장음표시 사용
161쪽
Itaque in excogitadis poenarum generiabus , nihil aliud , quam victoriam excogitant O . Sciunt enim , certamen esse illud , &pugnam νa Itaque in xxcogitandis panarum generibus nihil aliud , quam victyriam excogitant. Vide quomodo Lactantius in hocce capite nunc in praeterito , nunc in praesenti loquatur, ut innuat, se ista scripsisse durante adhuc persesutione , ut a nobis in prima differtationum decade saepe dictum est .
Vidi ego in Bithynia Priesidem is gaudio mirabiliter elatum , tanquam barbarorum gentem aliquam subegisset , quod unus, qui per biennium magna virtute restiterat , postremo cedere visus est.
a Vidi ego RitDnia Traesidem. Hinc collige haec extra Bithyniam a Lactantio scripta, ut ubi supra
Contendunt igitur , ut vincant , & exquisitos dolores corporibus immittunt , 3c
162쪽
Lib. g. Cop. XL Seg. I 6.I7- Ι 8. I I nihil aliud devitant , quam ut ne torti moriantur . Quasi vero mors tantummodo beatos faciat - , ac non etiam tormenta, quae quanto fuerint ς graviora , tanto majorem virtutis gloriam pariant . .
b Quasi vero mors taatum modo beatos faciat. Non enim tantummodo martyrum gloriam consequi dicebantur , qui tormentorum vi, spiritum exhalabant; sed etiam illi, qui in odium fidei gravissima passi erant cruciamenta , etsi in eis mori non contigisset , ut de S. Eusebio Vere ellensi narrant historiae ; & de Donato conlatare idem tradidit Lactantius in Lib. de M. P. c Mua quanto fuerint .... mvorem. Bon. relativum non habet & legit majoris r Aldus , Shottus , & Al. legunt nobiscum. ,
Illi autem pertinaci stultitia iubent curam tortis diligenter adhiberi, ut ad alios cruciatus membra renoventur, & reparetur novus sanguis ad poenam . Quid tam pium ' , tam beneficum , tam humanum fieri potest. Non curassent tam solicite , quos amarent q
Haec est Deorum disciplina . Ad haec opera cultores suos erudiunt , haec sacra de-r side-
163쪽
r De Iusilia Divina Seg. I 8. I9.sderant. Quinentiam sceleratissimi homicidae contra pios jura impia condiderunt. Nam& eonstitutiones sacrilegae, & disputationes Iurisperitorum leguntur injustae .
a Constitutiones sacrilega, O di 'utationes. Al. dispositiones. Etiam alibi haeς variatio a nobis notata est.
Domitius de ineio Proconsum β, libro septimo rescripta β Principum nefaria colle git di
a Domitius de ostio Proconsulis. Dubium eruditis iniecit Domitii nomen ; de Labione ne , an de Ulpiano , aut de alio heie mentionem fecerit Lactantius ; nam Domitius Labeo quaestiones quasdam ineptas , & ridiculas edidit, ut Fidere est L. xxvii ff. sui testam. facere post, ubi Glossia ait. Minus cηria liter. At citra controversiam esse puto , Autho- rem nostrum locutum fuisse de Domitio Ulpiano, Natione Syro, qui Praetoribus primum , deinde Papiniano Ρraefecto Praetorio adsedit. Immo ab Alexan
dro Severo, ut in eius vita narrat Lampidius , Praefectus Praetorio creatus , authoritatem omnem, dc gratiam apud Principem adversusChristianos: exercuit, a quibus benevolum Imperatorem , nostrae religioni, Mammeae matris exemplo, propensum , avertit, collestis omnibus Imperatorum eonstitutionibus in Chrisianos conditis, ut in eos acrius illum concitaret.b Libro septimo . Scholius Se Aldus sic legunt. Al. Libris septem.
164쪽
Lib. R. op. XIL Seg. I9. I. 2. IψSgit , ut doceret , quibus poenis affici oporteret eos , qui se cultores Dei confiteren
Uid iis facias ' , qui jus vocant car
nificinas- vetersim tyrannorum adver- sus innocentes rabide saevientium Z Et quum sint injustitiae , crudelitatisque docto res, justos se tamen esse ac prudentes videri volunt , caeci , & hebetes , & rerum , &veritatis ignari .
a Quid iis Deias . Al. faciant.b carnificinas . . . rabide. Bon. primam voeem non habet & pro secunda legit, rabida .c Iustos se tamen Bon. Tis esse non babet.
Adeo ne vobis , o perdita mentes , invisa justitia est , ut eam summis sceleribus adaequetis Z Adeo ne apud vos perit in nocentia , ut ne morte quidem sumplici dignam
a inpud vos perit innocentia Al. periit,& sic Schoi
165쪽
1 6 De Iusstia Ditiua Seg. 2.3. . judicetis Sed supra omnia facinora habeatur , nullum facinus admittere , pectusque purum ab omni sceleris contagione ε prae
stare . b contagione . Al. cogitatione .
Et quoniam communiter cum Deorum cultoribus loquimur , liceat per vos benefacere vobiscum . Haec est enim lex nostra, hoc opus , haec religio . Si vobis sapientes videmur , imitamini: Si stulti , contemnite' , aut etiam ridete , si libet: nobis enim εstui titia nostra prodest.
a Vobiscum . Schoitus , & Betuleius. Sobis . b contemnite. Bon. contempnite. ς Hobis enim . Al. Vobis enim. Sic Schoitus.
Quid laceratis Z quid affligitisρ non invi
demus sapientiae vestrae . Hanc stultitiam malumus et hanc amplectimur. Hoc nobis credimus expedire , ut vos diligamus - , &in vos ipsos , qui odistis , omnia conseramus . Est
166쪽
Est apud Cicerosem non abhorr ns a vero ' locus , in ea disputatione , quiae habetur a Furio - contra justitiam : Isaero , iniquit , is duo sint , guorum ulter optimus vir , arguissimus , summa justitia , singular Me ; alter i signis scelere fi , ictu audacia , is tu eo t errore civitas , ut bonum tuum viruin , sceleratum , facinorosum , Ne rium putet: contra aurem , qui t i robissimus , ex imet esse summa probisate , ac sis: proque hae opiniove omnium civium , bonus ille sir vexetur , rapistur , manuι eidem quoque auferantur , efodiantur oculi , damnetur , vineiatur di urssur sexterminetur.
a abhorrens a vero locus . Bon. non abhorrendus a vero. Extat hic locus apud August.-Cim Iara Lib. II. Cap. xxi.b A Furio . Is fuit ille L. Furius Philus, de quo idem Cicero in Bruto ait: Perbene latine loqui putabatur, letteratiusque quam eateri. C ALTER INsIGNIs s CELERE . Sic restituo ex quampluribus Mist. & editis, sensu expostulante ; ubi AI. legunt insigni scelere. d Existimet. Al. Exsime ur. e Manus eidem quoque . Al. manus ci dent e .
167쪽
Egeat postremo , jure etiam VIImos nibus miserrimus esse videatur; autem ille improbus laudetur , colatur , omnibus diligatur , o innes eum bonoresa omnia imperia , , costise , conferantur φ : vir denique optimus omnium existimatione , dignissimus omni fortuno judicetur : quis tandem erit tam demrns ,
qui dubitet - , uirum se esse malit t
a Omnes copiae. Al. omnes denique . Fulvius Uranus monet To denique abradendum esse , quia ex an feriori versiculo irrepisse apparet.
b uui dubitet. Bon. quid ubi putet .
Prosecto quasi divinaret , quae nobis mala , & quomodo ventura essent propter justitiam , hoc posuit exemplum Haec enim
populus noster patitur omnia , errantium pravitate .
Ecce in eo est errore civitas , vel potius orbis ipse totus , ut bonos , & justos
a Ecce in eo est errore civitas , vel potius orbis
168쪽
Lib. V. Cap. XIL Seg. 8.9. O. ΙΑ' viros tanquam malos, & impios persequatur, excruciet , damnet , occidat.
ipse totus Oe. En clarissimum testimonium haec a L Etantio scripta sitisse persecutionei fervente & ut viis detur in urbe aliqua caeteris non aequanda. An Roma Eruditi sudicent .
Nam quod ait , neminem esse tam dementem , pui dubitet utrum se esse malit :ille quidem , ut is , qui contra justitiam diseserebat , hoc sensite malle sapientem ma tam esse eum bona exisimatione , quam bonum cum mala. a Malle sapientem oee. Impia sententia est, quam Politicorum sehola pro fundamento suorum pessim rum dogmatum adoptavit.
A nobis autem absit haec amentia, ut falsum vero anteponamus . An boni nostri qualitas ex populi potius pendebit erroribus, quam ex conscientia nostra , & iudicio Dei Aut aliqua nos illiciet unquam felicitas , ut non potius veram bonitatem cum omni malo , quam fatum cum omni prosperitate malimus
169쪽
bi habeant ' regna reges , Osrdisitius disiies ut loquitur Plautus ) suam
vero prudentiam prudentes , relinquant nobis stultitiam nostram , quam vel ex hoc apparet esse sapientiam, quod eam nobis in vicient . Quis enim stulto invideat , nisi
Illi autem non sunt adeo stulti, ut stultis invidiant: sed ex eo , quod accurate , quod solicite persequuntur φ, stultos non esse concedunt . a Persequuntur. Aldus prosequuntur ,
. Cur enim tam crudeliter stiriant , nisi quia metuunt , ne in dies invalescente justitia , cum Diis suis cariosis relinquantur pa cum diis suis eariosis . Carie deficientibus. Bon.
170쪽
LU. R. Cap. XIII. Seg. I 3. I. III ur 3 si ergo cultores Deorum sapientes sunt, & nds stulti , quid metuunt , ne sapientes illidiantur a stultis
noriosis. Al. curiosis . Sch. carinosis . Al. .ariosis . Al. arenosis . Al. araneosis Lectionem hanc elegit do. Cler. Art. Crit. Part. III. s. I. cap. FILI. num. s. Nos receptiorem lectionem retinuimus , non sine exemplis ; nam Phaed. L. v. fab. X. de quodam cane dieiti Cariosiis dentibus; & Prudentius L. i. contra Symmach. a II 6. Non patiar Ceteres teneas, ut me duce, nugas, Et cariosorum .enereris monstra Deorum &c.
Callaeus locum non dimittit inobservatum ; sed ait rAn non Isaeo , omnibusque Pontificiis possent hae objici, qui non solum diuiae, ipsis fatentibus cultum, sed etiam , nonnunquam latriae, idolis suis deferunt 3 At tam frequentia huius hominis mendacia, quis valeat sustinere' quis refellere dignum putet p
Uum autem noster numerus semper de
Deorum cultoribus augeatur , nunquam vero , ne in ipsa quidem persecutione, minuatur μ quoniam peccare homi-K 3 nes dia Ne in ipsa quidem perseeutione minuatur. Bon. propositionem omittit. Paradoxon videri poterunt