장음표시 사용
341쪽
De vera J Ctorum Philosophia. 3 I 3tores, soli lentem accurate & cum judicio coquunt: insipientes Omnes peregrini, exules,
servi, fugitivi; nec leges, urbes, ciVitates, nisi sapientum. His dolor non malum, si nitas non bonum, exilium & publicatio honorum non fugienda, sed rejicienda est. Uerum quis vestrum non videt, hanc Philosophiam aditum in urbem, sorum, curiam,nullum habere potuisse λ Ea sane admissa tollitur omnis status ciVilis, omne jus personarum, omne distrimen inter liberos & servos, cives & peregrinos, homines sui vel alieni juris. Sed quamvis idem cum aliis sentirent,& nomina rerum magis immutarent; inde tamen inimicitiae inter parentes & liberos, qui non essent sapientes: inde contumacia, sui amor, privatorum denique ac Principum contemtus. Prudentius Iurisconsulti medium inter abruptam contumaciam & deforme
obsequium iter elegerunt, satis persiuasi, posse etiam sub malis Principibus magnos esse viros , obsequiumque & modestiam eo laudis excedere, quo plerique per abrupta, sed in nullum reipublicae usium, ambitiosa morte inclaruerunt. l
342쪽
Zenonis decretum erat, nec templa, neC
sepulchra aedificanda esse ue quod enim non sit magni pretii, id ne sacrum quidem esse, aut religiosum. Ipse tamen sibi adversus, quod culpabat,adorabat , colebat,quod reprehendebat: loca sacra, auguria, vota, sacrificia, . vi omnem religionem sacrorum, aperta simulatione, ad superstitionem usque, obser vabat, non tanquam Diis gratam, sed legibus imperatam. Verum Iurisconsulti sium- mi religionis vindices, & sacrorum custodes, jus publicum in sacris, sacerdotibus & magistratibus consistere sciebant; de divinis pariter ac humanis responsa dabant i neminem, qui sacra Diis, aut justa mortuis faceret, in jus vocari permittebant, & summam esse rationem, quae pro religione facit, ubi vis testabantur. m)Ex praeceptis Stoicorum non modo licebat, fati diem occupare, sed & sapiens exaedificio putrido ac ruente, sponte fila, oblevissimam, immo nullam causam, migrar debebat, quia vita convivio & ludo similis et .set, a quibus fatur &sessus abire potest. At Ium
m) Laert. bb. uri. n. 33. Plutarchus de sole
Iust. σjure L M. Ita de Religiosis.
343쪽
De vera 'Ctorum Philosophia. 3I3Jurisconsilii non omnibus promiscue, nec a
liter, nisi justa fuerit caussa, de vita statuere permittunt. Paulus militem, qui sibi manus intulit, nec factum peregit, capite puniendum esse statuit: Vlpianus propalam malum servum esse pronunciat, qui aliquid secerit, quo magis se rebus humanis extrahat ; alibi
eorum, qui ob criminis conscientiam mori, quam damnari maluerint, testamenta irrita facit, atque Zenonem . Empedoclem, Cleanthem, Catonem, Euphratem, aliosque
Philo phiae simulatae reos agit, quod jacta tionis causa sibi ipsis fata accelerarunt. n Illi
in virtute nuda summam felicitatem collo- icabant, ideoque bonis corporis, & quae extra corpus, ad sortem beatam constituendam nihil virium tribuebant. Naturam paucis
n Augustin lib. xi K. decιν. Dei c. q. l. 98. S. ultis D. is Paenis l. 13. F. 3. D. de Ai dilir. edicto t 6. f. 7. D. de Injusto ruto, ubi Accursitas, Alatatus alitisque Per voces Pet Iactationis, ut quidam Philosophtimortem Empedoclis notari exillimant, qui Deus immortalis haberi dum cupiebat, ardentem frigidus aetnam insiluit. Sed Menagius ad Laert. lib. m. n. 6y jactationem adversae fortunae intelligit: quia vana ambitio non est ευλογος εξαγωγη. Vide Lipsium lib. ui. Manuέ. a Stoic. disse l. 22. 2l. Fabror. Exerc. v. Binhers h. lib. GK OV . c. a.
344쪽
esse contentam i plurimum habere, qui minimum desideret; opes a malis possaderi; sbiam paupertatem philosophiae vernaculames le , haec& alia suis instillabant. At Iuris- conlulti, vere philosophi, boni viri & civis
esse judicarunt, sapientiam reliquis praeserre, sed non excludere bona fortunae, tam necessaria rei bene gerendae instrumenta: duri hominis, & in se iniqui este, amoliri a se Deorum munus, & nummos abjicere, quorum solidum esse usium, plus quam mathematicis demonstrationibus quilibet cotidie experitur. Magis ergo suos admonebant, ut re & opera durum paupertatis telum effugerent: non amarent divitias, nec respuerent possessas, non in animum illas, sed in domum reciperent, quo miseris canis viaticum praeberent, nec liberi egestate premerentur. o)Nullus finis soret, Auditores, & Vestra patientia abuterer, si omnia Stoicorum paradoxa, fastigio humano altiora, immo prudentiae civili e regione opposita, commemorare vellem. Illi vaniloquentia sua affectus in totum exscindi volebant: Iurisconsulti
p) Hujusmodi multa uno fasce eollegit Hei sius de sat. Hormiano dig. δεῖ,
345쪽
De 'vera Jciorum Philosophia. 3IIti peccata quibus impares erant, ad vindices
Deos remiserunt. Illi fatui fati legibus omnia subjiciebant, quibus ipse Deus irretitus sit, ut nassae piscis: iuris nostri auctores, ex scientia vel ignorantia humana, quid casus esset, vel non esset, prudenter aestimarunt. q) Illis placebat, fetum partem ventris, non animal esse; &posse mulierem non minus fietu, ac alia corporis parte, se privare: Vlpianus embryonem pro nato habet, quoties de ejus commodo agitur, & mulierem in exilium exigendam docet, quae visceribus suis vim imtulit, quo paxtum abigeret. r) Stoicus in sententia permanendum esse existimat, & veritatem potius deserendam, quam sectam: Iurisconsulti variarunt,meliora edocti, & p steriores sententiam diviserunt, velut erci-- scundi, si alii censebant, quod sibi ex parte placuisset. s
Stoicorum dogma erat : sapientem re publicam administraturum, ipsi vero in otio versabantur, Pars illorum magna in lineis mensurandis & angulorum proportionibus erat occupata: alii in sutili meditatione arguti μὰ L. 28. g. ult. D. de Iudiciis. 66 L. 8. D. ad L. Cornec de Sisar. iiὶ Vide Papinianum nostrum c. m. g. I.
346쪽
Oratio Ittiarum, nihil ad vitam neque tuendam neque ordinandam promovente, consenescebant: alii ad syllabarum distinctiones & conjunctionum proprietates descendebant, Grammaticis velut invidentes: alii rursus disputationum & captionum dialecticarum laqueis adversarios irretire studebant: omnes male- feriati & decretis contrarii, animum retinebant inexercitatum, & illa vere magna, atquCmores publicos emendatura omittebant. st At Iurisconsulti vere viri, vere Philosophi, ipsis operibus ostenderunt, ad tuendos con servandosque homines se nato esse , ideoque civilem sapientiam partim scientia, partim actione censendo; pacis bellique tractarunt artes, iuerunt in forum, ut amicis, civibus, propinquis ingenio & voce prodessent. Philosophi denique si duce natura communes quasdam lententias, de bonis expetendis, de malis sugiendis investigarant, his contenti,
mentem ad ulteriora non mittebant: verum
heroes nostri provecti sunt longius: quicquid ubivis egregium, quicquid per sectas diffusum
Plutarchus in libro de Mouorum repugn. eos reprehendit, quod vita decretis non consentiret; alia etiam carpit Seneca epist. 7t. σ 88. juncto Geulio lib. x. c. ra. ubi verba Platonis, ex dialogo, qui
Gorgias appellatur, lectu sunt jucunda.
347쪽
sum erat, collegerunt in suum juris corpus 3 tandemque per varia temporum intervalla, tum alia ex aliis nectendo, tum experimenta utilitatis instituendo, pervenerunt ad illam honestarum actionum moderatricem, &omnium vitulum disciplinam, quae in publicis simul& privatis ossiciis excellit, atque civitates constanter, & sortiter, & perite administrat. Haec vera, non simulata est Iuris consultorum Philosophia. Si quis adlius dubitat, num Vlpianus Mculeato hoc sermone pseudo-Stoicorum latus sodicaverit, illum ad Sacerdotium juris voco, quod noster sibi suisque sociis adscripsit: cujus juris) merito quis nos Sacerdotes appellet. Olim Philosophorum, etiam an liquissimorum, suit consuetudo, ut suam contemplationem Deorum vitae simillimam, se omnium viscerum auspices, omnium Deorum sacerdotes profiterentur ; sed Stoici, majore arrogantia, solum sapientem suum
jactabant & Poetam, & Rhetorem, Dial cticum, & Vatem, & Sacerdotem bonum esse, qui notitiam sacrificiorum, expiatiomum, dedicationum, & ceterorum, quae diis propria sunt, persectam habeat, & vere pietatem culati ceteros omnes, ad stultrum &
348쪽
Oratio II. 32o profanum vulgus pertinere. u Iam vero sciebat Vlpianus, omnium artium commuisne esse, ut lacra stibi haberent propria, earum antistites acra se facere praedicarent, earumque docti mystae, & sacerdotes appellarentur. γ Revocabat in memoriam, Deum esse,
u Diogenes Laertius prooem. n. I. Philosophiae antistites, ιερεας ειναι η πζοφητας, facerdotes ac Prophetas appellatos docet. Apulejus in apologia: Si Pιmarum lingua Magus eri, qui nostra sacerdos, quod tandem eri crimen, sacerdotem essest re rite nosse, atque scire, atque callere leges carimoniarum , fas sacrorum, jus religionum P SL quidem Magia id est, quod Plato interpretatur Θεων Θεραπειιιν Et postea: An hariolis liceι Iecinora rimari, Philosopho contemplari non licebit Z qui se
sciat omnium animalium aruspicem, omnium Deiatim sacerdotem. De Stoicis Laertius lib. vH. n. IIy. ιονες ιερεας τους σοφους , Stobaeus tom. I. lib. 1. tit: Α. ιεζεα μονον εον τον σοφον, φαυλον δε μηδενα.
Antoninus de rebuή suis L IH. 4. ιερευς-υ ζ-γος Θεων. Horatius inprimis huc pertinet lib. ur. Ode r. ubi Stoicorum sacris initiatus, ceteros Iudibrio habet:
Odi profanum vulgin, arceo d pete linguis r carmina non prius Audita, Musarum Sacerdos, Virginibuι, puerisque canto.
M Ovidius iis. Amor. eleg. 8. Age ego Musarum purus Phahique sacerdos. Propert. lib. ui. Oles. I. l
349쪽
De vera JGoru m Philosophia. 3 iresse, qui principia justi in nobis existere voluit ; Iovem summum legislatorem & vindicem esse, qui sancta sanctis, prava pravis, rependat ; ipsam juris vocem Iovi originem suam debere apud Latinos, eosque Iustitiam,
Jove prognatam, inter divas retulisse. Iuris ergo, quod artem aequi & boni definivearat, Sacerdotes vocat Iurisconsultos; quia juris acris operantur, Iustitiam colunt, leges sacratissimas religiose tractant , munus civile tam sancte, ut sacerdotium,gerunt i oracula
Themidis indies depromunt, & tanquam Jovis ministri, parmiis& poenis civium mores Emendare conantur. I Prosecto si alibi universae Philosophiae descriptio ad Iuris- prudentiam recte ab Ulpiano erat relata: si jurisconsulti in actu & opere vere PhiloB-phos, rerumque divinarum & humanarum
Primus ego ingredior puro de fonte sacerdos. Sic o
mnes Christiani sacerdotes vocantur. I. Petr. II. U.
. A c. I. d. juncto Maia 6I. 6. Augustinus lib. xx. de civ. Dei cap. rs. Adde Causabon. ad Persii prologum Pers 7. 30 Iupiter δικασπολος vocatur apud Calli machum hymno in Jovem G. 3. Hesiodus Iustitiam, IoVe prognatam, laudat. o. re dier. 236. Templum Iustitiae Deae consecratum ab Augusto Ovidius m. de Ponto celebravit. Servium Sulpi-
350쪽
322 oratio II. peritos sie praestabant; quid vetabat, eis tri- 1 huere facerdotii honorem, ab omnibus pseudo Philosophis vulgo adoptatum λ nam & acris vacabant, sacerdotio in templis Iustitiae, in curia, in soro, in sacro Principis auditorio sungebantur. Hi erant, ex quorum ordine olim Reges sacrorum & Pontifices Maximi electi, nunc autem Consistoriani Comites,& cacrarii Augusti assessores sumebantur. Hi templa, delubra, &sacrificia eodem spiritu, quo rempublicam, curabant: hi sacerdotes simulatos, quo ritu, quibus diebus, quibusve
hostiis dii placandi essent, docere debebant: quia magna pars juris civilis jure Pontificio &libris ritualibus erat comprehensa, quae Omnia a Iurisconssiliis velut mancipio possidebantur. In summa viros omnis juris peritos, prolixa laude cumulandos es te censuit Vlpianus, quo juvenes illorum gloria ad similem ingenii cultum, & virtutes sacerdotio dignas, incitaret. et
tium Iustitia magis, quam juris consultum, laudat Cicero Philipp. Ix. Idem Iuris amises vocatur apud Quintilian. lib. xi. c. I. Simmachus Impp. Iu- sitiae sacerdotes orat. lib. x. ep. 6i. Corrippo Anastasius Quaestor uris legumque sacerdos dicitur lib. a. d. laua. Iustin. - r L. io. g. a. D. densi. Dre. l. 32.F. q. D.