Syntagma Romani Juris AC Patrii

101쪽

9o Unxagm. RomJuris, ac Patr. Lib.ILTit.IV. Proveniat L 7. β. h. r. Perinde autem erit seu per nosmet, seu per alios utamur, fruamur, cum

aeque per alios ususfructus utilitatem habituri simus. Ex juris subtilitate quidem cum ususseu-ctus emptore , vel colono, proprietarius experiri poterat, jus ei non esse, indo uti frui , se invito, a quo neque venditus, neque locatus usust ructus esset; verum, aequitate ita monente, emptinrem , aut colonum tuebatur exceptione Praetor,s ususfructus venditus , aut locatus esse diceretur L I de pign. Licet enim ususfructus in jure consisteret, ac proinde cum usus ructuarii persona cohaereret; sttinuum tamen perceptio facti erat, di a persona avelli posse.videbatur . Uerum enimvero ad fructuarium non pertinebunt, quae neque natura , neque instituto Civitatis computantur in fructus.' Proinde neque . thesaurus , neque partus ancillae ad usustuctuarium pertinebunt : thelauri enim in ordinario iundi proventu non sunt l. q. sa. F. solun matri & ex principiis Stoicorum Iurisconsulti in fructu esse nolum

runt hominem, cujus causa natura fructus omnes

comparasse. videbatur l. 68. θ. h. t. Si hinc discodas, inter dominum & fructuarium in utilitate percipienda vix quicquam interest. Quin aliquam do plus in usu ructus , quam dominii legato est. Ita si cui legatus est fundus , ejus instrumentum legato non cedete at fundi usustructu legato, instrumenti etiam ususfructus ad legatarium pertinebit Lis. 3. 6 ff. b. t. Id ita placuisse crediderim, quia incivilius fortasse visum, legatarium adparandum instrumentum adigere, quod, finito mox

ususrum , sibi , aut heredi usta futurum haud

102쪽

IV. Iam vero usumfructum recipiunt non prae dia tantum , verum servi etiam, armenta, gregeS, Rcetera fere omnia. Ea tantum excipi placuit, quae dicuntur in quantitate consistere, & usu consumum tur: ejusmodi sunt pecunia, frumentum, & res generatim omnes, quibus in creditum imus, ac sum gibiles appellantur: item lana, odores, ammata f. Σ. h. t. Θ L II. β de Uufr. ear. rer. qua us si Ea enim ita comparata sunt, ut neque civili, neque naturali ratione usumfructum admittere queant. Cum enim ita in usustuctu rus sit, ut fructus rei quidem fiuctuario cedant , finito a. tem usustum, res restituatur in specie ; absur dum videri poterat , ad ea usumstucium extendere, quae usui esse non possent , nisi consumeremtur. Neque enim nummi, & ceterae quantitates usui esse possunt , nisi Sc consumantur. Verum enimvero ut contractus in civitate facilius exprediri possent , & ultimo deiunctorum arbitrio jus civile impedimento non esset , a Senatu cautum sub Tiberio fortasse suit, ut Aurelio Galvano ubium de r. 3. Ιχ. ut rerum etiam iungibblium, & quae usu consumerentur, non Uerus quidem, sed quasi ususfiuctus legari posset : earum proprietas igitur ad legatarium tran erretur, m. do heredi caveret, se mortuo , aut capite dem, nuto , ejusdem qualitatis res , aut earum aestim, tionem restitutum iri I. I. . 7. ff. de usust. earirer. quae in cons. Inter utrumque jus plurimum interest. Primo enim in vero usustuliu corporum

substantia salva manet, & finito iussifructu ea ipsa in specie restituenda ; verum in quasi usufructu quantitates consumuntur ; hinc finito us ructu, aut aestimatio, aut tantundem resutuetur. Deim

103쪽

yx onragm.Rom Juris, ae Patr.Lib.ILT t.IV. de in vero usu fructu dominium non transfertur rsecus in quasi uifructu est. Hic enim quantitas non praestat usum, nisi consumatur ; nec vero ,

nisi a domino , sere quidpiam consumi potest.

Ceteras inter utrumque differentias recenset No t. de uis 'I.2α eae tamen ejusmodi sunt, ut sere ad expositas revocari possint. V. Quomodo in vero usustum versari debeat usufructuarius , pluribus exequitur Iulianus in L I3. β. 4. oe sequent. h. t. Eorum summam redit, ne deterior proprietatis causa fiat, neve in alium licet utiliorem , quam cui parata sit, usum res fructuaria convertatur. Ita quidem viridaria , & deambulationes arboribus lueet infructuosis opacae , immutari non debent, ut horti olitorii inde fiant. Eo a Praetore com parata edicto fuit satisdato ab usufructuario praestanda cautio , se usurum , fruiturum boni viri ambitratu, cum Uufructus ad se pertinere δε- ferir , quod inde extabit, se resistuturum ei, ad quem pertinebit. Si fructuarius satisdare noulat, ei us fructus nomine actiones a Praetore denegabantur. . I. princ. F. de usust. Quin & re tradita, si legatarius satisdare nolit usu ructus nomine , rem heres vindicare poterit t. ff. 'quemadm. ωυ. Tantum si quis ob paupertatem

fidejussores invenire nequeat, lurejurando restram fgetur arg. noveti. II. c. 2. Ceterum cautio in

vero usustuctu praestanda alia ab ea est , qua in quas usufructu satidatur , non quod quidem extabit restitutum iri , sed vel tantumdem in genere , vel quantitatis aestimationem ι. 8. F. de

104쪽

non egent interprete. Aliarum enim servitutum exemplo non solum contractibus, aut ultimo vinluntatis arbitrio , sed praucriptione quoque usus- fructus parari potest ι. pen. C. de usu se. Quin jure novo non semel ipsa lege ususseuctus acquiritur , veluti conjugi secundis nuptis funestato in bonis ex prioris conjugis liberalitate quaesitis L3. oe s. C. de fecunae nupt. patri etiam in bonis filii familias adventitiis , de quo infra latius

rit. 9. Contra ne inutilis proprietario si nuda proprietas, non uno modo usumfructum perimi placuit. Ex periona igitur usustuctuarii primum ipsius morte , ut jura cetera , quae persinnae cohaerent, ususfructus extinguitur. Igitur &maxima, aut media capitis minutione, tamquam

morte civili ; olim minima quoque, quia per eam di persona mutari credebatur, & ususfructus certae Personae cohaerebat licet ab ea subtilitate juris recedi jusserit Iustinianus L pen. C. b. t. Quod si usumfructum ad heredem quoque deserri placuerit, duplex ususfructus constitutus videbitur , & ad heredem etiam pertinebit ita tamen , ut heredis appellatione tantum primus heres contineatur L. I . C. eod. Sed & singulare est in usufructu illosamilias relicto , quod, praerepto filio, ususseu-ctus transmittatur in patrem, quia scilicet Sc vivo filio patris esse videtur L uti. C. h. t. Quod si Civitati relictus sit usu ructus , placuit, cem tum annis in ususructu muncipes tuendos esse: Neque enim ulterius vita longaevi hominis produci solet L sis. F. eod. VII. Iam vero licet maxima anni parte steterit ususfructus, ac de suo studiuarius fiundum

105쪽

θ4 0ntam. Ron Juris, ae Patr.Lib ILTit.IV. excoluerit , si segete jam matura decesserit , eius heres nil juris in eam habebit LI3. F. quib. mod. usus r. amitt. tantum impensas deducere poterit fructuum quaerendorum gratia factas. Id ad se vandam aequalitatem ratio ipsa suadere videbatur. Nam & maturos fructus a testatore relictos fructuarius sibi parabit, si eos, die leg ti cedente, adhuc pendentes invenerit t. 27. prine. . de usust. Qua quidem in re discrimen juvabit advertere inter proprietatem & usumfructum legatum. Lmgata enim proprietate, legati dies a tempore momtis cedit L un. o. C. de caduc. tolt, at dies ususfructus cedit ab hereditate adita I. un. β. a. F. quod, dies inusse. Id ita placuisse crediderim, quia usuilructus ad heredes non transmittitur; proinde opus haud erat, ut exemplo legatorum eju&dies a morte testatoris cederet . Quapropter si post plures a morte testatoris annos adeatur here ditas, intermedii temporis fructus frustra postulabit fructuarius, cum ante hereditatem aditam nulla actio de usustuctu competat d. I. um, . quandis dies usisse. Verum si per tergiversationem heredis hereditas non fuerit adita, is quidem tenebitur, quanti legatarii intersit, moram factam haud esse argum. t. 37. F. de Uufr. Vide Cujac. obferuat.

VIII. Rursus, cum personae cohaereret ususseu.ctus, per ejus cessionem ab ususructuario in jure factam extinguebatur olim Paul. 3. sent. 6. 28.

Ut enim ad usumfructum constituendum jure Ante stinianeo non simplex quidem traditio lassici bat simplex enim ususfructus traditio sola Praetoris tuitione stabat L I. g. a. β. de se in pnaed.

V r. ὶ sed requirebatur in jure cessio ; ita quo

106쪽

que ut usustuctuarius sibi usumfructum abdiceret, eumque transferret in alterum, qualisqualis tradutio satis haud erat, sed in jure cessionem adhibere debebat. Ea per tres personas expedienda, cedentem in jure scilicet, vindicantem, & addicen. tem Ulpian. fragm. 19. f. 9. oe sequent. At vero per cessionem ususfrustus proprietario tantum utiliter cedi poterat Paul. sent. 6. 28. Proinde si cessio fieret extraneo , ei quidem haud proderat , & cedens sibi nocebat. Cum enim ex regulis juris ususseri nus aut personae usus ructuarii ex jure quaesito, aut rei domino ex jure proprietatis cohaerere posset, in extraneum per cessionem transire non poterat , ac praeter mentem cedentis in aperta voluntate cedendi in proprietarium tran

ferebatur . Hinc caute Pomponius in L 66. f. de iur. ddit. usufructu in dotem dato , superumniente divortio, suadet , ut dicis causa nummo uno ususfructus a marito mulieri vendatur, ne a viro in jure mulieri cessus ad proprietarium revertatur. Atque ita quidem ad Iustinianum usque jus suit. Is qua dominii bonitarii, & Quiritarii, qua traditionis, & cessionis sublato discrimine L un. C. de nud. iur. Quir. toll. in proprie tarium quidem per cessionem , aut traditionem usumstuctum transire jussit ; extraneo tamen traditione , vel cessione facta , nil actum censeri Voluit , ne aut contra juris regulas ususfructus transiret in extraneum , aut praeter voluntatem Cedentis ad proprietatem rediret. Haec latius edisserere placuit, ut lucem affunderem a paucis intellecto Triboniani loco in g. g. b. t. sic enim ibi. Item finitur u sfructus, s domino proprio

107쪽

ς6 Synragm RomJuris, ac Parr.Lib.IT. LIV. 'ratis cedatur; nam cedendo extraneo nihil agi

tur.

IX. Existimavere complures, ex persona etiam fructuarii usumfructum perimi non utendo per m dum , eum scilicet , quem in iis ructu constituendo placuerit adjici : ejus vero sententiae vadem ipsum Imperatorem sistunt in g. 3. h.r. ubi scriptum ajunt, extingui servitutem nou utendo per modum . Verum ceteris ego servitutibus modum imponi posse non negem : diserte id edicit Papinianus in ι. 4. I. de fervit at quis modus usuifructui imponi queat , mihi non liquet, praeter eum, quem pacisci quidem haud oportet, quique ei cognatus est, de utendo, fruendo scilicet arbitrio boni viri. Uerum si secus quis utatur, fruatur , quam modus ususfrumis exposcit, nusquam statuere veteres usumfructum amitti: neque id mirum, cum satis cautum proprietario so-ret per satisdationem praestandam ab ususfructus initio. Eo accedit, quod non simpliciter Imperator abi , usumfructum finiri non utendo per modum; sed non utendo per modum oe tempus, eaque de re se constitutione cavisse. At constitutio nusquam occurrit , quae usumfructum non utendo per modum perimi definiat. Superest igitur, ut dicamus, figurate loquutum Imperatorem ιν δια δυο unum per duo ) dixisse, ac per modum oe tempus modum temporis indigitasse. Ita recte constabunt omnia. Nam constitutione sua tempus definivit Iustinianus, intra quod non uteri-do ususDuctus amitteretur, decennium scilicet inter praesentes, vicennium inter absentes t. Ib. C.,.αρ quae sane ea ipsa videtur constitutio , quam mmmorat Imperator L 3. 3. b. t. Stet illud igitur , in

108쪽

De u frust. 97inusu decennii, vel vicennii quidem usumsructum

amitti, neutiquam vero non utendo per modum.

Vide No t. de us r. a. ρ. cui adde tamen Hei- neccium in observat. ad Vinu. d. 3. 3. h. t. X. Aliquando etiam non personae quidem, sed ipsius rei fructuariae intuitu usussirustus extinguitur, idque fieri constat consolidatione , rei interitu , mutatione denique. Primo enim, cum res sua nemini servire queat , si consolidatione facta fructuarius rei proprietatem acquirat, usussructus extinguitur l. s. priuc. β. s uisu ruct. petat. De inde , cum ususfructus sit servitus rei fructuariae inhaerens, re fructuaria pereunte, ipse quoque perimitur 3 . h t. Denique, cum per usumfructum certae rei commodum videatur alteri constitutum, si res ita mutetur, ut porro illud praestare nequeat, ususfructus stare non poterit t. s. a. quib. modis usus tr. amitt. Hinc aedium usui ructu legato, exustis sedibus, areae ususfructus frustra petetur d. t. s. 2. β. eod. Quin, quod mirum videri queat, si servi histrionis usust rubus sit cui relictus, eumque mox testator jusserit nomenclatorem esse, ejus usust ructus peti non poterit, quia licet si servus adhuc, histrio tamen esse jam desiit l. I 2.ε. I. F. Od. Secus tamen in proprietate obtinet: combusta enim insula legata, area nihilominus vindicari potest &legato grege , si numerus ovium ita decreverit, Ut porro grex dici nequeat, capita , quae sum sunt, legato cedent l. 22. 1. de leg. I. Totius discriminis ratio inde repetenda videtur , quod usus ructus certae rei relinquitur : igitur re mutata , & alia jam facta, inde usus percipi nequit, qui fuit testamenti tempore, & quem solum quis legasse praesumitur : atqui alius est usus ce- Tom.IL G dium,

109쪽

ontagm.RomJuris, ac Parr.Lib.IL Lmdium, alius areae. Contra proprietas uniusmodi est, neque quicquam in re legata est, quod dici possit , legato non contineri. Quapropter pro. prietate legata, combustis aedibus , area rite vim dicabitur . XI. Ceterum ubi totus us fructus finitus suerit , redibit ad proprietatem. Exinde igitur nudae proprietatis dominus fructus rei suae ipse pedici piet 3. 4. h. t. Verum enimvero usustum imgato , si quis conjunctus in usufructu desecerit , pars deficiens ad proprietatem non reve tetur , sed conjunctis accrescet. De toto quidem accrescendi jure latius infra disseremus subiit. de leg. de eo tamen praeverti hic duo velim, quae inter legatum proprietatis, & ususfructus intersunt. Primo enim , proprietate legata , jus accrescendi cessat, ubi primum legatarii partem quisque suam agnoverint et, verum in usustuctu lo cus est accrescendi juri non ab initio tantum , sed & quoquo tempore conjunctus deficiat: proinde pars ab altero quaesita quidem, ac deinde amiLsa conjuncto adhuc accrescet I. I. F. de Uufr. a tres. Deinde proprietate legata, qui partem suam aut ab initio non agnovit , aut amisit agnitam , excidit accrescendi jure ; at usufructu legato accrescendi jure non caret , qui partem suam ve1 ab initio non agnovit, aut amisit L Io. f. eod.

Diversi juris rationem indicat Ulpianus in L I. r. q. 3. f. eod. quia, scilicet, usu ructus quotidie constituitur, o legatur, non, ut proprietas, eo folo tempore, quo legatur. Quae tamen diximus, de solo usustuctu legato intelligi velim; si enim ususfructus contractu sit constitutus, jus a

110쪽

De u fruct. 9st crescendi locum haud habet I. is. F. de duob. reis

De Uu, oe habitatione. ALtera servitutum personalium species usus est, seu jus illud salva substantia utendi re-hus alienis neque ad compendium , neque ad a, usum quidem, verum ad usum usque, ut loquitur Ulpianus in I. I a. q. I. h. t. quatenus scilicet utentis, ejusque familiae poscit quotidiana necessitas. Iisdem sere modis, quibus constituitur, aut finitur ususfructus, constituitur, & finitur usus

princ. h. t. plurimum tamen inter utrumque interest. Primo enim usus necessitate finitur, ataque ex re usuaria praeter necessitatis modum quispiam sumi vetat ; verum ususfructus rei emolumentum omne complectitur. Hinc licet ussisse

ctus divisionem recipiat, ac pro parte legari queat . s. F. de Uufri usus tamen praedialium servilintum exemplo divisionem haud patitur , nec praparte legari potest ι. 19β.kt. Cum enim necessit,

te finiatur, ei demi nil potest ; si secus fiat, quod

superest , idoneum non praestat usum. Deinde, quod supra praecepimus, ususfructus idem futurus apud omnes vendi, locari potest: ut idem in usu liceat, ipsius natura non patitur. Usus scilicet comstituitur ratione necessitatis habita: necessitatis db versus est modus , & prae altero alter indiget rusum igitur in alterum transferre non licet, nequa fraus fiat rei usuariae domino , si egentiori tradatur L 8. princi β. h. t. Res ipsa tamen albG a quam