장음표시 사용
131쪽
DIctum est de Sacramentis , quae ad ingressum , & progressum in Ecclesia sunt comparata , sequitur de his , quae ad egressum sunt ordinata , scilicet de exgema unctione, quae datur aegrotis ex morte naturali morituris et non autem illis, qui morituri sunt ex morte violenta , nisi quis vulneratus rig. in Ion gam infirmitatem incideret , ex qua moreretur. Ista autem iniunctio sit in certis corporis partibus, nempta Oculis, auribus, naribus, ore, & manibus, propter quinque corporis senis . Inunguntur etiam renes , vel scapulae ob vim appetitiuam, & pedes ob vim motivam , sed ista duo non sunt ueis cessaria, sed solum de consuetudine. Si quis vero non habeae aliqua ex supradictis membris, iniunctio sit in partibus prox, mi oribus. Haec autem unctio exterior designat interiorem animae iniunctionem, de aliquando etiam operatur corporis sanitatem; duo enim operatur hoc sacrametuum , sanitatem animae , quae est principalis , mundando illam a culpis venialibus,& interdum ianitatem corporis , quae est accessoria .
Si sanctifieato OIeo aliud non sanctificatum miseeatur , illud etiam sanctificatur, quia sacrum , quod est dignius', trahit ad seno a sacrum minus dignum ad rex. in L qaa religiosis F. de re ven-oc. c. quod in dubiys, de consecν. Ecctis vel Auar.
V Isum est de Sacramentis neeessariis, erat videndum de voluntariis, prout sunt Ordo, & Matrimonium. ordo autem sic definitur in textu, est signaculum quoddam Ecclesiae, per quod spiritualis potestas traditur ordia.to.
132쪽
Quoniam isto in primo libro satis dictum est de ordine , euiusque speciebus , de aliis ad ipsum pertinςatibus, non in Masse ea his repetere. Videte quae ibi diximus.
DEfinitur matrimonium in textu tali pacto'. Est 'iri, & mu
'lieris coniunctio, indiuiditam vitae consuetudinem contineas, cum diuini ,& humani Iuris communicatione . Est de sumpta haec definitio ex I. r. 1 de rit. nupti praeter illas ultimas Particulas. Explicate illam , ut diximus in Institutionib. Ciuili, in ilia de miti in princi de prout etiam explicae glossa ius, o it a
Matrimonium est ceteris sacramentis excellentius ratione loci , quia fuit institutum a Deo in Paradiso voluptatis: ratione temporis , quia in exordio Mundi i ratione amplitudinis , quia commulae est etiam Infidelibus , non quatenus sacramentuma actuale, quia cum non ant baptizati, non sunt capaces sacramentorum et sed est commune tanquam contractus. Dicit etiam excellentiam ratione mylterii, propter quod digitur Sacramentum , quia per coniunctionem animorum designat charitatem , quae constitit in spiritu inter Deum, & animam iustam et & per coniunctionem corporum designat mysterium Incarnationis , per quod contractum est coniugium inter Christum,& Ecclesiam, per assumptiqnem humanitatis, quam Verbum diuinum semel assuniptam nunquam dimisit. Tria autem sunt bona niatrinionii, nempe fides , proles, α sacramentum ean. omne itaque 27. quast. a. Addunt aliqui quar tum bonum , nempe remedium contra concupiscentiam . Matrimonium autem initiatur per sponsalia et rarificatur per consensum, significatum per verba de praesenti inter habiles ad cotundu*r dc cons matur per copulam , det quibus singulis agendum est .a ι
133쪽
SPonsalia sunt futurarum nuptiarumnentio , sponsio, & rein promissio contrahuntur autem aist re, aut verbis, aut litatam, aut consensu.
s. contrahuntur Re consalitatur sponsalia per nudam subarrationen , Ri an nuli inaniissionent,sive subarratio sit idε eum minae, immissioωι
e quid diuersum . Et subarratio, vel annuli immissio non est necessaria in sponsalibus, sicut nec iuramentum. Nauarr. isti cap. 22. n. as. Licet autem possiit dari arra, ramea potest apponi poena ab ipsis sponsis, nemiis si quis nostrum rea cedat, amittat centum V.g. Et ratio est quia per impositionem menae impeditur libertas matrimonii, quae debet esse omnimo da; poena autem apponitur ad cogendam partem, ut motrahat in suturam , , et ut non recidat a contractur arra vero datur in si gnum contractus iam celebrati ι unde nihil impedie libertatem matrimonii.
Verbis contrahuntur, dum de futuro eoiicipiuntur, ut egocipiam te in meum virum. Ego te in meam in eva, siue in hunc sensum verba similia proferantur.
Litfera, eum absentes inter se de suturIs nuptiis per epistolam paciscuntur; quod & per nuncium, vel procuratorem fieri potest. Si vero post missam epistolam, vel nuncium ad mulierem absentem , antequam illa acceptet , reuocetur consensus ab ipso mitte te, sponsalia non valent, cum procedant ex consensu, ve Per
134쪽
substimere . nili senilias substituendi specialiter ei in m niuis
. Coinnis demum contrahuntur sponsalia, eum pubes, ἐκ im- pGra,vς in puber mo proximi pubertati,& in quibus malitia non supplet aetatem per verba de praesenti contrahunt, quia cum non possint haec verba valem in vim matrimoων propter inhabilitatem, resoluuntur in sponsalia; unde sequitur quod uinxnt pro imisvhariati, di m litiis suppleret aeta μ' ς Vrba inducerent matrimonium, quia iam essent bappes Aq H3Rupo nium conminendum.
Sponsalia autem contracta per verba de praesenti, quae Nisi , Muntur ad verba de futuro, indueunt impedimentum sustitiae publicae honestatis , imp*diens, & dirimens olim vlqμe ad quar gum gradum inclutae, hodie non vItra primum tam ascendentiae,& descendentiae, quam collateralitatis . Quod si sponsaIta fuerint inualida, nullum inducitur impedimentum Nauar
Dubitatur autem numquid per sponsalia vacet beneucium: - Ecclesiasticum i Et distinguitur, aut sunt sponsalia vere , adest Per verba de suturo , di non vacat: aut non iunt spontalia, seu est matrimonium per verba de praesenti , & vacat. CIem coniugia Sonati. so. 8. retia. Caiuesi. glog Is . num, q3. Quod ampliatur etiam 1a matrimonium non valeat iplo iure, quia sit contractum cum impubere, vel cum consansuine/, vel ex alio desectu, quia tunc ipso iure vacat, ut inquit Idem UOMetal. ubi supra
. Quod si inter impuberes contrahatur matrimonium inualidum, propter tacitum consensum resultant sponsalia; nam quianeendit contrahere matrimonium, multo magis sponsaIia 1 telligitur velle contrahere, hinc est regula, quod si non valet quod ago, ut ago, valet tamen ut valere potest. Nec obstat tex. in ι. an inutilis F. de acevtitit. ubi si stipulati non
135쪽
non valet ut stipulatio, nec valet ut pactum nudum, de lainta pactuna nudum inest stipulationi. ' - - . Respondetur enim, quod ille textus loquitur , quando qui facit stipulationem, sciebat stipullitidnem non valeret in nostro autem casu impuberes credebant matrimonium valere is Vndea potest limitari, quod si isti impuberes scivissent matrimonium non voere, non includeretur tacitus consensus ad sponsalia. :Praeterea sponsalia eontrahuntur vel pure, vel adiecta die yel sub conditione. . Pure, ut cum nec dies, nec eonditio adsicitur v. g. accipiam te in virum, accipiam te in uxorem .
sub die contrahuntur, si dies adiiciatur, veluti si dicam promitto me ducturum te in uxorem intra mensem; unde si per il sum non stetit, quo minus illam duxerit intra mensem, spo
' salia sunt dissoluta. , ε ...i
S--coditisne ' Contrahuntur vero sub conditione, qnando aliqua honesta' conditio apponitur v. g. si dicam, ducam te in uxorem , si tan tam dotem dederis, vel si pater meus consenserit &c. Quo casu n conditio' non extiterit, ponsalia. resoluuntur ι tanquam , . non fuissent contracta; nisi pendente conditione fuerit deuentum ad aliquem actum, per quem videatur recessum a conditione, ut si copula sequuta fuerit, quia per copulam purificantur sponsalia conditionalia , ut dicit gloss. his in Derb. recessum secussi apposita fuerit conditio turpis, vel impossibilis, quia tunc pro non apposita habetur, nec est attendenda. Si vero fuerit appo=ita conditio contra substantiam matrimonii, tunc matrimo- nium spontalia non tenent, ut si dicatur ducam, seu duco te in uxorem, si generationem prolis euitaueris: vel isi corpori tuo quaestum secetis: vel donec ioveniam aliam ditiorem te, iuxta
136쪽
'S tamen Ad eontrahenda sponsalia est determinata aetas , nempe septennium completum, ante quam aetatem 'sponsalia contracta non valent, nec lapsu temporis conualescunt , nisi noua voluntas post septennium accesserit, vel nisi malitia suppleuerit aetatem, ut si 'sterit nixus copulae in minori septennio. quia tune induceretur impedimentum iustitiae publicae honestatis e. iuuenis de Donsulib.
mi contraxerunt sponsalia debent compelli ad eontrahendum matrimonium , nisi ex coactione timeantur dissiciles euentus. 6i vero impuberes mellent sponsalia dissoluere ἰ non audiuntur, sed est expectandum tempus pubertatis, quia impiiberes contra. hendo sponsalia faciunt meliorem suam conditionem, ditatuendo vero faciunt deteriorem; Vnde si pubis contraxit cum impubere sponsalia, ipse non potest recedere: impubes vero factus pu
Sponsalia ebntracta per metum iustum, idest qui cadat In conliantem virum , vel in constantem scὲminaur, non tenent. Vnde minae parentum inducunt iustum metum , moivi in m liere r Sed debet considerari ratio qualitatis parentum ἰ & minarum , ut me. litteris, de desponsa. impub. Itaque si parentes contraxerunt sponsalia pro suis filiis, sunt nulla, nee inducunt impedimentum iustitiae publieae honestatis , nisi /filii consthlerint , vel expresse , vel tacite . Expressε, fi verbis v vel facto raturnis habuerant quod parentes gesserunt: tacite, ,r quando fuerint praesentes , nec contradixerunt, dummodo antecedenter non fuerie incussus. iustus metus, quia tunc ex praesentia, di taciturnitate non inauceretur consensus.
S. Dissoluuntur. Ditatui possunt sponsalia, & dissoluuntur vel ipso iure, vel
137쪽
A: consensus partium, ex certa superueniente causa distrahun. tur , ut ex contractu matrimpnii , lac rum ordinum suscepuorno, religionis ingressu, di cognationis interueatu .l l i , Ss quis
Ex contra ta matrimonii ν. g. si post ςos tracta liponoli , cum Titia i contrahit quis m trimonium ςum tum: lenii sponsalia cψquatia cum Titia sunt ipso Ure diuolux . stliun siluerint iurata, quamuis pro side data ,'periurio sit imponenda poenitentia salutaris et matrim im tamen contractum per ver-Da de praesenti, etiam non' liquuta copula quod dicitur matrimonium ratum non potest diuolui per sicundum mat- ivna, eti/m sequuta copula , quia secundum on tonet, cum *emo pos-
S. Item ex coοέrarao Ditaluuntur etiam spoissalia de futuro ipso iure per susceptionem sacrorum ordinum , aut per ingrestum Religionis; in quibus casibus etiam iuui itur poenarςntia secunaum aliquos propter fidem fractam : alia iacien diculae . nullam esse impo-nςμμU pHoi equam , c quo in melius cmmutetur voluntas,
nec dicit Vridi piae loqsum illa , quae . elygit Christo sponsam
ιςri. Sed datur consilium, maxime si qms aurauerit se. auqer aliquam in Mxorem, ut priu* illam ducat, di . polle. non sis quuta copula ingrediatur Religionem, emittendo professionem solemdem .,:Hoc vero nota procederet, quando iurasset ducere , de consummare, quia tunc remaneret Periurium, ex quoi non consummaret ; pisi : ceremus quod consummare pendet permanentia in matrimonio,& intelligitur conditio tacita in illo Wramento, iuro ducere, ae consummare , si Perseuerauero in m trimonio . De stylo autem solent Notaria apponcre in Instrumentis dotalibua, ducere, & con*mmare.
: Praeter a gi solvuntur ipso iure, si superueniat assinitas ia. ter sponsum, , sponsam, ut si sponsus colasanguineam. spom,ae carnaliter Suaos i, Ut sie hoc tuerit publicet diffamatus.
138쪽
Item si spiritualis cognatio inur eos intercesserit, ut si sponsus baptizatierit, vel tenuςrim Apiamin, vel ad eliri a filium spode, etiam ignoranter.
contrario consensu contrahentium, vel etiam si impubes postea, adueniente pubertate nolit contrahere matrimonium, nec me. nae appositio tenet. Tali autem' modo dissoluta nullum indu- eunt impedimentum iustitiae publicae honestatis. Cone. I . a r
, Item dissoluuntur hominis facto, eum reeeditur ob sequestem inescationem , etiam si fiterint iurata, quia in iuramento inest talis co itio, iuro Mie ducturum te m fatorem , si perstiteris in lege matrimonii, ut in c. quemadmodum , de iur. iura LSed dubitatur , an si per vim suhrie sponsa stuprata, teneatur sponsus illam ducere t Et respondetur quod non, quia nemo debet compelli fieri bigamus. . . i' .
S. Idem eris Idem si sponsa semirata fuerit spiritualiter , ut quia euaserit haeretica, vel idolatra a quod idem dicitur de spisso. i
Item dissoluuntur per absentiam , ut quia sponsus ad remotas regione. se contulerit .
Demum dissoluuntur ob deformitatem , .ut per . membrorum abscissionem superuenientem, vel per aliquem morbum incur hilem ; quamuis per ocinia ista matrimonium iam contractum non dirimatur . De Disilaod by Gooste
139쪽
DIam est iu sponsalibi , qaae lant principium nuptiaramἰ
quia per ipsa nuptiae initiantuir, Erat videndivit de nuptus,piis, qua ratiMantur consensu, di copula consummantur. Nuptiae, seu matrimonium quid sit, dictum est supra. Sed matrimonii materia est cons sus utriusque contrahentis, si sint puberes: Forma autem intrinseca est verborsin expressio et e trininca vero est praesentia Parochi, vel alterius Presbyteri de thcentia Parochi, vel Episcopi, α pra sentia duorum , vel trium
testium. Conc. sus a . in Deeret. refora A matrim. Et scilicie Parochus viri, licet non sit praesens Parochus uxoris, cum po-tIus uxor sequatur forum viri, quam ii. ostr .Pςxsa Κάνη - ιtat Dald. inc voluntas nam. I. in prim. C.,de Meuomm.
puberes autem dicuntur nusculi maiores quatuordecim in G& foeminae maiores duodecim dicuntur viri potentes , nisi malitιa suppleat aetatem,quia tunc antea etiam postunt matrimonium contrancre c. puberes, de de ponsati impuber. idest quod ante hanc aetatem potens sit quis generare, vel concipere, quod non potest Probari, mu per euidentiam, ut si de fastu masculus aliquis ante aetatem quatuordecim annorum generauerit, vel fiaemina ante, Quodecimum aetatis annum conceperit, cum sit praesumptio naturalis quod nemo ante hanc aetatem sit potens, contra quam praesumptionem nulla datur probatio tu contrarium praeter eui- acntiam . Nauarta in Manari. cap. Q. num, as. & notant DD. in d. c. puberes. Posset etiam ante dictam aetatem matrimonium contrahi pro aliqua urgentinima causa, & maximo bono, puta pro bono P 'os c. a. de despons impuber. M hie iVtex. dicitur .i S. Licet autem verba autem sunt necesiuiria ad contrahendum matrimonium quoad Ecclesiam: secus quoad Deum, in illis qui loqui possuntἷ
140쪽
unde In mutis tan sunt necessaria , quia consensus signis decu ratus lassicit. . Verba εurem amia sunt haec. Ego te in meam uxorem accipio. Ego aecipio te in meum virum . Vel ab hoc tempore ego ha. bo te pro mea coniuge, & similia, consensum de praesenti e pririentia a id vero si quis dixerIe , non habebo aliam uxorem nisi. . censeatur matrimonium p Et Ceuall. in suis com ib. ωηπ. -- -nquas. I3oc examinat hane quaestionem, referens quampi res avitares pm traque harier oe tandem restre tertiam opini nem , scilicet quod intelligatur matrimonium sib eonditione , idest non habebo aliam uxorem , nisi te , si c*niugalem vitam elegero; & propterea non sit matrimonium. Et de communi Theologorum testatui Gutaterea cia suis Comicis para. t. cap
: Staiae quartιαν . li Fuit dubitatum quomodo verba prolata in matrimonio eOntrahendo sine intelligenda, quando est quaestio inter coner entes, uno vel alio modo intelligi posse. Ee respondetur accipi in eum sensum, qui eommuniter recipitur ad rem in L Labeosf. issum pestea legat. puta si aliquis dixerit , habebo te in uxorem quousque rerra operuerit oculos meos, debet latelligi pro matrini nio . idest quousque vixero , nee semele sibi ponere terram super culos, de dicere se ita intellexisM , quia haec verba non ita intelliguntur ab hominibus , ut per gloss. bis . , '
Serui Christiani eontrahunt matrimonium legitimum, quia sacramenta nemini sunt deneganda ,& apud Deum non in f cienda aceeptio personarum c. novit de Iadici de est titulus in Decretali, de contagio feras . Non debent autem tales semifra dare Dominos debito seruitio .r Posset tamen dissolui matris nium in casia, quo quis putabat se ducere liberam, de erat ancilla , quia est error in conditione . Idem si error sit in persona, ut quia crederet quis ducere Bertam,& est Gemma . R . sem