De sectis et philosophia iurisconsultorum opuscula 1. Chr. Ott. a Boeckelen de divers. familiis ... 2. Io. Philippi Slevogtii progr. de philosophia papiniani ... collegit recognovit et præfatione De Elogiis Ictorum ... Gottlieb Slevogtius D. ..

361쪽

De vera meorum Philosephia. 3 3 3rum consense, o sic Vestro judicio stabit Vlpiani honos, nec metuet sibi in posterum a calumniis eorum, qui vero fastu fictam ejus

arrogantiam calcarunt. Nemo, opinor, Turnebe, tecum amplius vitio vertet virorum principi, quod homines, gloriae amore tumidos, ac ceteros prae se contemnentes, unico vocabulo notarit; nisi & Prophetas, Α-postolos, ipsumque Servatorem nostrum, culpandos censeas, quod sucate piis, & per-

ιαι inciis P suid in his deprehendas, prater fctam frontem, sperpetuum otium, es quandam

ex arrogansia auctoritatem Z

i) Diserte Plato activam, moralem & πολιτικην Philosophiam veram appellat, epist. Io. Α-ristoteles lib. r. Ethic. c. 2. Cicero lib. xv. epist. q. Dionysius Halicam. in judicio de Isocrate, Themistius in oratione, quam βασανιτην vocant, notas, symbola & γνωρισματα posuit, quorum beneficio verum Philosophum ab adulterino discernere liceat. Quintilianus lib. XI. Inst. Orat. c. I. mrum

civilem VEREAVE sapientem vocat, qui se nomotiosis disputationibus ,sed adminiflyations reip. d derit, a qua longi e si , qui Philosopbi vocantur , recesserunt. Lactantius lib. IlI. de Falsa sap. e. I 6. Sapientia, inquit, nisi in aliquo actu fueνiι. quo vim suam exerceat, inanis s falsa est ir recteque Tullius cipites viros , qui remp. gubernest 3 qui . urbeι, auι noras consι tuan ι, aut confluuias aquia

362쪽

Oratio II.

sonam agentibus alienam,restiterunt. l)Paulus diserte monuit Colossenses, viderent, nequis eos deciperet per inanem fallaciam, quae ex si inulata Essenorum Philosophia, & praeceptis Pharisaeorum, a Porticu petitis, tum oriebatur. m Hunc quoque si quid valetis, Adriani as sectae, consuta te; & falcem morosam in messem non vestram misisse poeni tebit. Facessant nunc etiam, quotquot sunt artis nostrae osores, qui cum Eunapio Sophista, cum Zabarella & Picolomineo, in ridiculam sententiam eum, Iuris prudentiam simplicem peritiam sine arte, sine ratione eL se, quae Philosophiae nomen haud mereatur. Valeant barbari juris Doctores, &ad Anticlaras navigent, qui cum Ferrariensi illo non Philosopho, sed ασοψω, rancidam illam naeis niam crepant: Philosophiam adjus discendum magis obesse, quam prodesse.

tate tueantur', quisalutem, libertatemque civium vel bonis legibuι, pel salubribus consiliis, vel judiciis gravibus conservent, Philosophia doctoribus praefert. c0 Jerem. vH. q. Eccl. XIX. a . Matth.Xxm. F.

Marci VII. 1.Luca XVIII. II. 2. Corinth. XI. V. a. Tim. III. F.

- Coloss. ii. 8. Hasmoneorum decretum erat:

Maudictin fit, qui docet Alrumsuum Philosophiam

Gracam.

363쪽

I .. .

Nos vero, Auditores, per omnem Vitam philosophemur, senes juvenes , nulla

aetas sapientiae immatura'est. Vt corpori medicina, silc illa menti sanandae inservit. Plato beatam praedicavit rempublicam, cujus rectores philosopharentur. Nunquam adeo barbaries inter nos convalescat, nunquam sic contra virtutes & prudentiam civilem conjuretur, ut non verae Philoisphiae nomen venerabile & sacrum maneat , quod tunc fiet, quando ejus studium porro tranquille tractabitur, nec de rebus aut difficillimis , aut non necessariis,argutissimae disputationes habebuntur. Inprimis autem aeter

nam illam & verissimam sapientiam quaeramus, prae qua Omnia lusus, omnia pulvis, &omnia nihil fiant. Meum est consilium, illa inquit, & aequitas: mea est prudentia, mea sortitudo: per me Reges regnant, & legum conditores justa decernunt lNunc tandem ad Vos mea se convertit oratio, carissimi Comilitones, qui Iuris- prudentiae fidem dedistis. Vos, inquam, ad veram, non simulatam,juris naturalis Philophiam invito ue sine qua studium vestrum multorum camelorum Onus erit, Sisyphi sexum ingens, quod magno labore advolutum rela

betur. Quae enim per Deum immortalem

364쪽

Oratio II.

vestra esse potest juris scientia, nisi ad aequita-

tem naturalem revocetur λ Unde autem verae aequitatis regulas petetis, nisi ab arte aeterna

atqui & bonit Natura optima humani generis magistra est; illa semina justi pectoribus Vestris insevit, quae si negligantur, urenda filix, stupor & ruditas iis innalcetur. Caveis te Vobis ab ignaviae patronis, qui, perniciose in publicum exemplo, jus illud naturae,

tanquam cerebrinum & nugatorium damnant, atque cum Epicureis omnes meliores litteras, etiam hanc nobilissimam sugere jubent disciplinam, quo ignorantiae suae velificentur. n) Aliter longe veteris aevi sapientes , qui disciplinis suis hoc maxime argumento, quod naturam sequerentur, fidem adstruxerunt. Pristi Jurisconsulti non semel hoc ipsium professi sunt: Ius suum naturam sequi ; simplicitatem legibus amicam esse; inde vim vi repellere licere i neminem cum alterius detrimento locupletari debere, aliaque id genus infinita derivarunt. Profecto Tatio naturalis a Iuris Civilis corpore si divellatur, putridum sine anima supererit cadaver,

monis

n) De his, aliisque non veris, sed simulatis artis nostrae alumnis, dicam alio tempore, nequis illud Catulli objiciat: sed non videmia mantica quod in tergo es.

365쪽

De vera JC torum Philosophia. 337 monstrum ingens, eui lumen ademtum est. Haerebitis ubi vis, si aequum ab iniquo separandum, si licitum ab illicito discernendum erit: deerunt Vobis regulae bonae interpretationis ; summum jus sumina injuria fiet ; &praetextu juris scientiae hominum vita & sortunae insidiis exponentur. Nolim autem existimetis, me, dum juris naturalis praestantiam laudo, detrahere aliquid velle juri Romano, cujus assimationem& cultum non nisi cum vita deponam. Ipse indies, juxta cum aliis Clarissimis Collegis

meis, ad quatuor Institutionum libros viam Vobis aperiam: nec leges tantum, & earum occasionem, ortum, progressum, durationem, ex historiarum monumentis exponam. Verum quemadmodum illi, qui aedificia exstruunt, non necessitatem modo & utilitatem, sed pulchritudinem quoque ante oculos sibi proponunt i sic&sobriae criticae atque amoenitatibus erit locus: ut tamen semper memores simus moniti Grotiani, ne cultu verisborum nudo ipsam ejus sapientiae vim infri gamus. o) Omnino animus vester, velut vo Y mere, o) Grotius lib. v. Histor. ad A. Isq6. Civile flu-dium Doctorem habuit Hugonem Donestum . qui, cinnani re Duarent vestigiis ιnharens, legum disciplinam in o dinem aνtisque modum compositi, reci-

366쪽

Oratio II.

mere magis proicindendus erat studiis humanitatis, ac prorogato tempore studiorum, in collegiis Philosophiae rationalis, & moralis, ad sementem praeparandusi antequam ad Jurisprudentiae sacra accederetis. Illa ans aspraebent, quibus reconditos Iurisconsultorum sensius tenemus ; illa scalas habent, quibus ad verae eruditionis, prudentiae atque honorum culmen ascenditur. Simulatio,& quicquid perstrinximus vitiorum, priscis gentilium Philosophis, non Philosophiae,imputanda sunt. Cicero hanc mentis sanitatem appellavit , & maximum munus, quod generi humano datum est.

Vt tertia Iuris Canonici disti plina cum jure Naturali & Civili conjungatur, non modo juris utriusque, ad quem tantopere adspiratis, & pars magna sestinatis, titulus, sed& studii illius dignitas & utilitas,vos commonere debebant. Insignem quippe usum jus illud habeat oportet, quod ex Sacra Scriptura, ex Canonibus Ecclasiae nascentis, ex sententiis Patrum doctissimis est collectum' ; quod aequitatem & pietatem spirat ubivis,conscie tiis

sis, quae superioris abi secura Umium imperitia turis

harat e non eamen ue recentiori inertia aecederer,

qua nudo verborum cultu ipsam ejus sapientia vim infregit.

367쪽

De vera 'ciorum Psilosophia. 3 3 otiis medetur, tricas spernit, & centum denique annis citius, quam jus Romanum, ubivis terrarum est receptum. Marcus Cato Sergiisum Galbam olim accusasse fertur, quod jus Pontificium discere nollet: sed hodie multis accusatoribus opus foret. Non vos deterreat seperstitio & fastus Pontificis Vaticani,cui dudum valediximus. Veram Iuris Canonicis ientiam a simulata separabo, scorias ab au ro ; &sic jucundum erit vidisse, quibus artia

hus canones destruxerint statum Laicorum, ad suum molendinum omnia referrentur. Eis

volvite domi, sodes, Bochelmanni Disserenistias juris Civilis & Canonici, quas explicaturus sum: ρ is ubivis jus Canonicum, quoties vere a jure civili differt, moribus receptum esse docebit. Mores nostri, generaliter insit.

magas Ononessequuntur, quam Ieges civiles in miatis , ut patet ex decisionihin Curiarum

Hostanda, Zelandia, Me ris Sec. Et hujus tamen juris prorsius imperiti creantur Doctores: O temporal o morest Quid ergo supere Commilitones, cur dubitetis, quin Y a ad

sρὶ Quid de nimio ejus differentiarum studio h Ibendum sit, quarum ne pars quidem dimidia est vera, ostendam, Deo dante, in Dissertatione' de viniis ννίου Gν. re Can. disserentiis, volumiis ne secundo. O pag. a

368쪽

j 4o Oratio II. de vera Iciorum Philos. ad harum scientiarum, tam utilium, tam pul-elirarum, cognitionem adipiscendam, omnis diligentia adhibenda, omnis labor perserendus sit. Proposita habetis tot ac tam illustria ad imitandum exempla ; sulti estis adminiculis , ad tantam rem necessariis. Agite ergo,& vosmetipsos sic eruditos ostendite, ut spes Vos pulcherrima foveat, toto legitimo studio absoluto, rempublicam posse, in partibus ejus Vobis credendis, recte gubernari. Ad te autem, Deus Optime Maxime,qui aeterna Sapientia es, exordium & finis nostra. tum actionum, ad te, antequam finiamus, supplices devolvimur. Tuere hanc Urbem, hosipitium Ecclesiae tuae: serva ejus Rectores, patriae suae Patres: prospera docentium & dbicentium in hac Academia conatus: suffoenobis vires tanto muneri necessarias: da animum ossicii memorem, & cupidum veritatis. O SOL IUSTITI E illustra nos,&unicum vitae atque laboris scopum, nominis tui gloriam, Ecclesiae commodum, &Reipublicae incrementum nobis largire.

369쪽

IcTI ET ANTECESSORIS ULTRAIECTINI,

ORATIO ACADEMICA,

RELIGIO ΝΕ

PIETATE VETE UMJCTORUM,

Rectoris Academici munus tertia Nice deis

poneret.

370쪽

TTi nihil publice utilius, nihil cultoribus V &doctoribus cujusvis Disciplinae dignius

est, quam animis studiosorum Adolescentum inserere atque instillare bonam & honorificam opinionem de praestantia, necessitate, quam in vita ac societate civili praebent, utili- rate, Artium, quibus perdiscendis se addixerunt ; ita nulla major studiorum pernicies, nulla capitalior in Re Publica Litteraria pestis est, quam diversas& alienas ab ea, quam ipsi Profitemur, arte, scientias, exemplo nimium periculoso, calumniari, cavillari, & in

odium ac contemptum adducer .

Quod satum, nullo suo merito, experta est ante alias disciplinas Iuris Romani Prudentia, quae, licet eam, tanquam rationem scriptam, &AEqui Bonique Palladium caelo

demissum, tantum non omnes politiores &humaniores gentes colant, & venerentur, dudum est, quod non uno nomine male a dire coepit, non modo apud imperitam plebem, iniquissimam optimarum rerum arbiis tram, sed& apud eruditos aliarum artium,&, quod plus est, apud nonnullos, quos minime decet, ipsius Romani Iuris Protelliores,