장음표시 사용
301쪽
cessarium ut exemplar sit sempcr praesenti sed sufficere quod sit praetens in principio conformationis, seu quando consorinatrix primo turbatur in operatione naturali, bc incipit ope rati ad similitudinem rei externae. Quando erinim daedala natura iam est conversa ad for
ma externam,& illam sibi imitandam pro- potatin jam de facto ea imitari incepit, potest progredi in ea, & illam prosequi, etiamsi exemplat seu species dirigens postea evanescat; nec est opus continua eius praesentia aut directione. Quamvis tamen, si semper praesens esset, & species continuata imaginatione re iterarentur & corroborarentur,
magis equidem dirigeretur, & exemplar perfectius exprimeret & imitaretur, quam si evanesceret: sicuti fieri insta quoque dicemus. At vero in primo exordio signaturae seu non naturalis consormationis, necessum est ut exemplar sit praesens, & species phantasti cs sint & sortes,& ad laetum ac conformatricem perveniant: di ideo, si imaginatio non sit fortis, non potest mulier signare. Et etsi aliquae ediderint foetus signatos, quae eiusmodi imallinat nis aut terroris vel desiderii non meminerint, censendum est id factum esse, non quia non habuerunt for . tem imaginationem, sed quia non habue- .runt a mim reflexum super ea,& ad eam non attenderunt, di sic ejus non meminerunt:
302쪽
a D U I R I E ' u Saul si omnino non habuerunt so Cc in nationem, illas quae in foetu apparuerunt notas Sc l. Vsiones non finἰsse veras sonaturas,
vi imaginationis imprissas, sed alias do sol mitates moniliosas & casuales. Certum e . nim cst , multas deformitates contingere in ' foetu, quae non sunt signaturae , nec fiunt vi imaginationis ι sed a variis aliis causis, quae inter causas monstrorum referuntur. Ad confirmationem dico : etiamsi exacta conformatio partium externarum serius fiat, ni-
hilominus posse foetum ab imaginatione matris in coitu seu primis diebus habita signari; quia primis diebus saltem sternitura natura aliquod rudimentum foetus formandi, & sc iam in principio fit aliqua delinea
tio notae suturae ; quam inceptam deinceps natura continuo prosequitur , & paulatim - succedente exactiore conformatione , magis magisque exprimit. Et sic non fit imaginatio rei alicuius in conceptu , aut primi S con 'formationis diebus , & tribus aut quatuor
demum mensibus post consormatrix incipit conformare ad similitudinem illius ; hoc enim fieri non potest , quia iam species eva nuisset , & sic consor manix non amplius dirigeretur ab ea : sed statim in illo instanti imaginationis formitrix incipit errare & Ω- duci ab opere naturali, sc converti ad sormam cxternam imaginatam ; de sic statim sternit. aliquod sundamentum ejus, & illud
303쪽
IMAGINA P I Ο I s. 2 LP continuat, & prosequitur magis minusve, prout vel speciei impressio uch. mens aut debilis fuerit, vel consor matrix valida vcl im, becilla. Non enim sollim postremis mensi bus incipit externarum partium conso Irna v ito, sed etiam primis : Omnes enim part S in furtu simul finguntur, tam cito parvae, i quam magnae s tam cito externae, quam in ternae. Et etiamsi aliquae aliis prius videan- tur persectae, omnium tamen primum rudi mentum aeque cito dc eodem. tempore incepit. Ad secundam confirmationem dico ispecies impetu δc subito conceptas, cum succedentibus animi passionibus magis imprimere , & matis abducere conforma tricem a naturali operatione , quam concepta S. lente & diuturna imaginatione.
Od quartum patebit responsio insta , ubi,
de eo specialiter agemus. Habemus ergo nunc, quomodo species ii phantasticae dirigant consorma tricem. Re videre Quomodo ipsae ad conforma tricem perveniant. Etenim cum ipsae sint in cerebro conformptrix raro sit in utero , & ita sua remotae, exemplar autem debeat esse pro . pinquum ei quod ad ii lud operatur; neces.simi videtur esse, ut ad uterum valeant pervenire ; alioqui ex iam longinquo non possent
consor matricem permutare. Pro quo est no-
audia . quod si formatrix & phantasia radicarentur
304쪽
rentur in eadcm anima , forte non esset necessum species dc se tri ad locum in quo est consormatrix; sed dici posset, unam potentiam exsistentem in una parie posse afficere& excitare in assuma,& cadem ratione etiam determinare & dirigere, aliam potentiam exsistentem in alia parte remota , sine 'dela. tione specierum, per hoc solum, quod in eadem anima cum illa radicetur 3 quatenus eum anima per unam potentiam est operata in una parte, eadem, cum sit in utraque, excitat etiam potentiam quam habet in alia parte. Verum hoc non potest dici de phantasia Sc consor matrice. Nam phantasia est in anima parentum 3 formatrix vero est potentia animae fretus, & sic non habet ean dem radicem cum phantasia : & ideo phan tasia non potest tali ratione eam afficere &diligere ; sed ut dirigat eam , necessario de hei ad consor matricem deserri. Hanc ne cessitatem delationis declarat Gal. lib. de Τheriaca ad Pisonem i quando, loquens de modo quo phantasia foetum immutat,dscit id fieri, visu imaginem transmittente. Verum quomodo illa transmissio ac dela. tio fit, Galenus modum non declarat. Sit
omlisio XLVIII. Species deseruntur ad uterum dc consor matricem mediantibus animi passionibus. Haec conclusio patebit per conclusionem
305쪽
IMAGINATIONIS. a 6 Isequentern : ideo de ca speciatim hic nihil agemus. Et sic tandem est expositum , quomodo p antasia foetum signet. Restat inquirere, quae phantasia si et, quando, quan tum, & ubi. Docet enim experientia non o mnem signare. Etenim mulieres tempore suae gravidationis habent varias imagina tiones, nec ulla est quae non aliquando fortiter imaginetur; & tamen non omnes, neque semper signant, quin imo rarissime. Quaenam ergo causa est, cur aliquando eveniat signatuIa, aliquando non 3
Com lusio XLIX. Imaginatio cum assen su, dc quam animi passiones sequuntur, potest signare: alia non. . Etenim si mulier solum nude ac simplici-' ter aliquid imaginaretur, ut si, exempli gratia , consideraret tabulam aliquam , in qua pulchra animalia eiIent depicta , vel turpia, ferocibus oculis , magnis unguibus & acutis dentibus praedita,&c. N ea solum admiraretur I aut videret verum leonem, aut ursum
in cavea inclusum, quem delectationis gratia ivisset visum ; aut mendicum deformem , mutilum, ulcerosum , cui pietatis gratia me dicinam faceteta aut videret multos excel- '
306쪽
lentes fructus , & eorum pulchritudinem consideraret , sola sim ulici imagi natione &in uitia , sine assensu δc inclina. ione, quam sirbita fuga aut prosecutio sequeretur . talis foetum non signaret. Sed si sic videret aut imaginaretur illa, quod phantasia in ea in- . clinaret, vel ea aversaretur, & inde sequeretur actus appetitus, de animi passiones s. tunc. posset signare. Itaque solum signat phantaissa quam sequuntur animi passiones s alia
Verum objiciet aliquis : Mulieres in hora conceptus solum nude imaginantes aliquid, puta pulchram vel deformem picturam sine' eo quod intersie dc siderent illud quod peteam repraesentatur, aut terreantur ab eo, possunt foetum signare. Ergo sola imaginatio signat, sine animi passionibus su per 'hnientibus. Antecedens patet exempli S. Nam quae . in hora conceptus intuendo picturam, in qua depictus erat ursus, peperit postea sCetum similitudine ursi, non nabuit uolum terrorem ab illa pictura ; quia i cicbat illam non posse eam mordere aut licdere. Quae intuitu ima. ginis Ioan nis Baptistae in hora conceptus, peperit postmodum foetum totum villo sum, non habuit terrorem ab illa imagine. Qtiae inspiciendo imaginem Athiopis in cubiculo pendentem, produxit foetum nigri coloris,
non habuit terrorem ab ea. Omnes enim
sciverunt esse imagines, di nulla se posse ab eis
307쪽
niti t signati per vina imaginati Cnis. Ergo suetunt signati pcr nudam imag nationem ,& non propter animi passiones cana comi iantes Respondeo: Species habere rerum xit ut es di imagines, & picturas non raro appetitum movere .sicuu res ipsae dc etsi
ipsa imago , seti figura in imagine depicta
non inducat desiderium aut terrorem sui, tum sciatur esse imago, & non res ipsi; tamen cogitatione rei quae per eam repi amentatur saepissime appetitus asscitur, & animi passiones sequuntur. Sic imago Christi vir- dis caesi, imago mortui parentis charissimi , imauo hominum mucrrime trucidatorum, saepissime inducunt dolorem, tristitiam , terrorem, metum , lachrymasa &Q imago fructuum gelicatorum desiderium &appetitum; bc tamen etiam illae imagines non sunt ipsieres. Ratio est, quia non ipsa per se imago excitat appetitum , sed illud quod pet illami tepraesentatur. Hoc posito, respondeo s mulieres illas signavisse, non quod territae fuerintib imaginibus illis per se, sed ab ipsis rebus tuae pol illas demonstrabantur : mulieres autem res minimas,& rerum umbras timent. Et
cui timerent Athiopes,si vidererat, homines xillosos & sylvestres, si reperirentur,uris,&c. Iraecipue quae teneriores & delicatioresivit; ita etiam timent vel solas illarum rerum 1 tutas, di ab iis terrorem aliquando conci .
308쪽
26. DE VIRI Aus piunt. Accedit quod cum mulier tempore conceptus videt pulchram picturam, saepe sequatur in ea cogitatio , & desidelium habendi prolem similem ei, ek per illud de si derium aliquando signat. Quod si solum consideraret picturam in ratione picturae, quod scilicet sit pulchra, sic vel sic picta , &'praeterea non assiceretur ullo desiderio habendi prolem similem illi ; certum est, quod non signaret. Quando aliqua tempore coitus vidit imaginem ursi, potest esse quod
non habuerit terrorem ab ea, quasi illa , vel ursus aliquis per eam repraesentatus, eam posset laedere vel mordere ; scivit enim tantum esse picturam , & is ab ea laedi non pol se, & ursum, qui per eam repraesentabatur, a
se esse longe remotum: sed cogitavi. quod sorte per illius intuitum eius scelus posset signari & deturpari aliqua similitudine eius,& sie territa suit, ic terror ille signavit: dc sic de aliis. Quapropter dico , quia mulieres
audiverunt, intuitum & cogitationem rerum horrendarum dc turpium tolere aliquandos cetus signare, ideo cum ipsae eas vident, ti- . mere, dc ea ratione signare. Quod si mulier rustica & hebes , quae nunquam audivisset imaginationem talem vim habere , insulaeret eas, credo quod raro, & non ita sic de
Sed instabit aliquis : Si mulieres signarent per hoc, quod post aspectum te imagi
309쪽
IMAGINATIONIS. 26snationem rei alicuius, timerent ne illo aspectu vel imaginatione foetus ea lim laederentur, sequeretur, quod non signarent per simplicem imaginationem , sed per imaginationem reflexam 3 imaginando scilicet suam, imaginationem fore noxiam , S eoncipiendo terrorem ab ea r atqui signant per simplice in imaginationem , & non per talem imaginationem reflexam : ergo. Minor probatur. Non enim signant, quia timentne sua imaginatio foetum laedat, sed quia imaginatio laedit, ideo timent; & sic imaginationem signare praecedit timorem ea rum, & non sequitur . di ita non signant
per illum , nec propter ejusmodi actionem reflexam , sed propter imaginationem simplicem. Confirmatur. Oves Iacob, videndo di i inaginando virgas diversicolores, signaverunti ceuis suos : ac non signarum per eiusmodi actionem reflexam , quia in bru is non est actio reflexa. Eodem autem . nodol quo illiae imaginatione virgarum si gnaverunt foetus suos , eodem videntur di mulicres illae intuitu imaginatione picturarum signavit. se suos. Ergo non per eiusmodi actionem reflexam. Denique,si mulieres signarent peri actionem reflexam, sequeretur quod bruta non signarent; atqui signant, ut patet in exemplis conclus 4ω. & in iis quae sequ-tur; ergo.
310쪽
r 65 DE VIRI Bus suos pcr nudam imaginationem, sine ullis
passionibus eam comitantibus. Er eo illae lacn sunt nec stariae. Anteccdens probatur:
Cuia non cst vcris mile, oves Iacob fuisse deterritas ab albis virgis decorticatis: si enim deterritae fuissent, non ibi haesistent, neque
Tertio ; Habetur supra, in exemplis conclusionis quadragesimae, columbas produce
re pullos diversi colores , si videant colum bas diversicoloris in columbario depictas, gallinas pariter pullos variegatos, si ova ea tum diversis coloribus depingantur s equas
hinnulos pulcherrimis maculis distinctos, si equi ad mi ilatii diversis maculis in dorso fuerint depicti ; pavones pullos albos, si incu
bantibus lintea alba obiiciantur ; bruta in montibus nivosis albos foetus, imaginatione nivis albae. In his omnibus exemplis nuda imaginatio, nullis eomitata animi passioni bus, foetus signat nullum enim illorum animalium imaginatione praefatorum objectorum videtur habere occasionem desiderii
vel terroris. Ergo passiones non sunt necessariae ad signandum. Sed respondeo ad primum , negando minorem. Ad probationem dico i Imaoipationem simplicem posse quidem signate, &saepissime per simplicem imaginationem de. huisse contingere signationes , priusquam mulieres haberent scientiam vistutis ejus, de prius.