장음표시 사용
171쪽
citet, & absoluid decimae non soluantur; quod facere non posset S. De monachis
omnes Monaehi, omnesque Regulares communiter uiuentes qui de propriis laboribus vivunt, non tenentur soluere decimas personales, quia qui vivunt de suis laboribus dicuntur pauperes. Abb. in e. quodisper de υοι. σ voti redemptinum. q. praediales vero soluere tenentur , etiam de nou libus. Et nouale est ager nuper ad culturam redactus, de quo non est memoria, quod es, quando fuerit caltus . Imo etiam tenentur soluere Monachi, Malii communiter viventes de praediis, quae propriss manibus, aut sumptibus colunt, etiam si sint nouiter acquisita, iiisi de hoe habuerint a Papa priuilegium, quod non fuerit sublatum, veli pra scriptione quadraginta annorum , vel re iudieata. tale autem spriuilegium debet intelligi concessum ita ut alteri laesio non i feratur, imo nec debet extendi t. Iussingulare g. de letib.
Ptiuilegiati super decimis tenentur tamen illas soluere de praeis diis conductis. Et oui lant priuilegiati, ut non soluant decimas personales de suis laboribus, tenentur illas soluere de praediis Io.catis , quia tunc ea propriis laboribus non colunt, & sic non mialitat ratio priuilegii. S. Generaliter
Laiei cuiuscunque sint potestatis, etiam Imperialis, non possunt dare priuilegium alicui de non soluendis decimis.Primo quia hoc est de Iure diuino. Secundo quia decimae sunt res spirituales, di ia spiritualibus Laiei nullam habent potestatem e. Scelesia &Ma- , de eonstitia Et qui non solueret decimas sub praetextu talis priuilegii essetfxcommunicatus, sicut etiam Laicus , qui priuilegium concederet.
Sed an Laici possint ipsi percipere decimas de manu Clericorum i Et dicitur quod non sub Pena excommunicationis , ex suo Laici penitus sunt incapaces decimarum, etiam exiguarum ed eum beneplacito sedis Apostolicae possunt fieri capaces, sob uuntur tamen Laicis aliquando substidia Ecclesiastica. s.si
172쪽
Reddith, Meimarum locari possunt , duminodo locatio nora lapiat alietistionem vel directi, ves utilis dominii. Et regulariter locatio rerum Ecclesiasticarum non fit ultra triennium , nisi ob tenta fuerit licentia a Papa in Signatura Gratiae. Mandosius i. de Signati Gνatitit. Ita sitim lacandi re itus Beneficiorum. . I ... g. Postr-ὸm . Episcopo demum debetur quarta decimarum , a Rectoribus Ecclesiarum , nisi legitima obliet praescriptio si de quana de pra
De Rebus Eeelesia alienandis, veI non
SEquinir nune de rebus Ecelesiasticis merd temporalibus, illaa rumque administratione de alienatione:hic autem nomiae ali nationis venit Maelibet alienatio dominii, vel directi, vel utilis. ac etiath possessionis, ut esset pignorare, hypothecare dic. Vt autem possit fieri haec alienatio, requiritur primo iusta causa, nempe necessitas, vel euidens utilitas, quae sit clara , Beindubitata. Meunho requiritur solemnitas , nempe praecedens tractatus , consensus Capituli, auctoritas Episcopi,& subscriptio c. r. hoc eod. ια in L Hodie tamen si sint res immobiles , vel ni biles magni valoris requiritur beneplacitum Sedis Apostolicae , quod impetratur in signatura Gratiae , cum causula, si in euiis dentem &c. Ita in extram Ambitiosai Pauli Secundi, de EAE. me non alien. Si vero fit praedium inutile , exiguum, & modici val ris,& l gὰ distans ab ipsa Ecclesia, potest alienati sine dicto beneplacito, si sit necessitas iudicio Episcopi eam terrulat Iaqu/l. 2.
Rector autem Melesiae non potest illam grauare pro alienis debitis i alii; esii e suspensus ipso iure ab administratione rerum X tam
173쪽
iam spiritualium, quam temporalium ipsius EceIesiae. Limitatueta a, si fuisset urgens ne si β clesiae, vel praecessisset mandatum Episcopi, aut debitum in euidentem Ecclesiae utilitaten varium fuerit . quia tum etiam successor in benesi is obligatur. Potest tamen Praelatu. concedere pantum teris ad construendam Eeclesiam , quantum p.risti Ecclesin Gpore possint.
Prouentus tamen Ecclesiastici possunt vendi ad modita tempus , & concedi ad precariam. Precaria autem non est cogni- - ea de Iure ciuili , sed solum precarium ut in sit. F. de precario. Dis- fert autem precarium il precaria, qui3 precarium est concessio facta ad preces sine determinatione usus, ct temporis ad libitum concedentis et sed precaria est concessio de quinquennio in quin
Si EeeIesia eoncessae alicui praedium in Emphitheusim, & Em-- phiteoin non soluetit anonem Per biennium , incidit in com L- sum, di rem amittit cum omnibus melioramentis, etiam quod . non fuerit interpes latus , di ratio est quia dies interpellat pro homine l. mgnam legem C. de cistris. o committi stipatit. Et haec. dicitur mora irregularis DD, in L quod te se remperat secus est in emphitheota priuati, qui non cadita iure suo, nisi cessauerit, a solutione canonia rix uisonii L 1,. Q . C. de IuniEmphitheo
Episcopus poterit seudum a νGallo alienatum, & difficias
. recuperatiosis alteri concedere, sub conditione, & onere recu-- perandi illud, non obstante iuramento de non alienando &c. Idem si metit leudum deuolutum ad Ecclesiam, alteri fons e , dete poterit, si. Ecclesiae expedierit . . t .
Si Rector velle manumittere seruum Ecclesiae ,& tantum contulit Ecclesiae, quanti valet seruus, manu sito valebit. Limbiatur quanco euent serui benemeriti, quia eos poterit manu
174쪽
si Princeps velit rem suam aequalem , vel maiorem perangare cum ali, a te Moesiasticat, mrmutatio permittitur. Intelligitur autem de eo Principe , qui non recognostit superiorem, qua-l est Imperator, ut explicat glossibie in verb. Princeps. In tali autem permutatione non requiritur utilitas Ecelesiae . sed lassicienoti esse damnvin. Est conmunis opinio, de qua testatur eadem glossi hie iove L pr uris . Quod si praelatas nolit consentire , potest cogi ad 'consentiendum per: superiorem suum. Sed per-inutatio non poteth fieri de temporalibus ad spiritualia , quia , saperet simoniam, iuxta ea, quae traduatur insti uiuia de Simon. in ρήη '
g. Praterea Lisee res Eeclesiae praescribi possint a possidente bona fide, deiulto titulo tempore a lege requisito, ut in e. de piaris de praescripti& it, alienari ι. alienatiemis verbos dae veri si gessis. res tamen spi fituales, prout sunt decimae, primitur&c. nuuquam praescribi pos sunt, etiam quod super hoc impetratum fuerit rescriptum a Summo Pontifice se ut dicitur in hoc textu in fin. qui desumitur ex camisistius, vers yς etiam praedia I.
P Lura genera bonarum potest habere Clericus, vel administrari . I. bona stabilia Erclesiae, de quibus nullo pacto disponeri potest, nisi cum beneplacito Sedis Apostolicae ex necessitate , vel euidenti utilitate, ut supra dictum est . II. bona mobilia Ecclesiae, ut sunt relicta,& fructus perce pii ex bonis ipsius Ecclesiae . Item utensilia eiusdem, de nequc X a de
175쪽
re in inlitatem Ecclesiae , faciendo Instrumenta nomis ipsita
81le uisi bona benefieii, quod possidet, & nequd de istis dispo
nere potest ad tex. in c. ratis nuda, de prisend. α ibi commu
IV. sunt fructus sui beneficii; & de istis disponere potest is, vita; post mortem vero non potest, cum Clericus aequiparetur ivsusructuario in vita , & usuario in morte secundum communem:
U. sunt distributiones quotidianae,& ea, quae proprio labore aequisiuit . Et de istis potest disponere etiam post mortem . VI. suae bona patrimonialia, & alia ei donata, & relio iconiunctis, & amicis ; & de istis quoque idisponere potest etiam
vΠ. sunt aequisita ex negotiatione illicita . oc de istis con potest disponeret sed Camera Apostolica iacit spolium. Permittitur tamen Clericis, ut de . fructibus beneficiis possine aliquid relinquere pauperibus, vel famulis tuis, vel consanguineis pro Eleemosina, vel pro merito seruitii praestiti, ut in c. ad hae de testamentis. i' Sed quando Clerieus obtinuit a Summo Pontifice facultatem testandi, potest tunc de omnibus fructibus disponere, dummodo resederit in sua Ecclesia. Ita Pius Quartus conss. pr. Clerici vero Romani originarii , vel incolae Vrbis Roniis , habent cultatem testandi de omnibus bonis ut in constiti I g. Pauli Quinisti, di morientibus sine testamento , non Camera , sed venientes ab inteliato laccedunt, dum odo in vuoque casu non morimitur extra residentiaui, ut in v. constituti Me continetur . 'Diuitig Cooste
176쪽
Iximus ab initio Ius Canonteum versari elaeatrix , nempe cirea personas, cirea res, de eirea iudicia. Vidimus hucusque de personis ih priumo libro, & de rebus in secundo sequitur modoide Iudiciis. Inscribitur autem haec rubri de I diciis:& non de actioniblis , quia de lare C nonido actiones' non eonsideruntur δε alium, Miscl. is verb. subtiliter , 'de Iudie. Iudicia autem de Iure Cano. nico institiiuntur ut plurimum per Iudicis omium, quis non est necesse exprimere ipsam actionem . Iudietium sie definitur. Est discussio musae, quae ritia fit iis soroeoram Iudice Sunt etiam aliae definitiones, quas congerit M rant. in a. hoc princip. inter quas est illa quae communiter asseditur, stitieet, Iudicium est legitimus actus trium personarum, scialicet Iudicis, Actoris l& Rei. Canonistae in rubri de Iudis. rus dieitur locus, in quo Iudicium exercetur e. f. ναν, de Deo. 'nisi Causa est origo negotii, & litis, quae duplex est , una primordialis, alia accidentalis. Primordialis est contractus, vel deIictum, quia propter haec venitur in Iudkium. Accidentalis vero est ille articulus, qui apparet ex eontentione partium miliatigantium, super quo formatur dubium principale. Ita Bol gnete. in L pinquam lisi C. de pact. Iudietum fuit a Deo institutum geri eam non enim prius damnauit Deus primos Parentes, quam formauerit Iudicium, eos citando, & audiendo etiam eorum exceptiones, ut daret ho-
177쪽
vii niba formam inlicandia adet non potest, iussienim ab h.
Tres autem habet partes. Prima est praeparatoria, quae incipiea prima litaticine usque ad litis Sontestationem . Seeunda est diseussoria a liti contestata v up ad conclusionem in causa . Tertia est decisor . idest ipsa conclu . seu sententia. Prima diuitio ludici orant, est, quod quintam init Ecclesiastica,
di quaedam secularia. Ecclesiastica sunt quae coram Ecclesiastico Iudice inter Ecelesiasticos , vel de re Ecclesiastica agitantur. S cularia sunt, quae coram Iadice seculiari inter seculares de restinculari aguntur, quae dependent a sua potestate . Duplex enirn est potestas, altera Sacerdotalis, seu Pontificia, quae aequiparatur Solii altera secularis, seu Imperiasis, quae aequiparatur Lunae . c. solita de maior. σ obed. ,
multur ergo quod Laicus debet conuenirii, re temporali cirram Iudice seculari, Et rςgula est q*4d a qh ses turret c. ι compeia inae regula uvn mibire lacum- , quando armur de re concernente, materiam agitur de re spirituali, prout sunt decimae, usurae,inii Imonitin, periurium vici sicut etiam non habet locuml in. omnibus Curialibus, de in his, qui ad Curiam Romanam venerunt pro suis negotijs,dclitibus, ut liuexea .non possint ponueniri in Curia, aut terra sua, aut in quocumque alio loco , niti in .Curia Roman sub pinna excommunicationis, di nullita. am in in vim Euge-um', quae est constitutio Eugenii aut lata 8. Martii
Quod auxem causae matrimoniales son. nisi ab Epis πψ.co gnoscantur mandat Com. Trid. Is . aq. de sinam. maιν-.cam Ier is deeri de refo . cap. Io. unde nec per Vicarium Epit pi'cognosci possunt. . . ι
ausae etiam miserabilium personarum debent tractari corami Ecclesiaitico Iudice. Et miserabiles dicuntur , qui proprias csas tueri non possunt e. I. de postuland ut mulier derelicta , p pillus , vidua &e. Si tamen sint pauperes, secus si essent diuites,, quia tunc non desunt qui eos defendant. Et in causis mercedum,oc miserabilium personarum Clerici seculares, aut regulareS e tra Monasterium commorantes, non obstantibus quibuscumque debent conuelliti eoram ordinario loci. Idem Conc. 7. ωρ
178쪽
. clare, quia est concessum ordini, non personae. Et Clerieus conissentiens in Iudicem Laicum, est excommunicat eum non ab: M-isa, de Iudis. c. signis sti , σ e. ditimui de An in re. Et idem . priuilegium habet uxor Clerici, si maritus incedat in habitu , ae tonsura , di simul cohabitent Α . in c. nullus de fon competi Gau-uet etiam hoc priuilegio familia Clericorum, & tota familia Episcopi, ut dicunt Ianind. e. nullas Vnde istae persolve debent conueniri coram Iudice Ecclesiastico. Sed si si aliquis Clericus, qui non gaudeat priuilegio fori, nec famuli eius gaudent, putasi Clericus non inced ret in h/bitu,& tonsura occi Hodie autem per Conc. sess. 23. cap. 6. de reformati statutum est, quod Clericus: primae tonsurae , aux in noribus constitutus , non gaudeat priuilegio fori, nisi beneficium Ecclesiasticum habeat, vel Cleric lem habitum ,& tonsuram deferens alicui Ecelesiae de mandato Episcopi in seruiat &c. Cognitio autem de his pertinet ad Iudiri. ςem Ecelesiasticum Hoc veto huelligitur de Claricis in mia . subus ordinibus constitutas, quis existentes ia: sacris ordinibus, certum est quod gaudent priuilegio fora. a j. . . u:
. clerici autem possint consentire in Iudicem non suum, dum. modo sit Iudis Eecietastieus,& ad hoc Docesani consos accedat a Iurisdictio enim Melisastici potesti prorogari in Eccio siasticum,n tamen Mislii Iaui in Ecclesiasticum. Llerici
vero Romani nullo modo possunt conueniri in Curia Capitolinarsed coram vicario Vrtas , vesi altero Iudice Ecclesiastico. Ita Iulius Secundus const.28.s. 3. iata a 8. Martis a. Si vero Ecclesiasticus vult eruiuenire Laiciun , debet illum con uenire coram eius Iudice Latio, quia acton debet sequi soru
l Iudex autem Laieus non potest Clericos condemnare , alias exeommunicatur; quia Clerici a Iurisdictione seculari suae exempti de lure diuino eam se Imperaων 96. dist. A.' quamquam, decensib. in G
179쪽
. Dicit texti quod si per Iudiem secularem eapiatur aliquis deἀIinquens, qui praetendatur Cleticus, an sit Clericus, nee ne, de bet cognoscere Ecclesia, vocato tamen Iudice lateo - si vero est notorium, vel finia publica constet' talem esse iam factum Cler, eum, illico ante ullam cognitiovem de Clericatu est restitueudus Curiae Ecclesiasticae , quae restitutio non debet fieri cum irrisione, vel posita mitra in capite, vel tubis sonantibus , vel eum 'populi. frequentia,& similibus opprobriis. Episcopus tamen non ten tur stare processui facto per Iudicem Iticum. Iul. Clar. inDa praxi .sD.-3 6. num.68.
Incedens in habitu Clericali habetur pro Clerim ; unde si talis comprehendatur per laicum, est seruandum quod dictum est supra , donec contrarium confiterite secus vero si antequam deprehendαetur pro laico communiter habebatur; tunc enim .licet tempore deprehensionis in habitu Clericali repertus fuerie, . tamen non erit restituendus, antequam ipse de Clericali titulo fidem dederit. Habitas autem Clericalis debee ect vestis talaris coloris honesti, & latinae honestae secundum Regionum consuetudinem. Et licet glossi in Clim. 1 .de eis Mne in verb. vel babitus, dicat quod non est determinatus in Iure talis habitus: lameria, intelligitur solum quoad formam , & colorem . Et Sixtus 'in' tus const. 92.3. ιἀta. 9. I uaria Is 89. statuit quod Clerici h bentes beneficium, si per unum inon incesserit it in habitu ;& tonsura, possint eorum benefici tanquam vacantia impetrari. i
- . . Est, ct alia Alia est Iudiciorum diuisio , nempe qu/d quaedam lane ordi, naria, di quaedam extraordinaria Pseu delegata. Ordinaria sunt, quae coram Iudice ordinario exerrentur. Et Iudex ordinarius est, qui Iurisdietione ni habet iure proprio , vel . ex lege, vel ex Principe, vel ex populo, & perpetuλm , infixam, Tribunali, prout est Episcopus, Archiepiscopus, Λ hidiaco .
Extraordinaria, siue delegata sunt, quae fiunt coram Iudico
180쪽
delegato. Et Delegatus est , cui committitur aliqua caula cognoscenda, decidenda,& exequenda, ves aliquid ex his, nempd cognoscenda tantum , non exequenda, vel ὀ contra. Est autem discrimen inter Delegatum a Principe, & Delegatum ab ordinario, quia DeIegatus Prineipis potest alteri subde. Iegare: sed Delegatus ab ordinario subdelegare non potest. l. 4Iudice C. de Iudici e.pastonilis , desse. er potes. Iudie. deviat. De- legatus vero a principe regulariter non potest citare ad personaliter comparendum, nisi in commissione sit data facultas. Item
Delegatus a Principe non potest subdelegare, nisi personis existentubus in dignitate. S. Item mandari
Ad unam causam possunt plures delegari; de tune must siniatio non potest proeessere. Potest tamen unus alteri subdelegare vices suas, si sit Delegatus Principis. Potest etiam alter cognoscere solus, si in Rescripto sit apposita clausula, quod si omnes
dic. idest quod si omnes noluerint, vel non potuerint, ceteri ex e quantur. Quae clausilla impedit, ut non possit causa subdelegari. Si vero unus ex pluribus delegatis eum clausula, ut omnes, Vel duo, Vel unus&α negotium ineohauerit; alii non possunt se in tromittere e. eum plures de OD. delegati in 6. quod procedit etiam lite non contestata α gratum e. licet ,σ e. quamis de osc. σ pQ Dd. delet.
Iurisdictione perpetuata per unum delegatum vivo delegante, intelligitur perpetuata quoad omnes. Et perpetuatur etiam per
solam citationem ad rex. in L e. cum plures.
Si vero est data certa larma iudieandi, vel cognoscendi in d legatione, Delegatus non potest illam omittere . aliis Iudiciunus est nullum ad rex. in I. diligentin f mandat. Delegatus autem potest etiam ea, sine quibus non potest ex qui delegationem . D tex. etiam de Iure ciuili in La. Fia Iuris. Omn. Iuvie. Et ideo Delegatus habet etiam facultatem modice coercendi per modicam corporis afflictionem ι Vnde etiam Delegaeus Papae potest excommunicare. Item potest rationabiles exceptiones admittere, quamuis hoc uon titerit in comise