장음표시 사용
111쪽
Disp. IV. de Externa communicatione cum mereticis. 3
potest praesumi desumptas esse ad corporis elegantiam & pulchritudinem: cum aliis occasionibus , in quibus haec elegantia & pulchritudo maxime intenditur, vestes illae non aist mantur , neque eas liceat assumere,sed tantum causa offerendi Sacrificia: ergo quotiescunque hae ve stes assumuntur, significatur cultus interior exhibitus Deo , cui tales vestes Consecratae sunt. Sic Ouicdo controu. 8.puuti . s. n. 6 2. ex cuius argumento , iam ad illud Huriadi quid sit respoiIdendum constat. Sicque communis Theologorum , de ita certum,& a plerisque ita indubitarum, ut iuxta Fedei principia necestario tenendum sentiant. Legantur Valentia q. 3 .punct. 2. Suarius Lib. 8 .contra Regem Anglia, e. 9.n. o. ct 3 .dc de Fideriisp. t 4. 6 t. s. num. s. ct i 1. S apud ipsi in Caici. Silvcst.Tolet. Aragon,Lopez, de Bensonius, Gaspar Hurtad.disp. 9.distin .dicens, in hoc omnes conueni-
bene citat pro nobis Sarachium n. 9. Arri a disp. a 2 Meci. 3.n. t p. citans etiam Sanchium. Diana obiinfra. Acacius rest. 3 3 . in sine.
Ais saltem Leitum siι Chrifano Oti ex rationabili causa vestibus Infidelium , institutis ad corpus regendum. o simul ad ρcIam ipsorum Infidelium manifestandam 'AFfirmant nouissime Diana pari. 3.tract. 1 .rest. 4 9. ubi sibi proponenti, An in terris surcarum,s quis utatur pileo Turcico cum Tobalia .riba , ut secu- τω pertranseat,peccet mortaliter'laa rc sponder : Dico id esse lieitum, ob periculum mortis, aut instam ab hoste victoriam reportandam , vel ob aliam causam fatis grauem, ct necessariam. Et ratio est, quia hui modi υestes
per se, ct directe non sunt protestatius fis religionis, sed sunt secundum sie indisserentes et ergo,2e. Ex his infereur, posse aliquem Roma gestare Pileum cum signo sa-uo, more Iudaorum, ut dum ad necem quaeritnr, incogni-νω efugiat. Ita Diana , citans pro se Tannerum in
quorum placitum , dicendum est, quod ad mortem vitandam,aut victoriam reportandam , aut ob aliam causam grauem, licitum sit Christianis in terris Τurcarum uti pileo Turcico, cum iobalia alba, ut securi pertranseant.
sed licEt haec sententia , ob auctoritatem Doctorum eam tuentium sit satis probabilis; nihilominus cum aliis probabilius Respondeo, Non esse Iicitum in ullo casu , etiam ob virandam morim , uti V 2. P. Leand. in Decalogum. stibus instinitis ad purὸ infidelitatem significa dam,veluti pileo Turcico cum robalia alba s Hispa nc, turbante) quos Turcae gestant. Probo hanc partem efficaciter ex Becano δἴ Arriaga. Quia perinde est, siue quis verbo , siue ficto
profiteatur falsam religionem, aut sectam : at ver nunquam profiteri licet, etiam ob vitandam mor-rem,ut constat ex dictis,dc concedunt Authores sciarentiae primae: ergo nec ficto. Maior cst D.Thomaequast. i H .art. ubi sic ait : Non refert autem, utrum aliquis mentiatur verbo,vel q&ecumque ni o b Io: eigo a pari,non refert utriun aliqDis voce, vel alio exter no signo profiteatur Alsam lictam : crgo sicut non est licitum unquam dicere, Eoo sem Iud aus .aut δυ- hometanus ; aut, Ego non sum Christi.rnus,sed Gentit s. aut Mi hometanus. multo minus erit licitum uti vostibus institutis, ut primarib fgnificent eas gestantem ille Iudaeum , Gciatilem , aut Mahon, tanum, nam ut pater) magis denotatur per gestationem ea rum desertio verae Fidei. Sic Becanus cast. 9. q. s. anum. φ s. de Arriaga disp. 1 1. θἱλ. s. a num. ao. Qui fise , 8c doctὸ hoc argumentum dilatant. Sic etiain
tentiam longe probabiliorem vocat , canaque sic robat. Quia hoc est uti signo externo instituto au pra-and.ιm falsum religionem, ct ita formatissime est eam
exterius Protestari, sir fingere,ex quacumque intentisne id stas : intentio enim interna ad significationem, quam habent signa iam instituta, est omn1no 1 verranens, nequa potest vim significandi infringere in efectu externo Deinde , quia etsi substantia vestium des ruiat ad corpus tegendum, s defndendsi a temporis inclementia,at illa specialis forma. ct peculiaris color, frimario, s fer se, ad protestationem falsa secta deseruit. Sic Ouicdo. Ex
cuius argumento solutum manet contrariorum. Sic etiam FagundeZ lib. r.e. 7. n. 9. Legatur Arriaga toc cist qui n. I s. aduertit, quod SanchcZ βρ.num. i 7. & Egidus num. 3. talem suae sentcntiae limitationem adhibeant, ut vere relabantur in nostram.
Qv EsTIO XXX. An ad minus sis licitum Christianis iti ies bus significantibus aliquam fallam sectam, ιn
sitatis tamen ob finem politicum , is ad d/f. eernendam et nam sectam ab alia. ob vemga - tiaspeetalia, ob vitandas rixab, sec. AFfirmant,& sortiori,omnes Aut Lores prima
sententiae quaest. antecedentis, necnon aliqui sectatores nostrae,praecipue oui edo num. 6 8. Bona c.
Punct. l. num. 2Ο. Becanus cap. 9. q. s. a num. 1 9. quinum. 3r. His argumentis id probat. Frimo , Quia si esset peccatum mortale uti talibus vestibus, praecipvs ob grauem causam , sequeretur hos omncs peccare mortaliter. Primo, Turcas portando habitum Turcicum. Seeundo, Iudaeos , polliando flavum signum in pileo. Tertio , Pontificem , mandando ut Iudaei portent huiusnodi signum, qui enim mandat Vt alius peccet mortaliter,etiam ipse peccat mortali ter. Quart. . Christianos, qui in suis triremibus utuniatur signis Turcarum,ut incolumes evadant. Qu-ὸ, Speculatores Christianorum Principum, qui in pro prio Turcaru habitu expiscatur arcana ipsoru coli lia. dexto, Catholicos, qui in bello c6tra Hugofrotos
112쪽
assigunt signa vexillis suis,quae Hug notorum propria sunt. Quis autem credat,baec omnia esse peccata naortaliaῖHuc usque Becanus. Et licet suis probabilitei, ut docet id e Petr. FI t. f. 4 8. sest. 9.Per tot. Sed certe absoluic loquendo,probabilius Respondeo , Nec adhuc esse licitum Christianis, etiam ob grauem cansam, uti praetatis vestibus. Probatur cx dictis. Pramb. Quia etiam in praedictis vestibus manet ratio signi infidclitatis, seu falsae se stae,non mimis quam in verbis: atqui hanc nullo modo licci fateri verbis : crgo neque signis illis. Secundo, quia licet dictae vestes , ex intentione Principis,aut Reipublicae,non sint primario institutae ad ostendendam falsam religionem, seu sectam, sed ad distinctionem & cognitionem pei sonarum illam profitentium , eo qui,d sic expediat Rcipublicae,ob rixas,& alia incommoda,quae solent oriri, si non distinguantur ; secundario tamen , aut pernecellariam sequelam institutae remanent ad salsam sectam profitendam: paret quia talos vestes non possunt distinsuere in sidclem a filicti, seu Christiano, nisi quatcnus significant illas mstantem infidelem
esse : atqui hoc profiteri etiam modo explicato est intrinsi ce malum : ergo omnino illicitum. Sic tenent Caici.Nauar Anscl.Tabiena,Arri ulla,siluest. D. Anton. Philiarc. Tolet.' fatentur Fagundcet dc Palao. Arriaga etiam insect. . per tot. Ex quo,& AEgidio disp. i s. dui . s.c'ncl. 8.a n. 39. Ad argumentum Becani, nego si luctam : ad cuius primam, &. secundam probationcm,dico,minime
peccare praedictos, vesics recensitas gestando, si id faciant praeci se, ut obediant Principi, aut Pontifici praecipientibus, ut eas vestes ob dictum finem poli licum gestcnt. Nego tanicia, non peccare Christi aianos, si ci dem viantur. Potest namque cait Arriaga j licite Princeps mandare , ut qui sunt Iudaei, dicant coram se,aut aliis L clle Iudaeos,seu scribant sua nomina, ut passim fit in ordine ad contributionem, &alios fines. Vbi certum eli,eos dicentes 'go sum Iudaeus, non peccate; nequc item profiteri suam fidem, eo scnsu, quo ab argumentante usurpatur ; dc tamen inde nullo modo dubet inferre:ergo Christianus sine peccato dicere poterit , aut se subscribere : Ego non Ium Christianus, ut bene notauit,ut Iup. P.Coninch. Absolute crgo res pondeo, aliud cise dicere , Ago sum utilii ; aliud actu colere idola. Hoc secundum est supcrstitiosum, de peccatum, neque ullus Princeps illud licite potest i ruperare , etiam ipsis Gentibus,5 c. Primum veris nihil habet de superstitione,ideoque imperari licite potest,ut quilibet dicat cuius estscctae. Ergo ex eo quod vestes, seu signa de quibus agimusὶ aequivaleant verbis,quoad hoc,ut per ea dicat ille , Ego suis Iudaus) ac propterea non liceat Christiano cis uti, ut non licet verbis dicere : Ego sim Iudaeus, nullatenus infertur,nec ipsis Iudaeis litacite polle Principem imperare eis signis uti. Hae e Arriaga. Ex quo iam pater ad tertiam iustantiam, vici clicct,minimc peccare Pontificem mandando Iu daeis, ut plicum Italium portent. Ad alias instantias per singulas quaestiones respondebimus.
Ais liceat Chrisianis pugnantibus contra ha rei icos, aut Turcas, a gere suis vexillis sig
na , qua in suis Vsi gestare sunt, modo non
NEgare posset quis , & probabiliter , ut innuit
Sed probabilius longe,& verius Respondco, licere. Quia ea signa non sunt falsae religionis , aut sectae,sed Principis,sub quo exercitus militat, & sunt
ex se indifferentia : ergo Sc licita. Sic AZOr. tom. t. lib. 8 c. 1 . q. 6.dicens,ideo esse licitum id facere,quia
hoc nihil aliud est,nisi quoddam in sidiarum militarium genus, quibus hostes utuntur,ut sic vel interitum effugiant, vel eos certe incautos vinicant,& capiant. Sanchea lib. 1.c. q. π. 2 3. Becanus Vbi sup.n. 3 q.
J AE s T I o XXXII. An non solum praefata signa, sed etiam ilia, quae
suist imaginis Mahomeli, Mercurij, vel aliorum quos ut Deos Gentes colunt, liceat cir
siauis in suis vexillis in bella gestare.
AF firmant adhuc Tani erus 2.2. disy. I. q. 7.
Quos citat, δc sequitur Diana p. 3. tract. s. Resel. 49. ubi it ait : Notandum est fecundo, contra AQortam rom. i .lib. 8 .c. acl. 6. alios, licere vexilla signis con- Detis r urcarum insignita in classe, vel exercitu erigere ;/tiamsi ess i signum Martis, Palladis, aut Iovis, Luna, Solis, s etiam Mahometis. Ira Diana. Cui adiunde
Sed probabilius longE Reseondeo , Non licere. Quia cum praedictae imagines sint salsae sectae s gna,
de consequenter per illa cultus exhibeatur Maho- meto,Mercurio,aut aliis Diis,illicitum profecto crit Christianis talibus signis,seu imaginibus in suis vii vexillis. Sic Sanchez, Becanus, Bonac. Trullcnch. Luysus, Palao, dc Azor toc.cit. Qui ex dictis colligit , eum grauiter peccare , qui in gratiam Paganorum, Deorum falsorum,& inanium, quos ipsi enerantur,simulacra,vel imagineS depingeret,vel statuas faceret,vel delubra,& fana construeret: quia horum singula, per se ad probandum supcistitionem,& impietatem , cui sunt consecrata, valent. Sie ille. Ex quibus iam constat,quid sit dicendum ad sextam instantiam Becani, adductam contra nos q. 3O. renet etiam nostram sententiam Acacius verb. Me , Rest
An lieitum sit Christinuis, in triremibus nam bus portare signa Turcarum , vi eos aggre- diantur tutius, o fugiant securius '
Eg uadum Videtur consequenter ab Authori- LN bus pro nostra opinione adductis, q. 29. ob rationem ibi assignatam.
Sed probabilius longe Respondeo , licitum illis
esse. Primo , quia ita habet usus omnium fidelium, etiam Deum timentium,qui sne ullo scrupulo dicto remedio utuntur ad suas actiones recte dirigendas, ut fatetur Suareet di . I 4.se l. F. n. q. Secundo, dc a priori, quia ita videtur quasi comuni usu Gentium receptum, ut in prae satis occasonibus Vti
113쪽
, Vti liceat eiusnodi industria , de quas stratagemate, lice ron. liceret in aliis sine causa,vt ait SuareZ ip
iurorum, sed si prudens sit, debet timere, ne fit Chri sti orum , se signo alieno dissimulanιium. Sic ibi. Ets 6. id ipsum probat, ex communi genti uinconsuetudine,&μ'. ubi,quia stratagemara,& incautorum delusio per signa', stequenti inina est omnibus gentibus.
An item liceat Chrisianis exploratoribus suu go. E spiast vii lingua, habita Insidetium, ad scrutanda ituram secreta , psea detegenda Principibus Christianis PREspondeo dicendum, licere etiam. Quia ita
more gentium , apud Omnes nationes est introductum,& apud nos passim, sine scrupulo, de bona cum conscientia fit. Rutilius, Sanc licet, FagundeE,
tumvis sit, vana relatonis sigisum e
R Espondeo ut certum , licere. Quia cum tunc res non agatur serio , sed ficta personarum re- Praesentatione,nullus frosccto cultus tribuitur falsa scistar,seu idolo,sed solum fingitur dari, de ita omnes ait litores,& spcctatores intelligunt. Sic Aetor. lib. 8.
P eret, ticeret ei imponere sibi pileam fla- r/um, er vestibus destinatis pro idolorum ha
cr sciis se contra pluviam tegeret Egat utrumque Arriaga 2. 2. diso. 2 2. fiat. 4. n. δι . Vbi huic,quam contra se infert, illationi:
Ei co , si quis ellet sine pileo, & grauissime plueret,
non liceret ei imponere tibi pileum statium , ut se aptiuii a dcsenderet.Respendet primo. Idem arguinen- mima Posic fieri de vestibus dcstinatis prce Sacrificiis, si quis csset nudus, an pos Iut se illis tegere contra plia mam. Vbi omnes Auctores docent,absolute none 112 licitum cis uti: c0r non dicam ego, neque hic, enim inclem de utrisque sit ratio 3 Haec Arriaga. Sestriori ira bane. . AR c si oriduo igitur dicendum Primo. quod prae-asiona in casia , licite posset Fidelis imponere sibi
pileum flauum Iudaeorum , ut se pluuia gestiaderet. uitia ut bene Secundo respondet Arriaga π. 32.9 unc usus pilei est omnino materialis, cum prasscnti bus omnibus clarE constet,non accipi ad significandum Iudaismum , sed ne pluuia illi noceat. Respondeo Secundo , etiam potest licite quis indicto euentu, & fortuito casu, induere se vestimentis destinatis pro Sacrificiis. Quia cadcm currit ratio; nempe,quod usus earum nimis materialis sit, dcc. Sic in primis tenent Suare Z disp. i se l. s. insve, dc ex
8. un. s. n.6 a. in fine,ubi sic ait: Hae dixerim, quando huiusmodi vestes induuntur eo modo , s sub illis circuπ- stantiit , sub quibus illis Otuntur Infideles , qui mediis illis ιntendunt cultum deferre falsis diis : nam si qMi illis indueretur in eomordia, representationis causa,cer tum est , tune non significare cultum diis falsis exhibi-xum : sicut cum histrio, pessionam infidelis agens , verba blasphenua profert. non censetur blasphemus,sed repra sentator alij na blasphemiae. Similiter, i homo aliis resti
bus nudus , humi iaceret vestibus facerdotalibus involu- ur,absque viti ornatu, ct poma, non censeretur eis ut ιcultus causa , sed extrema necessitate coactiu ; quia nonh.tbeb.u vestes alias. quibus corpus tegeret, Cy a frigor.
defenderet. Haec Oui edo. Ex quibus constat, non bene dixissio Arri agam,omncs Authores contrariura huic nostrae responsioni docere.
An si aliquis infidelis Princeps, v g. Turca, man dct omnibus existentibus in suo Regno, ιιι 10- cumque secia ρrius fuerint, ut assumanι tale signum, vg. Iurci cum, ad protestandum , quod iam simi Mahometani, possint tunc Chrsiani, ad euadendam mortem sti tali signo 'REspondeo ut certum, Non pol Ic. Quia per astum-
. ptionem talis signi, vere Protcstarentur , se esse Mahometanos : atqui hoc nec ad euadendam mortem est licitum, ut supra cst habitu ergo. Sic communis Theologorum consensus. Legantur Sancheglιb. 2.c. 4. n. 1 7 . AEli idius dist. i s .dub. 3.n. . Arriaga dist.2 2seu. 3 an. 17. Palao tom. l .rr. .disp. 3 .Puntito
stant . ensu auo Turca mandaret . ut omnes
qui essent Mahomethani in Regno eius, istud signum gestarent. nihil dicendo de alias, qui non D ut Mahometani PA Ffirmant in hoc casu posse Christianos licite
uti tali signo ob mortem fugiendam, Sanchez& AEgidiu Ire. eir. Quia cum in hoc casu sinquiunt in non cogat Turca , ut Christiani deserant Dani Fidem, cui facit in casu antecedenti in illud signum, assumere, coque uti, non est et signum abnc gationi τFidei,sed desiderii latendi. Sed probabilius Respondco , Nec in hoc casta posse. Quia quod Princeps ait Arriaga solis Maho-
metani stili id sisnum pr scripserit,non autem Omnibus subditis , plane est per accidens ad rem praesentem, non enim propterea tollitur ab eo signo deteria minata significatio Mahometasiisnai: imo liceat dicere)magis augetur inde. Nam si omnes cogeret ad illud ,moraliter ei set certum,multos animo non Ma hometanos,vsuros illo signo, ut vitam saluarenε : MD' i consequenter
114쪽
consequenter non esset tam in fallibile signum infidelitatis interioris illorum : ac si solum praecipiatur his , qui re ipsa tales sunt, & alij vero impune possint eo signo carere, prosectb gestatio eius signi, quia magis labura , magis etiam denotabit serium animum, non fictum, ac propterea magis infallibiles gnum crit desertae Fidei. Haec,& alia Arriaga locis
An si Princeps Gentilis mandet in odium Fidei, ut omnes Christiani gessent vestes,sub certa aliqua forma , qua cognoscantur esse Chri pinni, liceat Christianis, ob vitandam mor- rem, dImittere tale signum'
N ant aliqui DD. docentes id nullo casu licere, si lex m in viridi obseruantia. Quia Christiani in eo casu interrogantur de sua Fide per legem:
ergo tenentur eam colanteri,& non occultare. Patet
ex supra dictis: quia qui publica aut horitate interrogatur de Fide, tenetur eam fateri. Ita Caiet. 1.2.q. ara. 2. Tolet.lib. .sum.c. 1. non 3.Vt lcges apud Fa-giuadezὶ r. 6. & alij apud Suarium obi ima. Sed probabilius longe .Respondeo , licere tunc Christiano non uti tali veste, vel signo, sed alia veste qua L occultet. Ratio sumitur a contrario. Quias non liccret dimittere talem vestem,aut signum ad vitandam mortem , vel id cisci propter legem , quae
praecipit usiim illius signi ; vel quia illa lex habet
vim interrogationis publica authoritate factae. Non prius,quia lex humana etiam iusta,non obligat cum periculo vitae. Nec posterius , quia lex, quae aliquid absolute praescribit, non censetur habere vim interrogandi, alioqui in qualibet alia lege includeretur huiulmodi interrogatio,quod est inauditum. Adde , quod tune omisso vestium non pertinet ad negationem positivam Fidei, sed ad non manifestationem suae Fidei, quae non obligat semper, &pro semper, cum constet, non semper teneri dicere, nos esse Christianos, licet nunquam possimus dicere, Nau. Fumus. Ita tenent communiter DD. SuareΣ dιθ. x 4 θ' s. r. io. Palao, Valentia, & alij aciud ipsum,
1o ut leges aqvd Fagunde Z)ROdriguea,LOpez,Ban-ner,& Aragon apud ipsum. FagundeZ lib. .cap. .in sine. Arriaga disp. 2 21es . .n. 37. Qui secus dicendum putat,& bc ie,casii quo Tyrannus dicat, Mando, ut qui sutit Christiani ,eam Vestem gestent,ita ut qui cacaruerint, eo ipso censeantur esse Gentiles,quia tunc obligarentur omnes eam gestare,non quidem vi legis imperantis ; sed vi voluntatis Principis dantis fgnificationem idololatriae ei catentiae signi.
Q v bE s T l o XL. Au accedere ad Templa Haereticorum , aut audire eorum conciones . sit signum, quod acce
dens sit eiusdemsecrae eum istis 'REspondeo ut certum, Non esse signum. Quia,
sicut intrare quem scholam ubi Aocetur Theologia, non est signum quod sit Theologus, cum ad intrandum possit habere diuersas caulas,puta curio- statem sciendi quid Magistri doceant, aut noscendi ingenium alterius; ita in concionibus potest dici, siquidem in illis potcst subcile alia ratio, nupe ad pr
dicantes postea redarguendos,&e. Sic communite DD. legantur Becanu S c. 9. q. s. dub. s. n. 6. Arriaga
QVAE S T I o XLI. A, lieitum sit interueniente aliqua causa, adi
re Templa mereticorum , aut Paganorum, necnon onagogam Iudaeorumst REspondeo ut certum, Esse licitum. Sic communis. Legatur P. Hurtado di0.48. sect. s. ubi ita ait : Multas ob eausas licitus est Catholici aditus in hareticorum , aut paganorum TemPla: nempe . quoties ingressus non est argumentum professionis falsa secta. Qua doctrina nulli Catholico est dubia vi eonstabit decurrente fictione. Si enim hostes urbem inuadunt,in qua sit infidelium templumfortissimum, licet cuilibet Catholico illud adira ad propugnandam vitam, ct urbem. Licet item militi debellanti Tureas, Acthomeiis templam petere ad βοliandkm.Licet item Episcopo Catholico imirare in templum hereticorum ad aliud purificandu. Iteν autem facienti licet ad ea templa diuertere , ut fecit S. Gregorius Tmmaturgus, qui daemoni silentium indixit. nocte in eius templo diuersans. Ratio a priori, quia eiusmodi actio non est intrinsece mala,seu indistierens, neque prohibita Catholicis cum illis circunstantiis r quia illa adimunt rationem profusionis externa religionis falsa: Ob quam solam prohibita sunt actiones illa, qua cum istis eiraunstantiis, necformaliter, nec materialiter sunt Professio, aur simulatio reIigionis aliena. Sic Hurtado. Et bene. Lege alios Authores nuper citatos.
peccet mortaliter, qui sola euristate ductus , Templa haereticorum adit, o eorum concionibus asisti e NEgant aliqui DD. docentes, licitum esse Catholicis ingredi Templa Haereticorum nemine
praecipiente P ad audiendas eorum conciones , dummodo id neque animo addiscendi illam sectam faciant, neque cum scandalo aliorum. Ita sentire videtur Gai p. Huri .dss. s. di f. io. dum in haec absolutδprorumpit verba : Addimus, licitum esse Catholico, si non adsit scandatum, neque propria peruersonis peritu tum adire sempla Insidelium, ct eorum conciones audire: quia id ex se non es protestatio insidelitatis. Ita Huri. Cui satis fauent Becan. c. 9. . s. dub. 3I6. dicen S, multos viros bonos,quos damnare non possumus, sine ullo scrupulo conciones haereticas audire. Fagun-
Sed probabilius longc Respondeo, Peccare mortaliter. Quia qui Templa haereticorum adit,& concionibus illorum assistit, vere est in causa, ut reputetur haereticus: ergo. Sic Sancheae lib. 2.c. 4.num. 2 s.
quem citat,& sequitur AEgidius disp. I 1 .dub. 3 .π- s s. ibi: Vude etiamSanebee supra satis aperi. improbat eos.
qui sola curiositate eas adeunt,neque ego eos unquAE probare potui. Palao tom. I. tr. 4.yunct. II. n. I 2. Vbi ex
doctrina horum aut horum sic hanc responsionem probat: auia uti signis mycticarum propriis, absique
115쪽
grani causa, est Oeensito reputandi illis utentem, vel heia reticum esse, vel talem velle ιι eri Dem semper adest alἰ tuo fericulum peruersionis, cisi sine causa, peccatam s. se committere requiritur enim causa leeitima . hae enim esset, si timeret σraueis i. Ehir,tνn sanoris, vel diuit .rrum, nisi adiret. Haec Palao. Et ex illo Oui edo
sese. . num. si . Addens , quod licet in hominibus dochis , ad refutandam doctrinam haereticorum, pol sit cilc aliqua excusatio , in vulgaribus tamen raro id erit licitum : nam semel, aut bis, etiam ob. solam curiositarem , non putarem esse grJue peccatum, sectulo scandalo. Ita ille. Cuius additum sustitieri potcst, ob Auctoris auctoritatem.
AEn etiam sit mortale adire, sola curiositatis causa, Synagogas Iudaeorum, cir in ictis ab illis celebratis assistere 'l Egat Arriaga esse mortale , nisi accessiis sit l, valde frequens, pir haec verba : Relpondeo, ιις
longe minorem esse dissiculiarem I n.ιm Periculumpe rasonis est longe min: u, ct longe certius, quod frequententur ob solam citriositatem I .ic deliqtie cum eis non siti vila exhortatio ad Iudaisnum,sed pure eantentur aliqua , et et ex mul/nis , vel ex Τ stamento vereri, non est υstum periculum te inJtionis. Vnde Ariss s. anda. ιum esset, aut nimis frequenter veniretur , itum posset ingenerare aliquam fusticionem , quod esset et ea eos bene affectus , non erit mortale evi onanoras adire. Loquor quando non ea specialis Proh bitio ea de re, ut , in aliquibus partabus esses let. Haec Arriaga loe. citimer L isi inquiri. Sed ego Marius per partes Mipondeo Primo se. Cortissimum est,esse mortale peccatum,adire tetiam senici jh nagogas Iudaeorum,& officiis ab illis celebratis intcretae sol, solam adhuc curiositatem ) existente de hac re prohibitione Praelati. Patet: quia time daretur transgresso praeccpti rei grauis : ergo
esset motialis, ctiam sic mPl admitta. Rcspondeo Securedo. Etiam est peccatum mortale scotula adhuc prohibitione,)frequentcr adire dictas Synago eas, dc assture olliciis,quae in die celebrantur L Iudaeis. Quia cx hac Dequentatione, absque dubio potc st sci orari suspieio,quod ita frequentans stbcne allectus ad Iudaeos,vtbcne vidit Arriaga:ergo. R si Tertiὸ. Probabile est , quod si cluis non ste-qucntcr , si d Lmel aut iterum adeat Synagogas Iudaeorum,& corum assistat officiis,non peccet mortaliter,sicuti peccat,qui adit Templa haereticorum,eorumqM concionibus assistit ut diximus antecedentiquaestione: lina ut bene Arria ga) hic periculum
peruersionis, aut est nullum,aut longe minus, quam illud quod in audiendis concionibus haereticorum datur: ergo S peccasum.
An si Princeps aliquis haereticus praeeipiat Catholicis sb mortis poena.υι Templa haereticorum adeant non stellίοnis gratia sed ιb alias causas, ut ad defendetadum Templum ab hoste aut ob aliuil negotium eiurie. Iuue licstum sit Coibolicis subditis Principi,tempta adire'REspondco vi ccrtum : E sse licitum. Quia tunc Catholici , solum dcbitam obedientiam tuo
Principi praestant, ueque ad aliquid mali concurrunt: quia quamuis Rex sit infidelis, & communitor
Fideles talia non frequentent Templa,tamen ingressus praesitus non pertinci ad Religionem. Sic omnes. Azor lib. 8. c. 17. q. s. Sancheae ιιb. 2. Decal.c. Α .n. 27. Peti. Hurtad. dist. 48.feti. I. S. γεν
euitandam mortιs poenam I casu quo Princeps hareticus praeciperet talem ingν usum ad audiendas cociones haereticas, vel ad altas actiones exercendas, in honore sua falsa religionis AFfirmarunt nonnulli DD. clIc licitum ad eui
tandam mortem, talem in templum ingressum,
dii modo Catholici adeuntes publice protellarentur se non adire religionis gratia, aut causa haerciis profitendae, sed sol sim parcndi Principi,& vitandi mor
non esIe peccatum , nisi alias cum scandalo id fiat. Sed ut certum Resp. Non clic tunc licitum talem ingrcstum. μι-ο,Quia in tali actione, vcstita adhuc relatis circunstantiis,& reperitur scandalum, dc sua perstitiosus cultus,& protestatio in re, falsae lectae,& illius honor : ergo, adhuc ob euuandam mortem, non erit licita. Secundo,Quia ita dici sum fuit a Paulo V. non Pio V. ut saepius leges apud Oviodum in Bulla edita ro. Kal. Octobris, anno Domini is os . dc fecundo sui Pου-tiscatus .Vbi postquam suerat interrogatus,an liceret Catholicis apud Anglos commorantibus, adire
Infidelium templa , ob vitandas grauissimas poenas a Rege impolitas, sic praedictos Catholicos alloqui tui : Mhilominus telo pastoralis ossicq nostri impus, ct re ρro paterna sollicitudine , qua pro salute animarum
vestrarum assiduὸ laboramus cogimar monere vos,atque obtestari, ut nullo pacto ad hereticorum templa accedaistis, μι eorum contiones audiatis,vel cum ipsis in ritibus communicetιs , ne Dei iram incurratis : non enim licetoobis haec fatere, sine detrimento Dei cultus , σ vestra salutis. Haec verba Bullae , ut reseruntur a Patribus SuareZ in defens Hrit o. 6. e. s. pctro Hurtado disp.
Et licet dicta Bulla non inueniatur in nouo Bulla rio, ut bene notauit Arriagan. 12. nihilominus non
est dubitandum svi ipse dubitat in de illius expediti
ne, cum naultae sint cxpeditae, quae in Bullario non sint. Sufficiat authoritas tantorum Patrum illam restrentium,quibus adiungi pollunt Sanchez lib. 1. P. q. n. 27 .vers His tamen minime obstantibus, Adigidius dis . i s .dub. s. n. 1 9. ver qua confirmantur .Palao
alij. Qui post decisionem Pauli V. uno ore Dic mur, oppositum elle improbabile. .
Quas et Io XLVI. An liceat famulis Catholicis suos dominos ha- retitos ; ct anelltis suas Dominaι, ad templa
hareticorum eomitari ρREspondeo ut certum: licere,dummodo ita se gerant , ut solam dominis suis, non haereticorum
ritibus, reuerentiam exhibere videantur. Quia tunc
solum praestam obsequium debitum illis, quibus ex D 3 ossicio
116쪽
ossicio praestare tenentur. Sic omnes. Legantur Sanchez lib. 2.e. q. n. 26. Becanus c. 9. q. s. num. s. Pcsantius 1.2. q. s. art. 2. diib. I. q. 3. Malder. ibid. nemb. 3. AEgidius Io .cit.n. 62.
. n seruo Chrisiano apud Tareas, vel Gentiles captiuo , liceat comitari Dominum templa Idolorum adeuntem , ae cum isto genustectere eoram Idolo , ae humeris sustinere istum Idola adorantem PREipondco ex saepe dictis , licere illi hoc facere:
dummodo captiuus ipse nullum cultum Idolo tribuat. Quod certe potest, si dum hoc seruitium debitum domino suo praestat, sinul orandi studio , ad Deum Verum animum attollat. Ratio est, quia in eo quod captiuus praestat, solum praestat, quod ex suo ossicio , & munere , ubique tuo domino praestare
Ex quo plane sequitur , quod etiam sit licitum Cluistianae ancillae apud Turcas, vel Gentiles captiuae,& caudam vestis dominae suae gestare solitae, g nuflectere una cum Domina in templo Idolorum genu flectente , & sese prosternente; quia id facere ubique consueuit. Sic omnes Authores , praecipue nuper citati : & clarius AZOr. lib. 8 .c. 27, . .
QVAEsTI o L. an item licitam M Catholicis in articulo mortis recipere Sacramentum Poenitentia a Sa
cerdotibus haereticis, si desint Catholici P
Egare debent, qui negarunt haereticos Sace i l dote, habere iurisdictionem ad absoluendum a
peccatis,adhuc in articulo mortis. Sunt autem Meridi na,Couart. Marsit. & alij, quos retulimuS 2. pari. tract. s. disp.r i.q. I 6. Sed oppositum esse omnino
certum, ex Concit. Trid.clare probauimus ibi. Quo supposito. Respondeo dicendum, licitum eIse in praedicto
casu , ab haereticis Sacramentum Poenitentiae recipere , dummodo ipsi verum poenitentiae Sacramentum cognoscant, & non si scandalum proprium, vel alienum , & non vigeat praeceptum confitendi Fidem. Sic FagundeZ e.6.eis.n. I 3. Et ego loc. cit.s p. a. tract. . de Eucharist. disput. . quast. . Extra vero necessitatis casum inime erit licitum, Ut om
An in alquo casu sit licitum ingredi Templa
Ius etium. vel hereticorum ad communicaniadum eum eis, in ea remoniis , se ritibus suasus religionis. R Espondeo ut certum: In nullo casu esse licitum.
Quia in nullo casu est alicui licitum ritus , vel caeremonias haereti cotum exercere, cum id sit superstitiosum cultum falsae sectae exhibere, quod est intrinsece malum. Ergo neque erit licitum ad hune finem ingredi in limpia. Sic omnes. Legantur Fagun-
ga a P. 2 1. 62. . r. s 2 in alis,ex quibus constat illieitum esse ingredi Templa haereticorum ad fundendum proces, aut gen flectendum cum ipsis, &c. nisi id fiat in casibus , & cum circunstantiis supra assignatis q. 46.er 47. Sc aliis mox adducendis.
REspondeo ut quid certum : Posse ingredi ad recipiendum Baptismum ab eis in casu neces.statis extremae non extra illum, quia tunc impium esset , dc scandalosum petere ab haereticis baptis-mam. Ratio est,quia Baptismus,qui ab Haercticis, Lutheranis,& Caluinistis sadminus) consertur,non est institutus ad cultum filiae suae sectae , sed nostrae verae Religionis ; nam est idem Bapti sinus cum nostro: igitur in necessitate extrema possumus illum ab ipsi s petere , cum in hoc non communicemus eis in ritibus suae false sectae. Sic Becanus e.9. r. I.η. I9. non Io. ut legi apud FaguadcZ-Fag.lnd. loco. Gι.
An deinde sit licitam in articulo mortis recipere Eucharistiam de manu Sacerdotis haretici, in desectu Saeerdotis Catholici' TEgant Sylvest.HenriqueΣ & Fagundeet citati ,1 nobis p. i. q. 1 1.nuper citata.
Sed prosabilius iterum Respondeo. Esse licitum, dummodo non detur scandalum praesentibus ne sequatur infamia Christianae Religionis, nec anime tur haereticus ad permanendum in suo peccato. Ratio est : Quia si est licitum recipere Sacra nemum Poenitentiae in articulo mortis ab haeretico , dummodo. adsint praedictae conditiones , etiam erit licitum recipere Sacramentum Eucharistiae. Sic Nauar. Mendosa, suareΣ , Diana, & Serra, quos citauimus ubi supra q. 11. Inab & Fagunde2 idem sentit alibi, ut ibidem vidimus. Legatur luc lib. I. Decalogi, e. s. n. i 3. Vbi concedit,quod in casu,quo moribundus enset in peccato,& dubitaret de contritione, & poenitentiam suscipere non posset, quia non aderat qui valide absoluere posset,vel vellci; tunc pollit reciere Eucharistiam, & Extremam Vnctionem ab aeretico,qui valide illam administrare volui siet, ut si sorte non habeat contrionem, peccata ei indirem remittantur , & ex attriro , per Sacramentum fiat contritus. Sic ille. Legatur de hac re Becan. c.'. q. s. dub.4. n. t 8. ubi aduertit, hanc doctrinam non debere intelligi loquendo de haereticis Caluinistis, MLutheranis , quinta vel ipsi non habent verum Sacramentum Eucharistiae ex defectu Sacerdotum consecrantium; vel si aliquando habent,docent peculia-rcin errorem , clIca idem Sacramentum.
An rursus licitum sit Catholicis, Matrimonium
, contrahere cum Hareticis ZR Espondeo ut certum, Non esse licitum saltem generaliter loquendo. θ Quia faccrent contra prolubi
117쪽
Basil. Hurtad, Agid. alij plutes a nobis ibi addu
alij penes ipsos. Q v a s T i o LIll. sn licitam βι Catholicis, amicitia causa, ire ad Nuptias Hateticoram 'REspondeo ut certum, Esse licitum ire ad Nuptias Haereticorum , eisque Fratulari , dum- . modo sine communicatione in ritibus , & ccremoniis haereticis id fiat. Sic PEgidius dis t. t s.dub. 3. mero 6 a. per haec verba : Licet Catholicis in locis haereticorum habitantibus , amicitia causa adire eorum comulata nuptialia, iisquo bene precari, etsi more ha-Ueaeico contrahant ; atque adeo interesse ira contractu . κε simili modo licite comi nuntur eorum funera , simitiaque amicitia Uicia ipsis in huiusnodi rebus preis ni : modo hae ita faciant, ut in caremoniis , si pra- cibus eum iis non eommunicent, sed ea Gnquam ad nihil ad se pertinentia', ct quasi actionem strva inspectent. Sic ex Tertulliani doctrina, & Maideri a. a. FMU. .art. 3. mem . s. AEgidius. Sic etiam Arria gainsput. 12 fcct. 7. m. s i . PalaO d Bur. ι .cit unet. ι7.
- liceat Catholicis , eontrahere Matrimonium eoram Ministro haeretico , ex
R Espondeo ut certum: Non licere, quia illa
caeremonia testarentur Catholici, se agnoscere Ministrum illum , tanquam verae Fidei ministrum, eiusque caeremonias honorarent, & in illis communicarent, quae omnia sint intrinsece mala : ergo illicita omnino a Catholicis fieri. Sic Malder. Adigia diu Σ,& Palatis tot eiε. Qui addunt, secus este dicendum ; coram Magistratu haeretico ciuili contraherent , aut ici arentur se contraxisse, modo ritu catholico prius et postea contraherent,quia illud se-lum in finem politicum exigitur ; ut scilicet publice constet quinam sint coniuges. ,
Haereticorum, aut Turearum; ρ ιι comedere
carnes in diebus ab Ecclesia prohibitis, ad occultandum , se esse Catholicum, ne alias graue subeat perieulum f
R Espondeo ut certam: Posse nisi ali s comestio carnis instituta sit in signum falsae religionis, ut infra 3 Primὸ. Q ita talis comestio non cst,nec implicita Fidei negatio,quando non est instituta in sig- sviri falsae relimonis,ut constar,nec contra praecep tum ab Eccleua positum, cum hoc non obligat cum tanto periculo : ergo. Sic conmunis sentantia, sic Azor,Ρasqualig.Lublinus, & alij citati , nobis 3 .ρ
An etiam liceat Catholicis, ut Christiandus religionem occultent, est hoc modo moνtem vitent, comedere earnes in diebus. quibus ab Ecclesia prohibentur, est ab hareticis insitati
sent in Aguum sua falsa secta: v. g. Feria
Sexta apud Anglos, inter quos signum est Caluiniμι vescι ea die earnIbus. AFfirmaut aliqui Doctores, eo quod cibi huiusmodi, licat extrinsece habeant rationem fgni haeres s Caluinisticae,intrinsccc tamen ordinantur ad corpus reficiendum t ergo instanti morte , aut alia graui causa,licitum erit Catholico eis vesci, propter finem intrinsecum illorum, nulla habita ratione ad finem extrinsecum , dc ratione signi illis a Princi infidedeli impositi. Ita sentiunt sanct et tib. 2.
qμ . s . num. 16. Adrianus, Lyra, Abulens& Lorca/quos omncs sequitur Petr. Hurtado sed . 6. cιtata. g. 99. Duvallius, quem citat, nec reprobat Dianap rt. 3 .i ct . . reset. 3 3. in fine, & sic ὀ bent sentire omnes , qui tenent causa mortis vitandae licere uti
vestibus deseruientibus ad eorpus tegendum, & s-mul institutis a Tyranno Principe, in protestationem suae falsae sectae, quos ralatos habes supra quastioni 194sed probabilius Respondeo , Non licere ; quia probabilius est, nec licere, adhuc admortem vitandam , uti dictis cibis. Ratio est, quia etiamsi dicti cibi alium ustini habeant, nempe reficiendi cor- us , semper tamen retinent vim significandi falam rcligionem. Sic omnes DD.supra quast. 29. pro
nostra lententia adducti. Legantur specialiter Valentia 2 .2.disp. 7.quast . unci . 6.q. 4. 6 4. Ouicdo controu. 8.Punct. 6 num. 8o. Gaspar. Hurtad. distur.'. di f. t OAscens, tunc Catholicum oppositum facientem , duplex committere peccatum, alturum contra Fidem, & alterum contra temperantiam. Ausonius in Amma Diana meo lideri contra ipsumin vereb Fides, num. i o. dicens , contrarium nullo modo esse admittendum, lege Me ipsum 3l.trin. I. distur. 1 ι u . 2 δ
qui alios non habet cibos. driιa seme , aue morbo urgetur, τι si iliis non vescatur, uni mam ages p
Egandum adhuc. videtur. Quia id videtur ex i l presse tenere D. Augustin. ut postea videbi
118쪽
sed oppositum Respondeo dicendum, posse in hoc casu vesti carnibus in dictis diebus prohibitis.
Quia eum dictus homo in eo vitὰ pericuIo constitutus illis vesceretur , nemo posset prudenter suspicari id facere dependenter ratione extrinseca significandi illis imposita, sed omnes deberent iudicare id agere, ratione urgentissimae necessitatis, quam habet comedendi carnes , ne fame, vel norbo opprimatur , ciura certissi nuun sit illis esse vesici riirum, Sc ad vescendum teneri, casu quo talis s-gnificatio illis iisti inesser. Hinc fit in eo casii, conustionem carnium non habere vim significandi saliam religionem , nec pro illo potitille illis rationcm signi imponi; haec enim tantum potest affgi
rebus , quae libere ex exceri,& non exerceri posIlint; non verb illis, quae necestario sunt exercendae : ridiculum enim esset instituere in signum huius , vel illius religionis respirationem hominis, quae sine morte vitari non potest. Deinde , quia cuin in his casibus praeceptum naturale sit carnibus vcsci, contra illud non ita praeualere potest iniqua Tyrannil cx , ut abstinentiam a carnibus , quia nomo certo moritutus cst,necessariam reddat. sic omninδ Ouie-do loco cit. num. 8 i. 8c antea VasqueZ l. a. disp.rsa. ωρ. s . Sua et de tegib. lib. s o. cast. IO. numer. 9. Salas ibi, i 4. dio. I r.-n. 26. Sc latc Petr. Hurtad.
Authores, qui asserunt,ticerc uti eiusmodi cibis, extra casum necessitatis praedictae, ad religionem Catholicam celandam , casu quo ex eius manifestatione immineret infligenda a Tyranno mors , de quo stipra ditiast. autecedenti. . .
An in eodem eas extrema neeessitatis , etiam
liceat Catholico vesci idolothyiis P
Egare videtur D. August. NH. is . ad Publi-i colam,quatenus ait,Ιdolothytum etiam in extremo vitae,esse respuendum, S moricndum virtute Christian.t.
Sed iuxta nuper dicta , Respondeo dicendum,
Etiam licere. Pri no , ob rationes quast. antecedenti pro nostra sententia traditas. Secundo , quia id constat ex facto Dauidis praecipientis panes sacros comedi a laicis,quibus huiusmodi esus erat vetitus, ut
constat ex t . Reg. P. a.dc exemplo Machabaeoruin,
qui die Sabbato bellum egerunt, in quo lege diuina erat prohibitum : qui tamen licite operati sunt ratione necessitatis grauiter urgentis : ergo, dcc. Sic U. tqucE,Hartad.& Ouicdo loe.cit.Arriaga dio. 2 2.seo. 6. in sine. Quia id probat ex Apostolo Paulo I ad Corist h. io. v Si docet, polle Christianum quidquid ei apud Gentiles apponitur, comedere.Vbi sua det ne interrogaret Christianus, an sit immolatum Deo,ne sorte inde generctur scrupulus aliquis. Addit Apostolus , si dicantur elle immolata , non debere propter alterius conscientiam comedi,ne scandalizetur,&c. Sic Arriaga. Legantur etiam Aigidius disp. s. b. t. a n. 3 . dc Oviedo π.8 .'
Ad Augustimim i quidquid alij sentiant2 dicendum cst, ibi Concitium dedisse , non praeceptum inlinitas Ie: Non enim dixit Augustinus, illicitum este tunc vesci Idolothyto ; sed melius esse ab illo, virtute Christiana, abstinere. Legantur Cornelius
peccaret Fidelis , sus comederet earnes vetitas , ab haretico Principe, vel ab aliis publica persona appositas, ad explorandum, an sit Catholicus'
REspondeo ut certum : Peccare contra praec prum negatiuum Fidei. Quia illa comestio verε esset negatio externa Fidei Catholicae r ergo. Sic Gasp. Hurtad. disp. 9.dissi o. docens, huiusmodi Fidelem peccare tunc duplici peccato , nempe &contra Fidem , dc contra temperantiam. Sic etiam AZOr. tom. .lιb. I. c. I 0. non ' .ut legi apud Ovied. quaest. . ad finem et quem citat, & sequitur Saneheκ lib. a. cap. 4. num. 2 s. ibi . At veriss est, hos non me. eare,nisi vel aliorum sit magna Ufensio, auι nisi exploretur, ct tentetur eorum religio, ainhoritate publica vel ιnda religionis nostra dehectus oriatur. Sic ille AEgid. di f. i s. b. 3.num. so. adiuncto num. 3 3. F gundea lib. i.eap. 6. in sine. Fili iuc. tract. aa. cap. 3. quast. . numero 8 . Trulleiach. lib. t. cap. r. δελ γ num. 2 4. Ouiedo controu. 8. punct. 6. in sine, dc alii
n eodem modo peccaret Fidelis, qui vesceretur dicris carnibus appositis ad explorandam
eius mdem, is persona priuata e
NEgare videntur Azor, Sanchez,Gasp. Hurtad quatenus expresse dicunt, appositas debere esse aut horitate publica. Et clarius id negat FagundeΣ loco eit. qui de probae sic : quia quando persona est priuata, & non occurrunt circunstantiae supradictae,nullum' peccatum est celare Fidem. Imoeolici esse peccatum abstinere a carnibus , quando scilicet non daretur obligatio confitendi Fidem , &ex abstinentia nullus secraretur fructus alius, qu in concitare in se haereticorum fit rorem cum periculo detegendi Catholicos. Ita Becan. cap. 9. numa . in Me. Huc usqtie Fayndez. Sed probabilius Respondeo. Etiam eodem modo peccare. Quia illa comestio carnis vere determinatur ad significandam professionem contrariam Fidei ; etiam si eius esiis apponatur a persona priuata ad explorandam illam r ergo. Sic lentiunt Algidius n. s O cit. adiuncto I s.casu ε. Oui edo n.8o.dum absolute quaerentes , an si aliqui mutud se conuenirent,& dicerent, videamus , an inter nos sit aliquis Catholicus, aut Papista, qui non audeat carnes come dere, Fidelis-ne, qui cum illis carnes comederet, peccaret contra praeceptum negatiuum Fidei 3 &respondent: Peccare. Ecce ubi absolute, de sine diastinctione Personae publicae , vel priuatae , nostram amplectuntur sententiam. Et merito quidem, cum nec coram persona priuata licita sit actio,qua positive negetur Fides.Legatur attente Duiedo num. 86. cit.in princistis, ubi expresse docet hanc nostram sententiam licet pro illa non ita bene citet aliquos atria thores. Et sic intellige quae passim diximus 3. 'tract. dio. a. quast. io. in sine. Verum est , quod in hoc calu posset Catholicus , aliq8ρ colore honesto quaesito, conaestionem carnis euitare, iuxta dicta a
119쪽
Disp. I V. de Externa communicatione cum Haereticis.
-ns qui cogerent Catholicos ad esum carnium, die prohibito, in contemptum legis Ecessa sica , possent istis ad euitandam atias mor- rem, vesci P
An Catholicus , qai videt Chri stum Dominum ab Haereticis contumelis a tiar; vel imagines conculcari SancZoram , teneatur, 8ublica confessione, fateri Fidem Christi ; etiam cum periculo vita e
Egat , si lius dis'. t s .sib. s. num 9 3. quatenus
De communicatione externa cum Haereticis
R Espondeo ut certum : Non posse, etiam casu, quo Catholici publicὶ contestarentur id se
fieri, ob sqruandain vitam , non in contemptum legis Ecclesiasticae .Ratio est. Quia , cisi lex Ecclesiastica , absolute loquendo , non obliget cum disi Crimine vitae , vi saepe diximus,obligat tamen quando imminet eius contemptus. Nam tunc ad minus datur obligatio naturalis, 3c diuina prohibens convcmptum iustarum legum : ac proinde moriendi potirata, quam illas contemnendi. Nec obstat illa publica contestatio , clim factum illud externum comeriendi esum prohibitum , prudenter adscribatur irreligioni,& infidelitati. Sic Petr.Hurta l. disp. 8.ioo. Ollicdo, de Adigidius ἰω. cit. Ec omnes Theologi. Legantur alia dicta a nobis Circa hanc materiam s.p. tract. F.di p. 2.ὸ q. 2O.
n litiIn si de rebus Fidei distulatio, si fiat animo scholastra e
Fide disp. 4 dc alij.l dicit, ad id teneri, quando sine graui periculo suo latum Fidei honorem possit rcparare ; secus
ali s. AEgidio fauet Palaus trin. 4. di fur. Ilu'. II. Respondeo ut certum: Teneri. Quia runc vere se trahitur honor Deo, non confitendo Fidem Christi: ergo ad id Fidelis tenetur. Sic expresse Aragon. a. a. s. 3. art. a.dub. 2. post a. conet. his verbis οι aliquis Chrest.inas audiret , Christum ab insidetibur contumeliis infel , vel sideret Crucem Domini , σut banctorum imagines conculcara, veldenique aduerteret, si taceat, ct Fidem non confiteatur , Infideles ereditsros Fidem non esse veram,aut alios Fideles, qui adseunt, auretendos esse . vera religione, proculdubio teneretur, etiam non interia rogatus, publicam sui eonfessionem facere, vι docet D. nam in hoc articulo. Haec Aragon. Rodris .ctiam I. tom.in 1. edu. cap. lis. apud Sanchium, apud Me Vero eam i 97. m. a. ubi infert siue sando mathos Christianor earuiuos , I entre ellos am uno mas nobie,
F Fabio , obligation liene se de confessar publicamente la He, onque sea eo manifesto petigro de la vi da. si adulerte . qua da saeonfessisn , esia costada la Meda los demas,s eallando et, peiuraran en ella. Sic ille
An licita sit etiam cum Catholieis disputatis de re Fidei, tanquam de dubia ρREspondeo ut certum, Minime esse licitam; segomnino illicitam. Quia disputare de re Fideis siue fiat cum Catholicis, liue cum Haereticis in dubitando , an sit vera, supponit animum haereticum rergo omnino est malum, ideoque prohibitum in Cone: Chalcedon. actione s.& a Leone I p st. 8.ad Mineianum Augustum. Sic expresse D. Thom. 2.2. quast. I O. yr. 7.in co p. per haec vcrbat Ex paria quidem diistulantis est consideranda intentio. Si enim dissut et tanquam de Fide dubitans , ct ιενitatem pidei pro eerto non supponen , sed argumentis experiri intendens . proculdubio peccat tanquam dubius in Ede , σinsidolis. Si autem disputat aliquis de Fide ad eonDrandum errores , vel etiam ad exercitium , laudabius. Sic Doctor Sanctius. Et cum eo omnes DD. Legantur Sancheae , Valentia, Becanus, & Arria galoco citat'. o L . .. .
An sit licitum , absolute, o secundum se , ais
putare de rebus Fidei cum Hareticis,
REspondeo ut certum , Eile licitat in , dc laudavi biles imo & saepe obligatorium. Probatur Primo ex Scriptura, Paul. ad Titum 1. ρι post eo , qM
120쪽
contradicunt arguerre. Deinde, quia id fecit Christus Dominus cum Pharisaeis. Dan. 3 . Stephantis cum Iudaeis. Act 6.σ τ. Paulus cum Graecis, & Iudaeis Act. 9. Et etiam idem secerunt eum Haereticis Sancti Augustin. Hieronym. & alii Patres. Necnon &ribatntinticos ad disputandum. Concilia , Nicaenum, r. ct a. Constantinopol. Florent . &Triditat . quatenus inuitarunt naere Secunia. Quia disputatio cum Hereticis,ex parte Catholici, est protestatio noua verae Fidci : Deinde ex parte ipfius Haeretici, cum quo agitur, nec non & ex parte audientium , potest esse utilis , ut vel magis confirmentur in Fide, si sint Fideles ; velut reducantur ad Fidem, si Haeretici , vel Infideles sint: ergo ex omni parte est licita. Sic omnes DD. Legantur citari.
verbis : Iunbiberasu quoque, ne cuiquam laicapersonalisera publie. , vel priuatim de Eda Catholica dioisia
νε, qui vero fecerit, excommunicationis laqueo innod tur. Quam excommunicationem non esse latam, seu ipso facto incurrendam, vel inferendam, communiter notant Doctores. Legantur praecipue Sanctim lib. 2. cap. 6. num. 3. SuaIez dil=κιat. 2D. scct. I. numero 9. Ouiedo controuers. p. punct. 7. numero 83. Arriaga num. i8. Acacius rom. I .verb. He,rest. 3 3 3.
Mn sit lietium docto Catholico disputare eum Haeretico adeo pertinari, ut nustam spem de sua reductione concipiat PREspondeo absolute loquendo, Non esse lici
tum. Quia talis disputatio, cum sit nullius stuctus, ut supponimus , est otiosa , ac proinde ex obiecto venialis. Posset tamen clle etiam mortalis ex adiunctis circunstantiis, veluti s Haereticus,cum quo disputat Catholicus , desumeret occasionem noua peccata committendi , quae ipsemet Catholi
An ad minus dicra di utatio cum Haretico pertinaci, o duro. ferra licita ,s licet non .
ei, altis praesentibus prodesset '
REspondeo : Tunc iam fieri ex adiunctis eir nristantiis licitam ; cum enim praesentibus disputatio esset utilis, desineret esse otiosa, & redderetur honesta. Sic expresse SanchcE, Suarcet, Ouiedo &Ρalao,ubi ita scribit: Ex circunstantiis autem, regulariter mortale eris : quia hareticus diffutara, obstinato animo, multa peccata committit aduersus Flidam, qua ex eharitate teneris vitare , nisi ob aliquam cauia jam grauem excusseris e, ct tunc iam dioutatio siet aeriis, etiam cum haritico perti ci. Causa autem gra
Fide confirmando , mreticis, corum aociam repria mendo , vel ad Fidem conuertendo : quicumque ex his
v I. An laleis sit prohibitum, iure positivo, de rebus Fidei publice , vel priuatim disputare PE spondeo tanquam certum, Este prohibitum iue. uicu/PGὐAbibemur,de Maeoticis in s. his
aliqui Doctores, censentes talem prohiam non comprehendere Laicos doctos, ; tantum. Ratio eorum : Quia cessante
fine legis , cessat & lex : atqui finis huius prohibitionis desumitur ex desectu scientiae , & doctrinae, quae communiter in laicis contingit: ergo hoc , in laico docto cessante , cessabit in illo prohibitio.Ita tenet in primis apud Suarium , Glossa in dicto cap. uicumque f. Inhibemus, verb. laica. Sed licet verum sit,quod quamuis in principio, quasi dubitanter,perlateor, exponar indoetos, ut aduertit ipsemet SuareΣ, in fine tamen oppositum absolute tenet, dicens ad id tenendum,sufficere, ita esse scriptum. Tenctit tamen exprcsic Cauet. a. 1. quast. io .art. 7. dub. .s ibi Banne et & Petr. Ledesina tom. 2.sum.rract. I. cap. 3. concl. i s. ibi: Lo tercero aduierte Cayetano, que A eιsUtar es hombre docto, I que tune latras, podra distu-rar, san forma mente, primipalmente en eas de neeessiari Perque la raeon de Ia tu es , que los fetiaresco nmente no lienen tetras, para dispatar eon Ios he
tamente con palabras, sino tambien con escriptor , comolo hieto et Rude Aglaterra Henrico octauo. Haec Le-dcsma cuius opinionem expresse fatetur Sanchez, esse probabilem. Et merito, cum post illum, expresse illam tueantur Granad S tract. t s. disp. s. num. F. y s. ubi respondet argumentis Suarij oppostum sentientis. Petrus Hurtado disp. ssest. . s. 24. Reginald lib. t . num. . Acacius resol.3 3 3.numoro I.& alij apud ipsum.
Sed probabilius Respondeo comprehendere Omnes laicos,etiam doctos : ac proinde illi quantumuis docto licere cum haereticis de rebus Fidei disputare. Ratio est. Quia ius absolutε, & indistincte, ut vidimus , de laicis personis loquitur : ergo omnes comprchendit. Nec obstant argumenta contrariorum, ad quae dicendum est, minime cellare finem legis in praedicto casur quia non innititur indiuiduo casu accidentali, sed illis , qui communiter contin sunt: atqui laici frequenter sunt indocti: ergo. Sic docent Glossa eis. verbi. arca. in sine,ut bene vidit Sanchea cunde mathillam citat Fagund cet Obι insta pro parte contraria SuaveZ dio. 1 o. sect. t. num. 9. dicens sed rigide Joppositum elle omnino improbabile. Dominicus in
