M. Tullii Ciceronis De philosophia, prima pars volumen secundum ... Cum scholiis Pauli Manutii. Index rerum, et verborum M. Tullii Ciceronis De philosophia, prima pars, Academicarum quaestionum editionis primae liber secundus, editionis secundae libe

발행: 1560년

분량: 757페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

51쪽

inconstanter loquamur. non enim proferremus uiano, aut Aomno oppressos, aut mente captos, tam absurde, ut tum diceremus interest e inter uigila tium uisa, O Dbriorum, fanorum, O eorum , qui essent aliter assecti, tum nihil interesse. Ne hoc squidem cernunt, omniast reddere incerta: quod uolunt. ea dico incerta, qua αnλα Graeci .si enim res. se ita habeant, ut nihil intersit, utrum ita cuiuia deatur, ut infimo, an fano: cui possit exploratum esse de sua sanitate ἐ quod uelle oscere, non medio- cris insania es. Similitudines uero aut geminorum, aut signorum annulis impressorum pueriliter cons nantur . quis enim nostrum similitudines negat esse, cum ea plurimis in rebus appareant ζ sed, satis est ad tollendam cognitionem , similia esse multa

multorum: cur eo non sis contenti ,praesertim concedentibus nobis φ et cur potius id contenditis, quod rerum natura non patitur, ut non suo quidque genere sit tale, quale est ζ nec sit in duobus, aut pluri- . bus nulla re disserens ulla communitas ψ ut sibi sint oua oliorum, O apes apum similitimae . Quid pugnas igitur ψ aut quid tibi uis in geminis ἰ conceditur enim similes esse: quo contentus esse potueras. tu autem uis eosdem esse plane , non similes: quod fieri nullo modo potest. Deinde confugis ad ph

cos, eos, qui maxime in Academia irridentur: a quibus ne tu quidem iam te abstinebis: Oris D mocritum dicere, innumerabiles esse mundos, O

quidem sic quosdam inter sese non solum similes, sed

52쪽

LIBER II. A 2I

sta undique, perfecte, et absolute ita pares, ut later in eos nihilprorsus intersit , O eo quidem innumer biles : itemq. homines. deinde poctutis , ut ,si mundus ita sit par alteri mundo, ut inter eos ne miniamum quidcm intersit, concedatur tibi, ut in hoc quoque nostro mundo aliquid alicui sic par sit, ut nihil differat, nihil intersit. cur enim, inquies, cremex illis indiuiduis, unde omnia Democritus gigni asfrmat , in reliquis mundis, O bis quidem innum

rubilibus , innumerabiles ab Lutatis Catuli non modo possint esse ,sed etiam sint; in hoc tanto mundo Catulus a ter non possit estici ἐ primum quidem

me ad Democritum uocas. cui non assentior: potius refellam propter id, quod dilucide docetur a pol tioribus physicis ,singularum rerum singulas proprietates esse. fac enim antiquos illos Seruilios, qui gemini fuerunt, tam miles , quam dicuntur: num censes etiam eosdem fuisse ψ non cognoscebantur foris ; at domi: non ab alienis; at a suis. an non uid mus hoc usu uenire, ut, quos nunquam putassemus a nobis inte siciposse, eos, consuetudine adhibita, tam facile internosceremus, uti ne minimum qu dem similes esse uiderentur ἰ Hic pugnent licet, non repugnabo: quin etiam concedam, illum ipsum s pientem , de quo omnis hic sermo est, cum ei res miles occurrent, quas non habeat denotatas, retentu rum assensum, nec unquam ulli uiso ais furum ,

nisi quod tale fuerit, quale falsum es se non possit.

sed ad ceteras res habet quandam artem , qua uera

53쪽

a fulsis post distinguere: ad similitudines istas

usus adhibendus es. ut mater geminos internoscit consuetudine oculorum; sic tu intemosita ,si assueueris. uides ne , ut inprouerbio sit ouorum inter se

similitudo e tamen hoc accepimus, Deli fuisse complures, aluis rebus illis , qui gallinas alere permultas quaestus caussa Iolerent. hi cum ouum instex rant; quae id gallina peperisset , diceresolebant. n que id eis contra nos . nam nobis satis est, oua illa internoscere . nihil enim magis assentiri potest , hoc illud 4se , quam si inter illa omnino nihil interesset. habeo enim regulam , ut talia uisa uera iudicem, qualia falsa esse non ph t. ab hac mihi non licet

transuersium , ut aiunt, di eitum discedere: ne confundam omnia. ueri enim Ofas non modo cogni- I. tio ,sed et natura tolletur ,si nihil erit , quod intemsit . ut etiam illud absurdum sit, quod interdum si latis dicere; cum uisa in animos imprimantur , non

uos id dicere, inter ipsas impressiones nihil interesse, sed inter species , O quasdam formas eorum . quasi uero non specie uisa iudicentur; quae fidem nullam halebunt, sublata ueri, O fas nota. Illud ueroperabsurdum, quod dicitis probabilia uos sequi, si re nulla impediamini. Primum, qui potestis non impediri, cum a ueris fato non distent ἰ deinde, quod iudicium es ueri, cum sit commune falsi ἰ ex his illa necessario nata est ἐθοχbi , id es assensionis retentio: in qua melius sibi constitit Arcesilas; siue sunt, quae de Carneade non nulli existimant .si

54쪽

enim percipi nihil potest; quod utrique uis is es: tollendus assensus s. quid enim est tam futile, quam

quidquam approbare non cognitum ἰ Carneadem aute etiam heri audiebamus solitum esse delabi i terdum ut diceret, opinaturum, id est peccaturum esse sapientem. mihi porro non tam certum est, esse aliquid, quod comprehendi post; de quo nimium etiam diu distulo; quam sapientem nihil opinari, id est nunquam albentiri rei velfalsae, uel incoinitae. Restat illud, quod dicunt, ueri inueniendi caussa contra omnia dici oportere, O pro omnibus. uolo igiatur uidere, quid inuenerint. Nonsolemus, inquit,

ostendere. Quae sunt tandem istam eria ἐ aut cur caelatis, quasi turpe aliquid, sententiam uestram lVt qui audient, inquit, ratione potius, quam au Ectoritate, ducantur. Quid si utrunque ζ num peius est ' unum tamen illud non caelant; nihil esse, quod percipi possit. an in eo auctoritas nihil obes mihi o. quidem uidetur uel plurimum: quis enim ista tam aperte persticueq. Operuersa , falsasecutus effet, nisi tanta in Arcesilla, multo etiam maior in Carneade O copia rerum, O dicendi uis fuit bet cHaec Antiochus fere o Alexandriae tum, O mu tis annispost multo etiann a1seuerantius in Dria, cum esset mecum ,paullo ante quam esset mortuus. Sed iam co mata caulsa, te, homine amicissimum,c me autem appellabat aliquot annis minorem

natu , non dubitabo monere. Tu ne , cum tantis

lauditus philosophiam extuleris HortensiuMq. no 7-

55쪽

yrum di sentientem comoueris; eam philosophiam

sequere, quae confundit uera cum odis 4 oliat nos iudicio, priuat approbatione, omnibus orbat sensibus d et Cimmerses quidem, quibus a*ectum solis sue deus aliquis, siue natura ademerat , e eius loci, quem incolebant, situs , ones tamen aderant, quorum illis uti lumine lisebat: si autem, quos tu probas, tantis offusis tenebris, ne Acintillam quiadem ullam nobis ad asticiendum reliquerint . quos se sequamur, iis uinculis simus astri ti, ut nos commouere nequeamus. sublata enim assensione , omnem O motum animoris , O actionem rerum s

Rulerint . quod non modo recite fieri, sed omnino feri non potest . Provide etiam, ne uni tibi istam sententiam minime liceat defendere. An tu, cum res occultissimas aperueris, in lucemq. protuleris; iuratusa. dixeris, ea te comperisse; quod mihi quoque lice i, qui ex te illa cognoueram; negabis esse rem ullam, quae cognosci, comprehendi, percipipi possit ψ uide , quaeso, etiam atque etiam, ne ill rum quoque rerum pulcherrimarum a te ipso mianuatur au Ioritas. Quae cum dixis i ille, 'nem fecit . Hortensius autem uehementer admirans, quod

quidem perpetuo,Lucullo loquente, fecerat, ut etia ι cmanus cpe tolleret, nec mirum: nam nunquam

arbitror contra Academiam diIImn esse subtilius me quoque, iocans ne, an ita sientiens, non enim fatis intelligebam coepit hortari, ut sententia dem x xiii iserem. Tum mihi Catulus , Si te , inquit, Luculli

56쪽

oratio flexit,quae est habita memoriter,accut te, copiosie, taceo; neqae te, quo minus, si tibi ita uide tur, sententiam mutes, deterrendum puto: illud

uero non censuerim, ut eius auctioritate moueare . tantu enim te non monuit, inquit arridens, ut cali

res, ne quis improbus tribunus pl.quom uides quanta copiassemper futura sit, arriperet triet in cocione quaereret, qui tibi conflares, cu idem negares qui qMam certi posse reperiri, idem te comperiisse dixisses. hoc, quaeso, ne te terreat. de causa aute ipsa malim quidem te ab hoc dissentire: in cesseris, non magnopere mirabor. memini enim otiochum ipsum, cum annos multos taliasensisset, simulac uisum sit, sententia desit se. Haec cum dixisset Catulus, me

omnes intueri. Tum ego, non minus commotra,

quam soleo in causis maioribus, huiusmodi quadam oratione sum exorsus. Me, Catule, oratio Luculli de ipsa re ita mouit, ut doLIi hominis, et copiosi, et parati, et nihil praetereuntis eoru , quae pro illa caussa diripossient; non tamen, ut ei respondere pepe di Merem audioritas autem lata plane me mouebat, nisi tu opposeu Fes non minorem tuam. aggrediar igitur, si pauca ante quasi de fama mea dixero. Ego enim si, aut ostentatione aliqua adductus, aut studio certandi, ad hanc potissmumphilosophiam me amplicaui, non modo stultitiam meam ,sed etiam mores , O naturam condemnandam puto. nam i m nimis in rebus pertinacia reprehenditur, calumnia et i coercetur rego de omni statu, consilioq-

totius

57쪽

totius uitae aut certare cum albispugnaciter, aut frustrari cum alios, tum etiam me ipsu- uelim' ita que , nisi ineptum putarem, in tali disputatione id facere , quod , cum de rep. disceptatur , fieri inter dumsolet; iurarem per Iouem, deosq. penates, me . O ardere studio ueri reperiendi, O ea sentire, quae dicerem. qui enim possum non cupere uerum inuenire, cum gaudeam ,si simile ueri quid inuen rim Zsed, ut hoc pulcherrimum esse iudicem, uera

nidere: sic, pro ueris probare LMi , turpis umes . nec tamen ego is sum, qui niti unquam falsi probem, qui nunquam a sentiar, qui nihil opinere sed quaerimus de sapiente. ego uero ipse munus quidam sum opinator; non enim sum sapiens Omeas cogitationes sic dirigo , non ad illam paruulam nosuram, uua fidunt duce no turna Phoenices in alto , ut ait Aratus; eoque direritius gubemant, quod

eam tenent,

suae cursu interiore breui conuertitur orbe; sed ad Elisen, O clarissimos septentriones, id est rationes has , latiore specie, non ad tenue elimatas. eo fit, ut errem, O vager latius .sed non de me , ut dixi,sed de sapiente quaeritur. uis enim ista cum acriter mentem , sensum ue pepulerunt, accipio , hisq. interdum esentior, nec percipio tamen: nihil enim arbitror posse percipi. no sum sapiens: itaque . uisis cedo, neque polpum resistere sapientis autemta recenset Arcesilas vim esse maximam, Zenoni

58쪽

assentiens, cauere ne capiatum , ne fallatur uidere. nihil est enim ab ea cogitatione , quam habemus de grauitate sapientis , errore , leuitate , temeritate

disiunctius. Quid igitur loquar de firmitate sapiems et s. tis ψ quem quidem nihil opinari tu quoque, Luculle, concedis . quod quoniam a te probatur, C utpraepor

flere tecum agam: mox reseram me ad ordinem Phaec primum conclusio quam habeat uim, considera. Si ulli rei sapiens a sentietur unquam; aliquando etiam opinabitur: nunquam autem opinabitur; nulli igitur rei assentietur. hanc conclusionem Arcem las probat e confirmat enim primum , etfecundum. Carneades non nunquam secundum illud dabat , asesentiri aliquando . ita sequebatur , etiam opinari . quod tu non uis , O rejise , ut mihi uideris. Sed si

Adprimum , apientem , si assensurus esset, etiam opinaturum ,falsium e spe oe Stoici dicunt , et eorum ad ipulator Antiochus : posse enim eumfalsa a ue ris , O quae nonpos t percipi , ab ijs, quae possint, distinguere. Nobis autem primum, etiam si quid percipi possit, tamen ipsa consuetudo assentiendi periculos esse uidetur, O lubrica . quamobrem , cum tam uitiosum esse constet , assentiri quidquam aut falsum , aut incognitum ;sustinenda est potius omnis assensio, ne praecipitet, si temereprocesseerit. ita enim finitima sunt falsa ueris , eaq., quae percipi possunt, si modo ea sunt quaedam: iam emim uid bimus ut tamen inpraecipitem locum non debeatu se sapiens committere .m autem, omnino nihil cf. Di

59쪽

se, quod percipi possit, a me Ampsero quod

tu mihi DN, accepero , sapientem nihil opinari: essectum illud erit , sapientem assensus omnes cohibiturum. ut tibi uidendum sit , id ne malis , an es quid opinaturum e se apientem. neutrum, inquies, illorum . nitamur igitur, nihil posse percipi. etenim de eo omnis est controuersia. sed prius pauca cum Antiocho: qui haec ipsa, quae a me Eefenduntur , O didicit apud Philonem tam diu, ut constaret diu latius didicisse neminem; Oscripsit de his rebus ac tissime; ct idem haec non acrius accusauit in sene

ctute, quam antea defensitauerat . quamuis igitur fuerit acutus, ut fuit: tamen inconstantia leuatur austoritas. quis, inquam, enim iste dies illuxerit, quaero , qui illi ostenderit eam, quam multos annos

esse negauisset, ueri O falli notam. Excogitauit aliquid. eadem dicit, quae Stoici. Paenituit eum illa Di isse. cur non se transtulit ad alios, ct maxime ad Stoicos ἐ eorum enim erat propria ista defensio.

quid eum Mnesarchipaenitebat/ quid Dardani j qui

erant .athenis tum principes Stoicorum . nunquam

a Philone discessit, ii posteaquam ipse coepit, qui

se audirent , habere . Vnde autem subito uetus Acade a renouata est in nominis dignitatem uid tur, cum a re ipsa destificeret , retinere uoluisse: quod erant, qui illum gloriae caussa facerent sper re, etiam fore, ut ', qui sequerentur, Antiochii uocarentur. mihi autem magis uidetur nonpotui se sustinere concursum omnia philosi borum. etenim

60쪽

de ceteris fiunt inter illos non nulla communia; haec cademicorum est una sententia , quam reliquorumphilosophorum nemo probet . itaque chst. ut

enim ij, qui sub nube solem non ferunt: item ille ,

cum aestuaret, ueterum, ut Menianorum , c Ac

demicorum umbram secutus est . quoq. siolebat uti argumento tum , cum ei placebat nihil posse percipi; cum quaereret Dio situs ille Heracleotes utrum comprehendisset certa illa nota, qua assentiri dicitis oportere , illud ne , quod multos annos tenuisset ,

Zenoniq. magistra credidisset; honestum quod F set , id bonum solum esse; an, quod postea defensitauisset , honesti inane nomen esse , uoluptatem esse a summum bonu ; qui ex illius commutata sente tia docere uellet, nihil ita signari in animis nostris a vero posse, quod non eodem modo possit a falso ; is curauit, quod argumentu ex Dio m i esumpsisset, ex eo ceteri sumerent. Sed cum haec alio loco plura; nunc ad ea , quae a te, Luculle, dicta sunt. et primum , quod initio dixisti, uideamus quale sit: mmiliter a nobis de antiquisphilosophis commemorari , atque seditiosi solerent claros uiros ,sed i

men populares, aliquos nominare. illi , cum res non bonas tractent , miles bonorum uideri uolmi: nos

autem dicimus , ea nobis uideri , quae uosmet ipsi nobilissimis philosophisplacuisse conceditis. Anax goras niuem nigram dixit esse. ferres me , se ego idem dicerem j tu , ne si dubitarem quidem . at quis

es bic j num Sopbistes ζ sic enim appellantur ij , qui S . I a d osten

SEARCH

MENU NAVIGATION