De viribus imaginationis tractatus, authore Thoma Fieno Antuerpiano ..

371쪽

3 it DE UIRI Busti ideo potest tales figuras aliquando rudi rei

imitati. Et hoc est potentiae sed uehiectet. rantis. At eas perfecte & quoad omnia assimilare , sic ut videantur esse vera capita illi

rum animalium , est impossibile. Quia hoe

non fieret a formattice ut errante s sed deberet fieri ab ea ut operante ex arte & indv. stria naturali, & tanquatra habente peculia. rem potentiam & scientiam naturalem ad ea consormandum: quem instinctum non habet formatrix generis humani, sed solummo. dobrutorum. Porro phantasiam adhuc quoad multa alia figuram foetus posse permuta re, exempIis conclusionis ΑΟ. est manifest uniri etsi D. Thomas pari. 3. quaest. I I. art. 3. ad

tertium, negaverit. Sed puto ibi D. limmam non tam loqui de vi quam imaginatio habet in foetum , quam potius de ea quam habet ii .corpus proprium. In proprio enim corpore non potest figuram permutare, quia in eo jam figura facta est, &destrui non potest ; in corpore vero foetus potest , quia in eo iam tantum adhuc est in fieri , & ideo a phantasia conformatricem dirigente adhuc potest variati.

Dico quarto , posse mutare colorem , dc producere varias maculas: tamen non posse producere maculas omnis generis, sed tantum tales quales humores corporis sunt apti induceres praecipue autem rubras,purpureas, quae a sanguine si r, cum is ubique de maxime

372쪽

IMA Gl NATIONIS. I IIXime abundet ; interdum etiam lividas Scflavescentes. At persecte virides , caerulcas, flavas non potest 3 quia nulli sunt in corpore humores qui eas caulare possunt. An autem tales maculae possint produci toto corporeari Athiops virtute imaginationis possit producere foetum perfecte album, aut alba persectum AEthiopem , ambigo. Ego credo quod non . De exemplis postea dicemus. Sic ergo desiderio vini , cerasa, mori, terrore vulneris , Sc. posse maculas similis coloris foetui imprimi non est ambigendum. Dico quinto, posse causare pilos & ex crescentias in variis partibus. Et hoc est ex perientia manifestum, Si nihil est miti ; facit enim etiam saepe citra concursum imaginationis, ergo. An autem possit facere toto corpore hirsutos, posset dubitari . quia non videtur, quod in corpore humidi foetus pos , sint esse tot fuliginosi humores, qui possint esse materia tot pulorum. Mihi vero nihil im. possibile videtur : quandoquidem foetus

necessarios & convenientes partibus generandis humores trahit e corpore matris, etiaria si in se non habeat. An cornua & ungulae possint produci magis dubium est. Per sect a cornua & uigulas producere est ina- possibile : osseas autem aliquas eminentias in capite eastantes, quales in monstro illo In dico protuberasse commemoravimus , Vel ungues crassos, densos, oblongos, non vide O tur

373쪽

-3I4 D E V I R I B u stui impossibile. Vidi enim alias, quibus un- gues in pedibus tanta longitudine & crassitie

cresce ent, ut cornibus caprarum si niles fierent, & serris per inervalla amputari deberent. Multo minus possibile videtur con-eham testaceam loco capitis in exemplo iet.

productam fuisse, de quo infra statim dice-

Dico sexto, propter phantasiam posse mu- . tari membrorum aliquorum quantitatem. Et .sic credo verum esse potuisse, quod habetur in exemplo I s. mulierem intuitu picturae' magnum caput habemis potuisse foetum cum magno capite producere. Et eadem ratione puto , quod quae videret hominem ba.

hentem magnum. crus, magnum brachium,

enormem nasum, pcisset simili vitio affectum foetum procreare. Archangelus Picolomineus in praesectionibus Anatomicis Iect. r. 'dicit phantasiam posse foetum immutare quoad colorem & figuram parti im , sed non quoad situm aut quantitatem earum : sed non video rationem diversitatis, cum unum sit aeque dissicile ac alterum. Quidquid enim phantasia facit, facit immutando & dirigendo consormatricem : tam bene autem potest .eam dirigere & seducere ad male conformari. dum partes secundum quantitatem , quam secundum figuram 3 & consormatrici rer-xurbatae & seductae aeque facile est errare cir- . ea quantitatem, quam variare figuram. ν Dico

374쪽

IMAGINA ΤΙONIS. 3Ι, Di o septimo, videri numerum posse mutari. Sie si mulier perterrita fuisset a monstro habente quatuor brachia, aut quatuor pedes, aut unum tantum , non videtur esse i in possibile, quod prolem aliquo etiam numeri vitio laborantem producere posset. Non credo tamen quod posset producere cum quatuor cruribus, aut quatuor brachiis, aut duobus capitibus perfectis, dcc. quia non credo,quod in tantum consor matrix a phantasia

abduci posset; sed solummodo cum levi aliqua excessiis vel desectus adumbratione. Dato tamen quod ita fieri posset, certum est

quod non posset fieri, nisi in primo principio

procreationis, antequam iam illa membra suo numero naturali essent constituta, diali.

quousque persecta. Nam quando iam persecta essent, alia nova enasci, vel jam facta deleri aut amputari non possent f sicut conclusione s . est ostensum. Sed an propter phantasiam gemini aut tergimini foetus fieri ponsent 3 Ego non credo tam vim imaginationi esse adscribendam. Merito quaeri posset, an posset etiam mu-aare sexum. Credo autem quod non : tum quia non est tanta phantasiae virtus in eo formatricem ; tum etiam quia, ut bene quoque dixit Sylvaticus in historiis medicinalibus historia 6. sexus plurimum pendet a temperamento seminis,quod species phantasticae tua virtute exemplificandi non possunt m tare. O 2 Hi

375쪽

3i 5 D A VIRI BuεHis praesuppositi , facile est iudicareo itidde exemplis conclusone 4 o. allatis sit sc n. ti en dum. Dico autem non esse exem Plis mannam

fidem adhibendam i quia aliquando sunt simpliciter falsa , ab authoribus me moliae tradita ex relatu ec sui rore hominum,qui saepe est falsas. Secundo , quia multa sunt nullius mo menti , sed saepe ab hominibus & authotibus ita colorantur & exaggerantur Ve Ibis , ut vi - .deantur multum esse, quae in rei veritate nihil sunt. si aliqua fuit territa ab imagine dia boli, 6c peperit prolem parum deformem , aut foedi coloris , statim dicitur peperisse prolem forma diaboli: alii adjiciunt habuisae cornua ι alii caudam. Et sic quae in re non suit nisi patum turpis, clamoribus hominum fit tota diabolica. Sic de multis aliis

est censendum. Tertio 3 multae sunt deformitates monstro sae fortuitae & casu es, non prosectae ab ima ginatione , quae tamen a mulierculis ad seri .huntur imaginationi. Sic contingit saepissime mulieres nullius terroris,desiderii aut foditis imaginationis conscias, parere proles ali quas notis , aut maculis, aut deformitatibus assectas 3 quas quando vident, admirantes , di nescientes causam earum, tum demum incipiunt cogitare, an nihil forte fuerint tempore suae graviditatis imaginatae . di tamdiu

376쪽

IΜΛ EI NATIONI s. 3l revolvendo quaerunt , donee aliquam sibi pcrsuadeant aut esEngant imaginationem,craeas adscribant; etsi revera illa non fuerit earum causa. Et sic imaginationi non adveniunt notae, sed notis ipsis assingitur ima. ginatio.

Quarto a suspicandum est ejusmodi signaturas saepe esse supernaturales & mirac losas, vel diabolo eas inducente, vel Deo propter hominulli castigationem immittente. Et sic forte signaturae prolium in exemplis 3. 9. dc Ia. in quibus matres produxe rum proles diabolo similes, fuerunt ultionesti castigationes divinae, petulantiam & impietatem parentum in filiis castigantes.

Quinto , quia Lepe subest filia causa; &saepe similitii do est naturalis profecta ab ipsis genitore: sed quia genitor est illegitimus ,

ab ipsis matribus, ἐκ saepe etiam medicis carum honori studentibus,imaginationi adscribitur, ut earum improbitas de adulterium oc cultentur. Et ira potuit sorte in exemplo tertio Athiopissae, quae albam prolem pepetit, & in sexto, in quo alba genuit Athiopem, accidisse. Porro de singulis in particulari ita judico. De pii mo di secundo iudico, non esse verum , mulierem intuitu alicujus pulchrae Iucturae posse producere prolem similem ei. Si hoc e stet verum , picturae essent carae , & in magno pretio, & nulla iam mulier haberet O s. de

377쪽

Ad septimum dico, possibile bine, quod quoad pilos, & deformitatem coloris, & ungues magnos, & etiam figuram faciei, aliqualem

cum urso similitudin em habuerit: non est tamen credendum , quod habuerit veram perfectam. Quod si habuisset , quis scitan, sicut in palatio Ursinorum erant picturae ur sorum , non fuerit etiam ipsum animal verum, cum eoque mulier ipsa rem habuerit. Ad octavum & nonum & duodecimum dico, sorte deformitatem fuisse levem s.cun .

dum colorem, aut aliquos pilos, ungues ma' jusculos, & sorte aliqualem etiam carneam aut osseam in capite & aliis partibus excrescentiam speciem cornuum , perae, cinguli, notae referentem , & exaggeratam ruina ei vulgi, & ve bis authorum , dc sie fuisse possibilem. Sed si fuerit terribilis, S cum maximo recessu a iurina humarna, cum veri S cornibus, vera cauda, ungulis, perfecta nigredi ne, die . dico non suisse naturalem , sed mira, culosam, & a Dei iusta castigatione prosc-iactam. Nam sor matrix non habet potestatem cornua , caudam & ungulas producendi , nec ordinem ullum ad figuram diaboli

cam.

Ad decimum dico, me non credere. Quit . enim ipse erat senex, & historia erat Vetusta , ob cujus vetustatem non poterat facile ab aliquo redargui, ideo tum in illa, tum in alii , quas aliquando commemorebat, saepe erat

. . .

378쪽

3ro D E VIRI Rus valde infelix coniiciendi vetitatem. Deus sit animae eius propitius. Ad undecimums; videri casu , dc non virtute imaginationis fac tam fuisse. Saltem virtute imagina: ionis non accidit quod bini producerentur, sed tantum quod capitibus connati. Nam, ut conclusione s . est ostensum, tempore praegnationis, id est, quando iam unus foetus est descriptus , 8c aliquod seque ejus consormario est progoesia , non p. test amplius numerus mutari. Ad decimumtertium , videri non esse verum, vel fuisse casuale, dc male virtuti imaginationis adscriptum. .

Ad decimumquatium, difficile e m credi.

tu , partes quae antea erant conformatae integrae, superveniente postea imaginatione, potuisse a natura seiungi de dividi vero vul nere Quo enim cultro natura divisit eas Si in hora conceptus, aut paulo post, antequam foetus suisset conformatus , id contigisset, fieti

equidem potuisset: at quia post contigit praegnanti, videtur impossibile fuisse. Ad decim quintum dico , esse possibile.

Ad decimum sex turn , vel fuisse falim, vel suisse casuale ; nulla aut cim ratione virtute imaginationis contingere potuisse. Numerus enim foetuum vel non potest a phantasia mutari, vel saltem non potest mutarii tempore' praegnationis , ut conclusione sq.

379쪽

I M A o i u AT I Q N i s. 32T est ossensum. Et quomodo desiderium trium morsuum in humero pistoris potuisset causare tres foetus 3 Potuisset quidem in stetit uno causasse tres cicatrices in humero, aut tria frusta carnea : at quomodo tres proles p. Desiderium trium cerasorum non producit tres foetus, sed unam aut alteram maculam in foetu uno , cerasi similitudinem habentem. Denique,quomodo morsus tertius potuit occidisse tertium foetum 3 Desiderium ceraso rum negatorum non extinguit foetum, sed

maculat. Et,si tres morsus causaverunt tres scelus , ergo tertius morsus causavit tertium

foetum, seu productionem di vitam illius: ad quomodo teri ius morsus potuit causa se productionem seu vivificationem, & incrementum tertii foetus , & extinctionem eiusdem Extinctionem non potuit causasse , nisi multis mensibus post οῦ quia iam erat adultus cum nasceretur , dc sic multis antea mensibus creverat : at quomodo imaginatio de moestitia ex morsu tertio denegato potuit multis mensibus post foetum extinguere 3 Ridicula ista sunt, di indigna fide recte philosophantis. A d d eci mum septim uin, ad mirandum mano is esse, quam inquirendum, quomodo ima ginatio & timor matris causet eundem timo, rem in anima laetus.

Ad decimum octavum,possibile esse, eo que vim imaginationis comprobari.

Diuiti se by Cooste

380쪽

3a et D E U IRI ausAd decimum nonum, etsi parum ridiculum ideatur, tamen non esse i m possi bile. Ad vigesimum : fateor talia saepissime

evenire , & exinde maxime.phantasiae visa e-

Ad vigesimam primum , casu labrum sce tu i illi defuisse, non vi imaginationis. Quomodo enim absterso sanguinis a labro cau-.saret defectum labii causare potuisset la bium sanguinolentum, sed non nullum. Ad vigesimum secundum respondeo, fieri potuisse, quod illius mulieris pectori adna

ta fuerit aliqua informis particula caruis , ru diter aliquam lacertam aut animalculum adumbrans : sed imprimis non potuit fuisse lacerta cum perfecta configuratione s quia formatrix hominis non habet scientiam conformandi lacertas. . Secundo , non potuit fuisse nata nec postremis mensibus, nec immediate ante partum : nam postremis mensibus, cum jam corpus sua cute firmiter est circumscriptum , nihil potest amplius tale e nasci ex ea ue dc quando enasci posset, non itablevi tempore nasci posset. i Ad vigesimum tertium , vigesimum qua ἔ- tum, vigesimum quintum , dico esse possibi Iia dc notoria, ac ex eis. phantasiae vires maxime elucescere..

Ad vigesimum sextum, suisse supernaru- nrale, ut supra dictum est , tamen ex eo satis s

vFbati, animalia pec imaginationem nat il