasi aut tam impotens sit, Ut
non possit, aut tam malignus, ut non velit, nisi per dedecora, de ininfamia clarescere, lut olim Erasistratus, d. Calatina incenso Templo,
eversaque Patria. R.yrsus quae clementia, ct misericordia dici potest , spoliare , ut alios vestias, vulnerare, ut alios sanes λ Si maleυota es benevolentia, quodsieri non potes, polos, ct ille, qui veraciter , ceres miseratur, cupere esse miseros, ut misereatur, inquit, Au gustinus lib.es. Consess. cap. a. Latronum ergo, & Tyrannorum, non Dei
sunt haec beneficia, quae fingit Calvinus. Adde , quamvis daretur per impossibile, Deum omnino peccatum velle ; sussiceret, id ab eo permitti, nec opus esset positivo influxu ; sicut enim, ut vitrum in terram cadat, casuque elidatui, utque aecipiter, aut canis praedam
113쪽
involet, sussicit, venatorem permittere, nulloque alio Impulsu opus est ; ita ut in peccatum cadat homo, utque in voluptates illicitas ruat, sussicit permittere Deum ; cum tam pronum sit homini peccare , quam vitro cadere, quamque falconi, aut cani in praedam rapi. Cur ergo Deus agendo, & causando se omnium malorum , scelerumque complicem faciat, tanto sanctitatis suae damno. & dedecore , cum possit, si peccatum velit, id totum, ct innoxie permittendo obtinere t Non ergo causat Deus peccatum , sed permittit ; hoc enim juste facere potest, illud nisi impie non potest. DevM. non esse Deum causam obdurationis, aliorumque peccatorum, inductione omnium Causerum probatur: Nec enim potest Deus esse Causa materialis peccati, cum in eo nullum sit malum , alioquin non esset summum , ct infinitum Bonum . Nec est forma peccati, cum potius sit Forma totius innocentiar, ct sanctitatis. Nec est rivis peccati, cum PeC-.Catum sit averso a Deo ultimo omnium rerum fine. Nec est Causa Principalis essecti- peccati, cum peccatum sit desectus, ct non esse sdesectus verb reducitur semper in causam aliqtiam deficientem &im persectam 3 sicut inquit S. Thomas I. p. q. 49. a. I. Defectus in motu corporis potes contingere, vel propter debilitatem virtutis motiva, tiro pueris ; vel propter solam ineptitudinem instrumenti, O tibia , in claudis. Nec etiam Deus causa per accidens est peccati ; quemadmodum ignis incendendo lignum , per accidens causa est, ut formaligni corrumpatur ue id enim dicitur per accidens fieri, quhd necensarib consequitur ad actionem agentis; sicut corruptio ligni sequitur necessarib ad ejus inflammationem; at peccatum Non necessarib sequitur ad influxum , ct concursum Dei, cum hic sit indifferens, ite Postea dicetur, nec tollat libertatem, sed relinquat locum eligendi oppositum, si homo velit, &gratia, quae ad peccatum vitandumnuu quam deest, utatur. Nec daris Deus est Causa peccati in directac sicut Gubernator somno indulgens, nec ossicii sui partes adimplens causia est, ut savis mergatur quia, sit inquit S. Thomas I. p. q. 49. a. 3. ad 8. Deus non deficit ab agendo , quod es secessarium ad G lutem. Vide eundem Angelicum Dψctorem I. ά. q. 9. a. 1. Nullo ergo modo potest Deus dici causa peccati . hud apsum S. Docto
loco citato a. a. Peccatum nominat eus , ct actionem cum quoda
defectu, sicut salua nominat lignum cum quadam figura , y claud catio nominat motum eum quadam obliquitate: defectus autem illae eri m causa creata , Icilices libero arbitrio, in quantum descis ab re
114쪽
diae primi Agentἰs. Unde defectus ise non reducitur is Deum ficus is causam; sed in liberum arbitrium sicut defectus claudicationis reducitur in tibiam curvam, ποπ autem in virtutem motivam, a qua e
men causatur, quidquid es motionis in claudicatione, O secundum hoc Deus est causa actias peccati, non tamen est causa peccati , quia nomes causa hujur, quod actus sit cum defectu is Sed dices : Si ergo Deus peccatum non causat, Cur dicitur ob durare λ Respondeo, id duplici ex causa esse. Primo enim sciendum est, pereatum esse maIam imbomnium malarum maximum et Sicut verb nullum est ditanum , nisi in aliquo sono . nuIlum curvum , nisi in aliqua linea , nulla umbra, ni si cum aliquo corpore, nu Ilusquα morbus,nisi in aliquo membro; ita nullum est malum. , est nullumque peccatum, nisi in aliquo, vel cum aIiquo bono. Malum est homicidium , sed homicidium non e stet , nisi viveres, nisi intelligeres, nisi vigi Iares , nisi movereris, nisi bonum aliquod appeteres, quae omniae bona sunt 3 quis enim dicat, vi vere, intelligere, moveri, bona nori esse λ si hona , ergo a Deo honorum omnium principio, ct exemplari ; cum tam sit impossibile, bonom aliquod esse, non faciente Deo, quam limpossibile est , Tivum aliquem esse , non tribuente sente ; aut
telam , non texente artifice. Dicitur ergo Deus obdurcnre, excaecareν
vafrin perditionem facere ; quia facit, quidquid honi , ct positivi in
hujusmodi peccatis est, quamvis non iaciat id, qnod ess malum, vid licet privationem boni , honesique. Tota enim natura, ct malitia Ieccati in eo est, ut deficiat a norma reste rationis, legissique aeternae, oc est . ut careat debita rect i tudine. Est ergo peccatum desectus,' de Pertinet ad nοπ esse, at non esse non potest in se minum, plennmque esse tanquam in causam reduci, nec indiget Deo , sicut aliquid non vivere , non indiget anim . Et aliquid non esse pictum, non indiget pictore, ideoque optime notat Angustinus Lib. I a. de civit. cap. 7Eorum , quae deficiunt, quae non sunt, nuIlam causiam effectivam . sed desectivam tantum qua tendam esse, qua Iis utiq ne non est Deus. Nemo , inquit, quarae causam mala volansatis ; non enim es e ciens ,1 ed dejiciens, qufa illa uec efffectio es oed defectio. Et Lib. gr. Quaestionis Dein nou es auctor mali, quia non in causa tendendi ad arone se . Et S. Thom. lib. g. contra Gentes cap. . a. a. Defectus iuesectu conseqstitur defectum in principiis actionis, scut ex aliqua cor-νπώου seminis, sequitur partus mouiuosus, se ex curvitate crumissequiςur claudicatio: Et I .P. q. 49. a. I. ad 3. Nunquam sequi-
115쪽
rer malum is essectu ue vis pracesseris aliquod malum in agente , vel materia. Cum ergo nullus in Deo sit desectus, frustra in illo quaeri iatur causa, ct origo peccati ue sicut in flamma frustra quaeritur origo frigoris, & in Cedro frustra quaeritur origo vermis, ct corruptionis . Tota ergo, de sola causa peccati voluntas creata est: in hac enim multiplex desectus reperitur. Desectus videlicet Originis ue quia creatura est ex nihilo iacia: desectus Naturae, quia sicut Deus est pelagus Entis, hoc est, omnis Entis persectiones complectitur , ita creatura est gutta Entis; hoc est finitae, & limitatae persectionis, ad eb ut paucimmae sint persectiones, quas habet, innumerae, quas non habet, ct ideo non Ens potius , quam Ens dicenda est cum enim denominatio fiata potiori, & serma praevalente , sicque Ethiops absolute dicatur niger , licet candidis dentibus , sequitur, creaturam quoque non Entis Potius, quam Entis nomen mereri, quia nulla proportio est perfectionum, qnas habet, ad illas, quas non habet. Est etiam in creatura desectus Cognitionis: unde sequitur desectus amoris, ct efficacis
oluntatis, quae origo est omnium peccatorum. Deno, ut alia quam plurima omittam , est in voluntate defectus Virtutis ad prose quendum bonum arduum, vincendumque j ita normam rationis .impetum boni delectabilis concupiscientiam moventis . Cum ergo voluntas creata, hominis praesertim, tot titulis deficiat; quid mirum est, etiam in operando nam operatio sequitur esse ) semper ad desectum , & malum tendere, nisi per gratiam adjuvetur λ Ex quibus tandem conficitur, Deam, licet ad omnem entitatem PeC- Cati concurrat, nubia tamen ratione causam peccati dici posse etrum quia causa mali semper est deficiens, quod Deo non convenit, rum quia esse non potest dici causa non esse, sicut scriptio noti potest esse causa non scripti, de albedo non potest esse causa mori
albi et tum quia malum non continetur in Deo , nec formalirer , nec eminenter, nec exemplariter ue quomodo ergo causa , in qua riciliata ratione effectus continetur tum quia non potest esse effectus , qui non pendet a causa, quique causa non eget at peccatum , cum sit non esse, non potest pendere a Deo, sicut error non pendet a tiarte, cum possit esse sine arte, chnon lucidum, seu obscurum nori
pendet a sole, cum possit esse sine Sole: itim quia, quando ad aliquod opus duae causae concurrunt, quarum una , non altera deficiens
est; desectus operis soli causae deficienti adscribitur ; ut claudicaticinoa animae, sed tibiae curvae , incerti ludo conclusionis ex duabus
116쪽
praemissis, quarum una est evidens, alia inevidens , seir probat,ilis, praemissae probabili non ςvidenti ; senus dissonus non peritissimo
Musico, sed cytharae fractae, aut discordantibus nervis: tum quia pe catum est recessus a lege; at Deus concurrendo ad entit item omnis peccati, non recedit a lege, sed potius legem ordinem primi Entis , primaeque Cauta , ct universalis Gubernatoris implet ; cuius onficium est, in omne bonum influere, alioquin daretur aliquod horinum , quod non esset a primo Bono ; ct aliquod Ens, quod non esset a primo Ente. Imb peccaret Deus peccato omnium maximo , nisi ita concurreret, quia contra ossicium , legesque primi Entis, ct omnium Creatoris ageret, sicque non esset Deus, quod omnium mal tum pessimum ea. Tum quia, ut loquitur S. Tllomas I. a. q. s. a. I. ad p. Esectus causis mediae procedens ab ea , secundum quod subdiatur ordini Causis primae, reducitur etiam in Causam primum . Sed si procedat a causa media, secundum quod exit ordinem eausae primae, non reducitur in Causam primam : sicut si Mivbtir faciat aliquid contra mandatum Domini, hoc non ressuritur in Dominum sicus in camsam . Et similiter peccatum, quod liberum arbitrium committit comera praceptum Dei, non reducitur in Deum sicut tu causam. Tum denique, quia Deus concurrit ad omnes hominum actiones concursu generali , ct indifferenti quod omnes Catholici admittunt, quocumque tandem modo concursum illum indisserentem exponant relicta videlicet humanae voluntati libertate , hoc, illud ve agendit ut enim Deus uno, eodemiue nutu voluntatis suae quem Theologi actionem virtualiter transeuntem vocant . omnia quamvis diversi sima creavit; ita uno, eodemque voluntatis suae nutu ad omnes, ct diversiisimas hominis actiones concurrite omnia portans Verbo is tutis sua Verbo, inquam , non verbis, .uno , non pluribus , sed uno omnia complectente . Effectus verb, qubd sit talis in specie,
non tribuitur causae universali, ct indisserenti ciam huius influxu etiam oppositum fieri potuisset) sed causae particulari, ct specificae,
quod exemplo Solis clarissimum este Is enim in omnes flores, fructusque arborum calore influit, unde cessante influxu , ut hjeme contingit, nulli erunt flores, nullique fructus: Quia tamen influxus Solis universalis est, ct ad omnes producendos fructus indifferens nam idem aestatis calor, qui cum spica granum, ct cum vite uvas produxit, cum Lauro baccas, cum quercu glandes, & cum malo po-
117쪽
non ideo est pomum, quia I Sole, sed quia a malo; nec proles ex homine nata filia Solis, sed hominis dicitur . nam quantum ex parte Solis erar, poterat Aquila, aut Cygnus nasci. Multd minus monstra Soli tribuuntur,ctim hujus influxus sit ad periecia, nisi desectus impediat cauta secundae. . Idem de influxu Dei dicas: Audi Angelicum
Docto rem T. a. q. 8o. a. r. ad 7. Deus es universale principium omnis interioris motus humani Sed quod determinetur ad maluis υμ tantas humana, hoc direm quidem est ex istuntate humana, πρ ὰ Di Iolo per modum persuadentis, vel appetibilia proponentis .. Et Iib. Contra Gentiles cap. 66. a. s. Secund agentia sunt quasi particulam res, determinantes actionem primi Agentis . Uide quaestionem tertiam de malo a. a. Nec ob ar, deformitatem actus ab ejus entitate
inseparabilem esse ; nec enim ideo sequitur se Deum . si ad unum etiam ad aliud concurrere ; nam in actu quoque visionis una eademque res est , esse actum vitalem', ct esse imaginem objecti , ct tamen
cludi sit vitalis , non ab obieeto, sed potentia , ct qad sit imago , notra potentia, sed obiecto habet: Ita in acti homicidii, quidquid honi . in entis est, a Deo est sonte omnis boni; quidquid mali, ct de Gmis , ab hominis voluntate sonte omnis mali. Idem de obdur rione dicas, cujus causa totam sanc disputationem texuimus. Et haec ratio est,. cur in Sacris Litteris, eadem obduratio , jam Deo , iam homini tribuatur, utriusque enim est diversa ratione. Nunc aud LRugustinum de Genesi ad litteram cap. Non vitamus, Deum foras strenebras, quoniam speciem i iis Deus fecit, non privationes, quae ain nihilum pertinent , qtias ramen ab eo ordinatas in elligimus, ctim dic tur :m dioisit Deus interlucem, O tenebras k ne veli a privarioress non balerent ordivem suum, Deo cuncta regenis ara adminiserante et sicut incantando Anterpositiones flentiorum certis , y moderatis imrervallis , quiamvis vocum privationes sint, bone tamen ordinantur is iis, qui canraresciunt , Osuavi Lati uniciersa cantilena aliquid conferunt . Et umbrae in pitauris eminentilara quas disinguunt, ac vomspecie, sed ordine placent .. Nam in vitiorum nosti orum non es Amthor Deus, sed tamen ordinator es, elim eo loco peccatores constitistarm ea perpeti cogis , quri merentur ia Ad hoc valer, quod obes ponuutur ad Hexraram, haedi autem a Miseram o Quaedam ergo facit Deus , ordinas,peccatores aκtem in quantum cratoressum , non facit, sed ordinat rantiam .. Ilo ergosaciente, pulchrasunt singula, O ipso ordi
more, pulchra sunt omnia. Λddi potest, ct alia horologii gnom iei
118쪽
IlItudor In hoc enim duo ad umbram concurrunt, sol,4serrumect licet sine Sole umbra non esset, ea tamen , cum privatio lucis sit; non a Sole, sed I serro, aliove corpore opaco est . Id tantum a Sole
habet . ut per certa intervalla, ordinatin uiue procedat, ac Solis cur sum ostendat: Ita obduratio, aliudve pecc/tum sine Deo non essetis nec tamen a Deo est, sed a libero, ferreoque arbitrio; id solum a Deo habet, ut ad bonum ordinetur, sicque otiam invito peccatore cursum
Solis ostendat ue hoc est , divinae Sapientiae, Providentiae, Bonitati, aciJustitiae testimonium praebeat. Ergo quot Vmbrae, tot testi minua Eolis, ct quot peccata, tot argumenta Dei. Alia quoque ratione haec obduratio, similesque loquendi modi quibus Scripturae uti solent, explicari possunt. Si videlicet dicas, nihil in Sacris Litteris frequentius esse, quam ut de Deo, eiusque
operibus humano modo sermocinentur 3 Sicut enim non intellige- .ret Gallus Arabice , aut Persice loquentem, ita nec homo intelligie Deum, nisi humane loquentem. Nec mirum .est. Deum, qui, ut ab hominibus amaretur, humanam naturam induit, voluisse etiam ,
ut ab hominibus intelligeretur, humanam linguam imitari: de ideo videmus mille iocis, Deo in Scripturis manus, pedes, cor, dolorem, iram, poenitentiam , aliosque humanos a nectus tribui ; non qu bd ista revera in Deo sint, sed qubd istorum effectus et Facit enim Deus Omnipotentia, Λ more, Justitia, Misericordia, Patientia,
quod homines manu, corde, ira , poenitentia , de semno solent . Hac ergo ratione dicitur Deus obdurare, excaecame, non qu bd revera id faciat, & velit; aut quhd ejus beneficia, ct influxus ed spectent, cum potius ex natura sua, Deique clementia, ac intentione ad solvendam caecitatem, ct obdurationem dirigantur quid enim ad molliendum
cor Pharaonis, ad eliminandas tenebras Judaeorum aptius, potenisti usque facere Deus potuit, quam quod secit λθ Sed qubd ex Dei longanimitate , ct esementia non alius sequatur effectus, quam major caecitas, majorque obduratio. Sic dicimus, Magistrum poenis, reflagellis nihil aliud agere , quam ut contumacem Discipulum magis. magisque obduret: Dominum beneficiis, ct indulgentia servos in domitos , ct insolentes reddere; non qu bd hoc velint, sed quhd non alius effectus sequatur, quam si id vellent, dataque opera molire tur. Eadem ratione; qui manu crystallum tenet, illudque cadere, celidique permittit, dicitur fregisse, cum tamen id solum permiserit.
119쪽
a fragilitate cadentis vitri proveniat, cadit enim, de frangItur, qu Iavitrum est: Sic qui laxatis vinculis Leonem permittit in hominem ruere, dicitur hominem occidisse, non quia positive occidit, sed
quia permisit, effectu non minus ex hac permissione , quam ex positivo in sexu sequente: Ita Deus dicitur humano sensu obdurare, quia ita ipso permittente non minus obduratio in voluntate humana requitur, quam in aqua sequatur frigus, igne ac calore subducto ;tam enim pronum est homini durari, & cmrari, quam innatum essaquis. cessante igne frigere , aut terrae obscurari cadente Sole t illo tamen disicrimine, qu bd , ut supra vidimus, Deus nunquam occidit homini, nunquam desinit misereri, nisi plane repulsus: Si enim quaeras . cur permittat λ Respondetur, id partim ex judiciis occultissimis quidem, sed non injustis provenire; partim ex impedimentis, quae voluntas Deo vocanti opponit 3 nec enim deserit, nisi deserentem; quod de ipso Pharaone omnium obdura eorum Principe Augustinus testatur; sic enim in lib 8 . quaest. loquitur apud Bedam in cap. 9. ad Roman. sol. aa s. Si expurgaveris verus fermentum, O non adhuc parvulus in Chriso αι lacte potandursis, y perveneris ad virum peris ferum, de quo dicitur: Sapientiam loquimur inser perfector; tunc demum, recte, se non visere audieς, si qua sunt de Animarum occultissimis meritis, O de gratia, velj litia secreta omnipotentis Dei. Nam de Pharaone facilῖ respondetur, prioribus meritis, quibus affixit in Regno suo peregrinos, dignum e ectum, cui obduraretur cor, uenec manifestissimis signis iubentir Dei crederet. Ex eadem ergo ma D , id esit, peccatorum , ct vasa misericordia protulit, quibus sub
veniret, cum eum deprecareumr, O vasa irae, quorum Iupplicio tiatis erudiret, ides, Pharaonem, ct populum ejus: quia quamvis essent utria peccatores , re propterea ad unam masam pertinerent, a Grer tamen tractandi eram, qui uni Deo ingemuerant, ut eis jubveni-nt, aliter illi, quorum injusis operibus ingemuerant. Pertuliae ergo in multa patientia vasa ira, ct eo ipse , quo ait, in multa patientia ; fatis significavit, priora eorum peccata, in quibus eos pertuliae , ω opportuπὸ tunc vindicaυit, quando de illorum vindicta subveniem sum erat bis, qui liberabamur, cr ut notas faceret divitias gloria suae in vasa Misericordiae. Nunquid enim latebat Pharaonem , quantum bonum consecuta fuerant illae terrae per adventum Josephi Z Illius ergo rei gella cognitio , ejus υοcatio fuit, ut Populum Israel miserico duer tractans, noue ivra us. Quod autem buic υocationi obtem
120쪽
perara voluit , D exercuit crudelitatem in eos, quibus humanitas, misericordia debebatur , meruis poenam, ut inauraretur illi cor . se tantam caecitatem mentis pateretur. H cc autem υocatio, quam sive
in singulis hominibus, sive in populis, ora in uso Genere bummo per
temporum opportunitates operatur, alta, dr pro reda ordinationis
es, er comprehendi non potest, ni Vorte ab iis, qua diligunt Deum ex toto corde. Tanta enim charitate fundati possunt iam fortitissa eum Sanctis comprehendere longitudinem, latitudinem, altitudiuem, profundum. Iliad tamen con saviissima fide retinendu , qui Lquam Deum injusὸ facere, nes ullam ese naturam, quia non Deo debeat id, quod es . Ex quibus Augustini verbis clarum est, obdurationem, & caecitatem, lὶ proprie loquamur, non ex Dei voluntate, sed hominis culpa, liberoque arbitrio provenire. Quod etiam nec minus luculenter Scriptura ipsa testatur, quae optima sui interpres
est: Nam Sap. a. Excaecavit, inquit, eos malitia eorum. Et Job. 24.
Ipsi fuerunt rebellet lumini, qui Acunt Deo: recede a nobis. Et Joan. I. In Mundum venit, orsui eum non receperunt. Et Joan. D N
vultis venire ad me, visam habgatis. Et Joan. 3. Lux venit tu Mundum, dilexerunt homines magis tenebras, gurim lucem , eraut enim mala opera eorum. ubi cernis causam obdurationis, ct exca
cationis non in divina, sed humana voluntate esse. Quod adhuc multoque manifestius ex iis ipsis locis constat, qui nobis opponuntur et ubi enim Isaiae 6. dicitur: Excaca cor populi hujus, ut υidentes non videant, y audientes non intelligant, ne forti convertanIur, sanem eos. Salvator ipse hunc Isaiae locum Matth. I g. ita exponit: Et adimpletur in eis prophetia Isaiae Propheta: Audietis, s non ivte figetis, incrassatum es enim cor populi hujus, O oculos suos clauserint, ne quando videant oculis, em auribus audiant, corde intelliis gant,er convertantur, δ' sanem eos . Et Actor. ultimo: Beve Spiritus
Sanctus locutus eri per Maiam Prophetam: aure audietis , O nou intelligetis; O Oculos uos compresserunt, ne forte υideant, O conver tantur. ubi iterum advertis, totam causam excaecationis in solos Judaeos reserri. Sic etiam ubi Exodi . habetur: Ego ob rabo cor Pharaonis, id in textu Hebraico sarrilsime Pharaoni, eiusque malitiae, pervertaque voluntati adscribitur: nam eodem cap. 7. Vers. I a. Et roboraυit, inquit, se cor Pbarao , ποπ audivit. Et vers. aa. It ag. Roboravit Ie cor Pharao, ω non audivit, or non posuit cor suum ad boc. Et cap. 8. vers. I s. Et aggravavit cor suum, se non audiis