장음표시 사용
261쪽
ducendi in foetu qualitatem talem, qualis ipsa est intentionaliter, vel illam cujus ipsa est species , vel illius rei effectum , omnis species esset productiva sui obieehi, vel esse. ius sui obiecti ; tam enim una species estessiem producere suum objectum, seu suam qualitatem realem , cuius ipsa est imago, quam alia suam. Sed non habet : quia, si
haberet, cum in phantasia infinitarum rerum species concipiantur , sequeretur quod infinitae notae & accidentia in foetu possent pro- . duci: hoc non siti Ergo. Quarto; Si species essent perde e M. ctivae illarum notarum & accidentium quae aliquando apparent in f atu . species deberent easdem qualitates 5c eadem accidentia producere in corpore proprio in omnibus partibus intermediis , quae sunt a cerebris matris usque ad laetum. Sed non producunt. Nam cum in foetu est mutatus color, aut figura, aut quantitas, aut stus membrorum, ille color non est etiam mutatus in proprio corpore imaginantis ψ nec quantita S,aut figura, aut stus partium sunt mutati. Maior propositio probatur quia agens naturale agit in omne susceptivum suae actionis indigerenter at partes intermediae proprii eorpotis sunt tam bene receptivae figurae, eo- loris, quantitatis, situs , quam foetus. Imo
agens naturale magis ac quam remotum. Quare it m propinquum,
262쪽
-2 I g DE VIRI Eusre in partes omnes intermedias proprii co , poris, quam in partes foetus. Quinto ue Species externae seu species in. aere non sunt productivae alicuius realis qualitatis ergo nec quae sunt in anima. Dicet sorte aliquis non sequi ι & esse diversitatem ex eo, quod illae non possint agere nisi in virtute propria, quae vero sunt in anima possunt agere in virtute animae. At contra , quia, si mulier fuerit imaginata diabo. um, continget foetum nasci cum cauda, vel ungulis, vel eminentiis in capite. instar cornuum,vel pilis,vel variis coloribus repraesen tantibus diabolum, secundum nostrum modum concipiensitum , vel si mulier fuera.perterrita a rana, simia, glire, continget foetum signati ad similitudinem ranae, simiae, xlitis. At anima nostra non habet potentiam generandi ranam, simiam, aut accidentia earum, nec habet ordinem ullum ad illa animalia, aut figuram eorum. Ergo non potest attollere activitatem specierum ad si . militudines illorum animalium inducendas. Ergo species in virtute animae non possunt similium figurarum aut accidentium esse,productivae. Sexto 3 Si species vim essectivam habe eent alicujus qualitatis producendae, non ha- . detent alterius quam talis a qua derivantur, cujus sunt imago 3 ei enim sunt similes , ad eam determinantur , .ab eaque habent
263쪽
IMAGINATIO VIS. 2Is omne suurn esse. Sed in foetu saepe produ- cuntur accidentia alterius generis quam simi
species imaginatae. Ergo illa a speciebus
effective non producuntur , sed necessario debent produci alia ratione. Stib sumptum probatur exemplis. Si contingeret mulierem gravidam terreri a carbone ignito desuper ex improviso super manus ejus cadente, & ipsa terreretur, & foetus signaretur , ut
contingere potest; posset fieri, quod talis
foetus haberet cicatricem in manu, vel soramen, vel exstans tuberculum , vel maculam nigram aut rubram. At species quae fuit in sensu Ec imaginatione , & quam terror fuit securiis, non fuit species cicatricis , aut tumoris, aut soraminis ,aut coloris a sed fuit
species intensissimi caloris , & species lumi nis. Ergo illa effective non potuit illa accidentia inducere 3 sed quando aliqua pro
ducere debuisset, debuisset potius produxi si e
summum calorem, lumen aut perspicuitatem. Sequela probatur: quia species quae ab illo carbone fuerunt perceptae & terrorem incusserunt, suerunt species illorum accid uum, & habuerunt similitudinem cum illis di non fuerunt species cicatricis, tumoris, fio raminis, Scc. nec cum his similitudine habuerunt. Cii mulier appetens mor l denegatum, signat foetum , contingere potest foetum si gnari in aliqua parte macula aliqua rubra, aut tuberculo rubro , ut patet in eXem'.
264쪽
2to D E V I R I A u splo et O. At in imaginatione mulieris tum maxime fuit species saporis mori,& non species coloris seu rubedinis ejus r nam sapor
mori peperit desiderium in animo mulieris, non color. Ergo si species per se esset pro ductiva qualitatum in foetu, illa species saporis mori debuisset in aliqua parte corporis produxisse saporem mori, & non colo rem. Ergo cum id non fecerit, species non fuit per se talis notae causa effectiva. septimo; Unum non est natum sacere nisi unum; & idem manens idem natum est semper facere idem, ut inquiunt philosophuitaque si species essent alicujus qualitatis aut notae effectivae , eaedem species deberent semper esse effectivae earundem notarum. Sed non sunt; quia contingit saepe mulieres eadem specie affectas, & eandem rem desiderantes, diversas producere prolium signa- suras. Ergo species per se non essiciunt illas, sed alia causa. Assumptum probatur exemplis. Nam si contingat duas desiderare cera. a negata, poterit esse quod una inducet ialaetum.tantum maculam rubram, alia particulam carneam cerasum referentem, tertia
foetum habentem proprietatem cerasa vel odiendi vel appetendis imo quarta propter morsum negatum in exemplo I 6. causavit mortem suae prolis. Denique, si una mulier terreatur a fele ex improviso insiliente , contingere potest, quoa ejus laetus habebit f , mem
265쪽
jus quae terrcbatur a marito ; N in exemplo a I. gallinae quae teric batur ab accipitre S ut exemplo is . mulieris quae terrebatur a ranars seeunda etiam terreatur a fete , ees em modo contingere potest , quod illius scelus non habebit nisi cicatrices in illo loeo, in quem contra matrem fetis insiliit, tanquam vestigia pedum ejus s ut aliquibus audivi venisse : si tertia , contingere poterit quod eius foetus nascetur pilosus , sicuti selis 3 ut est in exemplo 7.εc a . si quarta, poterit fieri quod eius foetus nascetur cum odio naturali selium, ut est in exemplo II. si quinta, pote xii fieri quod eius foetus totius corporis conosormationem habebit aliquo modo ad simi. litudinem quadrupedis seu felis comparatam 1 ut patet in exemplis S. v. & ΙΣ. foetus toto corpore ad similitudinem diaboli con. formati. Hi effectias tam diversi non popsunt ridem specit i per se adscribi, quia sic una & eadem species posset producoe figuram , colorem, occultas proprie rates, substantiam corpoream, res nempe diversissi.
mas, quod est impossibile. Ergo. Octavo; Figurae, numeri, quanti ratis, situs, nullae sunt propriae species 3 nam sunt sensib i lia eommunia, quae non habent propriam speciem , ut dicunt philosophi, sed
cognoscuntur solum per quendam modum
quem speciei propriae superaduum, sed in T. L foetu
266쪽
et ret D A VIRI Bussoetu nutantur saepe partium figura , nu merus , quantitas , situs . ergo non mutan tur a speciebus figurat, numeri, &c. quia ea rum nullae species sunt. Denique, etiamsi
illa videntia haberent propriam speciem,
tamen illae species non possent esse productivae similis accidentis realis, quia illa ipsa met accidentia non sunt adtiva, nec producti v a sui similis; ergo multo minus species eo Isi, cum sint minoris entitatis. Quod in foetu illa accidentia mutentur, patet exempli S. Nam mulier perterrita a diabolo, simia, rana, producit foetum habentem similitudinem diaboli, simiae, ranar, ut est in exempli S 8. 9. I 2. I , a 3s & gallina ab accipitre perterrita pro ducit pullum similem accipitri , ut est in ex- mplo 27. ergo mutatur figura. Si aliqua ter reatur a monstro habente quatuor crura , est possibile ut producat scelum habentem quatuor crura: ergo mutatur numerus. Quae
dam territa ab imagine in qua depictus erat puer hydrocephalus , peperit foetum cum magno capite, ut est in exemplo I s. ergo exprimitur quantitas. Alia fuit territa a ma rito minitante ejus capiti gladio stricto, di peperit foetum cum vulnere in capite , ut est in exemplo decimo quarto, quod refertur ad Partium situm : ergo potest permutari situs. Nec valet dicere, quod figura, quantitas, nil merus , superaddant modum speciebus pro
priis, dc ratione illius modi possint efficere s nuten
267쪽
IMAGINATIONIS. 2milem i ii foetu figuram , quantitatem , numerum, dic. quia sic saltem non possent illa eaedere, nisi facta prius mutatione i sensibili pra prio; at saepe in scelusolum mutatur fi-gdra , quantitas, numerus, dic. nulla facta citca sensibile proprium mutatione : ergo. Subsumptum probatur ; quia quae mulier terrebatur a simia, rana,&c. produeebat qui,
dem in foetu figuram & similitudinem simi aedi ranae, sed tamen non colorem earum.
Vono ue Substantiae non cadunt in phantasiam, sed tantum accidentia r solus veresin. tellectus substantias percipit : ergo species phantasticε tantum sunt species accidentium zergo tantum etiam possunt producere accidentia in non substantias. Atqui in stetusaepe producuntur substantiae, id est, res ncinuae forma di materia constantes s ut tumores carnosi diversicolores in exemplo decimo octavo, eminentiae instar cornuum in exemplo nono & duodecimo fragra earn ea in exemplo vigesimo, pili in exemplo quinto,&c. Ergo species phantasticae essective non producunt eas. Nec valet dicere, quod speetes non producunt materiam & formam , sed materiam idoneam ex corpore seligant, &moveant eam ad locum determinatum, &in eam imprimant accidentia rerum imaginatarum s quia inprimis hoc esset dicere , species cognoscere ex qua materia
debeant tales substantiae fieri, di ubi nam illa
268쪽
224 DE UIRI augmateria in corpore foetus vel matris contr-neatur, di quo, dc per quas vias duci debeat, di, in sussima, species habere intellectam. D. cando,quia sic species haberent viii , di per firmovendi humores determinatos ad loca de. terminata, & eos alterandit adeoque malo rem vim quam anima in humores sibi subidictos 3 imo maiorem vim quam ipsae intelli gentiae, quae movent quidem , sed non possunt alterares hae vero atrum que facerent. Tertio , sequeretur species habere vim con-ssimandi , quia tales substantias, ut Tornua, ungues , carnea fragra, efformare, est actus consormatricis : sicque sequeretur species, quae minimae sunt entitatis, esse tam efficaces & nobiles , quam ipsa facultas consor-
matrix, quae a philosophis divinissima fuit appellara,& supernis intelligentiis adscripta
cinelusio XLIII. Phantasia, mediantibas aut mi passionibus,& humor n&spirituri tres tu, potest aliquas circa foetu facere mutationes. Haec conclusio earet ex conclusione 3 s.& 3 a. Dico autem a Iiquas I quia non potest facere omnes. Multae enim , phantasia in foetu contingunt si, naturae, quae non posisunt animi passionibus aut inde sequennspirituum & humorum motui, adscribi. Procinus intelligentia est notandum , laesiones de permutationes quae circa foetum contingunt esse duplices s aliae sunt communes, aliae
269쪽
IMA G1NArio NIM a s particulares & determinatae. Communes; ut abortus, mors ipsius foetus, morbi aliqui interni; externae etiam dc formitates aliquae, ut confusae & indistinctae maculae nullam rem distincte reserentes certa etiam Vitia eonformationis , ut ii imia unius partis magnitudo aut patuitas, alicujus in numero defectus vel ex superantia, excrescentia aliqua earnosa rudis & insortitis, nΗlli rei praecise , finitiis , partis alicujus cuivitas udit transpositio,&c. Pecilliates se t determinatae notae
seu de imitates sunt quae peculiarem di
determinatam si quam habent figuram,colorem, situm, mavnitudinem, materiam; vel cum aliqua te externa liabem siritu 'itudinem; am reni aliquam externam i ut fiuctiim , aut animal aut a lud o uippiam piae esse te scillat. Tales sunt, faciei figula quae notabiliter re praesentet ranam , vel sirmam, vel avem ι clparticula aliqua carnis adnata quae lacertam vel verum cora sum repraeseruet s vel talis mactita, quae aut colore determinato , ruit
pilis innascentibus reserat vel gallum gallinaceum, vel minum, vel glirem, vel vulnus aliquod , de e. Uttaeque istae notae vel sunt prae imaginatae, sic quod tempore pia Dationis mater praecise habuerit phantasiam iis, vel de rebus clim quibus illae secundum, aliquid habent similitudinem; vel non sinil ptae imaginatae, sic quoὁ mater praecise de iis
270쪽
a16 D E U I R I B uis quando verbi gratia in malet antea suisset a i upo deterrita, & postea in foetu appareret vel facies similis lupo, vel cutis tota hirsuta instat lupi, vel pedes sicut ungulae luporum, vel cicatrices in cute sicut vestigia ungula rum lupi, &c. Non prae imaginatae, quandoc verbi gratia) mater a lupo valde deterrita fuisset, & in foetu appareret summus pallor
vultus, vel fieret febris, vel scelus nasceretur cum qu tuor manibus , vel cum uno crure, vel esset semigeminus: quae omnia propter animi passiones phantasiam sequentes contingere possunt. Tales enim laevones & no tar non sunt praei maginatae ; quia quando mater terrebatur a lupo,non habuit illas spe c.es seu notas in phantasias neque enim tum eo itavit aut de febre foetus, aut de pallore vultus eius, aut pluralitate manuum,aut uni. tale cruris, aut de aliquo quod cum illis si militudinem habeat s sed de lupo, de morte, de morsibus, &c. Communes illae notae possunt non tantum a phantasia . fieri, sed etiam ab aliis causis 3 nempe illis omnibus quae inter causas monstiorum referuntur. Saepe enim ab aliis causis tales notae. contin gunt, etiamsi nulla de iis accesserit imaginatio. Peculiares & determinatae notae, & qua assimilantur rebus aliquibus externis, ple rumque non fiunt nisi a phantasia. Interim
utraeque possunt a phantasia fieri, pariter dimaginatae di non imaginatae. De imaginari. tis