R.P. Antonii Ruuio Rodensis, ... Commentarii in libros Aristotelis Stagyritae de ortu, & interitu rerum naturalium; ..

641쪽

ssis Lib. II. Segeneratione O corru t.

Arithoteles. Ita recenti otes quidam interpretes. Sed hie modu dicendi in primi, non potest esse ad mentem Aristotelis 1 quoasic probo. Aristoteles ideo dixit transitum inter elementa dis- sumbola difficiliorem esse,quia plura debent vinci impedime-ta,nempe olares qualitates contrariae corrumpi,pauciores ver in transitu elementi symboli non quia immediatus sit unus, de mediatus altet,vel quia unam, vel plures includat conuersiones corporumergo aliena eib haec sententia ab eius mente. Et praeterea non soluit argumentum in principio factum . quia duo agentia maioras via tutis, videlicet duae contret Per quas agit elementum dissymbolum in aliud dissymbolum, breuiori tempore. vel saltem in eodem possime transmutarpduo corpora, ac unum agetas transmutat unum corpus , nempe clementum symbolum in alitia symbolum per unam tantum

- ' ideo seras da opinio renet faciliorem esse transitum inter

' elementa symbola, quia una illa qualitas contraria clementi lymboli minus resistit alteri elemento symbolo agenti per alis

ceram ei contrariam p ter comunctionem cum alia qualita-- te, in qua tam ueneunt . Gratia exemptu humiditas aeris proptee niunctione in eum calore , In quo conuenit cum igne . minus resistit siecitati eiusdem ignis, quam humiditas aquae coniuncta cum frigiditate contraria calori ei uidem ignis, Ac ideo facilius, ae breuius conuertit ignis in te aerem , quam aquam,& eadem est ratio de eaeteris elementas symbolis , atquedilis symbolis. lta Toletus quaest. p. huius libri, ubi pro te citat Diuum Tlioniam in Commentariis .capiti S;immerito tamen, elata verba Diui Tlmmae valde diuersa sunt ab hoc lentu. Auerit enim faciliorem este tiansitum inter symbola, quin qualigas, in qua comi runt , non resistit, in dithmbolo vero resistit utraque qualitas contraria. Hic etiam modus dicendi non

est ad mentem Aristotelis , quod sic probo Aristoteses ideo

asserit transitum inter lymbola faciliorem esse. Sina pauciora

corrumpuntur, hoe est ita symbolo una , N in dissit oletus

sed quod illa una in symbolo plus, vel minus resis hiat, non est plura,vel pauciora corrumpi, nec aliquid efficit ad corrupta nem plurium , vel pauciorum et nA si minus resistat, verum est pauciora corrumpi, nec minus esset verum si plus, velliter resistiset et ereo haec minor resistentia, quae pro rat,on 33 affertur: aliena est a mcnte ,& ratione Aristotelis. Sed preM-tur quod sit falsa, quia qualitas illa, perquam resistit elementum hymbolum. non solum est ei naturalis , sed

642쪽

symbolo, & saepe est principalis,hoc est per te primo, atque itisummo gradu conueniens tali elementorergo sicut habet in eo eandem vim agendi, immo & maiorem , quam in alio, in quo

coniungitur cum qualitare contraria eidem elemento , ita habet eandem aut maiorem resistentiam, praesertim cum coniuncta es le soleat cum maiori dentitate. Gratia exempli: si aqua agat in terram,non minus resistet ei siccitas terrae, quam resiste aret siceitas ignis, si in eum ageret . quia intensior est in terrai quam in igne,& coniuncta cum summa densitate, de magis naturalis est terrae, quam igni , cum per prius ei conueniat, igni vero secundario.

Tertia opinio distinguit Aciliorem aut difficiliorem transi in istum hoc modo. Trannius in duplici tentu potest vocari facilior , vel difficilior : in primo quidem , prout facilior idem sit, quod breuiot. aut velocior, vel in minori tempore factus. In secundo vero, ita ut facilior non sit idem , quod breuior, sed idem, quod eum minori dissicultate factus,& iuxta hanc distinctionem dupliciter potest intelligi, quod transitus inter elementa tymbola facilior,aut inter symbola dissicilior sit in primo, vel in secundo sensu. Et si in primo lenis intelligatur pro breuiori, non est verum et si vero intelligatur in secundo sensu, verum est esse faciliorem , quia cum minori dissicultate factus,&ite debet intelligi opinio Aristotelis; quia in alio sensu non

potest esse vera,nec oportet ad alium tensum eam reducere. Ita Marsi. q. io . huius lib. saxon. . 8.Nimphus Comen. c. q. t. & in

recognitione eiusdem Commenti . ubi eam tribuit Philopono asserenti hunc sensum valde consentaneum elle textui Graco Probant primo hunc esse lenium Aristotelis ex ratione, qua id probauit. Nam plura, vel pauciora esse corrumpenda in uno, vel alio transitu , solum potest significare maiorem , vel minorem dissicultatem eiis , non maiorem vel minorem breuitatem temporis. Deinde ratione, quia si unum aliquod spa- astium percurrendum asperum sit, aliaque habeat impedimenta; aliud vero planius, minoraque impedimenta habeat, bene quidem sequitur dissicilius esse pertransire illud, quam hoc, Acideo transitum illius dissiciliorem elle, huius vero faciliorem,

quia plures sunt dissicultates vincendae in illo, pauciores iuhoe. Non tamen sequitur hunc fieri necessario in minori tempore, illum vero in maiori, vel longiori et ergo licet sequatur transitum inter elementa symbola faciliorem este, quam interdisIymbGla , quia plures qualitates contrariae ad . illum perficiendum necellario debent corrumpi , pauciores vero ad petam ciendum hunc, non lequitur faciliorem, hoc est breuiorem esse

P P 3. Probatue

643쪽

ssi Lib. II. De generatione O corrupi.

Probatut minor, nam caetera patent. quia spatium illud asperum, poterit homo maiori agilitate praeditus velocius percurrere.& proinde transitu breuiori, quia plures difficultates bie-ui oti tempore vincet, quam multo minorem habens agilit tem ergo cum elementum distymbolum agens in aliud di symbolum sit agens maioris virtutis, cum agat per duas qualitates , & alteram ali uando summae act ivitat D semper summae intensionis,sequitur polse in minori tempore.vel laltem in eodem corrumpere utramque qualitatem resistentem, quina elementum symbolum minoris longe virtutis ad agendum, unam 'ualitatem resistentem. Quare non potest esse vera opinio Aristotelis de transitu faciliori pro breuiori. i Nostra tamen sententia est huic opposita,quod transitus inter elementa symbola in utroque sensu facilior sit ex natura rei, & ideo semper, & necessario, ita ut non talum cum minori difficultate fiat,sed etiam breuiori tempore.Haec est ex prella apud Aristotelem. quia in utraque transtatione expresse habetur utrumque verbum,nempe facilius,atque velocius. Ita enim habentur vel ba in antiqua. Disert autem in ratim , , tardise ,

es Deilim . ae disses tu, quacumque enim halent Ambolum ad

muleem velox horum est transmutatio,quacumque aut* non habent,tarda. Alia vero transsatio ita habet. Disserent tamen celerius , edi tardius,item facilius , di citiusaue,alia aliis transmutinionem subeunt. Immo in textu Graeco habetur expresse viru-que verbiim,dicitus enim Asso, quod est celerius,& μ.M.quod est facilius. Ita etiam sentit Diuus I homas in commentariis eorumdem verborum. Ita Toletus, licet alia ratiane eam defendat.quam refutauimus & plures recetiores. Probatur autem opinio ratione D.Thomae ubi supra, quia qualitates elenae torum oriuntur a formis substantialibus eorum: illa ergo elementa, quae maiorem habent conuenientiam in qualitatibus, habent etiam maiorem conuenientiam in formis substantiali- .hus,& consequenter in dispositionibus requisitis in materia ad initoductionem:& huiusmodi sunt elementa symbola,ut perse 5 est manifestum. unde sequitur materiam utriusq; similes prinhabere dispositiones magna ex parte ad recipiendam formam alterius; sed in materia praehabente similes dispofitiones alicuisormae, minor gradus sufficit illius dispositionis, quae deficit,

atque contraria est, ut introducatur talis serma, & ideo facilius, ac velocius introducitur in ea, quam in alia praehabente omnino dissimiles, atque contrarias dispositiones, etiam ab agente minoris virtutis: ergo facilior, & breuior erit trantatus inter elementa symbola, quam inter dissim bola. Piobat

644쪽

p. I. Tract. degener . element. sua .I.

eonsequentia, quia illa praehabet similes dispositiones ,haec vero prorsus dissimiles ,& omnino contrarias; quae ideo facillulac breuius introducetur. Quod hoc exemplo declarari potest, vivis argumenti melius percipiatur. Calor, qui est in ferro ean delue , non sufficit ad introductionem forma ignis In materia eius, & minor sum ei et ad eam introducendam in materia stu.Pae, quod patet euidenter, cum idem calor ferri sufficiens sit ad introducendam eandem formam ignis in stupa, & ratio huius differentiae non potest esse alia, qtiam quae ex parte dispositionum , quae praehabentur in materia, sumitur , nam in ferro est frigiditas maxima cum maxima densitate, atque etiam aliqua h umiditas et quae omnes contrariae sunt dispositionibus ignis; in Ilupa vero dantur siceitas, raritas.&aliae quq similes sunt dispositionibus eiusdem ignis et & propterea cum minori calore , &facilius, ac velocius introducitur in eam forma ignis, quam in materia ferri,& ita eontingit in elementis symbolis, atquedi symbolis; nain aer praehabet plures dii positiones similes dispositionibus ignis, nempe calorem, raritatem, leuitatem,&e. quibus caret Dinnano aqua, immo praehabet omnes contrarias, & sideo nec elle eii, ut liccitas, quae deficit, in minori gradu se crat , atque etiam parua illa intensio caloris, & raritatis, ac Ie-uitatis,& ideo facilius, ac breuiori tempore producatur, etiam ab uno loto agente , & introducatur forma. Elementum verodissymbolum praehabet omnes dispositiones non solum diueris fas, sed omnino conta artas, per quas materia eius valde inepta est ad recipiendum proprias elemeti dillymboli, ut aqua habet non solum frigiditatem summam, & prope summam humiditatem, sed densitatem magna 1 ratione cuius fortius resistit dispositionibus ignis, & propter hanc ineptitudinem materiae maiorem intensionem contrariarum qualitatum debet imprimere ignis in aquam ad introductionem propriae formae, &hinc fit ; ut etiam per utramque qualitatem operetur, non solum difficillus propter plura contraria eorrumpenda, sed tardius propter maximam indispositionem materiae ex eisdem contrariis qualitatibus , & aliis resultantem. Secundo probatur, quia summum summo modo difficilius vincitur, quam non summum, vel quam summum,non tamen summo modo . sed ut ignis fiat ex aqua, vincenda est summa fragiditas aquae , de summo modo,hoc est per productione caloris secundum summam intensionem, vel certe paulo minois rem, ut autem fiat ex aere non est vincendum summum summo modo,nec etiam per tanta intensione oppositae qualitatis. sed per loge minoii, quia ignis no requietit lummam siccitatem, sed

645쪽

Icoo Lib. II. De generatione ' corrupi.

pi ope summam,&cum minori adhuc gradu intensionis initI- duci potest forma propter similes dispositiones,quas reperit ici

materia,& ideo non solum facilius, sed breuiori tempore.Un de in utroque sensu,quem exprimunt verbaAristotelis,vera es eius sententia. Ad primum argumentum in principio propositum concedendum cst antecedens, quod probauerit Aristoteles possibi- Icm esse transmutationem inter quaecunque elementa quia omnia sunt contraria,sed neganda consequentia quod ubi maior est contrarietas,facilior sit transmutatio,quia licet contra inxietas ex una parte sit necessaria ad actionem.& passionem , ac transmutationem, ex alia vero continet repugnantiam inter formas,& dispositiones; ratione cuius illae agunt, ut eas ex I lant' istae resistunt, ne expellantur,& tulit cutia haee retardat actionem, & transmutationem . & quo maior est contrarietas magi Sc hinc fit transitus difficilior,atque prolixior inter elemmenta dissymbola propter maiorem contrarietatem,&facilior ac breuior inter symbola propter minorem.

c Ad secundum distinguendum et antecedens, quod non sit

difficilius expelli duo contraria a duobus contrariis agentibus,quam unum ab uno solo agente ; nam ubi caetera sunt patia , hoc est si eodem prortus modo se habeant in omnibus, unum, & duo ex parte agentis.& passi, verum est; non tamen si sint disparia, quo diuerso modo se habent,& ita contingit in propolito. Nam ut ignis conuertat in se aerem, sola siccitas debet vincere humiditatem eius,licet summam; non tame dembet eam vincere summo modo , sed longe inferiori eam vincere sussicit: nam cum materia aeris proabeat plures gradus caloris,quos in instanti intendit ignis usque ad summum nullum contrarium inueniens, praehabeat etiam magnam rarita tem,minor intensio siccitatis sufficit ad inti oductionem sot-mae ignis in materia a Acha similibus dispositionibus aqua vero nullam dispositionem similem praehabet in materia, sed omnes dissimiles, atque contiarias,& praeterea frigiditatem aquae debet vincere calor summo fere modo,quia in materia sic inepta maior intensio caloris requiritur ad introductionem soronaae , atque etiam siiccitas eadem ratione debet in suo senere perfectius vincere humiditatem aquae. quia propter indispos-tionem materiae maior intensio eius requiritur ad introductionem formae ;densitas etiam aquae iuuans resistentiam frigiditatis . & humiditatis ex parte sua retardat victoriam , quae ideo difficilior est,& tardius consequenda . Aristoteles vero,dii

probauit faciliolem esse transitum inter elementa symbola, quia

646쪽

quia pauciora corrumpantur, nempe una sola qualitas,intelligit plane pauciora illa,vel plura corrumpenda,ut se habent nam turaliter in elementis,in quibus non iunt caetera paria modo explicato,& ideo ratio eius efficaciter probat, non id tum esse faciliorem exeo,quod cum minori dissicultate fiat, sed etiam quia velociorem,vel breuiori tempore necellatio efficiendum. Quod velo utraque etiam qualitas corrumpenda sit in symbolismihil obstat,quia una tantum per se,alia per accidens: cor ruptio vero per accidens nullam penitus difficultatem addit, re ideo nec Aristoteles vllam mentionem eius fecit,sed absol te in sua ratione aste ruit pauciora esle corrumpenda in transitu elementi symboli,quod patet intelligi de corruptione pet se: haec enim sola deieruire poterat ad intentum probandum. Ad tertium concedendum est antecedens,quod ignis ad ed- uertendum in te aerem agit per solam siccitatem parum acti uam, & ad conuertendum ignem per calorem maxime actam: sed neganda est consequentia,quod citius , atque facilius conm

uertat tu se aquam,quam aeIem,quia obstat maxima inepti tum

do , atque indispositio materiae aquae, a qua plus retardatur conuersio , quam iuuetur ab excessu activitatis eiusdemeatoris. Ad testimonium Aristotelis pro secunda opinione adductum iam responsum est. probare quidem transirium inter lymbola faeiliorem este , quia pauciora corrumpuntur, loquens de qualitatibus corrumpendis , ut iunt in elementis . quo pacto non solum pauciores qualitates corrumpuntur, sed breuiori tempore, ut probauimus.Ad argumentum vero concedendum est antecedens, poste dari transitum difficiliorem in eodem tempore factum , uou tamen inclementis ei in quibus proster modum,quo superantur impedimenta, necelsarium est , sicut difficiliorem, ita prolixiorem elle transitum inter dillymbola. ut iam fuit explicatum.

An unum elementum posit producere aliud specie a se diuersum.

VNUM Praesupponit quaestio tanquam certum.& ab Ariastot. superius probatum. & aliud tamquam dubium qum xit. Praesupponit Suidem quodlibet elementum posIe generare aliud sibi simile in specie,ut ignis ignem,& aer aetem,sic que de caeteris.

647쪽

cox Lib. IL De generatione O corru'.

Et inquirit,an possit quodlibet elementu generare. vel producere aliud specie a sedistinctum, ut ignis aerem, aut aquam;& haec ignem, vel terram, & id quidem tanquam causa efficies eius;sicut potest generare aliud sibi simile in specie. Et prima opinio athimat posse. Quam videtur tenere Tolet. q. s. huius libri ante primam eone lusionem. Probatur testimonio Arati .ec ratione. Arist. enim e . . huius libri asseruit, di probauit elemeta omnia esse transmutabilia, non solum ab aliis corporibus. sed a se inuicem ; i ct ut quod libet possit ex quocumque generari. &eoncludens sententiam hane text. xc . eiusdem capitis. ita ait: Suapropter manifestum est, quod circularas erit generatio in j-phratas eorporibus. Sentit ergo quodlibet posse generare at iudidi ab eo generati; sed generans aliud est causa a meiens eius: ergo ex mente eius tanqua causa effetes potest quod tibet indita ferenter producere aliud, no solum eiusde ,sed diuersae peciei. so Probatur deinde ratione. Primo. Quatuor primae qualitates sunt quasi semina elementorum, quia sicut virtus leminis inducit formam viventis , sic istae qualitates inducunt formaeselementorum:ergo omne illud, quod potest induce te has qualitates, potest ediam inducere formas substantiales eorum, ted quodlibet elementum potest producere unam saltem qualitati alterius elementi specie a se distincti,ut ignis siccitatem, quae

est uti tus terrae.& aer calor m qui est virtus ignis: ergo consequenter poterit ide elementum producere secundo, quia Ari

stoteles i. lib. Metheo .su:nma . cap. t. asserat ex aere in t a ca

uitates terrae detento generat i aquam, & causam huius generationis esse terra aluae tua frigiditate destruir calorem aeris, Ninducit frigiditatem sussiciente ad introductione formaeaquet; sed non potest esse rerra causa tantum materialis talis generationis:ergo tanquam essiciens generat aqua . specie a sedis inctam. Probatur minor quia frigi 'itas summa est propria virtus aquae: ergo quod producit eam enicienter,censetur prodi cete efficienter aquam ;sed terra producit efiicienter intensam frigiditatem in mater ia aeris,ad quam sequi tui introductio formae aeris,& generatio eiusdem ergo eli caula effieiens aeris specie a se diuersi. Praeterea non datur ibi alia causa effeten,

aquae ex aere genitae. praeter terram essective inducentem ultimam dispositionem: ergo illi debet tribui tali senectus, tan- . quam causae effcienti,& non solum inateriali. Probat ut tertio. uia maiorem virtutem habet unum elementum ad productisum aliud, quam mixtum, praesertim infimi ordinis qualia sunt

ferrum, & lapis, sed haec pollunt producere elementum ignis, quod constat specie differte ab eis: qrgo a fortiori poterit unu

648쪽

Cap. VI. Tract.de generat.element. Quaest. III. cos

elementum producere aliud specie a se diuertum. Probatur minor,quia per collisionem ferri, & silicis, generatur ignis , qui non potest tribui alteri tanquam effieienti, cum nihil ibi reperiatur,a quo poisit ignis generati inisi velis recurrere ad caulas uniueriales, quod videtur absurdum. Nostra sententia opposita est, &tria asserit. Primum est, saquod nullum elementum possit producere aliud specie a se di- ct mct um tanquam causa essiciens per se. Probatur primo, quia unum elementum non potest producere aliud speeie distinctum

tanquam causa uni ea, neque tanquam causa aequi uocarergo non potest esse causa effetens eius. Euidens est consequentia. quia causa effetens adaequale diuidit ut in uni vocam.& aequi- voeam secundum communem consensum totius scholae.Antecedens etiam per se notum est de causa uni uoca , quia haec solum se extendit ad productionem effectus eiusdem specie i.

Probatur autem de aequivoca, quia causa aequivoca duo habere debet respectu effectus .Primum,quod sit essentialiter eo perfectior. Secundum . quod eum contineat eminenter. Et ex primo sequitur euidenter,quod elementa minus perfecta non pol sunt este causae aequivocae elementi perfectioris, ut terra respectu ignis,sicque dereliquis imperfectioribus. Ex secundo vero sequitur, quod etiam perfectiora no possint esse causa aequiuo

ea imperfectorum. Probatur consequentia,quia non continentea eminenter, ut ignis non continet terram neque aquam. ut egduobus conuinci potet .Primo ex parte formae substatuta lis euiuslibet elementi persectioris, quae particularis est , & limitata ad propriam speciem,ut caetera corpora sublimaria, etia longe perfectiora elemct is quae licet persectiora sint aliis corporibus inferioris ordinis,ut homo perfectior caeteris animalibus, nullum tamen continent eminenter,neque producere possunt: quia eontinere em ineuter inferiora corpora solum conuenit uniuersalibus corporibus,ut coelestibus, a quibus ideo produci possunt. Secundo,ex parte d ispositionum, quia euidens est nullam causam essicientem posse producere formam, vel educere eam de potentia materiae . nisi possit materiam lassicienter dispone te pro tali forma in ea introducenda ,sed nullum elementum potest inducere in materiam dispositiones lassicientes pro forma alterius specie a se diuersi introducenda: ergo euidos est, non esse illud producere tanquam causam eius essicientem. Pro-tur minor , quia nullum elementum continet dispositiones 'suffcientes alterius specie diuersi: ergo non potest materiam disponere pro forma eius recipienda.Assent secundo nostia sententia , quod nec duo esementa

possint

649쪽

Go Lib. II. De generatione O compl.

possint esse causa efficiens per se elementi te itis, quod de duobus elementis symbolis docuit expresse At illo t. c. . Sceit per se

euidens. Nam cum conueniant in una qualitate et & in duabus aliis contrarientur,vel corrumpitur illa, in qua conueniunt, re remanent duae contrariae,& tunc nullum generabitur elementum , quia ex contrariis qualitatibus constare non poteli, vel

corrumpuntur duae contrariae.& remanet comunis ex qua mi-Dus potest constare elementum, quod ex duabus salte constare debet. Quod vero non possit ex auobus eleme ut is diisymbolis generari tertium, probatur eisdem fere rationibus. Prima, via nullum ex his elementis continet eminenter aliud specie a se diuersum;ergo nec utrumque simul petest illud continete .A te cedens iam probauimus.Consequentia vero sic probanda est. Primo, duo elementa simul concurrentia non efficiunt unum tertium per te lubstantialiter perfectius singulis eminuter aliquid continens, quod non continerent singula per se: ergo nee

pollunt tertium et mentum e stiue produc ele. ciccundo. quia nullu corpus potest continere aliud eminet et . nisi ratione eminentiolis forniae; sed constat duo elementa simul sumpta non habete eminentiorem formami sed duas tantum eiusdem ordinis et ergo non possunt eminenter continere aliud elementum specie dili inctum ab utroque , neque illud producere. Et si dicatur posse illud producere tanquam partiales causae et ita ut singula di sponant materiam secundum utramque qualitatem requisitam, & ideo sufficienter disponatur ab utroque. Probo hoe es le tal sum. Primo sui a tales dispositiones non producuntur per te in ordine ad tormam tertii , sed ad proprias: forma

vero terti i per accidens sequitur:ergo non sunt causa per te. Semcundo , quia formam elementi generandi in materia introductam naturaliter.& necessario sequitur qualitas in lummo gradu,ut formae aeris summa humiditas, sed talem qualitatem in summo gradii neque continent, neque pollunt producere duo elementa dis lymbola, etiam ut partiales causae: ergo nec ter tium elementum continebunt, aut producent tamquam caulae efficientes,ut ignis,& aqua non habent sumniam humiditatem aeri propriam et ergo nec possunt eam producere,& ex conie-quenti, neque sormam subitantialem eius. Probatur tandem. quia quomodocumque duo elementa concurrant, non possunt

esse caula per se alterius elementi ab utroque distincti, quia praeter impia sonem utriusque sequitur: ergo ad summini posient esse caula per accidens. Probatur antecedens , quia quod m

650쪽

Asterit tandem nostra sententia, nullu corpus mixtum posse s sproducere elementum , tanquam effetentem causam per se. Quod probari potest hoc modo. Nullum mixtum, ut tale continet eminenter elementa: ergo nec potest tanquam caeciens causa ea per se producere. Antecedens probatur , quia si mixtum contineret eminenter elementum, vel formam eius , necessatio deberet continere dispositiones necellarias , eatque inducet e posse in materiam, ut illis mediis, educeret eamdem formam de potentia e us ; sed nullum mixtum,ut tale continet dispositiones necetiarias pro forma elementi rergo nec potest eam educere de potentia materiae, nee elementum producere.

Probatur minor,quia qualitates suffcienter disponentes pro forma elementi debent esse summet intensionis vel prope summae, aut cert8 magnam habere intensionem;sed nullu mixtum

habet primas qualitates sub magna intensione, sed remissas , &temperatas: ergo non potest disponere materiam pro forma alicuius elementi introdueenda.Restat igitur, unum elementum solum posse esse causam ecficietem per accidens alterius specie distincti, vel aliquo modo materialem inducendo aliquam dispositionem in materia pro forma talis elementi introdueenda s& insuffcientem quidem, ut in solutionibus argumentorum explicabitur. Ad testimonium Aristotelis respondeo, intentum eius solumta ille probare aduersus antiquiores Philosophos, quod elemeta sint transmutabilia, ita ut quodlibet possit corrumpi ab alio, atque etiam corrumpere aliud, & ex quocumque possit etiam quodlibet generari per se. In quo consistit circulus element rium generationum , sed ex hoc non sequitur unum esse essi-eiente causam per se alterius distincti a te specie, sed solu,quod ex quoeumque laquam ex termino a quo possit aliud generari. Ad primum argumentum concedendum est antecedens primi enthymematii , quod primae qualitates sunt quasi virtutes

sentinales elementorum;led disti ostiendum consequens. quod agens potens eas producete, poterit etiam producere elementa ipsa: nam si possit utramque qualitate couenientem eidem elemento producere in eo gradu intensionis, quo sequuntur na turaliter formam elementi in materia, vel certe in eo, in quo sunt dispositiones lassicientes in materia ad introductionern formae eius, poterit elementum ipsum producere . non tamen ex eo, quod possit unam tantum , praesertim si non sit prima quae conuenit elemento in summo gradu, quod vero nullum

elementum hoc possit probauimus.& ideo non sequitur, quod pol sit producere elementum distinctum a se specie.