R. R. Fr. Leandri De SS. Sacramento ... Quæstiones morales theologicæ, in septem ecclesiæ sacramenta. Cunctis opus perutile, in duas diuisum partes ... Pars prima 8. Quaestionum moralium theologicarum in decem decalogi praecepta, pars prima, & in ord

발행: 1678년

분량: 543페이지

출처: archive.org

분류: 그리스도교

321쪽

Disp. III. Osficio, quod recitan due

Usim sis ani iam diuini πιθ. Sic ille. Cui adde

apud ipsum Dianam , Valentiam , Azorium , Regi- ο κ e ω τ m V Vli

iuxta Breuiarium alterius Religionis' AFfirmat Martin. 1 S. Iosepti in sum.lom. i uib. a.

tr. 6 do oratione, n. I 9. per haec verba: Aunquetos Frailes Menores esto obtigados a redar el tisicio diuina par et Breuiario Romano, ero como parece por et Compendio denuestros priuilegios, verb. Osfetam diui num,t .4. los concedio Innocentio m. que por raeton delcamino, o de Otra justa causa Puedan reVM con otras, opor se solos,por et Breuiario de Otra redo; I que con socvtvlau con su obligaciono se Privilegis no sa reuocadopor Pιο R. Ita ille. Cui videtur consentire Di na P. I l. tract. I .resol. 8. in sine.

Sed ego elarius Respondeo dicendo, quod adhuc dato, quod tale priuilegium non sit reuocatum per Bullam Pij V. minime possint illo uti Religiones, quibus per Sedem Apostolicam est prohibitum alio, quam proprio Breuiario , polle uti, ut iunt Religiones S. Dominici, dc B. Mariae de Monte Carmelo, ut habitum est supra q. . Imo idem dicendum cst de aliis , quibus per suuna statutum est idem cautum. Quia nulli ex omnibus istis prodesse potest dictum priuilegium, ut de se patet.

Av ad minus casu, quo quis ea reat greuiario Romano aut alio, ad quod adstringitur,t Usit licite recitare per aliud quodcumque reprobatum, quod prae manibus habeι ρD Espondeo ut mihi certum, Non solum posse il-cite,veruin etiam ad id teneri. Quia in hoc clien- tu ex praesumpta voluntate Pontificis licite potest uti tali Breuiario i ergo ad id ut adimpleat praecep tum recitandi tenebitur. Sic cum aliis videtur sentire Diana fart. 9.rrare. 9. Osol. 21. in ne, quatenus liaec ait: Notandum est hic obiter, id quod asserit Crou scrs in Reg. Diui Damisei,c.3 se Z. Lubi sic alta. Elian

circa Horas Canonicas putarem peccatum committi ab co , 'ui illas negligeret obtentu defetum Breuiary Ro

mani, si aliud ad manum b.ibeat. vel habere possit. Oblia santur enim Fratres primo ad inficium divinum , δε- snde ad modum eius, quod posterius , si non possint implere , Privi autem sic peccant si non implent. Ei ideo Metiit Escobar ubi supra n. s. quod si demiat Breuia

tum Romanum,poterat, imo. debet recitare per aliud

vprobatum , quod ργ manibus es , GT qui Potens non est totum inficium recitare per Romanam , σήPotest

Gitare Raa' aliud Rγeuiarium approbatum, quia est bre. Dius, satius erit per hoc recitare, quam a terum omittere.

prium Areuiarium tuo careati teneretur mi alιo Breuiario πρrobato. Et ratio est auod praeceptum iuris commuianis de recitando diisino ostio obligani Regulares addidi s Choros prauiter cuit ιι inque yra Pepto recitant e. ehoc, aut ilio Breuiario, teque praeceptum posterius cedit priori. Sic ille tom. I. ixa t. s.cap. 8 ea. r. qu p. 9 nt,

R. P. Leand. in Decalogum.

An quonam Pontifice fuerit primo Romana fBreu rarium editumst

Espondeo Prim, suisse editum a Pio V. ut con stat ex eius Bulla incipiente : Quod a nobis, posita initio Breuiatij.Deinde a Clemente VIII. recognitum,ut patet ex eiusdem Bulla,quae incipit: Cum in Eictem. Et tandem cum Hymnis nouis ab Vrbano VIII. reuisum,iniunctumque omnibus, ut ita hoc nouo Vteretitur, ut qui haberent illud Pij , vel Clementis,eo possent uti, illudque vendere: at in posterum imprimerentur semper noua , cum sacultate, delicentia Inquisitoris, vel subi is non sutrit Ordinarii, sub poena excommunicationis latae ; quae omnia constant ex ipsiusinet Bulla incipiente : Disinam Psalmodiam.

An qui Breuiarium nouum Vrbani potest emere, ad ιd teneatur ρREspondeo,ut certum: Non teneri. Quin etiam, si domi Breuiarium nodum quis habeat, poterit is soluere pensum Oiscis ex Breuiario Pis V. vcl Clementis VIII. Quia dum haec extant , firmittuntur. sic Tamburinus lib. a.in Decal. e. s. β 2. n. b. ubi addit, Quod nec serupulum iniecit cuidam qui Ada ulmum cum Treuiario pis Ictei Clementis, ct Horas cum Breuiario Vrbani vel ontra, recitabat. Et multo minus eis qui poenitentiam de recitando aliquoties inficio iniunctam a Consessario , semel ex υno, semel ex alio persoluebat, iam enim semper legitimis Breuiariis utebatura Sic Tamburinus. Et benc.

An licite psit quis uti nouis breuiariis, impressis v. g. Parasis , cum sola approbatione supremi Consiliν Regis, non vero Iolus toris, vel OHdinari, 'REspondeo, polle. Quia pumice Romae venduntur dicta Breuiaria, illisque utuntur passim. Sic Tamburinus loς.cit. n. Quia iam inquit j usu receptum est alicubi, facultatem imprimenai haberi a dicto supremo Constio , quod idoneum solei virum deputare ad libros approbandos. Quare tune vel non sunt recepta leges quibus iubetur se libros apyrobandos a Remona Ecclesiastica, vel non deest eiusmodi approbatio, quis ex tua introduEla consistudine eensetur Ordinarius deputare eos ipsos , quos Regium Consilium deputat rquam praxim Roma ipsa comprobat , chm fassim eiusmodi libri Roma palam vendantur. Sic illeι

An Episcopus p ii dissensere cuχου suo subdito,

ut omisso proprio Breuiario, ad quod teneIur iuxta aliud priuatim recites e S gat absolute Th. Sancti. Iib. 7.conse. 2.dub. aed

322쪽

Tract. VIII. me

r ιγt Na a r. at post publicationem talis Breuiarir noquit. Ratio, quia antea tenebantur Clerici recitare iuxta formam a suis 'iβοῆι Prasexam, cr ideo poterant Episeopi ct suas mutare leges, ct circa eas dupensare: ae modo temettur omnes lege Papa sic lege, quam Epi-eopus nec mutare, nec dispensare potest. Ita Nauarr.eq. Quando cap. I l. num. 27. 28 .ct 20. Hucusque Sanchez. Alij contra dicunt, non posse per se , absolute loquemdo: bene tamen in aliquo casu occurrenti,&concurrente iusta causa. Quia communiter lolet harcpotestas esse concessa Epistopis in his Ecclesiasti is

nes ipIum Filii uc. trast. 23. eap. 6. n. I 86. Reginald. Armilla, Tabiena, dc alij. Trullench. etiam lib. r. in

Sed ego clarius Respondeo, Posse quidem dispensare Episcopum cum suo subdito, ut relicto proprio Breuiario, recitet ossicium, iuxta sormam alterius Breuiari j in uno vel alio Occurrente casu , iusta causi concurrente, quam concurrere posse valde dubito : non tamen polle dispensare permanenter, aut absolute, itavi quis possit semper, & pro suo arbitrio id facere,quia ad primum concessa est secultas Episcopis , non vero ad hoc secundum , cum ad id minime possit moralis necessitas occurrere. Sic credo renere omnes DD. pro sententia secunda adducti. Inu, de Sanchea id,& non aliud velle, dicit Pellietarius loe. citia ubi idem docet esse tenendum loquendo de Praelato Regulari ,respectu strorum subditorum.

An sit licitum aliquid addere Breuiario Romano, tanquam partem diuim injej. R Espondeo,ut certum : Quod non sit licitum, sed

ad minus peccatum veniale. Quia contrarium statuitur in Bulla Pij V. initio Breuiari j 'apposita,his verbis : Statuentes Breuiarium ipsum nullo tempore mutandum, vel ei alιquid addendum, vel detratindumessa. Sic omnes DD. praecipue statim citandi.

Qv Es Tio XXVII. An etiam sit peccatum mortale quidquam etiam paruum, tanquam portem diuini Offij, Breuiario praedi sto addere 'Mgat donacina dii. I.q. .punct. I. n. 2I. docenS, non esse mortale , nisi addatur pars aliqua notabilis : Ouia paruitas inquit) materia praeisis aliis circunstautiis, semper a mortali excusat.Sic ille, & scinam trullench. . I .c. 7 da. 3Α. d. I. s. nccnon apud Ausonium in sum. Dianae, isi b. Hora Canonica qualiter recitanda,v. I. Dianap. s. Vict. i. resol.64. Qui uterque citat pro hac parte Palaum tom. 1. dissul. 2. Punct. 2. n. i s. sed uterque male,ut infra. sed probabilius Respondeo, Ei se mortale aliquid Breuiario Romano addere, tanquam perpetuo duraturum,quamvis sit minimum. Sic Suarca lib. . e. I i. non a s .ut citant Diana, Ausonius, Trulleiach, Pa- laus) v. i s .& Fili iuc. tract. 2 3 .c. 6. q. I i. n. O . quos citat,& sequitur hilaus Oe.ci .v. i s. his verbis: Imo crederem esse poccatum mortale , si vel minimum adde res,vel detraheres, animo ut in per et uum sic duraret.

Aia licti respectu diuini offici3 illa sit minima pars, ct Ho ris canonicis.

leuis additio . ve diminutis , non est tamen leue , sed graue , istam minimam partem ritui Ecclesia quas ριν-petuo addere, vel diminuere. Tum ob usurpatam Inrisdictionem, tum ob introductionem noui ritus , ct cnit νω. Sic SuareΣ , &c. sic Palaus Male ergo illum citant Ausonius , & Diana pro contraria parte. Sic etiam Tambur. lib. 2.in Decal.c. s.f. 2. n.7. BaslaeuS Iom. 2.verb. Hora Can. 2.n. I 6. Qui etiam citat Palaum pro parte opposita : sed etiam male.

QVA sTIO XXVIII. An δει is faceret praecepto recitandi, qui ossicium

diuinum n notabiti quantitate modo explicato additum reciιaret pN ' Egandum videtur. Quia praedicta mixtio facit, i ut non sit eadem formula ossicij, sed alia : atqui obligatus tenetur recitare iuxta formulam in Breuiatio praescriptam : ergo non satisfacit praecepto recitandi. Et ideo sic sentit Tamburin .n. .ibi: uι addit aliquid diuino inscio , nisi animo mutandi ritum addat, satisfacit ; quia additio sine huiusmodi animo non mutar substantiam instod , quod iam totum recitari supponitur. Ita ille. Sed probabilius Respondeo dicendum , quod quamuis sic recitans peccarer, propter additionem; satisfaceret tamcn praecepto recitandi : quia vero recitat totum quod praecipitur , etsi aliis precibus

mixtum.

Ad argumentum autem neganda est maior : quia moraliter loquondo,non est alia forma,quia non debet censeri illa addere ut partem diuini ossicij, sed quas per accidens. Sic Palaus loc. eit. & ex illo Di

An etiam peccaret mortaliter, qui non modo permanenti, sed in tali casu , ex deuotione indiscreta, adderet aliquid in icto diuino,v.g. commemorationem alicuius Sancti, vel ac quam antiphonam, cst similia PREpondeo dicendum, quod tunc secluso scandalo , vel contemptu , lollim esset veniale, ob parilitatem materiae iii re non graui. Sic Suarcncap. I 3. est.tto, π. Is .Filii uc Ioc.cit.& Trulleiach n. s. Bonac. n. 2 I. ubi sic ait: Addo etiam illum a mortal excusari posse, qui aliqua occasione, non ad mutandum ritum , sed ex deuotione indiscreta aliquid addit ex. g. curaudo , ut in choro aliqua commemorario fiat, ubi non est facienda, aut si curet decantari Hymnos , vel Antia phonas alicuius Sancti, qua in Breuiario non continentur, Vel quondo recitanda non sunt, ct hoc multo magis excusebitur in priuata recitatione. Sic ille.

V AE s T I o XXX. An peccarct mortaliter, qui ex proprio capite omissis lectionibus , quas Breuiarium dicere praecipit, alias loco istarum ex eodem bre

uiario substitueret '

Espondeo dicendii, quod is peccaret mortaliter,& iuxta Suarium , ex duplici capite , nempe dc

323쪽

Disp. l Il. De ossinio , quod recitari debet. 231

Ex mutilatione,& ex monstrosa additione. Quia tali Stiarcet, loc.cit.ὶ id quod loco alterius additur , non potest ellὰ pars ossicij,cum ex auctoritate non fiat: nam illa coiri positio pendet ex institutione,& institutio ex potestate , & consequenter non potest sup-ylere partem omissam, cum non sit pars,nec ad ODficium Ecclesiasticum,quod nomine Ecclesiae dicendum est,pertineat. Sic SuareZ lib. q. c. I 3.n. I S. EX cuius doctrina constat, quid sit respondendum casui proposito Angelo Mariae Verri celli,tenore praesenti : An videlicet possint in Choro cuiusdam Mon sterii legi lectiones secundi Nocturni manu scriptae, a Sede Apostolica non approbatae, tum per multum temporis fuerunt lectae,& postea per aliquod tempus intesmissae,an possint resumi,non obstante Bulla Pii V. Et respondet,quod non. Et bene. Tum quia Pius V. reseruauit approbationem diuini ossici j Sedi Apostolicae: ergo & dictas lectiones. Tum quia Sac. Congregatio, approbante Urbano VII l. 3. Aprilis

I 6 18. damnauit tanquam abusum recitationem Officis non approbati a Sede Apostolica , sed quando

consuetudo tanquam corruptela S irrationabilis damnatur, tunc neque tempore immemoriali praescribi potest : ergo. Sic ille,qui latc id probat tom. i.

Fq.morat.tra T. 8.q. 3 I. per totam. Igitur ex doctrina

Suarij peccaret qui in Choro dictas lectiones lege

et cx duplici capite,ncmpe & ex oti,issione,aut muti latione Omcij,& additione monstrosa,sed Ego claxius dico,quod cx monstrosi additione.& ex omissionE etiam esset mortale, si omncs mutaret lectiones ; sccus si duas, aut tres , quia tunc lino cliet veniale ob paruitatem materiae. Legantur diccnda a nobis diθ. q. q.

Q V AE S T I o XXXI. An sit peccatum inter unum, or atierum PDL

sumptum, vel at quo erudito seriam tingua vulgari in compositum. decantare ZAFfirmat Palud. n 4.dist. ν s. q. a. art. a. ubi spe cialiter loquitur contra eos, qui cantant Mostela in festis. eantus t ait) non debet esse tragoe- dicus , cap. Cantantes, dist. 9 a. ne audientes ad lasei-Μιampotius quam ad deuotionem excitentur, quod est contra finem orationis. Sic ille. Sed ego clarius sic Respondeo Primo. Si Mottet uiu,& cantus sit indecens, vel ratione materiae . quia est res profano,vel ratione soni, quia est laicus, vel valde saecularis, ut solent esse Theatrales moduli, ct sentica, tunc Motietum sic cantare, semper erit peccatum mortale nisi alias materia si leuisIinia,quia trinc veniale erit θ quia est magna irreuerentia , &ideo prohibitus talis cantus in aιcto cap. Cantantes.. Respondeo Secundo. Si Mot tutum , aut alia, quae Cantantur, sint pia, & deuota , & cantus grauis , &prouocans ad deuotionem, nullum est peccatum illa

intermissicere partibus officii diuini. Patet. Quia id nulli bi est prohibitum , nec est per se malum , nec alienum , consuetudine Ecclesiae , etiam primitiuae:

Qv aes o X XLII.

LAn qu: utuntur Breuiario Romano, teneantur recitare extra Chorum Psalmos poenitentia- R. P. Leand. in Decalogum.

Ies Offitium Defunctorum, Litanias, CanII- cum Graduum, O cium paruum B. Mariae AF sirmandum videtur,eo quod in Rubricis dicti

Breuiari, cauetur in aliquibus diebus esse dicendum Canticum Graduum, in aliis Officium Defunctorum,in aliis paruum B. Mariae,5 c. ergo ad id tenentur qui Romano Breuiario utuntur. Ita tenet Lublinus Dominicanae familiae in Sum. verb. Hora Canon. n. i I. per haec verba : Vκando igitur rarium B.Virginis dicitur secundum Ecclesia eonsuetudinem, ad istud tenentur, qui etiam ad Horas canonicas tenentur.Tabiena verb. Hora Can.n. i I. Haec ille. Sed ut certum Rospondeo, Non teneri ad haec recitanda extra Cliorum , sed adimplere suam obligationem recitando sollim Ossicium maius illius diei. Quia Pius V . sic expressit in Bulla,quae habetur initio Breuiarij. Sic fere omnes. Legantur SuareZ lib. . de Horis Can .c. I 3. ct eodem tib. 4. non 6. ut leges apud Trulleiach P c. 1 f.π.7. Sanchez lib. 7. consit.c. a.

non a 2.ut leges apud Palaum ) Nauarr. de Orat.

Qv Es T ro XXXIII. - satiem recitantes in Choro Breuiarium

Romanum, tenean Iur ad rectranda praedic a

Ossicia in Ecclesiis, ubi nusta unquam fuit

consuetodo ista recitandi 'REspondeo adhuc ut certum et Non teneri. Quia obligatio dicendi dicta officia etiam in Choro dictarum Ecclesiarum , simpliciter fuit ablata a Pio

V.& sub eonsilio relicta: ergo. Sic omnes DD. praeci- puc nuper adducti. Legatur praecipue Leander q. 2.cit.conel. 3. ex cuius doctrina colliges,quod nos Religiosi SS. Trinitatis , qui ex vi Regulae tenemur recitare juxta morem Sanctae Romanae Ecclesiae, minime obligamur , adhuc in choro , ad Ossicium aruum recitandum. Imo nec potest introduci con Auetudo , quae ad id sub mortali obliget.

An ad minus teneantur dicere Ospcia praedicIa in Choro istarum Ecclesiarum,ιn quibus ante Pium V. tam erat consuerudo ilia dicendi 'REspondeo etiam ut certum : Teneri ad dicendum solum officium paruum B. Virginis, eo

modo, quo erat consuetudo, & secundum quod talis consuetudo obligabat. At vero nullo modo tenebuntur ad Psalmos Poenitentiales, vel Graduales, vel officium Defunctorum ; licet antea fuerat consuetudo haec omnia officia dicendi. Plia ita voluit Pius V. vi coiistat ex eius Bulla. Sic etiam omnes DD. Legamur citati quast. 3 a. praecipud Suar. c. M . n. 8. ii bene aduertit, quod haec immunitas a dic obligatione , extenditur ad omnes, qui uti debent, vel desacto licitὸ consorinantur , Breuiario Pij V .in ritu recitandi mam sicut suscipium onus ab ipso impositum ita etiam gaudent levamine ab eo

dcua cuncesso. Lcge etiam Pellietarium ubi fur. Qui

324쪽

2 3α Trach. VIII. De Horis canonicis.

etiam notat , quod illi Religiosi qui eo quδd non ealce operis,st p. q. ract. .resel. 19. dc alii supra Cit.

de quo dubio egimus χ.ρ. tract. 6.di .i 3. q. φ . Nec utuntur Romano Brentario, ex consuetudine tenentur recitare praedicta ossicia in Choro , minime teneantur ad illa extra Chorum, si ei non assistant.

An omittens recitare Litaniri in die S. Marei. er tribus diebus ante Ascensionem Domini. peccet mortaliter 'NEgat Diana 2. p. tract. I 2.resoL42. reserens pro se Carolum Macig. Vasquium , Molsesiumque. Quibus sobi insta addimus Homobonum, Philiberis

Fundamentum eorum est , quia obligatio recitandi Litanias diebus praedictis, inducta videtur sub consilio,& ex deuotione, non autem sub praecepto. Sed probabilius iterum Respondeo, Peccare mortaliter. Quia haec specialiter praecipiuntur in eodein Breuiario Pii V. & ideo nullo modo intelliguntur comprehensa in eiusdem Bulla , quoad illam indulgentiam. Sic jam Diana p.4.tract. 4.rest. 226 .LeZana, Palaus,Tannerus,Gauantus, Suarez, Bonac. Si linvius, dc Trullench, quos omnes citauimus pro hac parietari. χ.tras. 6.ds. 3. q. 3 2. Quibus nunc addo Thomam Tainburin. lib. a.in Deeat. c. s. 6.1. N. I 3.

quamvis dicat oppositum elle probabile. Fili luctum

tom. 2. traft. 13. cap.7. n. 14 3. Legatur Bonac. dirist. . . iunct. I. non 3.Vt leges apud me in impressione Lugdunensi num. 13.

Quas Tio XXXVI.

An item peeeet mortaliter, qui secanda die μ- membris in icium Defunctorum omitteret pNEgarunt quidam , quos tacite refert Molfesus

tiam esse probabilem licet probabiliorem opposi- distinctio Rapnaelis aliquid valet, cum Rubrica Breuiari j absolute tam de bona, quam de deprauata

recitatione agat.

Qv EsTIO XXXVII. An sit monale recitare Osticium publice in

Choro Ecclesia Latina,lingua Graca, vel He

braa, aut vulgari, veluti Hispanica, aut Italica REspondeo ut quid certum : Esse mortale. Quia

Certe magna praeberetur populo scandali occasio , si publice in templo Latino Psalmi in lingua

Graeca, Hebraea , aut vulgari decantari deprehende- Lentur. Ita tenent Suarea lib. .e. .n. 8. Qui bene id probat loquendo de recitatione in lingua vulgari. Palaus dis'. xlunia. 2 .n. I .Tamburinus lib. 2.in D c cc. s. f. a.n. I s. st 36.& omi S communiter. Qui

idem dicunt , si priuatim quacumque ex dictis lininguis ossicium , Latino recitaretur , intentione mu tandi ritum, nam id & per se est graue , & graui rex prohibetur Pio V. in sua Bulla.

An etiam esset mortale, Os icium diuinum Itis ἀgua vulgari sug. Hispanica,aut Itati Priau tim sne aliqua causa repitare fNEgant aliqui DD.sentientes, sollim peccare ve

nialiter recitantes ossicium vulgari lingua,casia quo id fiat sine causa ,secus alias. Quia ossicium diuinum recitare hac vel illa lingua , nempe Latina. et Graeca,vel Hebraica,vel quacumque alia vulgari,nihil interest quoad praecepti substantiam,quae iri significatione verborum consistit,& eadem est quacumque lingua:ergo quoad satisfactionem substantiae praecepti, & restitutionis distributionem sum iacienter satisfaciet, qui quacumque lingua vectiacet. Solum igitur peccaret venialiter sic recitando , eo tam , aperte fatetur Tamburin. loc.cit. n. i . ubi ait quὁd contra usitatum Ecclesiae morem id faceret. Sic sic: Probabilιus est obligationem vetere,quia tune a Bonac.di p. I .q. 3 luna. I.n. i s. & Escobar a Corro pars in sest illius diei. N Wgere tamen plures autuia tract. de Horis, . 4. 6.1. n. s. quos citat,& sequitur mantinuantes illa ad DFest illius diei partem perti- Diana, P. s. tract. 7 .reset. 6 7 .vers. Limitanda, licet Ponere. Confirmant, quia Pim R. absolutὸ liberat Sa stea,vers. Quid ego sentiam , se corrigat. eerdotes a priuata recitatione O , Defunctorum. Sed longe probabilius Respondeo : Esse pecca Mares Rubrica illorum dierum nihilominus illud os tum mortale etiam priuatim,& extra Cliorum Ho flesum , ct Litaniad imponat, quid vetat asserere, eam cis Canonicas lingua vulgari recitare , si id saltem es mere directivam, non vero praceptiuam e Non pos sine causa fiat. Quia inquit Diana loe.cit. qui lingua Italica, Dei vulgari divinum racium recitarat , licet satisfaceret pracepto recitandi, quia quoad substantiam

omnia verba recitaret, peccaret lamen grauiter ; quia

sina diffensuione mutaret antiquissimMm , ct comu unissimum Fretem Uum , ct ob hane causim Concita Trident. se . 22.c. 8.ct Canone 9. decreuit, τι Missa non vulgari lingua celebretur,ct iure optimo in Indicasonem, quia sic notatum est in Breuiario Romano. Sed Iibrorum prohibitorum Uas Biblsorum vulgari lingua an hae additio, vi obligatoria in priuata recitatione ad eonscriptorum interdictus est. Sic Diana : & bene. Egressa sit, dignum est examine , ct quid consuetudo in etiam Baldellus in Theolog. Morali, tom. a. lib. 3 is hae re obtinuerit. Haec Raphael. di0.2 t. num. 13. Tamburi nus lib. 2.in Decal. cap. 3 Sed iterum,ut certissimul a fere Respondeo, pec- g. 2.-n.is. & apud illun. Suareet sic lege, non Saneare etiam mortaliter. Quia certissimum krh est, cer) lib. . eap. 7. nam. 8. de Bellarm. lib. a. de Verbo quod ossicium Desunctorum sit pars ossicij illius Dei, cap. I s. ct i 6. quos authores non ita be

diei,ut benc SuareZ c. 21.eis.n. 8.σ 9. Bonac. Dc. eis. ne citat Palaus , qui magna ex parte hanc nostrai n. 12 ers. Dixi in restonsione. Mia . p. q. vltima in tenet. Tenesi etiam Sa verb. Hora Cano rca , nu-

um a probabilitatis meta hanc sententiam excludere. Ita ille. Iuuat eriam hanc partem Raphael de la Tor-re,quatenus dubiam illam iis verbis relinquit: Aliqui

dicunι , utentes Breuiario Romano teneri priu.ερὰ ree stare , praeter Horas Cetnonicas, Uicium Desianctorum, secunda die Novembris. Item Litaniast cum precibus an-Aexis , in die S. Minci, ct tribui diebus ante in sen

325쪽

Disp. III. De oscio quod recitari deberi

mm i o. his verbis : Potest quis priuatim omium dicere

singua qua velit, ut Graca , aut H braa : et si ego, vi Vulgari dicat,non facile admiserim. Sic ille. Trullenchetiam lib. t .in Dua c. . Lb. I 4. n. i o. Qui ramen ma te citat Bonacinam pro hac parte.

Quaeso o XXXIX. aes Tro X L. An saltem vacaret culpa, etiam leui, si quis

interueniente justa causa, recitarer priua in Angua Graeca,aut Hebraica Horas Canonicas sta' i ς sit mortale , in iam Laisam , μου D Espondio tanquam certum , quod tunc vacarer

. V ν - , omni culpa, etiam tum, dummodo intercederet

eo a priuatim a Latino , qui tenetur ad tiones adductae ab Authoribus prImae , de secundae Preuiarium Romanum, recitari P sententiae,quaestionis antecedentis. Sic ipsi a fortioruEgat absolute Diana, dicens nec venialiter in L hoc peccare,his verbis r Dieo secundo.Recitando diuinum ossicium, vel Psalmos rabraica,vel Graea lin- Iu , etiam sine via Musa, non solkm satisfieri pracepto, sed etiam nutam eommitti peccatum. Ratio est , quia Sacra Scriptura semper habitasti, his linguis,non vul-g ribus, nempe Hebraa, Graeca re Latina.Sancti Apo- soli , qui per tortim terrarum Orbem Sanetum Euan gelium predicarum, his tantum aribus linguis serisserunt, cum tamen haberent donum linguarum. Recte itaque dixit Emman.S. verbo Horae Canon. n. IO. quodpρtest quis priuatim rarium dicere lingua , qua vetiti

τι aut Hebraea I eis ego ut vulgari dicat, non facile admiserim. Ita ille. Et ego. Huc usque Dianλp-ι. p.rrassi . . rest. ε .Cui addo Lublinum tom. I.

Αlij docent, non esse quidem mortale recitari a Latino ossicium,etiam sine ulla causa, lingua Grae

ca,aut Hebraica; esse tamen veniale,quia sine causa ceret contra consuetudinem Ecclesiae Latinae. Ita Bon cina di f. i. . .punct i.n. I s.ver Dixi. nyeς--re Irauιter,quem citat, dc sequitur Tamburin. Γλa. ira Deca c. s. s. 2. n. i 7. ita dicens: Dixi,ad aliquem

bonum finem , nam hoe non inιrecedente , merato doceι Bonac. non vitari veniale,quia ut cure hest contra con

Iuttudinem Messa Latim , quamoti qhia es in re acci dentaria, est de qua no valde laborare Ecelsa credatur quando priuatim sit,imiser solum reretur. Ita ille.Ne non Mallet. tom. t. Malleatione io. Bra teu 3 s. - Sed ego probabilius Resp. Este mortale, a Latino nui tenetur ad Breuiarium Pii V .seu Romanum, ORficium diuinum lingua Graeca,aut Hebraica , nulla interirentento iusta causa recitari. 'λδ. Quia qui Uune causa nicetet,vere censeretur ut ait Palaus JEcclesiae Romanae ritum,& inorem parvipendcre, cum illum suae particulari deuotioni postponeret.Sec dor Nam svi bene Baldellus)qui reiiciatur ad Breuiarium Romanum , δι ritum Romanae .Ecclesiae , omnino

renentur seruare sormulam,& praescriptum illius:emgo negari non potest,quin sit magna audacia,& gravis culpa,s quis relicto idiomate Breuiarij Romani, Icciret ex 'iiovis alio idiomate, sibi tantum bene vis . Tertio. Quia sicut non vacaret culpa graui , si quis ex proprio ingenio, & soliun pro suo arbitratu

notabiliter in secrificio Milla mutaret vestes sacras quoad solum colorem,& formam et ita smiliter non acaret,qui mutarit in Horis Can micis solium idio-naa , & omnes terminationes , in ios verborum: sic Baldellus disp. 1i .cir.n. a 3. Palaus dist . 2. yu cf. a. V. t 4.'inlla ncs I b. i c. . dob. l . n. ro. alii tamen .irat pro hac parte Bonacinam , ut vidimus. Λ. P. Lean . in Decalogum.

mutare, unumque pro atio aduertenter re-

ἔβre, occurrenie Justa or honesta causa 'A Ffimant nonnulli ex Doctoribus,quos lato ca

Sed ego vi probabilius iterum Respondeo , Non esse peccatum, adhuc veniale. Ratio est. Quia praeceptum de recitando officio , jam seruatur quoad substantiam ,ergo si modus , hoc est recitatio, juxta formam praescriptam pro hodie, cum causa urgente,& justa non seruetur, nullum admittetur peccatum. Sic tenent communiter Authores. Et in primis San- Chuz tom. 2. consiluib. 7. e. a. dub. 23. n. a. his Verbis rRecitare feme ast iterum, raro mAtando qualitatem

Μοθ,absque ea a , est tantum feceatum veniati , ct ex Iusta causa nusta est peccatum, ut si occurrat nece inrepentina stadendi, Iradicandi,vel legendi, vel recitandi cam agroro .vel defesso, ste. sic ille. Tamburinus

eum sormidine scrupulosa, in quastionib. AIoralibu

absque vrgente causa, longius in breuIus o ffcium permutare, recitando v. g. de Sanctif a Trinitate, eo die quo recitandum erae de Dominica , aut de Feria 'ΑFfirmant quampluri ini Doctores relati a nobis

ubi supra 1. y.tract. 6 di'. ix.q 2 .docentcsabsolute esse peccatu mortale sic officium sponte,& sine causa permutare,& ideo nec satis facete praecepto. Limitant tamen nonnulli hanc doctrinam,dicen tes Omnino esse vcrum , nisi alias permutatio non fiat ex contemptu, aut ossicium permutatum sit aequivalens in quantitate, vel krε illius diei, aut si semel aut itctum id fiat,quia tunc inquiunr,n Onet sit . mortale,sed veniale tantum .lta Suar. Nauar. Rodri-

ueet, Satichez dc alij ibi citati. Quibus addo Tam

Sed probabilius iterum absolute Respondeo, Elle

Peccatum, sed non mortale , sed veniale tantum, si absque vrgente causa ossicium permutare. Quia qui sic recitat, vere adimplet praeceptum quoad substantiam, licet deficiat in modo , cuius desectus se tum est venialis. Sic siluester, Caieto Armilla, Peadraeta , Victoria , Metina, solus , dc alij plures ci- . tati ii nobis loco euato , Legamur ibi pro hac opi nione adducta ,δc nouissime Verri cellus , qui loco. citato . nam. Is s. Hanc tenet sententiam , 3c me - V 3 chaio

326쪽

Tract. vi II. De Horu canonicis.

re i

An etiam liberaretur amor Iali, qui occurrententiqua urgentissima causa, recitaret priua lim de Resurrectιone, ea dιe qua juxta Rubricas Breuiam recitare debebat de Sancto aliquo, aur de feria oceurrenti pMgant communiter Doctorcs, docendo minimὸ posse liberari , mortali illum qui adhuc urgente qualibet causa , sic ossicium rccitaret. Quia Omnino cinquiunt in deficeret in notabili ossici, quantitate , imo & qualitate, dc consequenter non satisfaceret plenὶ praecepto recitandi, & ideo peccaret mortaliter. Ita tenent authores prosequenti referendi.

Sed certe probabiliter Respondeo dicendum, quod recte pG ita quis in aliquo occurrenti casu recitare ossicium de Resurrectione , ea die , qua de aliquo Sancto, aut de seria recitare, juxta Rubricas, debebat . absque incursu alicuius culpae mortalis, imo nec venialis, sed potius cum magno merito. Probo patenter exemplis. Nam in primis, si quis casu fortuito careret Breuiario Romano,& si s mc- moriter sciret ossicium de Resurrectione,non dubito quin satisfaceret praecepto recitandi, recitando de Resurrectionis ossicio. Imo potius credo ad id teneri sub culpae grauis reatu. lyrobo hoc ex supra dictis quast. ai. Nam casu , quo quis careat Romano Breuiario ad quod adstringitur, potest licite , imo &tenetur recitare pcr aliud quodcumque approbatum, quod prae manibus habet,ut pro certo docuimus lor.eir. ergo similiter qui careret dicto Breuiario, de memoria haberet quasi in alieno Breuiarioὶ ossicium de Resuricctione,de illo recitare teneretur. Quia ut bene loci eit. praeceptum iuris communis, quod de recitando ossicio datur, praeualet praecepto cuicum inque recitandi de hoc, aut de illo in particulari ossicio : ergo qui hoc nequit adimplcro, ad illud prius

renc bitur.

Sit secundum exemplum. Si quis tota die equiraret , quo tempore nequit uti Breuiario J de sero accederet tarde ad hospitium nimis defatigatus , quapropter nequiret sine graui incommodo recitare onficium ocim in lectionunt , bene tamen trium ,. ruricabs ae dub; o pollet, inad & teneretur ad illud ossi

cium, L iam esset ex approbatis Vnum. Patct, tum ex

ratione'nuper allata. Tum etiam , quia quis primbinlisatur ad ossicium diuinum, dc postea admodum eius:ergo si modum non possit implere, bene tamen substant,am,ad id tenebitur: igitur demus,quod praesitus itinerans non posset sine graui incommodo re- .citare aliud longum ossicium, nisi id Resurrectionis bretie,illii d ccrte posset,& teneretur. Trina denique, quia satius est , quod quis recitet aliquod ossicium approbatum , de ad quod aliquo tempore t nempe tempore Paschae j tenetur , .quam nullum, quis hoc non videtat: ergo satius erit in dictis casibus ossicium de Re irrectione. quam nullum recitare. Praeterea, fatigatus naitiis ab itinere excusatur, apud Omnes, a praecepto Ecclesiastici jeiuni j: ergo ii sortiori excui bitur a minori obligatione recitandi determinatum ossicium nouem lectionum, si nequeat sine graui incommodo illud recitare : ergo bius loco poterit recitare ossicium trium lectionum ; ergo si potc it, ' de hic nunc tencbitur, Rursus. Si quis infirmus Sacerdos, non valeret Missam dicere de Dominica Palmarum in ipsa die, valeret tamen dicere Miltim breuiorem, nempe Votiuam de Passione, aut de Cruce, absque dubio non solum pollet, sed teneretur, si alias non esset alius Sacerdos a quo Missam audire posset: ergo similiter in casu, quo quis ob infirmitatem grauem non ponset sine nimio dolore, aut dissicultate recitare ossicium longum nouem lectionum, alit de seria, pollet tamen officium huiusmodi trium lectioniim, posset certe,imδ & teneretur, cum illo quoad substantiam satisfacerer praecepto. Sic a sortiori tenebunt D D.

mox citandi.

QVAESTIO X LI v. qui non frequenter, sed raro recitaret asseque urgenιi causa Osfium de Resurrectio

nei etiam esset immunis a peccato mortali ρAFfirmat noster Ludovicus , Conceptione in uia

eou 6.ubi postquam n. i s .cum Guiniparo Andrepano di xisset,esse omnino falsum asserere, non mortaliter peccare illum , qui singulis diebus totius anni rectraret ossicium Resurrectionis , eo quod verissimum illi cst,peccare mortaliter illum , qui in Quadia gestira, de Hebdomada Sanct1 c quasi hae non includeremr in Quadrasima; recit iret de Re lurrcctione. Quia .valde dissonum inquit est intentioni Sancta Marru fi cclesia , qua tune Domini nostri Passionem re-prasentat. m. idem dieos in Aduentu quis de Resurre- .

si ove recitaret. Sι enim Ecclesia his temporibus Christi Domini Aduentum, ct ipsitu Passionem ct mortem re-praseulat, quis non videt, valde dissonare , tunc dicere: Surrexit Dominus vere, Allelura. Vnde hoc non ideo

e ii mortale, quia parua s lege quia magna quantita , formaliter loquendo, ossicio detrahatur ; sed ob radictam in signisitatione dissonantiam,se. Igitur post hoc

ab illa νι certum suppositum,n. 12.quarit, qualis, s qua ta coutinuit M . vel consuetudo , sterat iove in recitando scio Resiurrectionis Dominica, excuset a mortali qua

do absque ea a factum contigerit ρ ct Respondet dicendo, hoc ex Ruscatione, G cx temporis qualitate fore pensandum. Unde a Pasinite Resurremonis usquι ad Aduentum exclusiue,st a Natiuitate Domini usque ad Septuagesimam, qui recitaret bis in Hebdomada Φcium

Resura in ionis ct exeipio festa solemnia θ non illam ad

mortale peccatum condemnarem , nee similiter ad restitutionem aliquam oblitarem. Hircusque noster Ludov.

Sed vi mihi certum , Respondeo P=imo is dato quod non sit mortale recitare bis in Hcbdomada ossietum Resurrectionis , ab illius Paschate usque ad Aduentum , & a Natiuitate Domini usque ad Septuagellinam,nec erit tale profecto recitare toti cs in Hebdomada aliis temporibus,nempe in Aduentu, aut Quadragesima. patet: Quia si id esset mortale, o ideo force quia esici valde dilibmun intentioni Ecclesiae, quae his temporibus Christi Domini Aduentum,& cius Passi em rcpraesentat,dicere : Surrexit mininus veνe ara ira : atqui dissonantia haec noncst ita grauis, ut constituat culpam mortalem in eo,

qui priuatim dictis temporibus de Resurrectione

recitaret : ergo. Minor probatur.Tum quia non disi sonat recitare in Aduentu, 3: Quadragesima de onsolo Sanctissimae Trinitatis , aut Corporis Christi adhuc publice in Ch* o, siquidem ex Indulto Pontificis nobis,& aliis Religionibus id cst ciuissum: ergo a sortiori non ita distonabit recitare priuatim

. . ' dustis

327쪽

Disp. t I l. De officio, quod recitari delet.

dichris temporibus , de Resurrectione,ut sit mortale; P ζQr, Rcita ex parte ditionantiae eadem cli utriusque . T rim etiam,quia in Quadragcsima recitat unirrata D. Trim etiam,quia in Quadragc in Mersalis Ecclesia de Mysterio Incarnationis Domini, etiam si ciusmodi f stiuitas incidat in fricbdomada Dominicae linassionis , in quo nulla inuenitur dilib Marata a et ergo si aliqua inuenitur in recitando priuatim Co tempore de Resurrectione , omisso Astelva, ori Potest esse ita grauis, ut constituat reum culpae

mortalis. PT aeterea, multoties, tempore Paschatis recitat

etiam Ecclesia de dicto Incarnationis Mysterio, nec quid distonat: ergo nec contra recitare priuatim zmpore Aduentus , aut Quadragesimae , de Resur- Cchionis Mysterio , sic valde erit dissonum , Ut sit

mortale.

Deinde,omni tempore, exceptis nonnullis octa-Vi S, aut Hebdomadibus,aut diebus festis , dicuntur Mi ilae votivae de Sanctissima Trinitate, Sanctissimo Sacramento,de Spiritu Sancto,de Sancta Maria,&c. Cum Orationibus, Praefationibus,& aliis cocernentibus ad dictas festiuitates,ut patet ex Millati Romario et ergo si in hoc nullum reperitur inconueniens, Ruid magni reperitur in priuata recitatione Resurrectionis a Igitur ex parte disianantiae temporum, minime erit graue recitare in Aduentu, de Quadragesima priuatim de Resii trectione : ergo si absque graui culpa posset quis, sine urgente caula, recitare his in Hebdomada per annum de Res h rectione, itare pollet in aliis temporibus. Respondeo Secundo , si non est mortale recitare de Reuirrectione bis in Hebdomada , nec erit prosecto recitare saepius. Patet Primo , quia non est rario cur bis liceat, de non ter, aut quater. Secunde: Z ita juxta doctrinam nostri Ludovici, non idco est mortale recitare de Resurrectione,quia magna quantitas ossicio detrahatur,led quia magna est in significatione dissonantia ossiet j tali, vcl tali tempore soluti: atqui haec ratio non militat, si quis recites per annum hoc est , extra limpiis Aduentus , dc t uadragesimae de Resurructione; ergo si bis in i, bd mada, absque graui culpa recitari potest , tunc poserit prosectb similiter ter, quater, & saepius. Tertio: Quia discinantia,quam facit recitatio ossicij de Resurrectione in Aduentis adhuc, vel Quadrage lima,

Cum sat priuatim , non videtur ex ccdcre culpam Venialem, ut constat ex nuper dictis , necnon 2. p. νη ct .s. di'. I s. quasi. a P. se 18. ergo eodem modo

philosophandum est in his, ac aliis temporibus.

recitare sine urrenti causa , Os tum Resurrectionis eo die , quo iuxta Rubricas Bre-D μνιν recstandum erat de feria, vel de Sancti nouem lectionum pNEgatiuam sententiam , nominatim contra Caramuelem , dc contra me, tuetur Pradiis tom. 2. c. ID. I. 7.ιi n. I. per haec verba r stitiam arburantur

Dii fieri prae pro , si data opera dieatur qualibet die insic uni bretissimum totius anni , De si dicatur feria

A. Cinerum,uel feria 6.in paras eue , aut Dominica in Rumis Palmarum, Nicium Resurrectionis. Ita Caramuel ιn Leae. Diui Benedicti ἀψ.ios. n. I dust. I Oo. n. i s 8 . Cuius verba rcfert Diana p.7. traft.

3. Miseest. rest. . oc licet dicat,quod in praxi dif-

ficulter consuleret; tamen tandem cogitandum rea linquit. Ex professo huius sententiae probabilitatem obtrudere conatur Leander de Sanctissimo SacramenIU N m. 2. traei. 6 .dist . I s. q. t 8. s tege a 3. Per totam. Rucm etiam transcribit Diana pari. Io. tra 2.11. Miscest.resol. I 6.1n medio. Et adeo leuiter eum impugnat , ut videatur ei conuenire et ait namque , Echaec omnia dicta est e volo secundum mentem supra dicti Leandri: nam ego iterum doceo opinio nem , quam olim docui. Nullamque aliam proponit impugnationem. Merit δ tamen omnes, qui de hac positione montionem secerunt, eam vi improbabιlem rc jiciunt. Mc- minerunt autem non pauci. In primis r . T homas quodlib. 3. art. ι ιλ. lege 2 9.)pro magno absurdo ha-bct,quod in tempore Passali quis cerei Osicium DO--nica Passionis. Similiter Soto lib. Io.de Iust. quest.

multi docentcs , eos qui sine Papae dispensatione recitarent per Breuiarium Cardin. Sanctae Crucis,non satisfacere obligationi recitandi Ilotas Canonicas , non solii in postquam per Bullam Pij v. est abG gatum, sed etiam ante illam : quia propicr nimiam breuitatem fraudabant ossicium in quantitare notabili, quae ratio a sortiori in nostro casu vr- get. Ita Pradus , qui & citat pro hac parte Suarium, Filii ucium , Dianam, Palaum , Raphaelem de la Torre, k alios, ex quorum doctrina suam sie

Quia si quis Dominica v. g. adragesinae in Ordine Praedicatorum ossicium Resurrectionis defraudaret in magna parte ossicij,quae sero aequi ualeret quatuor Horis, squidem in Matutinis Quadragesimae dicimus decem de octo Psalmos , Sc nouem lectiones,& in Prima nouem Psalmos, de Symbolum Fidei Quicumque,cte cum autem in Dominica Resurrectionis in Matutinis solum dicantur tres Psalmi, dc tres lectiones,& in Horis solum tres Psalmi sine Hrmnis , de vel sculis , fere dimidium defraudatur ossicium , nullus autem Catholicorum usus est dicere , quod Per totam Vitam defraudarem edictatem ossici, , est sol cura peccatum v niale rilla ergo positio est falsa de impracticabilis. Deinde , quia non licet , sine Papae aut horitate- quod obligati ad Horas Canonicas dicant Ometum aruum B. Virginis, aut eius Rosarium , quando

cituit, 3c possinit Horas Canonicas recitare , dc quemdam oppositaim docentem audio merito puni tum a Fidei inqui litoribus. Et tamen magis est contra finem diuini cultus,quod in diu Paralceucs, vel' in die Natalis Domini dicatur Ossicium Resurrectionis , quam quod quotidie dicatur Ossicium B. Virginis , aut eius Rosarium quindecim mysteriorum rquae preces in quantitate sere aequiualent ossici x Resurrectionis: ergo magnum absurdum est admittere , quod satisfacit obligationi dicendi Horas Canonicas , qui per totum annum recitarer ossicium: Resurrectionis, siquidem quotidie recitare ossicium paruum , vel Rolari, mysteria Ecclesia consueuit,re Pontifices hoc consuluiit, dc promouent magnis concessis indulgentiis:quotidie autem recitare ossi cium Resurrectionis est inauditum,& s publice fieret, e stet scandat i materia. Haec omnia Pradus. Sed an omnia bene , infra videbis. I enent rursus nouissime hanc partem Pater Ada-inus Burghaber centur. i. casuum conscieπt. casu I 6.

ubi ait , oppositum nullam habere probabilitatem. Tum quia communis D D. contrarium docet. Tum

328쪽

2 3s . Tract. V III. De Horis canonicis.

quia hac canonicarum precum immutatione contravniuersalem Ecclesiae usum inordinatio committitur ita grauis , ut opini illa uniuersim inducens, nullo rationabili fundamento niti possit. Ita ille.Cui adde Patrem TincredumG Relig. rras . l .lib. 4.di P. I . q. 1.n. i s.quem etiam citat, di nouissime sequitur Diana diro i .era i . . refot 16. probans hanc paricinsic. dia licium Resurνectionis est ita astixum isti tempori, oe habet tantam mutationem a solita forma si-eiorum , ut quid peculiare videatur, non posse communi regula adiuuari,s ideo pater,nec posse tempore Pasicha Resurrectionis diei oscium Pent.eostes , s e contra, quia illa forma in his diebus cum talibus Psalmis, An-t phonis,se.videtur de substantia. Et eos Atur exemplo Missarum, nam aliqua refissa possunt diei infra an-nκm, non autem Missa de Dominica Palmarum, de Hiaria III. a IV. Hebdomada Poenose , quia ita fiant illis diebus assea,ct addicta,υt in aliis dici non posui cergo sie dicendum est de ossicio Resu ectionis. Haec Diana. Qes & citat Palaum, Tamburinum , Hermanum, Pelligarium,' Suarium, Hieronym. Garciam,Verri- cellum , & Paulum Velle jo, de alios. Affirmativam tamen sententiam tenet expressὸ Carnnuel locis.supra citatis , nec non nominatim contra Dianam in fheologia fundamentali, Fundam. I g. I 2. r. I mo.docens quod ille, qui dedita opera

recitaret semper ossi ira Resurrectionis,adimpletet praeceptuiri d: uim Ois iij secundum substantiam, &deficeret quoad modum,& ideo peccaret venialiter, non mortaliter. lmi, addit, viros occupatissinos licite, & laudabiliter id facere posse. Probat hanc sua in sententiam Primo , quia qui de Resurrectione recitat, vere implet substantiani praecepti: ergo non committit in recitatione culpam

mortalem.

Respondet huic argumento A damus Burghabervbi supra , negando quod per talem recitationem

impleat substantiam praecepti : quia sinquit ) ossi

slum Paschale moraliter non aequi ualet officiis aliis per annum. Sed certE nequit negari, nisi erobabiliter soluin,quod antecedens argumenti Catamuelis sit probabile : quia tale esse, I ex ratione,& auth ritate probauimus 2. parIe, loco citato i legantur ibi dicta. USecundo probat Caramuel ex praxi virorum Doctorum & piorum, inter quos connumerat sapiensissimum,& piissimia maximi que Suarium,quem singulis diebus de resurrectione recitasse aestumat,&ratiocinatur. Certe , si hoc fictuin probaret verum hic Ruthor , probarsi' cervi essicacitcr hanc partem

osse probabile,& mihi valde profectb. Sed proh dolor i quod verum esse,constan er negam ex societate lesu eius Doctores, Pelli Earinis tran. ioAst Monia

easium eonfitent .casi r6. ubi ait fabulosum esse quod hic inhor de Suario refert. Nertio. probat Caramuel. Quia licith, aut saltem absque mortali potest quis dicere ossicium alicuius

Sancti loco fetialis, ut et lain nos cum Diana m. a. ν ra. ii. resol. t. dc aliis usque ad Is. Doctoribus, vi

n. I τ. Amito 2. doc limus 2 ρ t act. 6. λ' i s. q. 27. ergo absque mortali poterit & Resurrectionis. Respondet Mamus loc.cit. Primb. Quod multi valde probabililas rimant anticedens , sed hoc ego libenter adinitto,sesquid inde 3 Nonne est probabile oppositum Assirmant omnes sere. Ideo Seeundo respondet negando paruatem, quia in mutatione prima ossicli moraliter adhuc semiatur praeceptum, non verb in ossicio Resurrectionis, Sed certὸ adhuc haec responsio non excedit metas probabilitatis.N ari enim probabiliter potest,quod in recitando. oiasio Resurrectionis,non seruetur praeceptum quoad substantiam,adhuc moraliter,ut ex , nobis dictis 2.

p.loc. cir. constat. Vnde

Eso iterum Respondeo dicendum, quod vel probabile sit dicere , solum esse veniale communiter,®ulariter loquendo , recitare, sine urgenti causa, osticium Resut tectionis, ea die qua juxta Rubricas Breuiari, recitandum erat de seria , aut de Sancto; vel non si probabile, quod possit quis absque mortali dicere ossicium alicuius Sancti , loco ferialis.

Haec responsio probata manet, & saris, a. partis tract. 6.ὐθ. i eam docet Suarius ibidem citatus. Qui aperte negat probabilitatem huius ultimae propositionis , ne cogatur concedere probabilem esse primam. Ita etiam cum Suario sentit Palaus tom. 2. itf. 2.ρ-ct. a. in fine,ut haec eius verba dicular. Ait enim sic : Item si Oerum esset te tantum esse obligatum recitare fecundum quamlibet formam Breuiar' Romani,

ct non secundum formulam contingentem quolibet die,s ti faceres ossicio reeitandi, fl uirium dieas dι Resurrectione quolibet die quadragesima Dominica por an- .

num. Consequens autem dumo videtur , cum totum istud ostium non aquivalear matutinis Precibus alterivi diei.

Huc usque Palatis. His Doctoribus addo etiam Pel

ubi aperte docet,concella prima propositione nostrae responsionis,necessarid concedendamelic secundam. Ita enim fatus: Quod autem probabilius m mutationemosciorum communiter non excusari a peccato mortali, Probatur. Tum quia Ecelsa nonpreeipit solum recitationem osseu in genere,sed etiam in particalari, nimiis rum, ut tali dia tale ostium retitetur : tum quia alias possiet quis toto anno dicere oscium Resurrectionis, dcc.

sic ille: igitur ex discursu istorum trium Doctorum, eorumque assensit,clare sequitur, quod vel probabilest,solum esse veniale,communiter loquendo,recitarcsine urgetnte causa de Resurrectione eo di quo r citandum erat de seria,aut de Sancto ; vel non sit probabile, quod possit quis absque mortali recitare, communiter loquendo de aliquo Sancto,illa d :e, quo crat recitandum de feria,aut de Dominica, ram quasi

per euidentem consequentiam unum ex alio sequiatur, Ut bene argumentantur citati Authores. 'Nec obstant quid argumenta , quae contra nos

congerit Pradus ; quia ii quid obstarent , debebant

ostendero claia,nostram doctrinam esse improbabilem,quod certe non faciunt, vi facile demonstrabi

mus.

Ad Primum ergo desumptum ex aut horitate S. Thomae quodlibeto 19. smon ly. ut leges apud. ipsimi Pradum 2 ubi ait, absurdum esse tempore Pasebali dicere ossicium Dominica Passionii. Respondco, quod per verbum absurdum , intelligat incongruum δac si diceret, incongruum esse, tempore Paschali ossicium Passionis dicere. Hoc cuidenter patet ex contextu articuli, ubi S. Doctor sic loquitur : Rationabiliter enim institutum est , ut diuissimo-dὸ Deus laudetur secundum congruentiam temporum, ct locorum ; ct ideo sicut in ossiciis divinis exsoluendis Obseruanda est congruitas Ioel , ita etiam congruitas temporis, qua quidem Obseruari non post si oportisti imitngere amittenti, quoa Horas dicereι, quasom sit. Forte enim in Completorio diceret , Iam lucis

orto sedere , ct in tempore Paschali diseret ossicium Domini a Pasonis, quod esset absurdum , ct ideo non videtur esse iniungendum ei, qui omisit diuinum Ni-eium , quod rar easdem repetat, sed aliquid ad diuinam Iaudem pertinens , puta vit dicat septem Psalmor, se. Hucusque D. Thomas. Ex quibus verbis

329쪽

- Disp. l 1 l. De officio, quod recitari debet.

d inoc clavius eonstat verbum, absurdum, sumi a San- Ad si eundum dicendum, quod OAcium Resurcho Pro inconae: uo. rectionis ita est assixum illi tempori, sicuti ossicia

R Od euidenter confirmo ex mente eivs Sancti. Pentecostes,& Sanctissimae Trinitatis,& Assumptio a m o, quia codem modo loquitur Sanctus Doctor nis , &c. sunt suis temporibus assixa, plus minusvcιdς Coa gruitate loci, ubi exsoluendum est Orictiun & ideo sicut de his festiuitatibus potest quis recita-Diuinum, aC de congruitate temporis : atqui nullus re tempore seriali, sine urgente causa, solum admit-d mi auit ivvoetalis illum, qui in loco indecenti pri- tendo veniale, & urgente, absque illo ; ita & pote-M tim Officitum Diuinum dixit, ut diximus r. p. rit de Resurrectione. Uerum est,quod grauius pec-2 3. quast. 26. ergo nec damnauit San- caret qui de hac festiuitate ossicium diceret,sed hoc us illum mortalis qui incongruo tempore dice- intra limites venialis. t. confirmationem de exemplo Missarum , Reia . S cundo. Quia qui tempore Completorij dicetet pondeo Primo , illo ad summum probari, non posse Primam cum Hymno , Iam sucu orto odere,cte. mi- , absque graui culpa dici ossiciuria Resurrectionis iii nimε Peccaret mortaliter,ut om ies Doctores, nullo . Dominica Palmarum,& reliquis huiusmodi hcbdo-ς CQPto , fatentur : ergo nec qui tempore Paschali madae seriis , quod omitto. Quia nos non dicimus; diceret ossicium Dominicae Passionis : patet consta luentia, quia eadem est in utroque casu incongrui--s temporis , ut aperte fatetur S. Doctor. Terrio , si quis iniunctam sibi poenitentiam reclearidi ossietum ae Dominica Passionis,quod omisit, adimpleret tempore Paschali , minime peccaret mortaliter , ut est notum, & euidens , 8c tamen di- Cit S. Thomas,quod esset absurdum : ergo ly abGr--m,in praedicto casu de quo loquitur ipse Sanctus

incongruum debet accipi.

Adseundum dicendum, quod ille,qui in die Dominica per a num,aut Quadragesimae, recitarct OR ficium Resurrectionis, d fraudarct quidem magnam

partem ossicij,quod juxta Rubricas Breuiari j debebat recitate, non tamen ossicii , quod recitat, cum

intcgre illud dicat; quod sussicit,ut adimpleat prae Ceptum quoad sustantiam , licet deficiat quoad mo, dum, ac proinde venialiter solum, etiam casu , quo Lepissime per totam vitam de Resurrectione recitet:

quia ex hoc solum colligi potest , quod plura committat venialia.

Ad Tertium libentissime concedo , quod obligati

ad Horas Canonicas non possint , sine Papae authoritate, dicere loco earum , Ossicium paruum B. Virginis , aut eius Rosarium: nego tamen consequetitiam , nempe quod non possint absque mortali dicere ossicium Resurrectionis ; differentia namque est clarissima,& adeo , ut valde miret illam non vidisse Pradum. Ossicium enim paruum Beatae vir finis , non est Ossicium concessum a Pontifice adatisfaciendum , adhuc semel in anno, praecepto re citandi : bene tamen ossicium Refiirrectionis , ut Constat ex Breuiario Romano , I quo est concessam per totam Resurrectionis Octauam , & ideo poterit quis multoties , sine mortali,illud recitare, & adimplere praeceptum quod ad id habetinon vet4 ΟΚ-cium paruum B. virgitiis, de minus eius Rosarium, etiamsi haec recitantibus concessae sint magnae In- quod possit quis,absque culpa graui,recitare de Resurrectione, omnibus diebus , nullis exceptis ; nam de hoc nolo habere quaestionem , sed posse communiter loquendo, saepe saepius , quocumque tempore anni, nempe in aduentu, Quadragesima , & post Pascha, & Pentecostem , de Resurrectione sine incursu mortalis recitare. iod certe infirmat Acacius March.de Velasco cx Dominicana inclyta familia quatenus soldm damnat de mortali illum qui toto

anno de Resurrectione recitarct,his verbis : La sentencia de Caietano no se at rene a negιtr Solo. io la tengo por ta mas probabie: pero no me areuo a admitir se Pecado mortat, ne se PMeda todo et ano revar et osscio, como se rex a en el tiemps P.squaι en nuestra , Religionde Predicadores, eon selos tres Psalmos ,' tres lectones en Matines, cte. Sic ille rom. 1. Sum.vob. Horas G nonicaε,reset. s 8.n.s .Secundo, Respondco dando ante eedens,& negando consequentiam. Disparitas est

quod Milia ex se est publicum opus,non ita recitati ci de qua disputainus ut ad aliud propositum ait Taburinus lib. 1. in Decalet. f. a. n. I 9. Deinde Misis de

Dominica Palmarum,de Feria III. IV s κ. ime, &de Sabbatho hebdomadae Sanctae ita habent aliquid speciale, de peculiare a sexum dictis diebus , ut constat ex contextu illarum, quod non possint diei abiaque mendacio in aliis diebus, nisi omittendo aliqua

verba, seu orationes , dc addendo alia , quod cst magnum inconueniens , quod minime reperies in recitatione de Resurrectione ; nam de illo sicuti ha

betur in Breuiario rscitari potest omisso Atili statantum, si id in Quadragesima fieret.

Igitur, iterum quod pari. a. dixi,repeto, te dico; quod ego in facti contingentia non auderem OH cium Resurrectionis , sine causi urgenti, recixantem lethali culpa damnare bene tamen veniali quod sussicit, ut quis a recitatione tali abstineat nec consilium praeberem cuipiam , nisi casu , quo vel causa valde vrgeat,vel scirem,quod alias nullum dulgentiae;nam id ad propositum,valde per accidens officium recitaret. Melius est, ac iecurius, aliquod est, ut clarum est videnti. Addo ad superabundantiam,sententiam Sapientissimi Emanuelis Sa , ver . Hora Canonica, num. 3. concedentem id quod adeo dissicile videtur Prado, ait enim sic : nesit reci tare σι tum dicat saltem Rosarium , seu Coronam , ut vulg o anel πιών. Sie ille. Ad Argumenta autem Agarai Burghaberi,& Dianae : Respondetur ad primum negando , oppositam seia tentiam nullam habere probabilitatem , habet enim aliquam , cum habeat aliquos Authores pro se , necnon & rationes satis probabiles, quae videri ossicium , etsi breue, recitare a quim nullum.

An qui in tu Militer, aut ex negligentia ἐου- quirendi recitauiι unum Os ium pro alio, teneatur sub culpa, saltem veniali, repeιere

Non teneri repetere, aperte docet Angelus M

ria Verti celli in qq. Moral. tract. s. s. 6. n. I 32.

possunt apud me ast tras. 6. di . t h. q. 18. ad quas citans Suatium pro se , his verbis : Qui inculpabili- minimὶ respondet Prado , quod debuerat euidenter ter recitauit unum ossicium pro alio, aut ex negi, illas falsitatis conuincendo,ut sic merito dicere pos. gentia inquirendi,nullum peccatum admittit,si non sit , nostram sententiam est ' falsam, & iinprachica- repetat: nam non est intentio Ecclesiae cum tanto

330쪽

238 Trach. V. I II. De Horis canonicis.

de Religione, om. 1.lib. .cap. 1 3. Haec Angelus Maria. Qui certe non bene omnino citat Suarium pro se, vi docent haec eius verba : ait enim loc.cit .n. IS.

Sic deinde quoties haec mutatio fit ex inaduertentia , quamvis non si inuincibilis , sed culpabilis, non videtur culpa grauis ; nec tenetur quis iterum Matutinum repetere, vel quid simile , quamvis si Officium omissum esset notabiliter maius , nccessarium videatur aliquam compensationem facere, si potest intra eundem diem,ut si pro Matutino D minicae dictum sit ossicium Sancti, deberent addi, saltem cx nocturnis Dominicae, nouem Psalmi , ne tanta pars ossicij omitteretur. In aliis vero casibus ordinari E iactura est leuis , & ideo si mutatio jam inuenitur in aduertenter facta,& culpa leuis censenda est, & non manet obligatio illam emendaudicum nouo graui onere sintellige incommodo. Hucusque Suarcet. Qui ut vides, licet dicat non manere in dictis casibus obligationem repetendi ossicium; addit tamen , manere aliquando addendi aliquos Psalmos, &c. scd clarius, 3 probabilius Respondeo. In dictis casibus , licet possit interuenire quandoque culpa leuis , orta ex negligentia inquirendi ossicium , ut in hoc bene SuareZ, non tamen tenetur quis adhuc sub leui culpa repetere ossicium , ut probat ratio Angeli, nec addere Psalmos quosdam,ut putat Sua reZ, casu quo Ossicium omissum fuerit Dominicae ;quia rcvera integrum ossicium Breuiarij recitauit, nec quidquam ei defuit.

QVAEST I o XLVII. An ille qui ex errore , de festo duplici, aut δε-

miduplici,die proprio non recitauit possit de eo recitare prima die non impedito ossicio

nouem lectionumPNEgant aliqui Doctores docentcs, debere omit-tcre eo anno dictum Festum duplex , vel semi- duplex. Ratio cst , quia onus Ossici j est obligatum

illi dici : euolante ergo dic, euolat lc onus. Deinde quia alias perturbaretur nimis saepe ordo Breuiarij. Ita Quilia lauaduenas tom. l. t. I. 8. singul. 9. quem citat,& sequitur Thom.Tamburinus lib. 1. in Decal. c. s. q. 2. 9.Tamen addunt probabile esse,& tutum polle dicto die non impedito , recitare de Sancto omitio, qui de probant ratione mox adducenda.

Sed probabilius Respondeo,Non solam polle, sed

ad id teneri. Probatur utraque pars nostrie assertionis ratione, quam adducit Tamburinus ad probandam primam. Quia Sancti, de de illis Recitantes, habent ius , ut recitetur eiusmodi ossicium duplex , vel simiduplex in eo anno: ergo non sunt eo priuandi sine ulla sua culpa : atqui priuarentur, si de illis non diceretur in toto illo anno ossicium: ergo non solum potest, qui ex errore die proprio de illis non recitauit, sed tenetur,ne laedat illorum ius,

alio die non impedito rccitare. Confirmatur ex solutione argumentotum in contrarium. Ad primum enim dicendum , verum esse,

quod onus OKeij sit alligatum illi diei, sed non ita

ut non possit transferri, quando dies est impedita, ut constat ex Breuiarij Rubricis,atqui in nostro casu, obliuio,aut error,est impedimentum,ne recitetur de tali Sancto proprio die : ergo eo ablato , debet citari alio die non impedito, ut sic Rubricae o seruentur Breuiarij.

Ad secundum negandum est, quod ex hoc Breis

uiari j ordo , aut eius Rubricae turbentur ; quia potius obseruantur, si ossicia omissa re itentur,ve constat ex Rubrica de transtat. Festorum , & praxi Ecclesiae. Sic sentit clare Trulleiach lib. i. in Decal.

uari potest hie.

An qui contra hodie ex errore recitauit de Fe

sto, de quo debebat die sequenti recitare, possit proprio die .sequenti iteram de illo ro

citare 'AFfirmant aliqui. Eo quod Festum possidet proprium ossicium eo die : ergo non deber omitti Ver errorem ante factum die praecedenti. COntur , quia absonum esset, dum omnes recitant de Sancto,de Feria , vel de Sancto simplici recitare: ergo potest de illo iterum die proprio recitare. Ita

Quintanaduenas loe. cit. singui. quem citat, & Videtur sequi Tamburinus loc. cit. q. s. n. O. quamVis dicat oppositum non esse improbabile. Tenet etiam Villat . i .Paract. 14.dist . i 3. n. 3. de Pelli Earius Ioe. cit. vers. Dtibitari hoc loco.

Negant vero alij dicentes . non posse iterum de illo Sancto in suo proprio die recitare , sed debere tali die priuatim recitare illud ossicium, quod deberet recitari, si tale festum non esset. Ratio est, quia inusitatuin est bis de eodem Sancto idem OH cium recitari , & praecipue cum jam Sancto factum sit satis per illam veluti anticipatam solutionem, unde licet Sanctus possideat contra alios,non tamen contra me, tui iam solui, & licet sit absonum,si hoc fiat in Choro, vel Milla c ubi sic fieri certe negandum est in non est tamen absonum si fiat priuatim. Et id esse probabile aperte fatentur Tamburin. de Pelli-

zarius.

Sed multd probabilius Respondeo , Non solum

posse, ut ait prima sententia , verum etiam teneri. Quis re vera Festum habet ius ut de eo die proprio recitetur, atqui hoc ius non amisit ex eo quod quis ex errore de illo iam forte Sc culpabiliter j recitauerit: ergo tenebitur iterum proprio die de dicto sesto recitare, ut suum ius illi tribuat, ac reddat. Confirmatur haec nostra responsio argumentis factis pro sententia prima , nani revera illam omnino probant. Nec obstant argumenta eorum , qui oppositum

docent. Nam ad primum dicendum est primo. quod non est omnino inusitatum in Ecclesia, ut bis de eodem Sancto idem ossicium in eodem anno dicatur, ut constat de Sanctis illis qui cum Octauis recitantur , ac de illis, qui ex priuilegio Apostolicostinet in Hebdomada, aut mense celebrantur. Secunde, , quod non est usitatum , ut bis de eodem Sancto consulto ac scienter, dc sine indulto idem ossicium dicatur, bene tamen quando semel per

errorem contingit.

Ad secundum negandum est , quod per recitationem illam anticipatam factum fuerit satis Sancto , quasi per anticipatam solutionem ; quia tunc non habebat Recitans debitum de illo recitandi, cum nec Sanctus haberet adhuc ius usque ad troprium diem venientem, ut de illo Ossicium diceter. Debet igitur iterum proprio die de dicto Sancto recitare, ut soluat debitum, quod tunc contrahit

per ius,quod ad id Sanqua habet. Confirmo nostru

dictuma

SEARCH

MENU NAVIGATION