Pauli Voet, Gisb. ... De duellis ex omni jure decisis casubus, liber singularis

221쪽

2Io P. . V Ο Ε Υprecio aestimabile φ Unum resarciri potest etiam facile, alterum resarciri nequit. Amissam rem, quantivis precit u t plurimum interdictis , . actionibus

recuperamus. Vitae semei amissae redintegrandi remedi- Genes et, um nullum est. Ut cogitandum v. 8. R sit vitam hominis tempo- '' ratibus rebus subjectam non esse; sed e contrario, omnia hominum gratia comparata,

adeoque Dominii jure iisdem esse supposita. Insuper cogi-, tandum divinam legem aliis potestatem non concessisse de bonis nostris dispensandi, multo minus nobis,dispensandi de

vita alterius. Cumque gravius puniri Deus voluerit homicidium, quam furtum , cogitandum potius bonorum amissionem esse aequo serendam esse animo, quam ut eorum gratia ENod, ς conservandorum homicidium es , ' committamus. Vnde etiam

222쪽

De Duellis. . 2Irtantum Deus permisit furem occidi, si nocturnus sit,aut telo se defendat,nec aliter illum occidere jure divino fas est. Ad quem locum ita Augustinus. Hoc, inquit, se in legibus antiquis flet ημ'

secularibus inpenitur, impune occi- quaest.m-di nocturhumfurem, quoquo modo, pq V 94 diurnum autem, s se cum telo defenderit:jam enim plus quam. fureti. V t si tantum veniat animo furandi, non occidendi, quaevis potius sint dimittenda, quam ut proximo Vita adima-

tur. Hoc si quis secerit amore proximi , ne dubitet, quin Deus ea largiter in simum, si e immissurus, quae ne prorimum in vitae discrimen adduceret juri suo cedendo, amisit.

223쪽

Utrum duella licentia superiorum inter socios aut subditos suscepta, ni licita ' PF oclivius est, teste Anna inlium scriptore , injuria,

quam beneficio vicem eXolv re et quia gratia oneri, ultio in quaestu habetur. Quae causa est, ut ex minimis iurgiis, injuria quavis verbali, duella,& hine homicidia oriantur. Nec tantum potuere leges, aut edicta , ut non praevaluerint vitia, ac depravati hominum mores, quibus ad injuriarum illatarum vindicationem per congressum singularem incitantur. Qua ratione factum, ut necessarium quondam fuerit duella inter subditos permittere,si quando justae eorum probarentur causae. Unde li

mites ponebantur illimalo in

224쪽

De Duellis. 23 3Veterato, ne nimium grassaretur, maximo rei publicae damno. Et erat cum cautela , permittendum, quod propter humani generis duritiem auferri non poterat, nisi ab eo, qui summa in Imperio gauderet

potestate. Hinc ita restringebantur congressus singulares, ne cuiquam privato id que propria auctoritate, eos indicere, aut suscipere liceret. Secus si factum esset, partes incurrebant homicidii crimen , &quod longe maximum est, Majestatis. Solus itaque Princeps in Gallia hodie permittit uniVercilla duella, licet raro. Olim ka' 'P etiam causa cognita, Senatus '' s Parisiensis. Curia itidem gubernatoris. cum ipso rectore Delphinatus in Delphinatur Magister militum Galliae, seu . connestabulus. Reguli Italiae Melae.do passim sine delectu non tantum eetiam. permittebant,sed insuper quo- quc

225쪽

que loca tuta assignabant. In Anglia vero solius est singulare certamen indicere, & permittere : quod superius ex Thoma Smith scriptore Anglicano ostensum satis. Tabu-Σyp. Iur. Iae legum Brabantiae DucisJo--nxis, hannis, sub certis modis jure hii,i ε seculari quaedam duella tan

narras. l. tum permittebant. Olim ta- P '73' men apud Romanos, noquo rectoribus Provinciarum, neque eXercituum ducibus jus erat inter socios milites Duellum permittendi. Quod armorum usus sine Principis concessione capitalis esset.

I.unie. Etsi enim milites jus gladii

Cod. ve a Principe accepissent, ita tamen illud erat limitatum,ut in seio hostes tantum eo jure utI fuerit Prinς si . permissum. Non aliter atque libr. 11. mIlIlIbus nostris jus quiciem necandi concessum est,non tamen quosvis , aut quavis oc-sasione; vorum eos tantum qui, ho-

226쪽

De Duellis. ars hostium loco habentur, idque ex ordine. Unde etiam Titus Manlius,post Torquatus,cum a Gallo provocaretur, Dictatorem ita allocutus est: Injussu

tuo Imperator extra ordinem non

ero provocatus.

Etsi vero permultis in locis talia duella superiorum auctΟ- Public. ritate fuerint permissa , etiam inter socios, & subditos; probanda tamen mihi videntur Hispanorum statuta, quibus nulla censetur justa duelli eausa. Eaque consentanea omni 'juri tam humano, quam divi. no. Jura equidem civilia, quae Principem secundum leges, agere debere judicant, ejulque auctoritatem a juris pendere

auctoritate; nolint ea omnia

justa & legitima esse, quae Princeps quoquo modo prΟ-baverit, aut permiserIt.Neque enim

227쪽

Cod de

Cod. Si

contro

ri 6 P. V o E T enim ea ipsa Princeps vult ellerata, quae legibus repugnant; quasi non a se ex certa scientia sint presecta. Verum quid HI-ud statuunt leges, quam ut arma geramus in hostes quique eorum loco reputantur, qua les sunt transfugae, patriae pro ditores, sacra & devota capista, quibus casubus quis publicam vindicat devotionem; non autem in socios, nisi violenti Pu invasores. Atque haec sententia de jure canonico certissima est, quicquid in contrarium nitatur Fragosa. Si enim generalis illa conluetudo jure canonum improbatur , quae ejusmodi permittit provocationes, etiam

improbabitur illo jure restriaptum Principis, aut edi qum, quod tales partibus permittit. Ratio consequentiae est: Quia quod illicitum in consuetudino, etiam illicitum censeri de

228쪽

De Duellis. 2I bebit in rescripto. Antecedens ς cum vero de jure canonum manifestum, quo omnis consuetudo peccati nutritiva improbatur; quia irrationabilis, adeoque nulla. Atque talem consuetudinem, tale edictum expresse improbat Concilium Triden- ConciI.

tinum. Imperator, reges, duces, Principes, Marchiones, comites, O de Re quocunque alio nomine domini tem- porales, qui locum ad monomachi - Barbosiuam in terris suis concesserint : eo ςο'l ad ipso mi excommunicat ; ac Iurty- Tridene. dictione , ct dominio cipitatis, ca- d--d.

stri, aut loci, in quo, pel apud quem ' duellum feri permiserint, quod ab ecclesta obtinent, privati intelli

gantur: ct si seu alia snt,

dominis statim acquirantsin Quod etiam multorum Pontificum Pii 1. Gregorii i 3. Clementis. 8. constitutionibus fuit confirmatum; quas omnes descriptas & collectas videre licet apud Barbosam in suis coD

lestaneis. H Quod

229쪽

218 P. V o E TQuod si quis inquirat In rationes Theologicas , illae non

contemnendax, quibus manifesto probatur,etiam concessio

ne Principis inita duella inter socios, esse illicita. r. Quia nulli bi sacra pagina talia litiuum componendarum, ac dissi-diorum amputandorum remedia pretscripsit: ut nostrum non sit, aut Principis cujusvis talia remedia eligere. Idq; ne videamur velle Deo esse sapientiores. Quapropter etiam ecclesiastici in Anglia circa ann.I 63o. Carolo regi dissuaserunt, ne

duorum Scotorum congrensum permitteret, qui tamen licentiam singularis certaminis impetraverant. Alter eorum erat Comes de Ree, alter nobilis, vocatus MaeX ei. Et tantum Theologorum rationes apud Regem valuerunt ut duellatores a proposito revocaVerit. a. Quia medium illud

230쪽

De Duellis. sty frustra adhibetur, quo saepe i nocens indigna injuriosa

morte assicitur, nocens autem

periculum evadit. Neque enim semper Deus partem ejus protegit, qui bonam sevet causam, quod hoc medio in divinam legem impingat, bonitatem causae vindictae cupiditate coinquinando; adeoque se indignum praebeat auxilio divino. Praeterquam quod nonnunquam Deus talem duella forem propter alia occulta peccata in hoc duello superari patiatur. 3. Quia tales congressus nonnisi ex mera mali-α tia ac vindictae cupiditate oriuntur, ut merito sint rejiciendi. Quicquid enim causam agnoscit malam, id ipsum malum esse oportet: Cum quale quid est in origine,talis sit ejusdem effectus ; nec arbor mala fructus bonos proferat. . Quia talos congrcssus ut plurimum