장음표시 사용
81쪽
Duper. Vnde semiis driis remanere congrua pro Clarieo,qiu
peti maliter residet,& curam animarum exertat, ita ut vive congruenter possit e. a. de Iuppl. neglig. Praelati Et ita ista congrua debetur Rectoribus Parrochialibus , seu Vicariis perpetuis , non tamen illis, qui possunt per alios semire e. extirpanda s. φιi Deiade pMbend. de ibi Abdi n. I a. Quae congrua hodie sunt scuta centum monetae: Episcoporum vero courua sunt mille senta similia,& hodie constiturum est,ut nemo pomi ordinari nisi sub tituloM.qno Clericus pessit honeta viuere , quia indecorum est Clerieum mendicare. Titulus autem debet esse beneficij, di in casu necessitatis Ecclesiarum poterit esse pensionis, vel patrimoni; iudicio Episcopi ; quod beneficium renunciari non poterit , nisi aliud russiciens Cleritas assequutus fuerit: neque patrimonium alienari, ηel in parte imminuit nec pensio remitti, aut extingui, nisi mmiliter beneficium lassiciens asseqnutus fuerit. Conc Trid. sessatide νον- eap. a. Vnde aliter ordinans tenebitur ordinato ministrare alimenta , quou ire ei prouiderit de benefico lassicienti c. si Episcopus, de Rabend. in o.
Quod si Episcopus ordinauerit Clericos ex mandato Ordin rii eorum ,& fuerint in mandato certae personae expressae, ordi. nans non tenebisur illis prouidere, si non habeant titulum i sed mandans. Non dicuntur autem certae perlanae Cleriei talis villis. gloss. iud. c. si EpseMas, in Min. certas. si vero mandatum esset generale v. g. ve ordinet tres, xel quatuor de sita diere. tunc te. netur ordinans , quia ad ipsum spectabat videre an haberent titulum. Si vero Duxe anus tribuat alicui dicentiam, ut a quo. v
iuerit Episcopo ressit promoueri, non ordinans ,: sed qui licem etiam dedit, tenvitur illi plouidere. 6, concedamur
Praebendae, &alia beneficia conceduntur, vel per collationem mel per institutionem. Collatio est libera praebendae, vel alterius beneficii concessio. Institutio est praebendatis iuris ad praesentitionem Patroni facta translatio: Patronus enim praesentat: Ep, scopus vero, vel Capitulum instituit Clericum praesentatum tria
Construatur etiam per colatauioam in Commeatam, idest
82쪽
in depositum, aliquando sita pliciter, aliquando etiam ut fructus conuertantur in proprium tiri hi perpetuam; quod faeie solus Papa.
Item conciduntur per subrogationem ς Vt quamdi Papa subrogat ' aliquem in meum alterius eollirigantis de benencio. Quae fabrogatio alia est rigorosa , ut quando Papa mandat v. g. Ruakbrr Camera, ut subroget: alia est gratiosa , ut quando Papa ipse subrogat. Mando in sis tram de SignaLGnari in ii subrogationes o De Collationibus itaque agendum in ptimo , de deinde de Institationibus.
IN prineipio huius tituli dicitur quod Bmefieta honseruntur vel ab ordinario , vel ex mandato Legati sedis Apostolicae,
vel ex ripae rescripto . Ordinarius autem collator est, quem aut consuetudo approhauit, aut Inris designauit auctoritas, ut est Episcopus ,& Capitulum . Papa' vero ess Ordinarius Ordinariorum , & potest dinanes Ordinarios praeuehire ,& ita conserre omnia beneficia praeueniendo Ordinarios. Potest etiam reseruare sibi oneta Mneficia Mundi a se conserenda ,& nemini facit iniuriam. Gon2. in8. reg. f. t. proemiat. Quando vero Papa concedit Ormnari3M ut conserant,concedit quod habeant collationem pro fructu reli-Mntiae, sorum , de quia ipsi melius cognoscunt oues tuas. No Duunx autem omnia beneficia vacantia in suis Diceeesibus con-
e. Qnobiam si Dicteesani non resederint si sint interiores ab Ehiscopis, Papa ha -quatuor, nema' pe Papa Ianuarium, ae Februariues . illi Mattivi, et Papa Aprilem, di Maium, illi Iunium,& sie deinceps. Si vero Episcopi, ω superiores collatores resederint, habent' alternatiuam sex mensium, si iu eis fiterie aeceptata, & registrata in libro DatariI, nempe Papa habet Ianuarium , illi Februarium: Papa Martium, illi Aprilem, de sic deinceps. Ita disponitur inrese Cancellais riae de Reseruatione mensium Apostoli coram, di de Alternatiua
pro Episcopis Residentibus, super qua regula latissime scripsit Iseroarmus Gon erispe a me allegatus.
83쪽
si Episcopus, & CapituIum habeant ius conserendi eoniunmctim, non potest unus sine alio conferre, nisi sit impedimentum in altero, vel mortis, vel suspensionis, vel excommunicationis maioris, non tamen minoris. Et quod de morte dieitur scilicet Episcopi , intelligitur etiam de renunciatione , vel de depositione, vel quolibet alio modo vacet Ecclesia , quia in eadem ratio. Possunt etiam habere ius conferendi disiunctim , ut Episcopus constrat ex se certa beneficia , & Capitulum possit conferre alia . Non possunt autem Episcopi conferre praebendas , praestimoniaia , seu stipendia , nisi illis, qui per se ipsos possunt exponere Sacram Scripturam , alias prouisio nulla est , quando in Ecciesia sit destinata praebenda, vel praestimonium pro expositoribus Sacrae Scripturae , vel pro Lectoribus Sacrae Theologiae, prout disponit Concises. 13. cap. de refomat. S. cum vero Quod si collatio pertineat ad solum Episcopum , sed cum consilio, vel consensu Capituli, tunc non potest Capitulum conferre , nisi Episcopus fuerit defunctus , vel suspensus , di fuerit in mora petendi absolutionem . Si vero pertineat ad Capitulum, , vel alium inseriorem libere, requiritur approtatio Episcopi.
Si vero collatio 'beneficij ad asiquem spectet eum consilio Episcopi, non per hoc disserenda est collatio , si mortuus sit Episcopus , vel sit adeo in remotis partibus, ut praesentia eius breui tenγ'pore baberi non possit, vel in expectando sit periculum vacanti' heneficio. Ceterum si ad solum Episcopum spectet collatio , vel ad solum. Capitulum , tunc it per sex menses non fuerit collatum, ad alterum pertinet collatio, & si nemo contulerit, Nerropolitanus conferet , nisi Episcopus sit exemptus. Si vero est exemptus, vel Metropolitanus negligat collationem, tunc eollatio pertia et ad Papam iure deuoluto x. Iicet , de suppim . arrate. Pralat. Idem
84쪽
s. Idem flatuitur Si vero Gnatio m neae ad Praelama Regulares , & inis sex
menses non contulerim, possunt ordinarii conferre in non enem. ptis propria auctoritate et in exemptis vero auctoritate Αρ'stolio tanquam Delegati a Papa iuxta decretum Concilii Viennensis vi in Cis m. vnu. Amenati neglig. P a
Tempus autem sex mensium , quod datur collatoribus incipiecurrere a die habitae notitiae vacationis, non autem ab ipso rempore vacationis r neque currit legitime impeditis . Et hoe etiam procedit in Executore dato a Papa ad collationem perficie dam. Non tamen procedit hoc in habente potestatem instituen . di praesentatum a Patrono, ut per Sis. Hos& per Abb. in c. a. de concess. st be . n. 13. σ 13. S. Hac autem
inuolutio collationis non habet locum in Ecclesia non numerata, idest in qua non est certus numerus Canonicorum, quia tunc proprier non dicitur beneficiuin vacare . Idem dicitur qua ψo Dignitas est seppressa , quia non entium uullae sunt qualitates L eius qui in prouincia F si crat. petari
' sede vacante Episcopali non deuoluitur collatio ad Capitulum , quia tunc non potest imputari negligentiae Episcopi, cum deu lutio contingat ex negligentia collatoris, dein casu illo nulla est negligentia; quapropter est recurrendum ad Papam , qui Melesiae provideat. Abdi in c. illa, ne Ied. vacant. S. D
Si post deuesutionem non fuerit eoiIatum beneficium a Supe. riore , nempe a Papa , & Ordinarius nihilominus personae id neae beneficium contulerit, quamuis collatio in Iure non teneat . ex dispensatione tamen. dc benignitata tolerabitur, idest per ρο-
85쪽
tientiam Papae, quam patientiam solus Papa praestare potestat effectum, ve prouisus levemd eossideat Inserior vero id facere non potest. Idem Abb. in c. litteras, de supplemcaeglig. Prauata
. . i l S. Ex Legationis, Meundo beneficia conseruntur virtute lagationis; nam Legatus de latere,potest conserra Moesicin , n, tamen vaeantia imis Curia. Glossi fin. in e. I. de O . Legati in GLegatorum autem plures sunt species ; quidam enim sunt Legati de latere, qui non sunt nisi Cardinales , de mittuntur ad regendas Prouincias loco ipsius Papae, & in ipsa Prouincia pose sunt conserre beneficia , licet non omnia, ut in . Sunt etiam alii Legati de latere,Cardinale ,qui ad aliquod grauenςgotium mittuntur Dueluti ad pacem ineundam inter Reges Chiistianos et &isti etiam habene. ius conferendi beneficia in illa Prouincia, vel in illo Regno, ad quod mittuntur secundum
tenorem litterarum Legationis .
Alii sunt Legati nati, qui sunt quidam Archiepiscopi, ut Canctuariensis dic. Et dicuntur nati , quia statim ac creati sunt Archiepiscopi , sunt Legati Papae. Alii iunt Legati missi, qui dicuntur Nuncii, & mittuntur ad certas Prouincias pro negotiis illius Prouinciae, nec sunt Cardianales , sed Praesules ; & isti possunt conferre beneficia in illa Pr uincia 3 o. vel qo. ducatorum.
Non possunt autem Legati de latere conferre Ecclesias C thedrales, nec Regulares, aut Collegiatas, nec etiam Ecclesiarum Cathedralium Dignitates , ad quas per electionem promoti primum post Episcopum intinent locum, ut est Archidiaconatus anam talesdignitates non possunt sibi reseruare , quantumuis plenariam habeant legationem e. 3.qq. de Legat. Neque pos sunt conferre beneficia patronata, derogando Iuri patronatus Laicorum , quamuis possint, si sint de Iure patronatus Ecclesi sticorum . Neque etiam plures reseruationes eodem tempore in
eadem Catherali, aut Collegiata facere possinit - Pro euius rei intelligentia, Sciendum . est, quod reseruatio nihil aliud est , quam impedi-- mentum cibiceium ordinatio collatori. vi tempore collationis m. bi
86쪽
hi competentis non possit beneficium conferre, eo quod ipi e reser uans suae prouisioni reseruat beneficium, quod vacabit in ali qua Ecclesia. Papa autem potest sibi reseruare omnia beneficia Mindi ve se pr. diximus, di non solum facit beneficium reseruatum, sed etiam assectam. Eit autem disserentia inter reseruationem , , di ask-nem, quod omnia beneficia reseruata sunt Mesra; non tamen
omnia assecta sunt reseruata . . i. . , . . t
' Pluribus autem modis possitne fieri beneficia asiecta , quos congerit Gon2- sap. 8. rQ. ,Q. a. Et inter ceteras regula est , quod omnia benencia vacantia in Curia sunt assem p Ita etiam beneficia familiarium ipsius Papae, prout , etiam bmincia Proto-
notariorum Apostolicae Sedis &c. ι Reseruatio autem duplex est, alia realis , alia pectoralis , seu mentalis. Realis est quando Papa reseruae sibi primum benem cium vacaturum, ut illud conferat certae personae nominatae :&confert cum clausu Ia ex nunc prout ex tunc. Mentalis est quando Papa reseruat sibi beneficium vacaturum, conserendum Personae, quam habet in pectore , seu in mente , nominandae tetirpore vacationis . Sed ex Conc- Trid. 1 dis I9. de refo . istae menta-Ies reseruationes sublatae sunt . Papa innien derogat Concilio illas faciendo.
Reseruationes factae a Legatis de latere si non sint sortitae essectum , expirant finita legatione , adeoque exequiores dati amplius conferre' non possunt. Secus est in Papa , quia gratia ad va-viaturum beneficium concessa non expirat per mortem Papae , quamuis eo vivente non habuerit esecium . videatur Gl . die in Uerb. executores est . aliud in Papa .
si prouisus a Legato de latere noti 'at presserit in supplicatione se habere aliud beneficiimi, prouisi. etsi miliai secus in prouiso ab Ordinario. Ratio est , quia praesumitu quod ordinariis sciat suum subditum habere aliud benefitium, cum teneatur cognouere oves suas, quae praesumptio cessat n Legato de latere . .
87쪽
Si eollatum suerit beneficium tam ab ordinario, quam a Legato, quamuis nullum ius sit acquisitum in re illi prouiso , d
nec collationem raram habuerit: nihilominus eo non consentie te non potest alteri illud idem beneficium conferri; unde debet collator praefigere ei terminum competentem ad beneficium a ceptandum , qui si illud non acceptauerit intra terminum praefio m , tune poterit alteri conferri, quia cadit a iure suo. Nee obstat tex. in e. quam sit de elect. in L ubi terminus ad aereptandnm est a Iure staturus, nempὰ unius mensis; unde non vudetur necesse quod ab alio praefigatur. Respondetur enim illum textum procedere in beneficiis electionis r non autem in beneficis liberae collationis, ut Uc.
. Sed quid si prouisius semel disiensit , an possit mutato proposi- eo deinde consentire t Et dicitur quod si collator in eadem v
luntate permanserit, poterit consentire , secus noa , ut notaturis c. si tibi, de praebe ia 6.
Tertio conseruntur beneficia per rescriptum Apostolicum Rescriptum autem est id, quod Papa rescribit ad petitionem seu ad supplicationem alterius , vel ad gratiam, vel ad iustitiam GVnde duplicis generis rescripta Pontificis emanant , quaedam ad
Iustitiam , ut regulariter in causis, & litibus: & quaedam ad G tiam , ut reguIariter in beneficiis. Ita DD. in reis. de restri Rescripta autem ad bentscia fiunt vel pure, vel adiecta die, vel sub conditione. Purd,vi cu Papa mandat simpliciter alicui ordinario, vel alteri, ut prouideat alicui de aliquo beneficio. Sciendum autem est, quod Papa iure praeuentionis potest conferre omnia beneficia Mundi , &praeuenire ordinariis, ut supta diximus . Vnde si prius conserat Papa, quam ordinarius , prouisus a Papa praesertur proqiso ab Ordinario,ii Imrmodo constet quod Papa voluerit. Praevenire, .ut puta apsinendo decretum irritans , etiam si iure deuoluto pertineat ad Ordinarium cistatutum, de praebend. in 6. quia Papa beneficium vacans in Curia non contulerit intra me sem. Debet tamen fieri mentio in genere de iure deuoluto , alias
in dubio non praesumitur quod Papa velit praeuenire. Gonrus p 8. reg. f. q. prae ι ηι . p . In
88쪽
In diem fit, quando Papa mandat , ut conferatur beneficium alleui, quod intra mensem , aut aliquod aliud tempus a vaca. tionis notitia acceptauerit ; & tunc illud non poterit intra idem , tempus alteri per ordinarium conferri, ex eo quia tale beneficium est assectum Papae tam respectu reseruationis, quia tacitὀhst reseruatum , qnam etiam respectu decreti irritantis, quod solet apponi in huiusnodi mandatis de prouidendo. Haec autem mandata de prouidendo cum reseruationibus habent magnam con-λrmitatem 1 sed differunt in hoc praecipu8 , quia in his Papa ipse
prouidet: in illis alius prouidet ex Papae mandato. Mandos. de Ignati grati uri mandata de prouidend. Praesumitur autem notitia v rationis in eo , ad cuius fauorem est factum mandatum , cum primum in loeo , vel Ecclesia beneficii publice sit nota vacatio, nec admittitur excusatio , quod eius notitiam non habuerit. sub eonditione vero fieri mandatur collatio , quando Papa. mandat alicui , vel ordinario , vel alteri constituto executori , ut
trouideat talem , vel conserat beneficium tali , si fit vitae lauda. ilis , si sit Doctor, si Capitulum consenserit , vel quid simile. quo easu si talis conditio non extiterit, poterit beneficium ta l. quam vacans libeta lalteri conferri, non obstante diereto irri
Est adnotandum , quod plurimum interest an collatio , aliae sve prouisio facta sit motu proprio, an vero ad Partis petiti nem ; Primo enim casu si impetrans obtinet alia beneficia , nulla facta de eis mentione,nihilominus prouisio tenet: secus si ad peti- titionem Partis. Et ratio est , quia quando Papa, concedit motu proprio, videtur informatus de qualitatibus prouisi ,& velle facere gratiam pinguiorem : secus si ad petitionem Partis , quo easu litterae dicuntur ambitioste ,& sic si quis petens beneficium non expresserit habere aliud, licet modicum , prouisio erit nulla,
ste etiam est discrimen Inter eollationem iactam motu proprio de beneficio vacante, & factam ad Partis petitionem; Nam primo casu si eodem tempore plura vacaverint beneficia , intelligitur de pinguiori, secundo vero casu de tenuiori; & si sint aequalia ,
89쪽
primo casu prouisus eligit, dum tamen intra decem dies a dira habitae notitiae vaeationιs acceptauerit. Secundo casu eligit col- Iator, etiam intra decem dies. Et ratio est , quia in hoc secundo casu intelligitur facta concessio ad importunitatem Partis. IliteIligitur autem facta motu Proprio , quoties id in concessione exis prImitur e . cim aliquibus, de rescripti in oe c. a. in D. de praebend. in 6.
Solus autem papa tribuit ius in vacaturis, siue motu proprio, siue ad Partis petitionem concedantur. Et propterea dantur isti gradus inter ordinarium, Legatum de latere, & Papam , quia Ordinarius non potest facere reseruationes, & multo minus pintest tribuere ius in vacaturis et Legatus de latere potest facere reseruationes, non tamen ius tribuere in vacaturis et Papa autem potest & reseruationes facere , & ius tribuere in vacaturis , di pre- uenire omnes in collationibus , quia habet plenitudinem potestatis d. c. a. de prasend. in o. o c.significori, de elidi. s. tamen casu Ille tamen , ad cuius fauorem concessum est a Papa manda tum de prouidendo , & postea vacans beneficium non petierit , adeo ut illud postea alteri fuerit collatum , non poterit virtutea eiusdem mandati aliud beneficium petere, aut vacaturam praebendam , nisi prius fuerit receptus in Canonicum , quia tunc ex noua causa debet habere praebendam . g. Poterit tamen Habens autem expectativam ad beneficium vacaturum , poto rit acceptare vacaturum primum , vel secundum, vel aliud, si rationabilis sit causa, ut puta quia primum debebatur alii , vel dubitabatur an alii deberetur , ut notatur in c. ne eaptanda , de concesspraebend. in 6. Non tamen poterit acceptare beneficium certum , prius quam vacet , de ita beneficium viventis , quia continet in se votum captanda mortis alterius .
90쪽
Per Papae rescriptum potest dispensari seper pluraritate bene. sieiorum , maxime circa litteratas personas , cum regulariter non possit quis plura beneficia obtinere, nisi sint Cardiuales, veI filii Regum e. ad haec , deprabend. Episcopi autem habenti unum bene. fiet uis simplex, quod non sussiciae ad eius substentationem , aliud simile sufficiens potest ei concedere , non tamen potest pli ra benefleta eidem conferre, usque ad sussicientem substentatiornem. Coac. Trid. se s aq. cap. 17. de resem.
, Quando autem pluribus beneficium est colIatum, nee constat eui prius fuerit collatum, semper possetar praefertur, & manuleis nendus est. Si vero nemo povideat, debet praeferri is, qui habet digniorem collatorem, ut ii Papa uni contulerit, & Ordinarius alteri idem beneficium , nec constat de priori data, praeserendus est prouisus a Papa. Si vero ordinarius velit praeuenire papam in sua collationi i vi fit utilis , debet laeere collationem per instrumentum celebratum coram Notario, testibus se subscribentibus in eodem eollationis instrumento , alias non creditur. Cona. δερ. 8. reg. b. 3. praemiati num. 163. qui ponte sex ampliationes cum quinqiii Iimitationibus. Nec valet collatio facta coram Secretario Episcopi ad effectum praeuentionis. Est autem regula Cancellariae doconcurrentibus in Data , quod pluribus concurrentibus in Data praeferatur praesens in Curia absenti, & Papa, ac Datarius solent considerare istam qualitatem antiquae residentiae in Curia. Gonari ubi supr. gloss. q. num. Is 6.
Apostoliea auctoritate intelligitur quis receptus, etiam si maneato Legati, vel alterius, cui specialiter mandatum fuerit, ut auctoritate Apostolica prouideret, recipiatur. Idem est si Papa ireceptum ex mandato Legati sua au&ritate muniat, expresso dicendo , quod reeipiatur auctoritate Apostolica. Quod si hoc non exprimatur, non auctoritate Apostolica, sed auctoritati