장음표시 사용
211쪽
dc denique omnia alia,quae nullo mine stamotb contento in cornore moibo, iussi hi, 'l'
'liqua causa subsit quae illorum impetum uile ἡ
ansultus nouos pariat: At humor Pira
continetur ali uando suapte Custi
res, de inflammatione tu ab ,. Reliqui vero humore, si qui diti aest iusmodi imorborum ea s hi u gis'. . μ βψJV m hu- conclusi,vrvacuari nequeunt
mnis, ardetibus quarum illa risu hs '
te in babitu corporis, a vero ex eodem contento bus vatis consistunt, de inter sedisserui,
tu humor in prosimo corpore nec elitum habes rura,yicta morbosa causa labe sisti . . ' η-
lii idem extrahat. ln tertiani, ke mittentibus febribu, p, ohe
victa it morbosa dispositio imbi
subiit, quae nouum humorem regionat audi i , , c
priore expulsio, ut remittitur di mii,
accedente rursus repetit. si vero nulla adsit putredo collecti fuerint huiusmodi sueci titho eoes h 'i morborum, ut monstrat morbus regius oui ex bit
rabitum corporis perpetuo affligi H oi ei A cretio intermissionis causa est. Intihus ''T
l ,aut quaedam untaxat illius portio edueatu 'μ'
staperest,continuitatis causa fit imo bos si pinitio 3 certis temporibus humorem aedili, Nn primo,&per se, sed humori, iiij, hii, ' ca censenda est: est enim in eoiiiiiiii ' se 'Τ'
Sed intermissio non accidit, propi. E 44 si Q,
'or in locis obstructi eoui il
212쪽
propellitur .id quod forte ob humoris crassitiem, copiam, A quod putredinem no acceperit, noc minus quam ob vasorum obstructione, aut cutis adstrictione contingere potest. Qu9d vero de humore dictum est, idem de .apore, aut alia materia, que in corpore nostro gignitur ut vermibus intelligatur: Nam vapor, tui in aliquo loco conclusus est,continui morbi fit causa, tui autem expulso priore regignitur eius qui per interualla repetit quo modo inflationes musculorum continuas, colicos vero dolores ex flatu saepe intermittere conspicimus nisi quod putredo in his non contingit quae interpolationis a
salutatur, ubi locus non repugnat. At quoniam continuorum morborum duplex est natura, quidam enim xere continui, qui praeter quam quod nunquam deserunt hominem, nun- quana etiam exacuuntur,sed eum tenorem,quem ab initio accepernn retinent,alii vero, qui certis quibusdam temporibuet stas habent exacerbationes horum quoque causa explicanda est, quae in naturam humoris prorsus referri debet: Namsi san uis humor fuerit perpetuum quendam tenorem morbus seruat. Eodem modo ii spiritus quod ostendunt synochae, diariae febres: Qu9dii ex bile,vel pituita vel humore melancholico morbus nascatur certis diebus,tu horis ingrauescit corporis a sectus: liue id ex humoris natura, proprietate siue aliter cotingat. Neque enim hoc loco accessionum morborum,& certi periodi causis inuestigare volumus, quod postea aciemus. unc quod experientia docet, cocedamus morbos ex sanguine, vel spiritu, vel aquoso humore ortos nullas accessione habere eos autem,qui ex aliis humoribus originem ducunt certis temporibus exasperari,&postea remitti etiam si in aliquo loco adeo sint coarctati, ut nihil omnino dissoluatur. At nec illi quidem perpetuo exacerbationis sunt causae, sed quum putredinem conceperint: quippe quum videamus ex bile acriore, aut pituita non putrescente contractos morbos nullos insultu tacere, nimirum quod ex putredine sola exacerbandi vis humoribus adueniataqui in constipatis locis morbos concitat: Nam in aliis, qui in habitu corporis, aut in aliqua cauitate
ventriculo continentur, facultatis expultricis irritatio abhinore qui per corpora sensibilia fertur facta, accessionis caustatui potest ex mutua siquide pugna ingrauescere morbun ob nouos morbosae causa aduersus naturam insultus integi,remittique mala,rationi consonum est. Caeterum si ex
213쪽
ruine morbus consistit, interim dum ille formam retinet nee ob caloris vehementia tenuior pars in bilem flauam 'crassior in atram abit, nulla quidem accessio fit. Quod vero perpetuo crescat,aut minuatur, aut dem magnitudinem seruet morbus, id facit expirationis, accensionis ipsius huminis aequalitas, inaequalitas. Nam si plus ob leuiorem consti pationem dissolui continga quam accendatur perpetuo minuetur morbus donec ad linem peruenerit. Iubd si vehementius cutis sit adstricta, ut minus expirare possit quam succendatur, semper ad finem usque increscet. At si aequali portione id quod digeritur ei quod succeditur respondet in eadem aequaistitate, eodemque tenore perseuerabit morbus. Atque haec quidem de continui, intermittentis morbi causis, ex quibus in
telligere nusquisque potest ob formam morbi efficiente
causas, materiam, qua in corpore continetur, Tubiecti, lo. eique conditionem atque etiam causas sine quibus non continuos, intermittentes e morbos fieri: Nam quod vuInus continuo infestet,sebris autem etiam per interualla, diuersa morborum forma causa est. Quod ea, quae putrefaciunt intermitatentes, alia vero quae aliter afficiunt humores, continuo perpetuo morbos pariant, causa adiuersitate essicientium sumitur: Quod vero ex sanguine semper continui, ex bile vero interpolati morbi proueniant, causam reddit diuersa materia. Quur autem in osse continuo as stigant morbi In ventriculo intestinis,s renibus etiani per interualla, causam a differentia subiecti ducimus. At humores, qui in magnis venis contionentur perpetuo infestant Qui vero in sabitu corporis nocet certis temp*ribus sunt molesti ob loci conditionem Austeti tu perpetuo aut minuuntur, vel eundem tenorem seruant se bres, ob c lyi maiorem, aut antia' em constrictiori .
que accessionum causa. C. P. . si
V A ratione contingat morbos quosdam cuntinuos esse, alios autem intermittentes fieri antea ostendimus: Nunc vero illud explicanduiu sequitur, qu urtam in continuis, quam im r- - .mittentibus exacerbationes quaedam fiant:atq;
tiuae quidem certis,in statis quib*sdam temporibus,aliae verum
214쪽
incertis repetant, quae quidem res semper difficilis habita est.
magnas controueritas hactenus excitauit. Nam quidam id totum ad Lunar, sydersimque motus S vim reuocant. Ali vero caustam ponitiat in caeca quadairi, Moeculta , ut inni, humorum proprietate: Qui autem melius simili re videntur. omnem accessionum causa mih expultricis faculiatis irrita
tionem fieri volut A quibus profecto distentire cogor. Nam qui ab astris causas ducunt, aut rem notissimam moliuntur. aut non eam causam docent, quam quaerimus, siquidem omnia inferiora superiorum viri prouidelia gubernati omnes iamdudum nouerunt, qvi philosophiae omnino non sunt igna adeo ut non magis huius rei' iam aliarum omnium, quae
in corpore nostro peraguntur, causas superiora reuocare
beamus. At quum sydera caelestesque orbes non primo, nec per se sed quod aliquid issiciant in corpore, causa accessionum ab omnibus censeantur, nos qui de proxima, coniuncta crata disputamus, cogimur eorum opinionem haudqtia- quam probare. Qui vero causam constituunt m occulta quadam humorum propriet ite , non solum videntur mihi ab rem subter sugere. quippe quum facile sit hoc modo omnium verum causas assignare sed eti. im plane ei, quod experientia in aliis docet repugnant Etenim singulis mensibus, certisq; etiam diebus, horis purgantur mulieres,& quibusdam temporibus podagra de calculus, comitialisque morbus homines vrgent, non ob huiusmodi proprietates aliquas, sed quia aceruatur noxia materia, qua postea quam adeo excreuit, ut facultatem expultricem commouere possit,eam irritat, quae adire sis id, quod molestat insurgens, menses mulieribus mouet, alii vero eo impulso humore, ubi recipi excrementa consue uersit, praedictos affectus parit. Si praeterea ob hunioris natura accessiones fiunt, litur semper aut certe ubi vim; re sipraeter modum exuperant, accessiones no fiunt Quu ergo qui Φgio morbo laborant tertio quoq; die, que admodu qui tertiana afficiuntur,nouos insultus no experiuntur Adhcc oporteret in spiritu, vapore flatuo , qui colicos dolores, ' con tiare per interualla affligit,certa quandam ut in humore pidprietatem poni. Quum enim accessionii pariter lint causa humores,G apores huiusmodi: quur humores ob latentes has proprieta S, status vero alia ratione eiusdE essectus authote' esse credemus
Q isd si uictatibus hac vim docemus,quare fit,p certi Fen roribus,
215쪽
poribus,quemadmo una humores, perpetuis no infestent ut nemo est ita vexatus cholico dolore, qui vel longa etia morbi consuetudine edoctus,praedicere possit qua die, tu aue hora nouam exacerbationem expectet Nouimus etiam Quosdam,cui
semel duntaxat in anno eo die, quo nati sunt febre leuissima sitiae uno, aut altero die abiret, corripi terent cuius rei quis Quaeso humor, quae humoris proprietas causa esse potest Ansanguis, qui continuo affligit, an bilis, quae tertio quoque die molestat,an pituita quae singulis diebus, an atra bilis quae non nisi quarto die grauis est Si enim ob certa proprietate id contingit humorem alium extare oportet, in quo proprietas haec Gnigendi per annos ponatur At praeter supradictos humores ullum alium nouimus in corpore, siquidem de seroso nemo credo 1mbigit quo magis mirari licet Galenu negare quintanas,aut sextanas,aut sequentis adterius diei bres de ovibus
Hippocrates in libro de Morbis vulgaribus agit unquamis periri posse, quod scilicet nullus sit humor, qui post quartum
diem morbos exacuat; quasi id ex humoris natura peteretur, non alibi ad expultricem facultatem accessionum causas e degisset. Quae etsi raro id cotingat nihil tamen prohibet quin quinto, exto, aut alio quoique die aceruetur quod molestet, accessionum sit causa. Quippὰ quum magis mirum iis inst lis annis, eo semper die, morbos quosdam redire, quam Quinto, aut sexto quoque die a cessiones quasdam repeirre. Clterum ob expolsionem inutilis materiae accelisiones fieri docet vomitus, purgationes mulierum, M podagra, que expulit ab aliis partibiis humoribus repetunt alioqui quaenam quaeso alia pomtest assignari in his causia Quum enim humores ab uno loco in alium seredant,vel quod sponse eo decurrant, aut attrahanatur, vel expellantur, nec per attractionem fluunt menses mulieribus, quippe quum nihil iis,quod attrabat inutilem eum sali guinem, de tantum plane attrahi deberet, quantum retineri concoqui, in nutrimentum verti potest nec vero etiam poti te fluit humor: nam quum semper pateant viae quia continuo non elabitur huiusmodi fanguis Aceruatur ergo paulatim invenis uteri sanguis transmissus, reiectus ab omni parte corporis,qui postea quam abunde crevit, illius copia irrita tui ut ri facultas expultrix, quae truso humore vasorirna orificia ape rit, quantum molestat, reiicit Docent idem euidentissime
vomitus,qui per singulos febrium instultus in tertianis potissimum
216쪽
nium contingunt, quos dolor, morsus stomachi ostendunt non alia ratione prouenire, quam concitat expultrice facultate: nimirum quod aliae omnes attractrix in Quam, retentrix. . cconcoctrix ob familiaritate rerum agant sol a vero expultrix a noxiis,& irritamentis exerceatur. Attamen propterea no fit ut omnium accessionum expulis otii causa. Nam repetit pius per interualla colicus dolor ex s .itu excitatus nulla expultione
facta. Qiuid enim quaeso,potest esse quod expellat An deorsum repugnante illius natura propelletur ran sursum quo non ex .pectata expulsione, sed sitio impetu serturὶ Pi terea videmus ex inflammatione accendi febrem, quae tertianae molo affligit, cuius rei causa expulito esse non potest. Quid enim ab inflammatione expellitur quod talem tebrem gignat,aut aliunde ad
eam propellitur quandoquidem postprincipium desinunt ad partem assectam ferri humores quod etiam Galenus libio de
Temporibus morborum tradit aut si quid etiam increscente vigenteq; morbo conquit,paucum certe illud est, ut vera luale sit iam Gilsoluto, aut ob exiguam copiam tam vehementes accessiones, quales phreniticis pleuriticis euenire videmus,
committere nequeat. Quinetiam nouimus omnes febres, quae ex sanguine excalefacto, vel etiam putrefacto nascuntur circa
primam diei partem v ementius affligere non ob aliquam sane nouam expulsionem, sed ob aliam omnino causam. Adde quod si ob fluxiones humorti accessiones fieri dicimus temere ob expultricem solam illarum periodos excitari putabimus, quum fluxionum causae aliae praeter expultricem supelius sint positae: u amobrem quum accessiones solum fiant ubi noxia aliqua est materia, CNam de ulcera,vulnera, fracturae praeter febres,comitiales morbos,podagram,colicas passiones &Juiusmodi reliqua, non aliter uno temPore magis quam alio ingrauescunt quam quod accedat noua materia quae exacerbationis est causa cogimur prosectounicam ponere propinquam huius rei causam noua scilicet excremeta alia autem Omnes, quae illa in partibus per interualla aceruant remoti0res causae sunt, id quod faciunt tum quae materiam huiusmodi gignunt, paulatim aceruant, tum ea,quae ad assectum locum commouent de quibus antea abunde egimus, ubi tumorum generationem 4 causas explicauimus. Igitur si pars quae per in te ualla afficitur,malum sibi parit: ut colon intestinum, quod exsatu genito certis temporibus siligitur, di ventriculus qui ex
217쪽
prius excrementis ab actas hos bis
menstruorum iam eorum es reui ta est:
illud mirum videri debet quodn bota
218쪽
tuita, humo melancholicus, Mahae materia accessiones parrant,uuum par non siit illoru copia , is, nec pa i ob id tempore colligi, molestare possint. Qihoniam enim ex sanguine materia copiosa suppeditatur,ideo cotinui sunt qui ab illo nascuntur morbi quia vero pituita, post anguine in corpore Odundat, fit ut tantum illius gignatur,viritium noxiam ex pia tredine qualitatem acceperit, quotidie in stare possit: Bilis autem portio minor est, quam pituitae, maior quam humoris melancholici qua propter non quotidiri sed tertio quoque die; atra vero non nisi transactis tribus diebus molestare valet Quod vero praedicti humores sebres non exasperent, nisi pu
tredinem conceperint, nonge maiorem acrimoniam acquisierint vomitum verb, aut podagram,vel aliorum morborum insultus concitent absque ulla putredine, i te causa est, quod
uniuersum corpus per febres infestari debeat, quod ex sola hii 1 morum copia contingere nequit nisi ex putredine uium acce dat. At si quis curiosim quaerat, luti pituita quotidie,bilis uno e relicto, atra quarto quoque die grauis esse solet a imprimum liter putat quam res habeat siti uidem bilis singulis quoque
diebus,&atra et i iam accessiones facit ut quum illa tertianas, iquartanas dua, vel tres parere dicitur: Nam quod quotidie in l
sestent tunc huiusmodi humores,quilibet concedit. Nec aliqua tratio est,qua credere cogamur potius duas aut resiste tertia inas, quam quod tanta sit humoris copia, Me putredine com stparata acrimonia,ut singulis diebus suos faciat insultus, quae quum mitius habent, rarius se maiora quaedam interualla afficere solent. Si enim eos, qui nephi itide aut cholico dolore, taut in ,rbo comitiali. vel podagra laborare consueuerunt, non alia ratione frequentius,aut rarius affligi putamus, qua quod linunc plus alias minus mali humoris gignant Si praeterea an Mticipationis tardationis' accessionis causam uniuersam ad hul mosis italitatem, qualitate reuocamus,quii etiam id quod singulis die .us, aut per maiora temporis spatia inacces Saoni k.bus mor toruio contingit, ab eisdem causis prouenire non cre :demus Cubd si maiorum aut boritate, receptis iamdudum opinionibus quispiam persuasius putet aliter fieri non polle, iqui in quod bilis tertiano circuitu suos insultus patiat. causam' et rat, cur necessario tertio quoq; die infestet, nec ad lon- .
ius spatium produci aut ad breuius contrahi valeat, quae ab l
eo prouenit accessio, sciat is se postulare quod dici nequit,'
219쪽
ferentes unius ei stagnique ora
turbet,non patet, ni prius eoitimui,
220쪽
quemadmodum optime Galenus in libro de Praesagitione repulsibus secundo monstrat Nam quod idem manet, ut idem facit, ita eundem agendi ordinem seruat Contra quod mutatur,nec idem amplius est, actionem , agendique ordinem mutat. Itaque si quod accessionis in morbis causa est,idem per e-
tubdurat,perseuerabit etiam ordo accessionum Si vero illud euariat,ordo quoque mutabitur Quapropter si accessionum humores aliaeque materiae, quae in corpore nostro gignuntur causa sunt. ordinem tandi seruari oportet, quandiu humor accessionis author suam naturam seruat ea vero mutata a cessionum ordo simul corrumpetur,id quod experientia etiam doceti sebres enim, Qua ex humore bilioso putrescente accenduntur, quandiu bilis suam naturam retinet, tandiu tertio quoque die seruato ordine exacuuntur. Quum vero ob aliationem durante calore flauabilis in atram vertitur, iam quarto quoque die non amplius tertio accessiones redeunt: Ac non solum quidem natura humorum,d propria species, quae certis, statisque temporibus colligitur, sed etiam certa illius quantitas 3 qualitas requiritur, ut ordo seruetur: siquidem acrior bilis,aut copiosior anticipationis accessionum causa fit.
tardationis autem, quae mitior euasit. dc minore copia exuperat. Aare quum dierum numero,&horarum, accessionum
ordo variari possit ordinem in diebus humorum naturae, in ii horis vero qualitati, quantitari eorundem in febribus potis imum tribuemus,nisi iam usque adeo excedat, aut perinde uitiosam qualitatem acceperit,ut etiam dierum ordinem peruertere valeat, sic profecto contingere videamus, quum obdep auatum victum,aut eam, qua subest in corpore dispositione in plus, aut acrioris bilis procreatur, accessiones anticipant, aut copia diminuta, aut mutata qualitate tardant; non tamen noropterea quam certis suis diebus repetunt. quod tunc potissimum contingit,ubi vel humor in alium permutatus,aut supra modum auctus est vel malam omnino qualitatem concepit qua ratione febres,quae alternis diebus infestare cosueuerant, duplicato malo, quotidie postea nonnunquam hominem vadunt. Qito fit ut haec sola sit corrumpendi ordinem causa, uae ex humorum permutatione in aliam naturam, vel qualitatem, aut quantitatem,sumitur:victus autem deprauatus, aut sei rus,vel calor eius de causae sint quatenus ab illis humorem
mutari contingit. Quod si ita est,illud quoque patet accessi