장음표시 사용
221쪽
σoa De Fusiua DIpina Seg. 2I. 22. debet , quam innocentia ξ quae utique tanto perfectior sit necesse est , qnanto illam pem duxeris ε ad extremum: morique malueris , ne quid de innocientae ratione 4 minuatur .c Quanto illam perduxeris Oe. Subintelliger magis , ut ad Cap. vi i. Seg. s. Al. produxeris .d De innocentia ratione. scholiust de innocentia
Stultitia est, inquit, alien animae par eere eum pernicie tuae . Num etiam pro ami
eitia perire stultum judicabis γQuid ergo illi familiares Pythagorari . laudantur a vobis ,
quo- a Iudieabis ALjudieabitur, Scholius nostram lectionem praefert rb illi familiares othagorat. Videlicet Damon,& Pythia , quorum unus quum a Dionysio Syracusarum Τyranno morti esset damnatus, impetrasse que ab eo tempus , quo domum ad res suas ordinandas rediret , altero pro reditu ipsius se vadem ultro sistente et jam prone statuti temporis finem illo non redeunte , quisque stultitiae summae imprudentem sponsorem postulabat, qui tamen minime dubitavit, quin ille esset ad earcerem rediturus . Neque eum ofiducia fefellit: nam eodem temporis momento a Dionysio constituto, qui morti addictus erat, cO
222쪽
LI9. R Cop. XmL Seg. m. H. a Dyquorum alter se tyranno Vadem mortis pro altero dedit , alter ad praestitutum tempus , quum iam sponsor ejus dueeretur,praesentiam sui fecit , eumque interventu suo liberavit quorum virtus in tanta gloria non haberetur sqnod alter pro amico , alter etiam pro sidemori voluit , si stulti putarentur .ram Tyranno , necem subiturus astitit, & amici libertatem asseruit . Unde eorum fidem , atque constantiam admiratus Dyonisius non solum utrumque ii herum dimisit, verum etiam vehementer OptaVit, tertium cum iis eodem 'amicitiae vinculo copulari. Cicer. Lib. III. deo c. Valer. Nax. Lib. 1 v. c. villis c Quorum alter . Scholius et quam alter. AL quod .
Denique ob hane ipsam virtutem tyrannus his gratiam retulit , utrunque servando, & hominis crudelissimi natura mutata est. Quin etiam deprecatus esse ' dicitur , ut se tertium in amicitiam reciperent , non utique tanquam stultos , sed tanquam bonos, & Ω-pientes Viros.
a Depreeatus esse . Al. ultimam vocem omittunt. Al. precatus.
223쪽
Itaque non video,quare quum pro ami-
eitia , & fide mori summa gloria computetur , non etiam pro innocentia perire , sit homini gloriosum . Ergo stultissimi simi , qui nobis crimini dant, mori velle pro Deo scum ipsi eum , qui pro homine mori VO-luit , in caelum summis laudibus tollant.
a computetur. Schoitus; putetur .
Denique , ut concludam disputationena, non posse eundem stultum esse, ac justum , eundemque o sapientem , & injustum, docet ipsa ratio. Qui enim stultus est , quid sit jultum , ac bonum nescit, & ideo semper peccat - . Ducitur enim quasi captia stultum esse, ae iustum, eundemque. Aldus lsultum justum esse , ae eundem . b Semper peceat. Peccare hele non significat. eontra Dei legem operari; sed aberrare , & quocum que in genere deficere. Quo sensu poetae ollabam peccare dicunt, quum quantitas metro non respondet. Perperam itaque ex his Laetantii verbis aliqui inferunti eum in illorum errore fuisse, qui docuerunt, Paganos, & quos gratia Dei non sentificat , inopere omni moraliter peccare . Vide Dist. xxxv.
224쪽
LI9. V.Cap. XVIIL Seg. 2 S. 25. 27. 23. 2OSptivus a vitiis , nec resistere ullo modo potest , quia caret virtute , quam nescit.
Iustus autem ab omni peccato se abstinet , quod aliter sacere non potest O , quam si habeat recti , pravique notitiam . Rechum autem discernere a pravo quis potest nisi sapiens Z Ita fit , ut nunquam possit esse justus , qui stultus est , neque sapiens , qui- fuerit injustus . a Muod aliter facere non potest. Scilicet si in iu
Quod si est verissimum, manifestum est, eum , qui aut naufrago tabulam , aut equum saucio non ademerit, stultum non esse , quia haec facere peccatum est , a quo se sapiens abstinet. a Sapiens abstinet. I. E. austus ille , qui mori po
Videri tamen & ipse confiteor , per ho
225쪽
ao 6 De Iustitia Divina Seg. 28. 29. 3 .minum errorem , ignorantium ' cujusque rei proprietatem . Itaque omnis haec quaestio non tam argumentis , quam definitione dita solvitur.
a Ignorantium . Al. ignorantiam . Cui veritatem ignorant, & tenaciter errori inhaerent, alios , qui in tali non versantur errore, ac ignorantia, stultissime rident ,
29 Statiuis igitur ' es in factis, dicti que per ignorantiam recti ac boni , erratio . Ergo stultus non est , qui ne sibi quidem parcit, dum ne noceat alteri - , quod est malum . Quod quidem nobis & ratio , & veritas ipsa praescribit .
a Stultitia igitur. Boni stultitia ergo . Hanc stultitiae definitionem diverso charactere expressam volui , quia singularis est, nec apud alios obvia . b Dumne noceat alteri. Al. dummodo alteri non noceat. Al. dummodo non noeeat alteri. Cicero saepe dumne in epistolis ad Atticum hoc eodem sensu adhibuit. E. g. Lib. viii. Epist. xiii. Ego si cui adue videor segnior fuisse, dum ne tibi, non laboro.
In omnibus enim videmus animalibus , quia sapientia carent , conciliatricem sui e sise
226쪽
Lib. g. p. XVIII. SegHo. 3I.ῖ - 2 opse naturam Nocent igitur aliis , ut sibi prosint. Nesciunt enim , quia malum est ,
, nocere a conciliatricem sui esse naturam. Sic. Cicer. L. 2.de D. n vides , quam blanda conciliatrix , in quasi sui sit lena natura . b Nesciunt enim quia malum est noeere. Modus loquendi Ecclesiasticis Authoribus usitatum , quem non facile apud alios reperies ; quamquam Cellarius , & Ualchius Τρ quia pro quatenus iubeant intelligi debere .
Homo vero , quia scientiam ' boni , ac mali habet , abstinet se a nocendo , etiam cum incommodo suo , quod animal irrationale facere non potest . Et ideo inter suminas hominis virtutes innocentia numeratur. Quibus rebus apparet, sapientissimum esse , qui mavult perire , ne noceat , ut id officium , quo a mutis discernitur , servet . a Qui scentia Al. quia σα
Nam qui vendentis errorem non redarguit , ut aurum parvo emat : aut qui non
profitetur , fugitiuum servum , vel pestile
227쪽
ao8 De Iustitia DIvina Seg. 3a 33 -ῖ . tem se domum ve odere , lucro , & commodo suo consulens , non est ille sapiens , ut Carneades videri volebat , sed callidus , dc
. Calliditas , & astutia in mutis quoque
animalibus sunt , vel quum infidiantur aliis , & dolo capiunt , ut devorent, vel quum insidias aliorum vario genere ' deludunt. G- Eientia perδ In hominem solum cadit .
Sapientia es enim Intelugentia vel a Bonum , rectumque faetendum: via ab Gnentia dictorum- , factorumque improborum. Lucro autem nunquam sapiens studet, quia bona haec terrena contemnit: nec quemquam falli patitur , quia boni viri ossicium est , errores hominum corrigere , eosque inu Vel abstinentia Divorum . Al. delictorum .
228쪽
Lib. V. p. XIX. Seg. ἶq I. a. 2ου in viam reducere . Siquidem socialis est hominis, ac benefica natura, quo solo cognationem cum Deo habet . .
b auo solo coguationem cum Deo habet. Bonum enim eb perfectius e it , quo magis sese in alios diffundit. Ideoque Deus optimus, qura maxime communicat. Vide de Ira Dei ad Cap. viii.
in IS Ed nimirum haec cauta essicit, ut stula
tus ei se videatur , qui egere ', aut mori malit , quam noceat , vel eripiat aliquid alteri , quod hominem morte deleri putant. Ex qua persuasione omnes tum vulgi tum etiam philosoporum nascuntur errores . Q ι egere . Bon. quia egere , &-etiam Aldus
Si enim post mortem nihil sumus, profecto stultissimi esset hominis , non huic vitae consulere , ut sit quam diutina . , & commodis omnibus plena
a Stultissimi esset hominis . Al. est hominis . b Quam diutina . Scbutius ex coiectura . quam maxime diutina .
229쪽
s io De ustitia Divina Seg. 3. .
Quod qui faciet , a justitiae regula discedat , necesse est . Si autem superest homini vita melior , & longior , quod & philosophorum magnorum argumentis , & vatum responsis & prophetarum divinis voci, bus discimus : hanc presentem cum suis bonis contemnere sapientis est , cujus omnis jactura , immortalitate pensatur .
a Et vatum respogis. Bon. o tantis Natum responsis ,
Apud Ciceronem idem ille justitiae defensor Laelius : Vult, iniquit , plane virtus Bouorem , nec es virtutis ulla alia merces . Est plane , & quidem virtute dignissima , quam tu i i nunquam poteras suspicari . ni hil enim divinarum noveras literarum .
stuam tamen tua inquit accipit facile ,
exigit non acerbe . Erras vehementer, si putas , ab homine praemium solvi posse virtua Idem ille. Al. idem ipse Cie. L. III. de Republ.
h Nunquam poteras fuDicari . Al. nequaquam. Legimur cum Aldo ..
230쪽
Lib. V. Cap. XIX. Seg. 4. S.6. 7. 2IIti , quum ipse alio loco verissime dixeris φ : Huic tu viro quoi dipItius objiciest quae ιω- steria ρ quae regus r qui iWa putat bumana, sua bona disina judicat . e mersistae dixeris i Sehottus et disseras. Quis ergo te sapientem Laeli , putet, quum ipse tibi loquare contraria λ& paullo- post virtuti ad imas , quae dedisti t Sed videlicet ignorantia veri lacit incertam , labantemque - sententiam .
a Quis ergo te sapientem. Sic omnes praeter BO- non. qui legit sapientissimum . b Labantemque i Al. labeutemque. Al. laborantemque dcc.
Deinde quid adiungist Se Is aut ingrati universi, aut invidi muoi , aut inimiaci potenter , Dir virtutem praemiis spoliant.
O quam fragilem , quam inanem Virtu tem induxisti, si spoliari praemio suo potest io a Quae