장음표시 사용
211쪽
1ionem aequat m,cum al: era praemissiarum certitudinem h .ibere posse.
pars negatiua,vissetur pres a sen λ . . tentia Aristoteli Min fine huius capitis I. ibi habentem demonstrationem ita
u contrario defrmi,2 et quo ita assierit ut non solum putet verissimum esse,
sed tu hil esse magis falsum qiiam eius os posi
tio modo a IIJ Explicatur is lienis titulin. iii ci
tum . cuius ratibnem reddidit quia scient ei
1mpermutabilem esse oportet,ab assensu sciaeatifico ex quibus plane sequitur sentire, quod penitus sit in amissibilis scientia semeι VT QVxitionis titulus intelligatur Ob Π seruandum est accidens tribus modis
sub posse corrumpi,primo corrupto
iecto in quo sensu protulit Aristotiles in praedicamento substantiae uniuersalem illas . propositionem, dcstructis primis substantiis impostibile est aliquid aliorum remanere: nam, Ac si de uniuei salibus laedicaris,quae in ea sandantur atque subsistulit precipue ab Ointelligatur quae corrumpi vult, quantum
ad exinentiam a corrupta,consequenter Ve-z mod rbiae accidentibus etenim cum accidentia acquisita, ac propterea non habeat conta oriam a quo corrumpatur, Hane sententiam, non solum tenent,ses acerrimcd fenditii moderni quidam,in c6troueritis huiuscapitis,quam hoc modo temperatari scientia quosdani lubet habitus, sibi aliquo modo replignantes propter unam ver alteram conditionem ei oppositam triplem est enim conditio scientiae veritas certitudo dc uidentia, triplex idem est habitus cui aliqua ex his conditio libu, deficit ratione cuius quodammodo contrarius scientiae
peream ac per se sui lentari nequaquam O lint, scd i. reputatiu:Primus eueiror, qui non est ali uis Memia. subiectum pro uncanaeiato habeant eo de in . H. pro
structo,ipsa quoque perite necesse est Secundo perire potest accidens manetiae subiecto, deiectu alicuius xii inscci a quo eius consei uatio dependet. d hoc modo perit luine. aere adhuc crmanente, in quotai quam in subiecto residet per solam absentiam luminosi 'ii conscru.atu : abscedente enim sole medium hoc statim priiratur lumine: postremo a suo contrario accidens corrumpi poquam opinio salsa,de propterea sci catiae opponitur dcscini primae conditionis ob defoediain euidentie Diuina fides.qtie obscura est: opinio demum vera ex deflechu certa rudinis; quaquarii eni in vera sit,non epia nat ei sub -- esse falsaria, ex partentedii, quoJci probabilis syllogismus .immo etiam stat opinio per se nota , t ex proniis terminis non repugnat falsitas caeterum licet haec ita se habe
ant, vere,&proprie, niillum habet contrariurest ut risiditas aquae a uenientet calore i scintilia ne is a contrarae corrumpi potest pnis P quantum ad primum modum res eu r sed semel comparata per solam obnitionemrcerta,non habere locum in cientia nam xi amitti posse cenilant ut quispiam habens hec sit in anima,tanquam iii liabiecto,expar . . . . habitum scienti. r.e non uratur, desuetudo te eius . non contingit perire sed nec iccuri i. est iciet,Vt multiplicatis extraneis, ac peregri
. . . non Propter Veram contrarietatem .sed pro
sed lutcunque creatura periret cum a Deo pter indispouilonem subiecti.
viso de solo lii mo titulum quaestionis
accipiend. iiiic se anicientia habeat contrari uin quoco
prima : nam si scientia haberet Prisnam contrariu: a, misi incerrorem,sed error no arcumim est ei propite contrarius .ergo nullum habe bit: minorem ostendunt squia contraria debent in sub eodein genere: sed error non Aci coam
212쪽
conuenit in genere cuti scientia, ergo non est ei coiitrarius, est eniti error non aliud. quam s-lsa opinio opinio autem non pe test contia ni re eum scientia in proximo gener qui est habitus intellectualis certus,ec infallibili cuius quinque du)ntaxarenume- aristote sp cius Aristotcles 6 ethicor cap. I. Scientiam vides icet sapientiam, intelle Iri,priadentiam .d artem, pilaionem,ec fide in uilianam . ab hoc genere idcirco reiiciens, quia potest er fulicini simine ea mat. Et confirmatur: quia emor ina sit opinio falsa . per se opponitu opinioni ve-
rae ergo non scien riae patet euidenter consequentia, quia unum viri tantum vere. proprie opponitur antecedens etiam quia ortitioni vetae. falsae conueniunt omnes condiciones, contrariorum continentur namque sub eodem genere proximo Opinionis sib quo in axime distant nam . si magis distet scicistia ab opinione falsa a sol utc , quam opinio vera minini tamen subgctae re opinionis multo item sese ab eodem subiecto expellunt: nam cum cu-tia conuit. ciuitatellectiun facit potest ab
Secauda Seeundo contratia talia esse debent viam eiu ab eodem subieci possint sese expellere. 13. sed scientia non habet a quo expelli possit, ergo iace propri contrarium ι minoretrir: obant inpiimis, ex verbis Aristotelis in hine capitis. ubi deliabente scientia statuit, non posse ab ea dimoueri deinde ratione. quia scientia sortior est quocunque sibi op post , c tepugnanti . cum sit habitus
veru .ccrius, . cui dens quae autem sibi repugnant, incerta, atque in euidentia ,
falsa ergo a nullo porca superari neque expelli. Et consumatur vita is qui habet scien- iam . euidenter cogRosci oppositorum sal
tit, ut ab eis scientia habita destruatur Terii x ostiem Lux corporalis non habet con inritu rarium . et is neque spiritualis . sub qua complehenduntur habitus principiorum; Iesci evitae. Et rursus de habitu principiorum ccitu, cst non habere contrarium ι rigo aut undem de habitu scientiae tenendum erit, si propriam rationem
ite habet contrarium , nempe erro rem a quo ex directo corrumpitur. vi docet expressi D. Tho. r. z. quaest. Lartie. .
ralio processit; etenim nunciaiioni aua est bonimi est boκum, contra ia si ea qua est,en
bere contrarium, de ex parte praemisiarum.
ex quibus deducitur . ex parte ipsius deductionis , vel consecutionis jam syllogismus sophisticus, de prsmissis falsis apparet tiam veritatis prae se ferentibus constare, test. 5 consecutione falsigrapha de ex utraque parte infert conclusionem salsam. bentem aliquam veritatis apparentiam ci ius assensus, ex directo contrarius est sciemtifico. Thom sequitur Caietan d hanc puto sieco ramunem omnium Phylosopho rum , dc Theologorum sententiam . licet pauci admodum id in controuersiam veri
E probatur euidenti ratione: nam essentiales scientiae conditiones sunt ut sit assensus verus , certus , euidensa sed errothbbet conditiones ex directo contrarias; ero vel e dc proprie est ei contrarius est iii in salsus, incertus atque ineuideus positive.
Secundo Demonstratio 3 syllogismus salsigi aphus i in directe contrarii ergo generatu contrarios asset)sa ; nempe si ientificum, Metron cum probatur antecedens.
ex conditionibus uti iisque cise talibus: nani demo i stratio piscessit exucris, iste ex saltisis illa ex priatis, hoc est cx propriis terminis necet 19. D. ras .sententia προ fiam erace D.τοῦν
213쪽
ci nis necessarii Meuidentibus; iste exir missis in materia remota consiste tibus quarum aperta est falsitas licet vera reputentur ab intellectu decet': o procedit etiam ex ignoris, i in s. sum, ut tale non sit per se cognoscib: le, ac cinum ales piaruris, ta apparentibus ci velem generant conclusione inci vera io itur in-
derentur, vel certe eis obsisteretur quem ad .nodum causa per accidens motus ti ni cortium est, qui remouet .ap; dem, quo de inebatur caiisa autem pc se corrupti ni scientiae est error per syllogismum ex
O is, Sed quanain ratione, vel modo error, re ponit scivia iam coriurii per explicatur op
re, quibus locis duabus viis eorru arpi posse
scientiam ostendit; pri in quidem perinfir Duobasu, Vςi-liumco Poralem notum, ut .ii cibis i inentia iri incidit : nam eum D ip ii., is seu i nostra in intellectu, di anima, tan- quam in subiecto residens ex viribus sensiti uis, quibus mediantibus obiectum ei nil nistratur dc pendeat de hisce motibus horporalibus fiat, ut vel secies sensibiles amit
tantur, v c certe ita coi su:rdantur ut am
plius non ostin intellcctui , ad id inate intelligendum deseruite . necessse est usum
scientiae cessare rinitus: tunc corrumpetu scientia, non qui dein quantum ad radicem habitus ait D. Tho m. cum etiam a-. succilante permanere habitus positim M. . Alia etiam via Dait D. m. corrum pitur habitus . fi contrario directes, etiam quantum ad radicem habitus, cuius corruptionis principium est obliuio , non per se, sed tanquam causa per accidens quae at pellatur remouens prohibens cessante en i mussi scientiae oblivioni traduntur demonstrationes, quae sunt media, cuabus scientia a Q quiritur, atque conseruat ir; hisai Ninis, liuioni traditis locus datur salsis imaginationibus atque appretunsi Ombus, quibus demonstrationis usus obsisteret, ae tandem sileperturbatii intellectus, i fidem p aebeat salsis propositionibus, solam apparentiam veritatis habetilibri'. e. qu bii syllogizans falsigraphuin consti uit syllo ;isurum errorem cien: iae contrarium gene ranterit,a quoriosolummae arguineurorum norabilia.
O solutione argumetorum valde a L,
notandum est discrimen inter errorem opinionem falsam, nam in eoeoti si ' r
stit oppositae sententiae deeeptio quod pio
ςQdcm utrunque accipit. cuni tamen mul tum disserant certum namque est, ouod quem adn.Cdum oluntas semper tendit in obiectum subratione boni, etiar dum peccat. illud appetens, quod vere malum est: pariter intellectus tendit semper in obiectum sit bratione veri, quanqua nae vera sit salsum unde quotic scunque aliquid opitiintur, probabiliac sentit esse verum,&syllOpis latum , unde illud cducit Dialecticu:n, scii proba item sed aliquando ultra proare .ditur alii 'rapho sillogismo deceptri
aliquam conchisionem reputet euidem e veram clim tamen sit euidentcrfilsa quia te putat cui dentem esse consecutionem qua
vere deceptoria est solam habens ae rentiam bonitatis vci certe circa praemi ris decet rus , tranque e . alterani iudentem
esse iudicat, cum sit euid. nte falsa. Itaque si rei' difin duobus differt ei ror, ab opinione revera falsa: nam in primis est assetisus, cuius sal vio tustas eludenter cor. stat deinde non proba iudμο ει bilis, sed euidens cpiuatur, ac certus, per euidentem syllogisti iuri L ductus, cicua me deceptosium, cuius decepit hcile ex Elenchorum re ut is deprcs: di porcii opsens autem, mi an si creuit falca. asiet: scis probabilis debet esse . atque ades ius falli in euidenter non coitisset, licet mcaces habeat contra se ratioties syllogitatu item, per quem deducitur, probabilis debet replitati, vel certe talis esse debet orsed a cunctis sapientibus non habea a pro euidenti, curipi obabile sit tum definitionem Aristo elis, ' o pluribus . vel apientibus apparet: nanc enim imitationein addere neccis is propter illud. b Aristotele prola ui, de uir in expcitentiis confirmarii. nonnulli it ad e- icni sui opinionibus,sicut est suae scien i Pia dicta in autem 1stinctione: ii e m
214쪽
icta distis ii, ω ita opinionis euidenter nisi ego ciem demolisti alio aem immutabilem si Mo sillo, eonfirmat distinctio syllogis ni Dia ab assci a scien .ifico. intciliati absque du-,66. Iechiel, atque si istici. quae iuxta M. sto bio, dum in ea perscuerat dii 'osicione. quali , de omnium Dialecticorum mentem, niti ata.d. surtudine. vc obliuio: te in reice sentialis est ergo assensus erroneus p i sit dote datur locus falsis app: chenso nibus.
sigraphum syllogismum genim specie di ex quibus decU. orius illo ismus sol mastin Hiitur ab opinione falsa salsum cister tur erroneum producens assensum a quo go, errorem cum opinione salsa coim .idete. scientia cxpcllitui sortiorem etiam esse sci- . Sub quo autem genere collocetur error entiam . per se sumptam ad iniuimus i das is in praedicamento qualitatis. MOς xii dissicile ii op ermesani subiecti d spositionem d. bi intelligere .seon ederemus Aristotelem. 6 emtcddi, ad resistendum contrario celiso IMEL Eihi cap. 3. quinque dumtaxat Cinuo cras nives; idcirco vinci ab errore posse que inhabitus intellectuales. certo suo modo, at admodum . de Diuina fide notum est. cerque euidentes ad quPrii genu pio i ii orem longhcse quocunque errore ei, inum reseruntur, abscire dubio alii quinque posito, licet cbilio tintili iubiecto reddaeis contrarii. nam ut depriidentia id cui cu iura iresistendum, ac propterea a debilissi et ostendamus, ubi, quaeso, habitus imp i imo contrario vinci postit. Adeo,sedentiae ponitur . ius reductive sit codcin d confirmationem respondetur, scien- genere. ad quod prudentiai pzct-tiquζm tem evidenter cognoscere Oppositorum salinodum vitia opposita virtutibus mox ii statem. dum scientia utitur,ves demonstrahus sub codem genere.cum ipsismet Vitru tionem o istituit: huius autem cognitionistibus collocantur. itaque uni accerti habiIus . . desuetudinem oblitiis ab erro te supera intellectuales . quinque dumtaxat ciminc' ut scientia, dc consequenter a subiecto ex-xantur, quibus tamen adduntur Oppositi pellitur. Postremo argumento Occurrimus nega ad iniri. Aternos paretis obiecta dilualci . a paritate rationis, intellurem corporalem argum. icientiam: haec enim non est lux spiritua-
I -ῖ ex his facile soluuntur argumenta: is, nisi per quandam si nilitudinem, sed in , ., is, iam licet ad primum rc spondere pos clinatio quaedam in obiectum, producta per' seir us egrities . contraria scin per si equentationem actuum . Qidco Jaabere sit, . - ii te proximo esse collocanda, potest sibi oppositati inclinationem in asscdi. . iubi ei noto ut in praedic inclis sensum euidentei falsum, sed propter dec ad orauimus: ver; u tamen dicendum si ptionem existimatu in verum .de habitu prineriorem non esiho; iuionem salsam, sed as' cipiorum diuersam es e rationem dore D. sensum euident ei exiit imatum . de quo Thom, quaest illa s. artico simplexeonstat esse euidenter falsum .cuius habi um quaeda cognitio est, de intuit tua, quae non per si vere habitus est Iad illud idem genus pro medium sede terminis habetur . quibus
xiiii in sub quo collocatur scient a bese semel exploratis non habetio in obliuio, iendum esse aibitramur: nam Aristoteles nec ined:um deceptorium generans assen- quinq ie dumtaxat certos, ac Veros enume iam contrarium : ex his enim causis proe ratis non negauit ine alios eis contrarios. du contrarietas scientiae. erroris ut 1 no- Constinatio etiam soluta est negato an bis suit exposuim unde nec cornipitonida Maca ieee lenti, nempe. errorem esse salsamopi turl us. ritonem; sed dicimus esse ascia sum euideret falsum, ex cli recto Oppositum scietisco: opi
minus tamen non ii abere scientiam a quo Vias.
215쪽
rii .rmque tamen positim m. tamq2. Vzimbr. zin Dialectica erronea nexcludit Aristoteles .... in cunilaparte capitu, primam quidem,
Illa ver reputantes necessariu)n princi poterim, mimi Urotius re prauci de, pia demonstrationis eae a tu es pravit M abd manifestam repigv.in. liam coulinet: ita quia nihil cerib, euidenter co' doc. turdilier ratione idem p p, bile. si arbitrai tmr, ns: per den:on rationem, ita ut principia in sicutidum natur. nprmet tis in tum pro gam vitament, nec omni ora,ct notiora, in ordine autem ad n ramno cient a togere viderentur, ad circise cognitionem posteri π , minas nota sissium confugersi ponentes conclusionem, pr perconta, , . nobis notiorem dem lauri principit de m rari, ct rursus principia passe: i ii niti in argiti rentosat: q:ι .lpatis per eandem concla nem, ideὸ omniermes sma demonstr ito lusola per praecedentes se dem n iratisitem cum must tanta descitamus explicatur,ex Iortius, crPars Posteriar. Itorse
216쪽
I rationem veli qmotam, unam expriori conclusio assumpta cum una iliarum demo 'laci,c notioribus pliciter Irocedentem si et alteram hoc modo,cuidi fere capax aliam ver ex notioribus nobi , hoc est,ex e dissiphnae.estan es ratis te Omnu homos cir- , amquam terum hocst auari est capax dsciplina euhsam iratidale. Drelas notatim aemen dissici. Irutis nod Ecce com lusio iterum cum maiori assunma
Din t tm haec notis demonstratiosimplici demonErat minorem tunc ': re Dasol prior quampropter quid appel rit,an wal rationale esse causam capacitaruiamm, nςita talem circuli vir sum esse disciplinae,cteodem opacitatem discisi,
ra sub principia ex comi one,non erat ali m rare: nam climst causa capacitaris Duriptam principia perse ipsa demonstrare, sciplinae,er retia causa essectus extaspasse G et niversaliter idemprest ission quo ni ora illati. si ergo ann ipsum rinionale,exhil abs rd vi excogitar potest crvrseque ea iterumnfertur apricri, erit u:met caris.
iam euident, ostenda Aristiteles, utitur acperfilsum tanquam percausam dem
elementortilis euhterarum exempla prim strabitur. quulem intritiu deinde induabsuliterisco Postren aratio eti imio otiob c adcλτςm sumis vis ostendamus s. ex A. ursis, culum confugiens,aliquaposset ex parte ad- iψ
uerso: ta radicJampositum . quia B.s ct id quidem solis terminis conuerribilbus A. F, ergo premadmodum deprimo adulti vanum est ergis ponere omnium esse demo MMm inferebaintu, quia . est C.est, inferre rariorumper circutim probatWπima conemderer rebit, qiua .s A. parami A .es secutio,in secunda, ct rertia sera semper causa'. iterimis. st caras eiusdem A. concluso es ne laima, aut particularu, ut per quam si dilar ter de i Dathr,erit A. disi renti per omnes earum modo conflaret cara si ui 7 nihil aliud fetper talem fac uepotes,ubter brepatia es,alterapn circiaum, quoia perseipsum demonurar missarum sei iam negastua unde, seciqVena perferre, rari. elu .ego ni maliva demonstrerursumcndana concla- iter sameriai persee simu tamen idem so simul conestativa, ex duplicinam
oed et cxempialiterarini Pastremus o coi pituenda erude Hr iratione artua mpc pretiam erit,illa ad omnimes terminos ferens a Drmarinam ex premitu autemo faviscari os transferre rutum es hanc de negativunudus potest PQ incoa cerem pratio in aprior: e. omne ministra et infecκndo Ib priorum,cap. 6 ct librorionales capax sipuna omnu homo est summularum paruit, Diues istitu mammat rationale eroo omnibo es capax tua, pr-ί e concl6 e ct alteram
217쪽
Catiram, qua in demonstratione cnrcm perea iam is contingetomula demon- dari accipiuntur, demonstrabita sedilit inde strare per circulum, ut asserui fessa hac probandareit: si au:em inbuiaua instinis positio. particularis est concluso, altera ramissa , ut his continetur expositi tertii capreis rum erit particularis, vel universalis utra iuxta communem viodum exponendi omnμque, o ubi rimum contingit, euidenter more interprerumpraesertim Diui Thoma myrobatur uniuersalem praemissam, non esse commen*ιIs. per conclusionem, o proiissam particula rem demon Irandam, quia in illi sco D, x A Wς π C,
bmatio utriusque praemissae particularis 'n' i fissu et dum in qnaldet figura, ut eisdem . . . in locis ostenditur sed etiam ubi ambana Posi neeuidenter conuincibiennes sunt uniuersales, neutra ex cochllan tias, non solum esse possibiles, particu aeri id cum altera accepta demon sed vere ab hominibus compa- 'abitur non enimpermittito 'Ulum Gariaduersus primum errorem.
sest combisonem esse. υθιυ promiserum Philosophorumsententa tram p rticularii est, vel vitiosium sillusinum; duntur.
quis emm unquamputauit bonam esse con propterea in quaestionem ver raria temsecutionem a particular ad uniuersalem rius an scientia sit pollibilis, vel tentiae. propositionem, quamquam ob materia necesse a hominibus acquiratur, fari , vel remota condιtionem a thuaia quod e sit dubia, sed V antiquum et rorem
inferri contingat. Et eisdemn b tur argu euelli iiD Diuersis viis diuersi inceden- mentis in trium modis primαBitra, praeter Pleuim impossibiles esse posuerunt, primum, non esse quam se prsmissarum quidam propter obiecti instabilitatem; u. si
demonstralitemper circulum ex conclusione tantes enim non esse in rerum natura, nisi O altera,nam zelparticularis est conclusio singularia in continuo motu .in fluxu posi- vel negativa. a. qirae proinde obiecta scientiatu ira esse
an primo Sed neqae in primo modo locum habet , , possunt cum de stabilibus ac ps rpem din talis modus demonstrandi, nis)Zr ni sim tuis scientia eis debeati si possibilis est as-h- 'Q conuertibiles, quia sit aprismissarum dὸ fixin e usi nullam dari scientiam. monitretur,necesses, lusonem acci Qxum Axisto clo 4. metaphys.
'' re mulcum altera noni uidem ut tacet,si αἰ-. . . eis . Mis ra m Plato vero octi scientiam non penitiis conuersa, uniuersalis autem y Mnari non abstulerii sie tamen eam positi t. v credi- ς 'imc uertitArmsi in parrem, hoc es, inparti derit animam prvis esse coliditam intellicularem, miseremini in conuerribiles, ut gibilibus sorinis plena n. atque adeo, n- omnis horrio animal inhavc,aliqvidani nibus scientiis ornatam quas tamen corpo
maies homo, o ex conclusione mures t immersa obliuioni tradidit sed Opephtali, una praemissa particular demonstram rasmatum excitari postea. quasi reuiui
da erit altera ramissa nivosa j, quod saere. iis in homine quodam vestiti non patitur forma syllogistica , ostem miniscentiam prioris scientiae . ideoque sum elix de intulit ArisIotes demonstra ςil '00q lix , , cui iosi-risti m circularem , in his cis a scha - meminit A isto ςles muliis suae do
'VI rinae locis, sed praesertinaci lib. metaph.c
218쪽
co iamentariis metaphystracto. p. v Num no irro in cap. i. retuli inus doctrinain Alastoteli, cludi dantes.
ueniet. Id finem , quod absque dubio ir bat non esse post ibilem mini non sint cognoscibilia uniuersa ad notitiam conclusionis requi sua. Hos errores huius rei gratia retulimus,ut inici ligatur non esse pia sentis institui omnes ci utare: nam quemadmodum diuersi suiu, diueis habentes sundamenta, sic eos Cri ludere ad diuersis Dialecticae, Philosophia ac Metaphysi x partes spectat. Nunc igitur p. aecipue intendimus aduersus omni uin Academicorum errorem ostendere non esse propter praedicium fundamentum negandani scientiam cui ctiam aliud adiiciunt, omnis nostra cognitio initium ς apii caseus litici sensu, autem it expericu I iaiestat ut delusi spe in errorem labuntur, erro intellectus, qui co scqui cur etrandi - - ,eiicito exponii ui,quapropter non erit cer ta eius cognitio, nec proinde scientisca, cuius ea est ponditio Aiistotcle asserente cap.
Iraeccdciati, ut impossibile sit aliter se ha
e re ante dens frequens experienetia confii mat: nam scii su iudican .us dic, de stellas, millima quaadam corpota es e: cum tamen velitas sit, vultis partibus molera teriae superate, id genus alia sensus vera iudicatavcritate alicita, addes placci I. oi n. do sensum , sed intellectum , naulta tanquatriverinima accipe leposi e plane falsa, vidum iudicat cum quem vidci cu hominem ves
equum retium , di Paulum orna an eticon: ingere possit, ut non sit crus'. OH. o. nec cis trus, vel P ulus, scd Hile.
c I p. si ergo pari ratio ite de quavis aliaco - ιienti canitione peidcinoii strationem habita disti tare liccbit, an sit verat . Vnde intulerunt Acadentici,ut D. Adgustinusti statur, salius ea cunctis cbiu aD
ioque sapientius fore nihil certum existimare, quam falsae Opillionis naufragio sapicntis animum committere turpe est enim, dc sapienti indignimi in errorem labi, ac propterea sit alis eorum sui sententia, si pientem ilia certo scire, sed de re qualibet id. quod velis milius est, quae cre, atque coniectati.
DV bus nihilominus assertio nibnu
. stolum error a nobis a factatur.
ratis determinatus, atque scientificus possi
tat naturae rationalis, in qua naturalis residet sciendi appetitus, ut docet Aristoteles. t. lib. metaphys cap. i. cui hisce vel bis initium dciat. Omne homines naima scire uiderant,
quem appetitum quisque in se ipso reperit. adeo ut vel ipsi me Academici ex ipsa sua risse.
positione conuincantur eum habere, etenim si sapientis ut aiunt est, veritatem dubitan Ndo iii uestigate talis iiivesti)atio unde nisi ex desiderio inueniendi prodire potest: desiderium autem ex appetitia, atque inclinatio ite naturali pullittat: tunc vltra, naturalis appetitus, vel inclinatio capacitatem teni naturalem praesupponit tam capacitas ipsa, quaru appetitiis de potentia eius rei in quamoi di iratur,pos ibilitate, nempe,ipsiu me scientiae, quam idco falso reputant in possibilem. Denique si eam capacitate appetitum , iotem iam naturale in homini indidit natura ipsa in eandem scientiam n tui aliter possibilem, tanquam in s nem ordinatum, frustra esset, nisi in uno aliena.
vel alicio homine ad eiusde in finis consecutioncm
219쪽
velis D. utri Opti inum, d natu tam frustra faria.d h, i ii similem aps filium ae ro Secunda asserti, non est necci rium
te .....il talidi cum tamen illi frustra quamlibet cui dentem coenitio non denionia rebus cfficere, veritas sita cunctis acccpta ratione cile comparatam, sed ad Uictuanuvi testarii Aristotcles , lib. a. de coelo , pervcniendum est in procesi de inoli stram uindolex. p. tiuo, quae non ex alia, neque per dentorsedec rara secundum argumentum ad lici minem ut strationem labetur, scd ex sola notitia ter- aiunt consti .uit Aliost ex duobus quae ab tuorum.
λ ipsis legati nullo modo pos lintri nempe Hanc veritatem docili Aristuteles, cap. s tu, LUcerto cognoscere ipsoruin quem boscui praesenti ac praecedet iri, ut exca intelliga Jeri ιο. uere, ac veritateria dubitando it ponunt mus, non cre procedendum in in f nitum inuecti g. re . unde euiderue scqui in ali in denion strationibus nam, d si conelim quem certum habere assensum : etenim ii simi semperassentiamur perii incipia princet nulli dcceriira nato assentia: ur, de hoc ta cipiis alnei non per alia kd per se ipsa, men quod est se non assentiri sed dubitare, in quibus sistenda nest. haud quaquam dubitare possunt sed certos Probatur en idciit ratione, nam quaeli Prima ro esse neccsse est; Sc ex codem euidenter quem bet potentia intra latitudinem si obiectilibu cognoscere se vivere plane sequitur habet aliquid per se primo as eam strat, dubitare enim . veritate: inquirere, imo ratum hoc est non per aliud , 5 in illiid ta etiam errate, viventis est: dormiens enim per se primo fertur , non per alius mohomo, vclino riuus,qua vitam rationalem dium visus fertur in colorem ratione lu- non habet vel certe non exercet, nihil in minis . at in lumen ipsum absque ullom quirit de nullo dubitat, circa nihil errat, io, voluntas medium vult proote finem, quibus adde si vis tertium quod repugnat hunc vero copter se appetit Obiectum a nolicisse ab eo dcm quolibo euidenter cos te in intellectus est velitas ergo intra latiti nitum nempe se esse hominem, atquedi dinem veritatis datur una, qua per alteranisciplinae capacem vanum est igitur asseue comparatur ad intellectum , ilia, quae perrare nihil esse scitum , aut euidenter cog se ipsa in sine medio de illa quidem pei sane
nitum percipiet hanc vero per se ipsam Led ali-τ fila f. Tertium adiungit Augustinus argumen quam igitur peruenicndum cst in processu
tum , in E.ichi radio ad Laurentium cap. Otelligendi, praeserti nisi ieriti fico, qui perio in moralem errorem quidem inlot sectissimus cst , quam non per alteram scalerabilem inducens etenim si nulli deter per se ipsam percipiat intellectiis, de alem minate assentitur lio, , sed dubitanter esse veritatem principi oram neecssecst,pr de omnibus inquirit, sequitur euidenter in pter quae conclusionibus assentimur. quocunque suo opere peccare qui enim Secundo non minus euidenter probatur δὲ iaex dubiaco .iscientia, aut rationis di crimine in quibusda principiis nimbus notissimis, operatur, pericillo se exponit inale operan qu alia sunt quae seqtiuntur, quodlibet est. di, nam si dubitat an bo. in sit, ct a vertio in locu ri minat sua parte, si ablum obiectuin circa quod operatur, sicut aequalibus a qualia demas , quae remanent bonum ita , .iluiri esse poterit: unde sunt aequalia, quibus non solum sapientes, scut bona, ita Ec mala operatio es epotetit sed rustici, Magrestes homines, termin est alitem in lumine naturali euidens, pcc ruin significatione percepta , statim praecare eum qui cccandi periculo se e po tantassensum, qti data item alia sunt quaenit ergo euidens erit peccare clupe reviri per continuam expcrientiam labentur, ita qui dudia, s queiis cognitione in peia visatim , ac audiuntur , tanquam verissitur,4 si fide in Diuinam Chiistianos i m. ma acceptentur a sopientibus , qualia sunt,
res spectentus ait Augustino deic stabilem, visu ilia quaecunque aliquo modo esse cor-cile nunc erroiem inuenicinus, quem pro in porea, qua Licino uin h. bent vita cise praede, ut talem detestat acclclia Catholi dii a ci ex opposito quae nullum penitioca tollit namque sidem, qui cenitania Di talem morum habent, vitae experii cise, aut B s mortua.
220쪽
mortua , hominent esse disciplinae caraeem , et his similia ex quibus alia deducuntur per euidentem consecutionem appellantur conclusones, et assensus sci-
nem per demostrationem haberi, sed quiasdam veritates dari per se,hoe est,absque tali medio acceptatas ab intellectu, ad quas processus demonstrativus terminatur,4 in quibus fistit, quae ideo primae veritates in hoc genere appellantur, prima scientiariam principia: ex quibus non modo soluitur , sed penitus extinguitur primum , ae praecipuum Academinorum tu frdamen is
Seeiurdum argumentii soluimus Hea a T. pr rentes, ex doctrina D. Thom i. par quaest. t sumto r .articui. c. in solutionibus argumcnt tum Sescoti in i distinctio. 3. quaest. . Intellectum pendere quidem semper a sensu, sed non semper ab eius iudicio, vel sententia. ut dum prima principia audimus, soluma sensu dependet intellectiis. quantu ad subministratione sensiti tu specierum, ut ex eis eliciat quid nomine totius, partis intelligamus, in quo nullii in habet iudicium sensus; eiusmodi autem significatione percepta, ab ipso naturali lumine ducitur naturaliter ostendente veritatem quapropter errare minime potest. Secundo respondetur, in his adhuc, in quibus intelle spendeta iudicio sensus, raro decipi, si debita scruentur condationes, , si sint propria seissibilia sufficienter ei apyroximata, circa quar sensum non fallidocet Aristoteles z. lib. de anima tex ea desieirca cotia munia aliquando contingat deceptio , ut in xemplo argumenti Poeni in magnitudo, vel quantitas inter communia ref ertur sensibilia P adhuc ut his corrigitur sensus ab intellecti veritatem per aliam rationem euidentem deducente.
1 -- Postremo argumento hac distinctione ad ac z-ent bibit occurrendum est euidens cognitio, una est quae circa res fingulares versatur:
altera , quae circa via lucisalem connexio.
ones eorum ratione conuenientes de prior quidem non est talis Metaphysice. sed moraliter, aut naturaliter, hoc est iuxta communem modum .d consuetii dinem a nat
rae orditiem tra in hoc sensu dicere sol mus , euidens esse . quem oculis videmus hominem , vel equum . si Petrum . vel Paulum . haec igitur aliquam pati potest doeeptionem quia iudicio sensuum innititur. quidem circa communia sensibilia: nam ex motu, magnitudine sorma, aut figura. aliisque communibus sensbilibus id iudicamus . In tali autem iudicio non potest esse maior euidentia posterior vero Met physica est, 'uae iudicio sensuum minia me innititur. sed virtuti intellectualis luminis . quod cum sit, ex diuiua impresso ne acceptum nullam penitus pari potest deceptionem ι sed infallibile fere iudicium de veritate principiorum ex quibus per euidentem infallibilemque consecutionem dedu
AESTIO ILSit ne circulus quicunque inprocell- sudemonstratis vitiosius'
controuersia haee cum tam expressὸ circulum in demonstrationibus Ur Mucii Aristoteles efficacissimisque rationibus ostenderit vitiosum Ath: caeterum si cum aliis suae doctrinae locis consuluerit. videbit non minus expressὸ cum approbasse, o primis uniuersalem causarum doctrinam tradens. 2. lib. Physe lex IO. causas sibi inuicem esse causas docet his verbis..tam tein quaedam. ad inviicem ea ae Ῥιlaboare causa es bonae habitu etis . haec Ia. orandi sediti eodem modo.sed hoc quide γι', id lavi eum, prisciplini motas, . c. E demser verba repetat s. metaphys cap. text. . ex quibus intelligimus circulum iudi uersis causarum gener: bus , minime esse