장음표시 사용
141쪽
omnela. seus dant F- Dousa in Lueil. Satyrari Fragamentis profitetur , se nescire ex qua Satyra sint ista deprompta; legit autem: Induforo , nam ex scaligero Indu, acendo idem significant. Hoc quidem verum , sed non sexto casu jungenda praepositio ista est , quum motum indicat. Idem Lucit. Lib.xviii. Sat: xviii.V. ait. ENDO MANUΜ IACITO &c.c BLANDiTIA &c. Al. Blandiri etiam scholius legit nobiscum.
d ut si bossessint omnibus omnes. En Hobbesii Sy
Nostro autem populo quid horum potest obi jci , cujus omnis religio est , sine scelere , ac sine macula vivere ra Vraro autem populo quid horum potest obiicit
Haec utinam Christiani omnes sedulo perpendant, &iudicent, an mores patrum nostrorum cum iis congruant, qui ab hodiernis Philostiis docentur.
uum igitur videant & se , ac suos ea , quae diximus gerere , nostros autem nihil aliud
142쪽
Uib. R. Cap. IX. Seg. 22.23.2qe I 23 aliud operari , nisi aequum , & bonum ' p terant si quid saperent) ex hoc intelligere,& illos , qui bonum faciunt, pios esse , &se impios , qui nefanda committunt.
Neque enim fieri potest, ut qui in omnibus vitae suae actibus non errant , in ipsa summa errent , hoc est in religione, quae rerum omnium caput est . Impietas enim suscepta in eo , quod est summum , per caetera universa sequeretur .
a Per extera univiersa sequeretur. Sic omnes meisliores , ubi Bon. legit quareretur.
Neque fieri potest , ut ipsi , qui errant
in omni vita , non & in religione sellantur , quoniam pietas in summo regulam tenens , tenorem suum servat in caeteris . Itiu
143쪽
1 De Pustitia Divina Seg. 2 S.I. 2.3. in as ' ta Ita fit , ut in utraque parte de conditione rerum , quae geruntur, qualis sit summa
C A P. X. , IOPerae pretium est , cognoscere illorum
pietatem ut ex iis , quae clementer , ac pie faciunt , possit intelligi, qualia sint , quae ab his contra jura pietatis geruntur .
. a Pietatem . Al. impietatem . Nostra lectios tronica est, quae per aliam explicatur
Ac ne quem videar inclementer incessere', aliquam mihi personam poeticam, sumam, quae sit vel maximum pietatis exemplum .
a Inclementer incessere. Al. arguere r
a Rex siler AEneas scilicet, quem Regem dicit, quia
144쪽
Me metate fuit, nec bello maior , ct
Quae nobis documenta iustiti ae protulit ZVinxerat e, pos terga manus , quot
Inferias caeso sparsurus sanguine flam
quia Troianos post patriae exidium sapientia rexit, ac in Italiam perduxit , & quia aliquot cum Latino, &post mortem ipsius aliquot solus regnuvit tinnos, ex Virgi. Lib. I. 269. Tertia dum Latio regnantem viderit aetas, Ternaque transiererint Rutulis Dberna subactis . b oeo iu1τioR ALTER . Virgil. AEn. I. sqq.c ViNxERAT &c. Idem 68 I.
tius - , quam mortuis humanas victimas immolare : & ignem cruore hominum , tanquam oleo , pascere ta me pietate elementius . Al. dementius a sensus idem ; per ironiam enim , qua caput istud orditur,
Sed fortasse hoc non ipsius vitium fuerit ο
145쪽
ia 6 De Divina Sex. I. rit , sed Poaetae, qui illum insignem pie ate virum' insigni scelere β foedaverit . Ubi esst igitur , o poaeta , pietas illa ε , quam saepissime laudas
uatuor hie juvenes , totidem suos educat Ustheni f, Viventes rapit: inferias quoi immoletum δriι , Captiuoque rogi perfundat sanguine
b Insigni scelere: Al. carent prima voce , quae etiam in malam partem sumitur.e ubi est igitur o Poeta pietas ille r Bon. non habet To o . Al. illa pietas .d TUM PIUs AENEAs . Bon. punctis notat primam Vocem , pro qua Schottus, & Al. habent Ecce . Al. D. Apud Virgil. AEn. L. v. 68s. , & Lib. X. 783 &c. Scribitur, ut legimus; Sed bene poterat noster pro Tum ponerer En ad ostendendam AEneae umbratilem pietatem ae SULMONE CRεATos. Ex AEn. L. X. s T. f UPHENs . Bon. Ufens. Forte melius. Fluvium hoc nomine duplicem notant Geographi , quorum unus labitur por paludes Pontinas , alter vero per agrum Picenum Firmum inter, & Maceretum , vulgo Chtevti .
146쪽
Cur ergo dicebat eodem ipso tempore , quos vinctos ipsos homines ad immolationem mittebat t. . . . . Equidem di vivis ' concedere voL
Quum qos vivos habebat in potestate , vice pecundum juberet occidi i
Sed haec ut dixi ) eulpa non illius fuit,
qui litteras fortasse non didicerat , sed tua , qui quum esses eruditus, ignorasti tamen quid esset pietas , & illud ipsum , quod nefarie , quod detestabiliter ε fecit, pietatis esse ossicium credidisti , videlicet ob hoc unum pius vocatur, quia patrem dilexit .
a Sed tua, qui quum esses eruditus Oe. Hanc esse genuinam lectionem putamus ἔnam Virgilium , compellat heie Laetantius , ostendendo incongrue Omnino AEneam appellari pium,quoniam humano sanguine aras foedaverat. Male ergo in Bon. Cod. legitur renicunque esse oe.b Detestabiliter . Ignotum hocce adverbium sibi ex antiquis dixit Bunem .
147쪽
1a8 De Iustitia Divina Seg. 3. 9.
bonus AeneaT ' haud aspernanda
Trueidavit Z Adjuratus enim ρ per eundem patrem , ct spei fumentit Iuli, nequaquam pepercit , furiis sccensui, oe ira ς.
b Adjuratus euim Oe. Apud Virgil. Lib. x. p. 323 Et genua amplectens effatur talia supplex ;Per patrios manes , per 'es furgentis 'uli Oe. C FuRIIS ACCENsus , ET IRA . Hemistichium est eiusdem Virgilii ex Lib. x Ir. vers. 946.
Quisquam ne igitur hunc putet aliquid in se virtutis habuisse , qui & furore , tanquam stipula , exarserit, & manium patris , Per quem rogabatur , oblitus , iram se arenon nequiverit 6 Nullo igitur modo pius,quin Od tantum non repugnantes β , sed etiam precantes interemit , Di
a et Ion quiverit. 'Sic etiam Aldus . Al. nequiveri. b Pusu tantum non repugnantes. Aldus secundam negationem delet.
148쪽
Dieet hic aliquis : Quae ergo , aut ubi, aut qualis est pietas i Nimirum apud eos , qui pella nesciunt ' , qui concordiam cum obnibus servant ρ , qui amici sunt etiam inimicis , qui omnes homines pro fratribus diligunt , qui cohibere iram sciunt , omnemque animi furorem tranquilla moderatione
lenire a Qui bella nesciunt . Vio omnino quae habenis
b cum omnibus servant. Al. eum omni vi servant. Al. in pace hominibus inserviunt. Al. inserviant.
Quanta igitur caligo , quanta tenebrarum , & errorum nubes hominum pectora obduxit,qui quum se maxime pios putant, tum maxime fiunt impii φ. Quanto enimi reli-:i Tum maxime fiunt impii. Heum. mavult lege re i sunt impii. Sed omnino perperam; nam im- Pium esse, est contra naturae iura operari ἔ quae iura quum a n*mine ignorari positat, hinc quicumque ea
149쪽
i; o De Iustria Divina Seg. II. I 2. II. religiosius. terrenis istis simulachris inser-vsunt , tanto magis scelerati adversus no . men verae divinitatis existunt ,
violando, pii at se iustum esse, impium , & protervus fit; propriae conscientiae reluctando . b Quanto enim &c. Aldus et quanto ergo et Ia
Itaque pro merito impietatis suae gravioribus malis sepe vexantur, quorum caussam quia nesciunt , fortunae culpa omnis adscribitur φ , & locum invenit Epicuri plύ-losophia , nihil ad Deos pertinere censentis - , nec gratia eos tangi γ nec ira moveri , quia & contemptores eorum lape videant beatos , & ultores saepe miseros .
a culpa omnis adscribitur r Bon. culpa oennes adscribuntur. b Periisere censetis . Bon. eontestantis. Etiam hocce Epicuri placitum , ac nefandum dogma , non de diis gentium ; sed de unico , aeternoque Numine , cuius nutu Omnia reguntur , philostii quidam combitiones sibi, & aliis illudendo persuadere ni
Quod eo fit, quia quum religiosi videantur , & natura boni , nihil tale creduntur
150쪽
Lib. V. Cap. X. Seg. II. I 4. S. II btur mereri , quale sepe patiuntur . Consolantur se tamen accusatione fortunae , nec
sentiunt , quod si esset ulla - , cultoribus
a Quod si esset ulla i Subintellige Fortuna , fictum
stilicet numen illud, de quo ad Lib. II. cap. V .seg. II., & Lib. III. cap. XXIX. 1eg. I.
Merito igitur laujusmodi pietatem poena consequitur , M offensa Divinitas scelere ominum prave religiosorum , gravi eos indifortunio mactat , qui licet sanctis moribus vivant , in summa fide , atque innocentia et amen , quia Deos colunt , quorum ritus impios , ac profanos Deus verus odio habet , a justitia , & a nomine verae pietatis alieni
sunt. a Et a nomine .era pietatis r Bon. auimi , vera pietatis.
Nee est dissicile dicere , cur Deorum cultores , boni, & justi esse ' non possint . Quomodo enim sanguine abstinebunt , qui I a eO- a Cur justi esse. Bon. quod justi &c.