장음표시 사용
271쪽
iis est manifestum. Nam si ve ibi gratia )
mulier tempore praegnationis fortiter fuerit imaginata cerasa, di ea ardenter expetiverit, manifestum est , quod cerasorum aliqua si militudo in sce tu non raro exprimatur: dc sic de aliis. Fiunt etiam non imaginatae.
Nam si verbi gratia) mulier a lupo p citer
rita fuerit, sublequente motu humorum Jc spirituum in corpore scelus , potest in eo fieri febris , vultus palloc perpetuus sex mediante motu humorum de spiritu
no seu alimentario & spiritibus ab utero dc sce tu retractis, & foetu sic alimento desituto , potest fieri alicujus partis desectus, vel nimia parvitas , illius nimirum, a qua tumultuario illo motu alimentum maκ me tetrocesserit 3 uti, semine S san guine distractis dil divisis , potest scelus fieri vel sc mi geminus, vel cum quatuor manibus, vel sex digiis, dic. Pariter, si muli crfuerit alicuius rei, ut fragri aut cera si , desidetio summe affecta, fieri potest ut illo affectu motis humoribus , san quis impetu ad . uterum seratur, & illo impetuoso incursu causa sit ut una pars,' inquam maxime irrue rit, fiat vel praegrandis,si adhuc illum sol matrix facultas rcgere potuerit, vel remaneat
informis, si ab illo fuerit victa & opprcssa; vel fieri potest ut cutis corporis alicubi cva dat iubi uda sanguinis portione in habitum.
272쪽
irruente. Illae notae non fuerunt tune ima vinatae, quia tunc tantum in imaginationenit cerasum, seu colores ejus, & non mem bri alicujus deformitas aut vitium i & tamen. a phantasia causantur. His positis, dico, phantasiam notas, lae sones di essectus communes posse causare in foetu , per animi passiones & humorum di spirituum motum at notae peculiares, requirentes determinatum colorem , situm, figuram & materiam , di notas imaginatas , seu notas respondentes rebus imaginatis , &determinatas secundum species in phantasia receptas , non posse facere solum & per se, mediantibus animi passionibus, & humorum & spirituum motu i sed necessario insuper alia ratione. Hanc posteriorem p adirem , scilicet, quod peculiares notas , seu notas prae imaginatas non possit facere per animi passioneri proxima conclusione ostendetur. Quod vero aliquas lassiones & pedimutationes, nempe communes jam dictas per eas efficere possit, quod est in conclusi ne, sic declaratur. Proprius & perpetuus effectus passionum animi est, mediante motu cordis, humores corporis & spiritus agitare , ut est manifestum : sanguis & spiritus materni moti possunt, vel impetu, vel nimia quantitate, ad uterum di foetum serri, vel ab eo avocari per utramque actionem necesilario ecbet sintuet alterati , imo alterati re assicis
273쪽
assici variis modis r urgo per illas potest
phantasia foetum immutare. Porro , quia corpus foetus est contiguum corpori matris, di humores & spiritus foetus sunt humores &fpiritus matris, & a matre derivantur, & eum matris humoribus sunt continui, ideo petsympathiam quae est illorum eorporum inter se, necessum est, ut cum humores matris agitamur, etiam agitentur humores & spiritus foetus: at illis motis & agitatis, ne eessa rium est, ut tenerum scelus corpus variis per-- mutationibus assiciatur: ergo animi passio. nes, & consequenter phantasia mediantibus illis, potest illud variis modis permutare. Dico ergo imprimis , quod hac ratione possit caulare abortum , facultate uteri expulsiva propter corporis turbationem irri-
Secundo ; potest causare mortem foetus,& varios morbos internos rdque variis modis. Primo, quatenus ab illis passionibus potest causari morbus in eorpore matris, qui propter vicinitatem communicetur corpori laetus 3 ue febris&alii morbi: matre enim aegrotante, non potest foetus bene valere. Secundo, quatenus per illas animi passiones sanguis, spiritus, & ealor matris ab utero Se foetu sursum retrahuntur, veI e eontra ni misi eonfertim ad eum mittuntur. Exinde enim foetus alimento & calore destitutus, restigeratur, contabescit di moritur: ex hoe infebrem
274쪽
brem incidit, aut facultas ejus vitalis suffocatur. Τertio, quatenus ex illo motu potest mensium profluvium matri oboriri, unde scelus languet, exit vel perit. Quarto, quatenus pravi di corrupti matris humores motu illo fluctuantes, versus uterum transmitti possunt , a quibus foetus afficitur. Quinto,
quatenus humoribus matris motis etiam moventur humores foetus: ex eorum enim inordinato motu varia mala contingere possunt si . nempe vel teneriorum arteriarum ruptio, haemorrhagia, vel febris aliqua, vel obstructiones, vel apostemata, Sc. Sicuti enim illa in adultis ab agitatis humoribus fieri possunt, ita multo magis in tenero foetu. Illa motione humorum insuper actiones sce, tus interpellantur, di praecipue facultas con- iformatrix ir ex quo plurimae monstrosae con tinpere possunt deformitates. Tertio ; potest etiam causare morbos externos, deformitates, maculas,notas, & varia vitia consormationis. Eadem ratione fieri potest ut una pars fiat longe maior altera , &proportionem naturalem excedat; quatenus
agitatis humoribus,fieri potcst ut plus alimeti ad unam mittatur qua ad alteram. Fieri etiam potest ut una maneat informis, altera sormata ἡ quatenus propter numores magna copia in unam impulsos, sor matrix obruta illic in suo opere impeditur, in altera vero non,un
de illam non format, vel deformat. Non ali -
275쪽
ter ae si quis in vasis argillacet unum latus
molem aliquam argillae injiceret: tum enim illud latus maneret insor sie, alterum ver esset formatum. Possunt etiam maculae ia oetum induci, sanguine, vel bile , vel melancholia in aliquam partem externam motu illo decumbentibus, qui in partis alimentum transeuntes , cutem simili colore inficiant se vel pravis aliquibus e corpore matris humoribus ad Qetum transmissis, qui partem quam alunt pravo cois re tingant. Potest etiam fieri ut foetus aliqua parte mutilus evadat, propter defectum scilicet alimentis ipso , nempe, propter turbulentum humo . rum motum ad alias partes converso: sicuti di alias, sine operatione imaginationis, propter alimenti desectum , monstra mutila na-riei eontingit. Vetum hae permutationes non sunt verae signaturae, sed potius monstrosae deformitates et di non sunt notae peculiares determinatae ad similitudinem rerum imaginatarum, .
sed fiunt a facultate consormatrice propter animi passiones laesa ι quae conformatrix eas fortuito facit, pro fortuito humorum in hanc vel illam partem incursu, & non prout mo-co quodam particulari secundum species in phantasia receptas determinatur. Ex quo patet, istiusmodi permutationes quae fiunt in foetu mediantibus animi passionibus, vere &forma liter no causari a phantasia,sed solummodo
276쪽
. a 32 DE VIRI Bus modo di proprie ab ipsis animi passionibus;& proinde non debere phantasiae adscribi, sed illis. Phantasia enim ad eas vete & effective non concurrit, sed totaliter fiunt a vit inte animi passionum S ita fiunt,sicuti passiones ex natura sua eas facere natae sunt 3c propter hanc vel illam huius vel illius reii imaginationem, non fiunt aliter atque aliter. Atque adeo phantasia non aliter concurrit, quam quatenus excitat in actum ipsam appetitivam, quae vere & essicienter eas causat: et si tamen non immediate, sed medianae potentia motiva coidis di aliorum membro rum. Quando illae permutationes seu rotae ita fiunt, ut variemur & determinentui se eundum hoc quod est ima tinatum oequando verbi gratia ) est imaginatum mori. strum habens. quatuor manus , & mrsei tui foetus cum pluribus manibus, aut est ima. ginatu monstrum carens uno pede , di foetus nascitur altero rede destitutus 3 ima' ginatum ceratum, & postea apparet in sin tu aliqua nota habens similitudinem cerasit tum ad illas phantasia proprie concursir, illas nimirum determinando,ut fiant aliae a que aliae,secundu hoc quσδ est Imag natues. Et merito tales phantasiae adscribuntur. 'edeum phantasia non aliud facit quam excitat animi passiones, animi vero passiones tum ulterius moli virtute propria causant eiusmodi perturbatione si ει tales quales ipse ex
277쪽
natura sua natae sunt facere , sic quod , sive hoe sive illud sit imaginatum , sive leo, sive lupus, sive serpens, sive gladius, sive vulnus, sive mors, sive fractura, sive in hae sive in illa parte , per hoc laesio & signatura non sit alia atque alia, &in nullo determinata ad hoe quod fuit in imaginationes tum vere talis ectfectus non pertinet ad phantasiam, ut propri am eausam , sed solummodo ad animi passiones
conclusio XLIV. Notas S signaturas pe-entiares , seu signaturas imaginatas, id est, rebus in phantasia prae coneeptis assimilatas, non potest phantafia ecere mediantibus animi passionibus, Ze humorum & spirituum motu ; sed necessario alio modo. Haec conclusio, ut dixi supra, est eontra
D. momam pari. r. quaest. I IO. art. a. resp. ad i. de quaestione it r. & pari. 3. quaest. I I. arr. I. ad tertium, & 3. contra gentes cap.ro I. ubi dicit, animam & phantasiam non posse movere cotaus, nisi mediantibus animi passionibus, re humorum 6c spirituum motu e & auspiam agnoscit quos sciam 3 alium modum , quo possit corpus seu promptium, seu foetum immutare. Pro quo est notandum, quod non negem, quin ad ejus modi determinatas & particulares signatui ras concurrant animi passiones; docet enimi experientia phantasiam raro signare cum est
simplex, sed solummodo quando subito te,
278쪽
as DE U I R I B u ς more aut desiderio i st comitata : sed dico, illas animi palliones , mcdiante motu humo rum, per se dc effective illas non facere 3 seu dico, humores ab animi passionibus motos, suo illo motu , ac in foetum fortuito S con, fuso i iacui sit . illa= per se immediate & effective non facere, sed solum concurrere ut causam sine qua non, proximam vero dc essectivam causam esse aliam. Hanc conclusionem etiam tenent Con imbricenses lib. I.
de generat. δc corrupi. cap. q. quaest. 3O. art. 2.
ubi contra D. Thomam dicunt, impossibile esse dare rationem variarum notarum quae in foetu contingunt i tenendo phantasiam corpora non aliter quam per animi passiones
. Probatur primo : Proprius per se & pro ximus effectus animi passionum est movere humores de spiritus , tum proprii cor foris, tum etiam foetus; non determinate hos vel illos, sed omnes simul, id est, totam massam sanguineam simul, S motu quodam consu. so ad intra & extra , sursis in & deorsum. Attali confuso motu non possunt peculiares &determinata: notae ce Ito colore, figura, materia, quantitate, & in certo situ corporis nascentis produci. Ergo phantasia per animi passiones illas non producit. Plobatur secundo: Contingunt in foetu plurimae notae peculiares & determinatae, habentes determinatam figuram , colorem, situm r
279쪽
I M A GINATIO N IS. 2 3 bsmim , quantitatem, materiam ι quae non
possunt fieti, nisi a determinata actione fa cultatis consorma tricis. Atqui passiones animi non consor mant etenim appetitus non est facultas conformatrix neque etiam conforma tricem possunt determinare. ΕΟgo non contingunt per eas. Quod animi pansiones non possint facultatem conforma tricem determinare, est manifestum. Nam per quid determinarent ρ non per species squia non habent , nam appetitus non est cognoscitivus : non seipsis; quia eandem passionem, verbi gratia terrorem , sequuntur notae diversae, unum autem non potest determinare ad diversa : non per motum
humorum & spirituum a quia ille est eo fusus ἰ ergo. Denique, quia, quid desiderium , vel terror , vel motus humorum ha bent commune cum figura, colore, quantitate, situ, & cum figura simiae, cum colore cerasi, &c. ut possint notas secundum illa determinare 'Tertio: Si imaginatio signaret per animi passiones, imaginatio de diversissimis te. bus deberet signare eodem modo: at non
signat eodem modo, sed diversissimis: ergo. Maior probatur. Quia de diversissimis rebus imaginatio saepe movet eande passionem. Sic de quacumque re desiderabili fit imaginatio , oritur semper idem specie desiderius& de quacunque re terribili sit imagintio,
280쪽
semper otitur id e specie terror. Sic sive ter. reat a leone, sive a tigride, sive a diabolo,sive
ab hoste, ide est specie terror, secundu magis minus differens. At eadem specie passo
eodem modo afficit cor,dc fere eundem indv. cit hMmorum di spirituum motum; nam in omni timore semper calor & spiritus feruntur a circumferentia ad centrum , & in omni gaudio semper a centro ad circumferentiam. Manente autem eodem humorum & spiti.
tuum motu, idem deberet sequi effectus, &eadem foetus permutatio. Ergo deberet semper oriri in sae tu eadem signatura. Unde, sive mulier terreretur a mure , sive a simia, sive a gladio, sive a viso vulnere , semper deberet foetus eodem modo signari. Atqui contrarium docet experientia. Nam quae terretur a simia, signabit foetum aliqua similitudine simiae, quae a glire , aliqua similitiis dine siris, ut pilis, dic. quae a vulnere a gladio aliqua similitudine vulneris , ut
cicatrice, macula sanguinea, &c. Ergo.
Quarto: Si imaginatio signaret per animi passiones , contrariae passiones deberent signare contrario modo: at experientia do. cet saepe non ita signare, sed eodem: ergo. Etenim desiderium & terror, quae sunt contrariae passiones cum ui a consistat in prosecutione, altera in fuga saepe signant eodem modo. Nam si una mulier inspexerit pul