장음표시 사용
591쪽
II. De generatione ct corrupi.
non ab uno solo denominatur,sed ab utroque explicatis gradibus utriusque effectus: unde non sequitur,quod ei possit conueanire deo minatio posititia ,& negat tua eiusdem re Ad tertium aegandum est, quod sequantur duo illa absurda ex eo, quod contraria in gradibus rem illis sint simul in eodem subiecto. Et ad primum absurdum asserunt quidam ex his, qui sequuntur nostram i ementiam, nullo modo cocedi posse. quod idem corpus moueatur simul motibus contrariis, quia secum videtur hoc afferre tepugnatiam, ut in caeteris motibus est manifestum. Ego vero ex iuppositione, quo i contraria in gradibus remissis simill este possunt in eodem subiecto , ut proba limus;
teneo non solum,quod possit, sed quod in ei silem gradabu moneri debeat motibus contrariis, propter hoc arg. Motus non habent aliam repugnantiam . vel contrarietatem , praeter eam, quam accipiunt ex terminis ad quos ; led non repugnat terminos ad quos cale ionis, & in frigidationis esse trinxit in eodem corpore: ergo nec repugnabit eosdem motus es Ie simul. Hoc tamen cum hac limitatione conceditur. Quod sicut non conceditur naturaliter contraria posse esse sirin ut in eodem subiecto absolute, sed cum addito remissionis gradu alis, ita non et absolute eoncedendum quod idem corpus pollit simul moueri motibus contrariis, nisi secundum gradus remissos, quos constat habete motus a terminis. Ad secundum quod tamquam absurdum inferebatur, nempe
posse unum contrarium agere in alterum nullo modo corrumpendo illud. hae dii inctione respondeo, si in utroque sit latitudo utriusque contrarietatis expleta , impossibile est ; quia nec
tunc potest idem corpus naturaliter moueri motibus contrariis , nec aliquid ex propria forma producere sine expulsione contrarii gradus Si vero non sit expleta, non est in conueniens agere unum contrarium in aliud. non corrumpendo illud . sed solum producendo in ipsum aliquem gradum propriae formae, quia ad talem productionem non sequitur necessario expulsio contrarii;cum subiectum sit capax utriusque, usque ad integra latitudinem ex utroque complendam, ut probaurinus. Et idem possiet contingere in generatione substantiali, si materia natu.raliter posset gabere plures formas substantiales; tunc enim geon elationem unius substatiae non sequeretur corruptio alterius,
k quia pei potentiam diuinam plures habere potest, per eamdem posset dari generatio unius sine corruptione alterius, &quod agens ageret in se una contrariu non corrumpendo illud, sed solum introducendo propriam formam in eamdem materiam, ae cum contraria in gradibus remissis polliat elle simul in
592쪽
eodem subiecto, ut probauimus , potest unum agere in alterum per solam productionem propriae formae sine corruptione for-
Ad argumentum secundae opinioni. concessa maiori, & mi- ios noti, neganda est consequentia,quod mixtum non possit simul habere qualitates contrarias no ac tuas in gradibus remissis. Et quod dicitur has qualitates contrarias sequi non polle, nisi ex contrariis temperamentis,distinguendum est, nam dum primo fiunt, cotraria, vel saltem diuersa postulant temperamenta, sicut qualitates ipsae cotrariae sunt.&ex eadem causa circa idem subiectum non possunt sequi effectus contrarii. Itaque in prima generatione mixti non possunt secundae qualitates contrariae produci, etiam in gradibus remissis, sed una tantum ea tum in aliquo gradu intensionis sequitur secundum modum temperamenti, vel permixtionis primarum qualitatum: postea vero variato temperamento incipit produci contraria cum aliqua remissione eius; de ita dantur simul in eodem subiecto secundum gradus remissos, licet non producantur simul in eo.
Et si quis ita arguat, fieri ordinatur ad esse , sed possunt esse simul in gradibus te missis:ergo simul fieri,quod patet in primis
qualitatibus, quae simul produci possunt in eode subiecto ut ia-q ue carente. Neganda est conlequentia, quia licet ex eo, quod simul fieri possunt, sequatur simul esse posse, non tamen ex simultate ellendi sequitur bene , quod simul fieri possint. Quia aliquod impedimentum dati potest, ne simul fiant , quod non det ut ad simultatem essendi, & vere datur in his qualitatibus: cum tamen non detur in primis,quia primae qualitates no sup ponunt alias, in quarum permixtione fundentur, & ideo non repugnat simul produci in nudo subiecto vique ad certum gradum: qualitates vero secundae supponunt tale temperamentum primarum , ex quo sequuntur, quod cum non possit multiplex esse simul in eodem subiecto,neque idem,& diiter sum, nec po sunt ex eo primo sequi qualitates secundae contrariae , sed eum pollit diuerso tempore variari, potest post productionem unius produci contraria, & simul esse cum ea in gradibus remissis, licet non possint simul produci.
An cuilibet elemento ex propria natura conueniant diis qualitates prima DE solis primis qualitatibus in primis quaeritur, nam de tori
secundis certum eli conuenire elementis raritatem , &
593쪽
s 8 Lib. I I. Te generi rione ct corrupi
densitatem,atque etiam grauitatem , & leuitatem 1 deinde , an euilibet elemento ex propria natura conueniant duae. Nam certuin est , de experient a notum plures , immo & contrarias cuilibet eonuenire secundum aliquas partes ab agente extrinseco eis imprellas . ut aquae calorem. aeri frigiditatem,& te rae humiditatem. Quod ergo quaeritur est, an ex propria natura,& ideo ab intrinseco cuilibet conueniant duae qualitates primae, ut aeri calor, & humiditas i & ita eaeteris secundum proportionem.
Et prima opinio negat omnibus elementis conuenire, sed de aere docet solam humiditatem e sse ei naturalem , calorem vero,& frigiditatem ab extrint reo tantum ei imprimi. Ita val-- Iesus X. lib. controuers. Medi c. cap. io ubi eam dein lententiam tribuit Caleno g. lib. de usu partium capit. 3.atque etiam lib. de usu respirationis. Probatque hoc argumento. Malitates illae, quas habet elementum ex propria natura,non facile, nec passi in amittit, sed fere semper retinet, ut patet de igne, qui numquam fere amittit calorem . & siccitatem; sed aer passim transmutatur a frigiditate ad calorem,& eadem facit ita te qua fit calidus, fit etia in frigidus: ergo neutra harum qualitatum est ei naturalis, sed sola humiditas in eo perseverans. XoI Secunda opinio solum tribuit eidem aeri frigiditatem naturalem , calorem vero . & humiditatem, quas aliquando etiam habete solet ab extrinseco eorpore esse eis imprestas. Hanc tribuit Stoicis Galen. lib. i. de simplietum medicamentora facultatibus capit. E. Eamdem secutus est Seneca lib. L. naturalium quaestionum cap. I o. Probatur experientia, & ratione. Experientia quidem; quia illa sola qualitas censetur conuenire corpori ex propria natura, quae ei conuenit semotis extrinsecis agentibus sibi contrariis ; caeterae vero, quae ei conueniunt in
praesentia eorum ab eis imprimi censendum est, ted sola frigiditas hoc modo conuenit aeri: ergo haec sola est ei naturalis. Probatur minor, quia in hieme, dc fere in noctibus totius anni frigidus est aer, cuius ratio solum potest esse absentia bolis . per praetentiam cum calefacientis, eo vero absente se reducit ad naturalem frigiditatem , sicut de aqua est manifestum : ergo sicut haec naturaliter est frigida, calida vero ab extrinseco, pari
ratione de aere censendum est. Probatur etiam ratiotae, quia illa sola qualitas censetur naturalis elemento . quae cicca centrum, vel medium eius semper ei conuenit, nam in centro,
vel circa illud censetur natura eius suam habere puritatem, praesertim cum ex hac parte magis sit ab intrinsecis contrat iis remotum , ted aer in media legione semper est frigidus, immo
594쪽
Cap. III.Tracl. de primis qualitatib. uast VII. I p
frigidior multo, quam in suprema,& infima : ergo negari non potest, quod frigiditas sit ei naturalis. Minorem probat eui- lens experientia ; nam videmus in regione illa generari niuem in hieme , aestiuo autem te in pote grandinem propter nimiam frigiditatem aeris. Tertiam opinionem tenet Aristoteles capit. x. Xuius libri, tos textu I6. 3c . Metheo. capit. i. quibus locis singulis elementis tribuit duas qualitates, videlicet igni ea lorem & siccitatem; aeri calorem & humiditatem ; atque frigiditatem & humiditatem;& terrae siccitatem, & frigiditatem. Et haec eli communis sententia Sciuilq,& videtur nobis probabilior,& lequenda . Et prima eius ratio desumitur ex situ,& collocatione elementorum in V niuerso,cuius partes, quasi integrantes sunt; atque etiam ex fine, cuius gratia condita sunt elementa. nempe ut generentur ex eis mixta. Et ex hoc fine probatur,quod singula habeant quai: rates singulas, per quas sint contraria hoc modo. Generatio rei naturalis fit ex contrario, & generatio mixti ex elementis , quarum virtutibus constant pro di s positionibus ad introductionem suae formae : ergo nece sic est elementa esse inter sese contraria per qualitates activas, de palli uas, per quas pollini concurrere ad mixtionem, seque corrumpere, ut ex eorum materia eisdem qualitatibus disposita pollit mixtum generari, contrarietas autem secundum unam saltem qualitatem debet et se : ergo quodlibet debet habere unam qualitatem . per quam alteri sit contrarium. Quod vero necessarium . sit habere etiam alteram, per quam contrarium non sit. probatur ex situ , & collocatione, quia elementa ita sunt collocata, ut quodlibet habeat aliud sibi proximum,atque contiguum, iuxta quod conseruetur & a quo nec destruatur, neque illud destritat , alioqui talis collocatio contraria eslset conteruationi totius mundi, cum peream sedestruerent partes erus; sed locus , in quo conseruatur corpus , debet habere qualitatem aliquam similem. aut consonam temperamento eiusdem corporis, alioqui, si omnes haberet contrarias, non bene conset a retur in ipso, vel iuxta ipsum : nec este est ergo, ut quodlibet elementum aliam qualitatem habeat, per quam assimiletur alteri iuxta se collocato praeter aliam , latione cuius ei contretriatur, & consequenter duas primas qualitates activas. 'si uas. Se cundo, elementa sunt prima corpora Fer -illa , &corruptibilia , & ideo inter se contraria, ut corrumpere, & unum transmutari in alterum , atque etiam omnia in tertium, quod est mixtum,h vero una tantum qualitate contra
ita constarent,dissicilis admodum tedderetur mixtio, nec suffi-M M 3 ceret
595쪽
sso Lib. I I. Degeneratione es corrupi.
ceret duo, aut tria concuctere, sed nec ellarius esset conclarsas iaminum , alioqui nec omnes Iuatuor qualitates pollent concurrere .nee ideo mixtioncm efficere a generatione dii tinctam retgone celse est alia constare non contiaria illi. IIo Probatur deinde experientia in lingulis elementis et nam ignem expetimur esse calidum . atque etiam si cum,quia videmus humida, quae calefacit,simul exsiccare. Praeterea,quo corpus aliquod magis eit siccuin; melius , atque facilius in igne in conuerritur, & quaelibet materia seca magis est disposita, pro forma ignis in eam introducenda, quam humida: siccitas ergo congrua distositio eensetur ad formam ignis. Quod no potest intelligi,nisi forma ignis eam tamquam sibi connaturalem p stuletum ut cum calore,de quo euidens est ei conuenire. De aere etiam probatur primo , quod sit calidus ex propria natura . Primo , quia probatum est omnia elementa elle inter sese contraria ; led si aer non sit natura calidus, sed forte frigidus, ut voluerunt alii, non esset aquae contrarius : ergo calidus
debet poni ex propria natura. Secundo . quia si aer non esset calidus, facile, & sine ulla re fistentia conuerteretur in aquam, quae per summam frigiditatem in eum sibi contiguum agit. Mideo in instanti, quia nullam potest habere resistentiam, nec succelsionem comtersio eius si nullum habet calorem ex propria natura. Quod vero aer sit humidus, probatur primo; nam de igne probatum est et Ie calidum , & siccum ; & statim probabitur de aqua euidenti experientia esse frigidam , & humidam,&ideo omnino ei contrariam et ergo duo alia elementa, nempe aer, & terra debent esse omnino etiam contraria. sed probabitur experientia terram esse siccam: ergo nec else est aerem
clIe humidum. Secundo, quia singula elementa sunt lingulis contraria secundum aliquam qualitatem , ut probauimus: ergo aer est contrarius igni, non per calorem ; cum probatum sit esse sua natura calidum : ergo per humiditatem , & ideo erpropria natura erit humidus, sicut is nis siccus. Quod tandem
probat usus respirandi, nam aere respriamus: ergo cum respiratio sit operatio vitalis;aere ex hac parte sustentatur, atque conseruatur vita; sed haec consistit in calido,& humido: ergo humidus , & calidus debet esse aer eam conseruans.
rit Ouod vero aqua sit frigida , probatur duplici experientia. Prior est,quia dum ab aliquo agente calido tibi approximatoealefacta est, eo sublato statim absque aliquo in frigidante extrinseco, sed suae naturae relicta se reducit ad antiquam frigidi,tatem : ergo a propria natura habet frigiditatem,& non ab aliis quo extrinseco. Altera eXperientia est, quia aqua quaecumque
596쪽
Cap. III. Dact.de primis qualitatib. uastri t. ssi .
non calefacta ab extrinseco calefaciente, vel eo remoto,a quo calefacta est,& suae naturae relicta infrigidat quaecumque alia
corpora temperata: ergo ex pioptia natura fiigida est. Probatur consequentia quia ea, quae semper contingunt, de non causantur ab aliquo extrinseco,naturalia censentur.
Probatur tandem . quod terra sit sicca, ex diuinae Scripturae verbis in principio Genetis, ubi resertur Deum statim ac terram condidit,eam vocasse aridam. Deinde ex definitione sicci, quam tradit Aristoteles in hoc t. lib. texta'.his verbis: Sieeum
autem faetra terminabile proprio termino , dissiculter autem ter minabiti alieno. Sed euidens est ter tam per se terminari . vel consistere, etiam si a nullo alio corpore coarctetur. ergo ex propria natura debet reputari sicca. Et tandem experientia, quia sublato quocumque extrinseco eam humectante, statim set edu-cit ad siccitatem nullo extrinseco corpore eam exsiccante: ergo sua natura debet censeri sicca. Ad argumentum primae opinionis concedenda est maior, ii quod illa qualitas censenda sit naturalis corpori, quam retinet semper. Minor vero distinguenda ; quod aer facile transmutetur a calore ad frigiditatem; nam transmutari ad frigiditatem contingit diipliciter; vel amittendo omnino calorem s& hoc modo neganda eiis vel plus frigiditatis recipiendo ,& maiori facilitate, quam reliqua elementa recipiant qualitates sibi coriar: as;de in hoc sensu conceditur : hoc autem habet propter humiditatem cum raritate, & subtilit ite coniunctam: quarum ratione facile subditur alienis imprellionibus 8, sicut etiam facile mouetur localiter a quocumque extrinseco versus omnem differentiam loci: quare non probatur ex propria natura non esie calidum sed solum, quod ita sit naturaliter calidus, ut facile ab eodem ratore transmutetur, qui non adeo tenaciter et
inhaeret atque humiditas , quae est qualitas ei propria, ut quaestione sequenti Probabitur , a qua proinde remouetur dis.fieilius. Ad primum argumentum secundae opinionis concedenda ratest etiam maior, ted minor neganda, quod frigiditas coueniat aeri, remotis contrariis. Et quod dicitur ideo in frigidari aerem quia postquam calefactus fuit a Sole, eodem Sole absenter educit se ad naturalem frigiditatem, sicut aqua semoto igne, negandum est; sed absente Sole in frigidatur ab aqua tunc valde frigida, itque etiam ex vicinitate terrae ex se frigidae, & plus ab aqua in frigidatae. Quare ex hoc non probatur aliquam frigidi,tatem uaturalem habere: led quamcumque habet, de quocumque tempore eam ab extrinseco in frigidante recipit.
597쪽
ssi Lib. I A De generatione O rerrupt.
. suana it causa maxima frigiditatis, quam habet
aeran media regione. QEcundum argumentum eiusdem opinionis quaestionem erocitat de cauta maximae frigiditatis, quam habet aer in medeia regione.Praesupponit autem quaellio Lamquam certum,aeis rem in media regione frigidi stimum elle; nam experientia comitat maximam ibi fieri condensationem nubium ex aere, ae vaporibunec easdem nubes non solum conuerti in aquam , sed eamdem aquam ex eis genitam statim conuerti m niuem,&randinem, per quandam congelationem, quae omnia procemunt ex nimia frigiditate. Prodatur euidenter, quia aqua nori potest produci ex vaporibus, &acite, nisi praecedente in mate--:: ria eorum frigiditate maxima,qua pro dispositione petit forma eiusdem aquae ad tui introductionem. Deinde aqua non comgelatur, nisi crescente frigore: s ut in hac nostra legione videmus ergo neque in media illa congelatur,ut ex ea flat nix , tagrando,nisi in eodem adhuc frigore crescente;& ex utroque fit euidens, aerem in ea regione nimis esse frigidum. Quaerit vero eadem quaestio,quamani sit causa illius si igiditatis. id Et prima opinio praecipuam causam eius esse docet naturam
eiusdem acris, quem putat summe frigidum a natura esse, &non calidum. Quam primo sequuti sunt Stoici, ut testato Galenus lib. de simplicium medicamentorum facultatibus C. Lo. a quibus eam deiumpserunt Seneca x. lib. qq. naturalium cap. Io. Tullius A. lib. te natura Deorum , Philo Iudaeus in libr.cle plantatione Noe,& Galenus lib. 8 .de usu partium cap. s. ubi re- pychendit Aristotelem,quod potuerit acrem ex propria natura calidum. Haec opinio duo habet pro se argumenta satis eo ficacia. Primum est illud, cuius occasione excitatum est dubium, quia quodlibet elementum habet puritatem naturalem in medio, vel circa centrum, ubi minus potest a contrariis agentibus alterari: sed aer in media regione si igidiisimus est: ergo summa habet frigiditatem ex propria natura,& non im- prellam ab aliquo agente eotrario. becundu. quia nullum violentum potest esse perpetuum,ut testatur Arist. idib.de coelo,&mundo texi .i S.& lib. x text. Ig. sed nimia illa frigiditas,quam habet aer in media regione, est perpetua, nullo anni tempore deficiens. vr probant cotinoi esse aeus eius,pluuiae, ni uis,&gra-dinis: ergo non potest ege violenta. Vnde sequitur eam non habere
598쪽
habere ari em ab aliquo agente contrario, atq; extrinseco impressam, si d ex propria natura . Haec lainen sententia non totum est contra Aristotelem ac ii sserentem, verem non esse a natura frigidum, sed calidum de humidum, scit etiam contra rationem, ut probauimus; ideo causa aliqua extrinseca frigiditatis eius in media regione quaer da est. Qinam assignat secunda opinio allerens frigiditatem illam ex eo procedere,quod Sol minore essectum illuminationis de calefactionis habet circa mediam regionem aeris,quam circa supremam, & infimai dic circa supremam quidem, quia sortius eam illuminat,& consequenter intensius calefacit tam- qua proximiore; iuuat etiam non parum,quod iuxta element si ignis posita est,a quo etiam necesse est calefieri. Haec vero in tam a regio aeris propter reflexionem radiorum solarium in terra' aqua factam intensius illuminatur,& calefit, media vero ab his causis extrinsecis libera est. & propterea non est calida, sed frigida. His autem causis addunt Parisienses virtute coelestem particularem a qua eade media regio aeris in frigidatur. Sed haec etiam sententia ex ea palle, qua pro causa alligna minorem illuminationem.& cale actionem mediae regionis a Sole, insufficiens est ex alia vero, qua addit virtutem coelestem infrigidantem eamdem regionem mediam, parum probabilis. Ostendo primum, quia ex eo, quod minus illuminetur media aeris re io,quam suprema , & infima, & consequenter minus calefiat a Sole, solum probatur, quod minus calida sit, magi que temperata , quam suprema , & infima non tamen, quod sit frigida,& multo minus, quod tam intensam habeat frigiditatem, quantam habere semper probant effectus pluuia ruin,mutum, & grandinis mon ergo reddit causam huius intensae fri- agi ditatis, quam quaerimus.& ideo in susticiens est. Quod vero i scin fluentia alicuius astri in frigidantis eamdem regionem sit causa, parum probabile esse sic ostendo. quia non eli verisimile dari altrum potentius ad infrigidandum, quam sit Sol ad
calefaciendum corpora sibi approximata, praesertim in aestate, uo tempore maxime eleuatur: sed in aes a te experimur me- iam illam regionem magis tunc a Sole eatefactam, frigidiorem este, quam alio quovis tempore anni: ergo verisimile non
est, quod ab aliquo astro tantum infrigidetur. Secundo, quia tale astrum frigiditatem influens circa mediam regionem ac tis, fortius eam tu fluet circa suprema, immo circa ignem, cum proximiora sint ei,& frigiditatis capacia. Probatur cosequentia,quia repugnat natur iter agens agere in distans, quia eadeactione operetur in medium capax , quod vero in ignem , N
599쪽
ss Lib. II. De generatione ct corrupe.
in supremam regionem aeris talem producat frigid talem, repugnat : ergo nec pro imprimenda in media regione poni de bet. Probat ir tandem, quia non est credendum peculiare asti GeondidisIe Deum pro tota in frigidatione huius regianis ; cum
sufficiant ad id praestandum alia infexiora corpora ., villatim ostendemus. Magis enim relucet diuina sapientia in eo, quc deam mirabilem effectum edere possit per solani et dinationem naturalem elementorum, quam si speciali creatione alicuius ast ii indignerit ad illum praestandum. ii et Tertia opinio quorumdam recentiorum tenet , Deum ab initio mundi produxisse in media regione aeris frigiditatem valde intensam, quam perpetuo conseruat,ut possint ibi de gemnerari pluuiae, uiues,& grando, producsque caeteri effectus metheorologici propter commune bonum totius uniuersi . nam h is alitur teria,ut fructus serie possit his etiam aluntur anima lia, immo & homines. Huius opinionis mentione faciunt C
Dimb. t iact. t . Metheo. cap. t. Probant recenti otes ex i ii s verbis Genesis c. i .quibus dicitur secunda die seei sse Deum firma mentum diuidens aquas ab aquis; ubi nomine sirmamenti intelligunt plures expolitores infima aeris regionem, quam Gindentur supponere non fecisse Deum secundum substantiae lementi aeris secunda die, sed hoc elementum eum te ira,& cxtCris produxisse prima die, secunda vero produxisse intensam frigiditatem cum densitate aliqua in eadem regione aeris mediat hanc vero infimam temperatam reliquisse eum minori frigiditate,& densitate.& ita generationi & conseruationi animalium atq; plantarum accommodata, ineptam vero generationi aquarii,& imbri una:& propterea media regio, in qua generano tur haec, vocata est firmamentum diuidens aquas ab aquis, hoc est quasi tet minus diuidens aquas nubium ab aquis ter testibus.
iii No n est omnino improbabilis haec opinio, sed non videtur mihi tenenda , propter hoc argumentum, plures dantur e&ctus in natura rerum his valde similes, quorum particulares causae & sum eientes dissicile inueniuntur: sed probabili coniectura tamdem assignantur, & hoc sufficit , ut non sit ad Deum recurrendum a quo solo producantur ergo neque pro causa e ficiente talis frigiditatis ad Deum recurrendum est tamquam ad propriam causam; sed satis esse debet si probabili salte eoniectura inueniatur in corporibus, ut inueniri ostendemus. Minorem probo, quia satis mirabiles enectus sunt. quos expetimur in aquis putealibus,qui in aestate vigente maximo calore Solis frigidiores sunt: in hieme veto,etiam si si remississimus, calidiores : cum tamen aqua sua natura sit siunme frigida. Quare
600쪽
Cap. I. Tract e primis qualitatib. Quaest III. s s s
ulla re non videntur fieri posse ab aliqua ea ula naturali inferior nimmo neque , Sole,& caeteris uniuersalibus; sed ad Deum esse recurrendum, qui eas calefaciat, & in frigidet suis tempotibus, prout sibi placitum fuerit, At pro bono communi totius uniuersi necessarium. Et tamen nemo sere ad Deu recurrit, sed suffieienter fieri posse per anti parillatim coniectantur; eodem igitur modo loquendum eli de frigiditate, quam habet aer in
Ideo vltima opinio, quam sequuntur fere omnes recentio mres,praesertim Toletus in hoc L .lib. q. s. ad p. & Conimbr. tramma tu i . Metheor. cap. a. probabilior est.& tenenda quod media regio aeris valde frigida sit. non ex propria natura, nec ex Dei
cultati influentia coelesti: sed nee a frigiditate producta ibide a
solo Deo in prima mundi conditione; sed per continuam , atque perpetuam antipat ista sim factant ex nimio calore superioris,& inferioris regionis eiusdem aeris. Ita inuenio exprestum apud Aristot. I. lib. Metheo. sum . c. 3. ubi agens de generatione pluuiae, ni uis,ec grandinis in media illa i egione, ait: --niam videmua . quodsit circumo sentia calido,ofrigido inuicem (quapropter ) in temporibus frigida sunt inferiora terra . Ortepida in gelu oportet putare , O hoe in eo , qui sursum fieri loco. quare in tepidioribud anni temporibus eircumabsistentiam palsum in hu frigidum, propter eam. qua in ei reuitia est, caliditatem, aliquando quidem cito aquam ex nube facit, aliquando vero grandinem, ore. Ita etiam sentit Diuus Thomas in commentatiis iis eiusdem loci lectione A. Sed ut ostendamus lassicientem caumsam esse antiparistasim . quaedam supponenda sunt tanquam certa, vel ex doctrina Aristotelis deducta. Primum esst , supremam aeris regionem, hoc est partem illam elemento ignis contiguam , valde calidam esse . non solum propter calorem aeri naturalem, sed etiam 'rapter ignem eam circumstantem,& propter intensam illuminationem, & calefactionem a Sole. Infimam quoque regionem (licet non tam intense calidam ltempore aestivomon patum habere caloris, ex re uerberatione radiorum Solis in terta , & aqua facta resultantis , atque etiam ex multitudine vaporum & exhalationum , quas idem-met Sol extrahit ab utroque elemento simul eas calefaciens. Secundo, supponendum est, mediam regionem eiusdem aeris liberam esse ab his causis ab extrinseco calefacientibus iupremam,& infimam: nam neque ab igne calefit, neque a Sole per reflexionem radiorum, qui non posIunt usque aci illam ascen- adere, solum ergo calcfit ab eo per actionem directam: & ideo remi illa tantii calefactione; ita , media illa regi O prsrer calore,