Rationale diuinorum officiorum a r.d. Gulielmo Durando Mimatensi episcopo, i.v.d. clarissimo concinnatum atque nunc recens vtilissimis adnotationibus illustratum. Adiectum fuit praeterea aliud Diuinorum officiorum rationale ab Ioanne Beletho ... ab h

발행: 1568년

분량: 745페이지

출처: archive.org

분류: 그리스도교

711쪽

sum m in numero petilinarum , id supplemus in numero laetaniarum. Septies enim laetania in dicere debemus. Ubi Obiter ani naduertemus quod Rubertus Tuitiensi, Abbas dixerit ultimam laetaniam multis annis incepti se ante primam. Nos autelia, laetanias ideo maxime hoc tempore fac mu , quoniam tum praecipue bella exoriri soleant, e terrae fructus, qui adhuc scit teneri, vel in flore, corrumpi iniuria nebularum, vel pluribus alij, modis possint. Ut

ergo Deus h c omnia avertat, instituimus I rcanias, continuantes ultimam Ascensioni, ut per ieiunium & orationes Chrillum sequi, S ad coelos ascendere mereamur.

Draeo qui triduo illo deportatur inflatata longa cauda duobus quidem diebus ante crucem Se vexilla postea ultimo retro , significat diabolum , qui tribus temporibus ante legem, sub lege,& tempore gratiae, quae per hos tres dies indicantur , homines sesellit, aut sallere conatur. Primis duobus temporibu quasi erat D. in iis orbis, unde Christus eum vocat principem mundi . Tempore vero gratiae per Christum suit deuictus, nec audet ita apcrte regnare, ut prius, sed per suggestiones homines latenter seducit, quos pigros, S te missos videt in bonis operibus nec viam viae sectantes, sicut in deserto debiles & infranos, S eos, qui remanebant vltimi, hostes a tergo venientes, quasi aberrantes interficiebant. Inde profecto est, quod primis duobus diebus praecedit, di ultimo Q

qtiatur. Ipse est draco & leo . Draco modo est, quia homines non ita aperte, sed latenter dec pit. Leo erit tempore Ante- christi, quoniam tune mamicile tauret in

nomen Christi. Draco fuit, quando Christum super pinnaculum templi ubi multos ant E per vanam gloriam seduxerat, latenter fallere voluit, & tentauit inquiens, Sistius Dei es, mitte te deorsum. Et quasi hoc sacere posIet secure addidit: Quoniam angelis suis mandavit: se. Bene enim intelligebat lcripturas, sed quod sibi

malo erat subticuit, videlicet. Super aspidem & basiliscum ambulabis dec. Leo autem fuit in passione Domini qui ipsiim erucifigere etiam curauit, de illo ait Ioanne in Apocalypsi . Eece draco magnu , rusus habetis capita septem & cornua decem, &

CATIO.

in eapitibus suis diademata septem Se eati

da eius trahebat staram terra am partem stellarum. Pe r uillas hic signa ficantur homines, qui tripartite diuiduntur in persectos, imperfectos,& reprobos. Tertiam ergo partem stellarum trahit secum diabolus, nimirum reprobos, nam hi sunt cauda

illius. Alibi voeat eum Christus Sathanar Videbam Sathanam tanquam sulgur de egio ea dentem. Et ad Petrum inquiens: vade

retro me sat hana. Non est autem intel l igedum quod vocet cum diabolum, sed aduersarium, quod interpretatur sathanas. Haec

enim eius loci mens & sententia est Vade retro me sat hanas, id est, sequere me per imitationem passionis: Noli disturbare parsionem meam. Uel certe haec : videbat. n. Christus, ut ait beatus Hilarius, daemone in aurem Petri suggerentem, ut impediret suam passionem,& ait ei: Sathan, Sathan

Ae si diceret, ne qui equam Sc frustra laborat . Et conuersus ad Petrum dixit: Vade retro me, id est, sequere, imitando meam. passionem.

Vnc dicendum est de quibusdam.

solennitatibus, quae hoc tempore in e celesij, celebrantur, videlicet de festo sancti Philippi & Iacobi, & omnium Apostolorum sie enim est in magnis & plenis calendarus) de In

uentione sanctae crueis. de sesiodo annis ante portam latinam,& beatae Mariae ad martyres & de comemoratione sancti Michaelis. Hoc ergo tempus, , t praedictum est ii-gnificat octauam aetatem , ubi bonu quod erit in dispara claritate singulorum, futurum est omnium. Unusquisq; enim gaudebit perinde ob alterius bol. iam, ac proptersitum,& bonum omnium, erit singulorum. Quare quum tempus hoe maxime solennitatibus cani leniat, cumq; in primmua ccclesia Apostoli non haberent particulares solennitates, si Mutum suit ut ipsis Calendis Maii celebraretur solennitas in hono

rem omnium Apostolorum. Hoc etiam

die sestum est Philippi Sc Iarobi,idq; ideor quia sorth illo die passi sunt. Hi e Iaecibus

minor appellatus est, non utique aetate,

712쪽

sed voeatione, sicut si inter monachos, ut derit. Quandoquidem virum illima sana qui ante factus est monachus, etiam si vel ctum esse credebat, nec tamen consessa est Puer sit, tamen praecedat eum , qui quan- in ijs aurum inesse. Sed eo inuento ab illotus quantus sit postea eoenobium ingres- & furato ollas cinere impleuis, S mulierisus es . Dictus est praeterea frater Domi- requirenti depositum reddidit. Cum veni, vel quia similis erat ei faciei, ut d ici- ro paulo post mulier aurum sibi quaereret, tur, vel ideo, quia erat filius Alphaei , fra- nec inueniret,non potuit, quod iple habe- tris Iosephi viri beatae Mariae,& Mariae so ret,conuincere, quod de auro nullos haberoris eius. Et qui ita ex utraque parte san bat testes. Nam alii monachi, ad quo-guinis sese eontingebant, apud Iuda ossea rum testimonium ollas tradiderat , ni tres vocabantur. Iesus autem putabatures hil in eis Praeter cineres viderant, atque se Iosephi filius. Hie Iacobus dictus est pri ita aurum obtinuit. Quo quum Romani sumus post passionem Christi Hierosolymae gi si et,& sequenti tempore conse latum obmissam celebrasse, & Petrus Antiochia . t initisset,sactus cst Imperator. Qui cum ma Idem hie Iacobus factus est Episcopus H ie gicae artis a puero peritus esset,a ana mulrosolimitamis, qui quum nomen Christi tum adamaret, plures sibi magistros aselia Praedicaret,&publice sateretur, praecipi Ei uit. Cum ergo quodam die absente suotus est a Iudaeis e pinnaeulo templi, S per masistro solus domi mansisset, ae leg tira fullonis intersectu . Alter v etd Iaco- re inciperet daemonum coniurationes, conbus maior appellatus est, & voratione & uenit ante ipsum magna multitudo dae- dignitate, quia familiarior suit Christo. monum, qui omnes erant nigri, ut Aethio Ad secreta enim sui operis eum vocabat, Pes. Tunc ille prae timore fecit signum ut quando traffiguratus est, &quando mor crucis, di omnes illicdevanueriint. Quod tuum suscitauit in domo. quum Iulianus Magistro suo referret qum

renti quid ipse uidisset : dixit ei magi-

De inuentione sanctae crucis. ster, signum: illud daei non es maxime odio cap. ras. habere. Electus ergo hic in Imperato- . . rem a & adhuc eius rei recordans, cum a

C Ruce Domini inuenta ab Helena tem magicam exercere vellet factus est A.

matre Constantini per Iudam, ut postata. bigna crueis ubique destruxit, &narrat historia, sestum eius pri- Christianos quant sim potuit persecutus est md celebratum est Hierosolim . credens aliter feri non posse, ut sibi dae- Sed Eusebius Papa trigesimus a beato Pe mones obtemperarent. Quare etiam tunc tro illud postea .hique terrarum celebra- Iudam modo appellatum Quitia cum in-ri praecepit. Iudas ille, per quem crux in- ter fecit, per quem crux suerat inuenta. Letienta fuit, legitur postea ad fidem suisse gimus praeterea militem quendam simili- conuersu , , & appellatus mutato nomine, ter Quiria cum vocatum , hune Iulianum Qtiiriaeus, creatusque tandem Episcopus interfecisse. Nam quum hie per Epheson Hierosolymitanus. De quo quidem diabo suum duceret exercitum alios gentiles exlus, cum alterum sibi amicum expectaret, pugnaturus, qui aduersus eum S Roma- se dixisse sertur: Per Iudam Christus mor nos insurrexerant, & videret isthic quanti traditus est, & per hune Iudam Christus dam Abbatiam , mandauit eis ut sibi pranmortuus exaltatus, sed breui Iulianus ami dia pararent. Sed hi plane negauerunt , cus meus rex erit, qui me de illo egregi E tum quia apostata est et,tum quia pauperes vindicabit. Qiiod sane ita factum est, ut crant. Tunc ille ad haec ita excandescens qui ipsum inter cit, quemadmodum dici- eis rursus nunclauit, se priusquam annus' tur. Ferunt Iulianum hunc Monachii suis. finiretur locum illum deleturum eos is mse, & magnum religionis simulatorem, a- tersccturum, & omnino estecturum vi ill-deo ut qusdam mulier tres ollas auro onu hic segetes succrescerent. Quo sane audi- stas, ita ut in earum ori scis aurum cinere to timuerunt monachi , sud Abbas eo- cooperiretur, ne facile inueniretur, apud rum uir sanctis, imus eos in Domino coneum deposuerit, eiusque fidei concredi- fortauit, & effecit ut sita consortationeia Z Z α iam

713쪽

EXPLIC ATIO

iam ad martyrium esset parati. Quadam

vero nocte, cum abbas in oratione persisteret , uisa est ei beata Maria monasterium aperire , &ad tumulum cuiusdam militis , qui dicebatur Quiri acus, quique mortuus erat nondum septem diebus N isthie sepultus, venire ae ei ut inde surgeret & se armaret ae de Iuliano eam vindicaret praecepisse , Tum ille surgens, se armis suis, quae ad hue intemplo affixa erant, induit, & equum suum , qui adhue in stabulo erat , vidente Abbate ascendit, S ad fines Iuliani se contulit. Sequenti diei quaecumque viderat abbas, suis monachis narrat ordine. Qui militis tumu-

Ium aperientes , ut rem probarent, nee inuenerunt corpus, nec equum, nec arma.

Tertia ver δ die confligente Iuliano eum suis hostibus, intersectus est a praedicto milite, & sequenti nocte miles vidente abbate ad sepulchrum suum redi jt, equumque & arma in locis suis reposuit. Post hune Iulianum fuit Crprianus homo gulae & luxui deditus, qui ad beatam Iustinam virginem, quum ad suam luxuria concitare vellet, misit quendam daemon ε, qui huiusmodi immunditiae praeerat,sed signo crucis repitisus est Misit rursus alium Artiorem, qui codem modo crucis signo se deuictum fatebatur, ita ut hinc Cyprianus ad fidem conuersus sit.Tantae potest a. tis est crux Christi, per quam ille nos plane immeritu, aeternae scelieitati restituit. Dasan Io Ioamu Euangelicta ante portam lan -

NEro interfecerat Petrum & Pauia

lum, quo mortuo successit et Uaspasianus, atque ei Titus, cui posse a Dominitianus. Sub hoe beatus Ioannes Euangelista profectus est Romam , ut isthi e verbum Dei eoncionaretur. Domitianus autem ipsum poni curauit in dolium seruentis olei plenum ante portam Latinam, sic enim vocabatur. Sed beatus Ioannes nullam isthie sensit laesionem, diurna gratia ipsum protegente. Quantum tamen ad illum attinet , martyr suit. Quapropter sellum de illo agitur, non secus ac si martyrium ibi sustinuisset.Tum a Domitiano in Pathmos insula deportatus est. Sed tandem a Nerita Imperatore r uocatus est Notemus hic tres tamam Apostolos vivos suisse Romae: Petrum nempE,

Paulum & Ioannem, ac tres item Euangelistas, Ioannem, Marcum, Se Lucam. Praeterea animaduertamus Christi Apollolo, siue Discipulos non ideo fuisse passos, quod Christum praedicabant , sed quod ipsi mdeificabant, ae Deum esse aiebant sine Romanorum authoritate, quod ipsi pro hiabuerant a D. f.LIO beatae uaria ad martyres . cap. 127.

CVM si gula Romanorum idola

non pollent templum Romae habere,fecerut Romani unum templum omnibus idolis, quod dictum est Pantheon. Illud templum impetrauit dari ecclesiae Christi non incius quartus Papa a Phoca Caesare Constantinopolitano Imperatore,& illud reiectis idolis, omnique eorum spurei tiae dedicauit in honorem beatae Mariae & omnium martyrum , nondum enim fiebant se staeon fessoribus & statuit, ut singulis anniseelebraretur illo die festum Martyrum. si eut ipsis Calendis Ma ij sestum Apostolorum. Sed quia in illo mense non est tanta copia victu alium, ut in alijt so: et enim tunc annona deficere & populus qui confluebat ad illa sis lennia, propter inopiam

et borum quandoque non poterat bene celebrationi vacare, ideo Gregorius minor, ut eius nominis quartus suit, duo haee s a transtulit, di ea Calendis Nouembris quando maior, est rerum eo pia fieri instituit. Nec solum Apostolorum & martyrii, sed etiam Trinitatis, omnium Angelorum& Archangelorum, Patriarcharum, Prophetarum , & aliorum sanctorum atq; sanctarum, velut festum generale, cuius ossicium ordinauit. Quare non celebrem: u fula ruinorum qui eum chri Πομrrexerunt. cap. I 28.

QVR ixur quare non celebremus

hoc tempore sest a Sanctorum qui co Christo surrexerunt, vel cum illo in coelos ascenderunt.

714쪽

Debemus enim de eorum glorificatione raudere & solenni Zare, sicut de alijs sanctis, quum certi simus eos ascendisse. Uerum eius rei ratio talis est. De morte eorum non selenni Zanaus, quia ad inferos descenderunt. De glorificatione autem in anima festum aut in Pasea aut saltem in Ascensione Domini deberemus eclebrare, sed non possumus propter aut horita. tem& magnitudinem officiorum illorum dierum. Obumbraretur enim eorum sestiuitas dignitate maioris selennitatis. Quemadmodum si cum Rege veniret alicuius familiaris propter praesentiam Re.gis non tam diligenter ei obsequeretur ,

quam si solus veniret. Ideo ergo statutumeli, ut alijs anni temporibus, 4s diebus quibus ecclesiae sibi dedicatae suerunt, festa illorum celebrentur, ut selliuitas beati Ioa. nis Baptistae sub finem augusti, qui tamenci rea Pasca mortuus est. Propter eandemia ne rarionem sellum beati Iacobi Com. pollellae in Iulio Obseruatur. De sello beati Petri ad vincula alibi dicetur. Animaduerte ergo quod sella sanctorum veteris testamenti, ut Abraham i, isti, Iacobi, Dauidis, Danielis& aliorum in Graecia &Venetiae colantur, habeantque istie suas

ecclesias. D. Sisincta MisDaeti.

cap. in s.

DE sesto Sancti Michaelis dieimus,

quod hoc tempore Barbari Apuliam ingressi sint,eamque misere

depopulati . Quare Christiani in dicto ieiunio triduano auxilium Sancti

Michaelis implorauerunt. Et eum essent congregati instructaque acie exercitum aduersiis hostes producerent, apparuit eis

sanctus Michael, quasi illis auxilium praestans, tum lios es versi sunt in sugam. Quia ergo per beatum Michaelem victoriam obtinuerunt, ides statum est ut eo die semper sessum eius celebraretur. enim hae tres septimanae quasi proprijs vocabulis nuncupatae. Prima est Pastalii, secunda in albis, tertia expectationis, illa videlicet quae est post Ascensionem domini. Prima dieitur sanctificata,quia homines per baptistatim sancti scati tota ilia septimana vestem gerunt in qua baptissuum tu sceperunt, que significat primam solam. Secunda septimana appellatur in albis,uoniam tu e bapti Eari altero sabbato vees baptismi deponentes, albas induunt vestes. Vel quoniam tunc solent illi qui bapti Eati sunt confirmari ab Episcopiu, & a

lias albas vestes indu ere,vsque ad sequens sabbatum. Uel certe id Q nominatur in albis, cluia signiscat vitam a ternam in qua utraq, stolai vestiemur. Tert a tandem nuncii para est, ut diximus, septimana expectatio im, P reprς sentet tempus illud, quo Apostoli expectaverunt aduenti im spirituu ancti. Atque hine animaduertamus quosdam solere ieiunare ab Ascensione x sque ad Pentecosten , quia Apostoli eo tempore dicuntur te unasse. Sed D. Gilberto videtur non esse ieiunandum, quod ad Pascale tempus pertineat. Alia item varietas hic est attendenda. Scptimana enim Paschalis non protenditur nisi usque ad sabbatum in albis, atq; ita Pasca pro octauis sex duntaxat dies: habet. Septimanain albis incipit a sabbato in albis, ct finitur

in altero sabbato,& sic durat octo diebus. Octauae Ascensionis cum deberent terminari quinta seria ante Pentecosten,protrahuntur usique ad Pentecosten. Nam licet

duo dies qui octauis supersunt, ad missam officium suum facile po, sint ab domini ea

accipere, tamen non haberent ad noctum

nos inuitatorium vel responsoria , nisi ab Ascensione Domini illa peterent. Vnde prosecto decem illi dies pro una octauar putantur. Nec id quidem mirum quum totum Pasica Ie veIut una habeatur octaua,

quemadmodum etiam tempus illud a Natiuitate Domini usque.ad octauas Epiphaniae.

l Icto de sestis, eonsiderandae sunt quaedam huius temporis varietates . Sul

HI hreuiter de Paschali tempo

re expositis , de Pentecoste D mini deinceps agendum est.

715쪽

P, pultis Israeliticiis quatuor praecipue celebrat lenestates, Pascha scilicet, quia tune eos Dominiis liberauit ab Aegyptiorum seruitute,&a percussione Angeli aspersis immaculati agni sanguine postibus . Non enim fuit domus alicuius Aegyptii, in qua non mortuus aliquis conspice. retur. In domibus vero Haebreorum minime . Celebrant praeterea Pentecosten rquia tunc acceperunt lege.n, & scenophegiam in Septembri, quae interpretatur si . xio tabernaculorum. In hyeme denique celebrant Encenia, id est, dedicationem templi. Nos autem tantum duo istorum seruamus: Pasea videlicet & Pentecosten,

sed alia ratione atque illi. illi enim cel brant Pascha, quod tune ab Aegyptia semuitute fuerint liberati: No, ideo Pascha

celebramus, quia tunc per Christum re dempti sumus. Illi.celebrant Penteco sten, quod tum ierem acceperunt, nos i dedi quia tune accipimus spiritum sanctu.

Illi aceeperunt legem in tabulis lapideis

euctrinsecus scriptam . In tabulis quidem Iapideis , ad designandum eorum duritiem. Extrinsecus vero scriptam , quod literae spiritualem intelligentiam non pertingebant. Sed spiritus sanctus datus est septuaginta duobus discipulis in corde digito Dei intus spiritualem intelligentiam eis distante. Uetum animaduerte aliud esse Pentecosten , aliud quinquagesimam, itemque quinquagesimam multifariam aeripi . . Est enim quinquagesima dierum annorum , psalmorum , personarum & denariorum. Diirsius qii inquagesima haee dierum triplex est. Eil enim.vna a domini. eo , quae vulgo appellatur, Esto mihi, vsque ad Pascha me alia a Paschate ad Pentecosten,& tertia,a sabbato in albis, usque ad sabbatum post Pentecosten. Prima est Paenitentiae M amictionis, secunda laetitiae & exultationis , tertia velut figurae .

Plaefigurat enim octauam aetatem, in qua utraque stbla induemur. Ex quo quidem

se, quod duo Alleluya illa quinquagesima cantamus, quorum primum significat corporis stolam, secundum animae , sic quoque tres sunt psalmorum quinquage snax; Prima est a Beatus vir, usque admiserere mei: Secunda a Miserere mei,v' e ad Domine exaudi: tertia denique

a Domine exaudi, usque a 3 omnis spiriatus laudet Dominum. Hae quinquagesimae, dies diluuij signifieant . Tot enim

diebus aquarum fuit inundatio , scilicet centum & quinquaginta diebus. Ideo autem tres quinquagesimas psalmorum cantamus, ut Deus a tali nos diluuio & ab omni malo defendat. Quinquagesima porto annorum erat iubilaeus. De quinqua pesima personarum habetur in Genesi, ubi Abraham in hune modum a Domino quaerit. Si septuaginta, insuit, in populo in uenian Nir iusti, nunquid eis palces Ita respondit Deus, & sie postea de sexagi ta,& quinquaginta, usque ad decem.

De quinquageuma vero, denariorum habetur in Evangelio, ubi de duobus agitur

debitoribus, quorum unus debebat centum denarios, alicr quinquaginta. Sed

hie de illi, dixisse satis fit. Nunc autem

ad propositum redeamus. Dicitur ergo Pentecoste a ----α quinquaginta .

quod dies haee a resurrectione Domini distat quinquaginta diebus. Hinc πεντι ντιι latine dicitiir quinquagesimus. Sicut enim populus Israelitieus quinquagesimo die a Pascha , quod celebrati erunt in Ramat se, venerunt ad montem Dei Oreb vel Sina, quod idem est, & legem tunc aeceperunt. Ita die quinquagesimo a passione Domini spit tus sanctus discipulis

in superiori coenaculo aduentum eius expectantibus datus eli in linguis igneis. Et in linguis utique, ut in omni genere linguarum & sermonum secundi ellent. In igneis vero id ed, ut in si immarentur amo. re Charitatis. Datus eli igitur spiritiis sanctus discipulis, cuius gratia estTeptiformix, quoniam numerum scilicet septenarium , maxime obseruant Iudaei ino m.

nibus, idque non sine specie figurae . Ipsi enim eelebrant septimum diem videlicet sublatum, septimam septimanam, nempe Pentecosten Deptimum mensem, nimirum Septembrem, qui apud eos sere habetur celebris & septimum annum , ut pote quum seruia Iudaeis manumittebantur, si vellent. Si autem aliquis manumitti non

vellet, sed in Domini seruitute remanere, is ad postes tabernaculi, vel templi ducebatur, atque eius aures subula per rabantur, quod erat signum seruiti j . ne

ampliti

716쪽

ampli ils manumitteretur, si forsitan postea exseruitute manumitti vellet. Sic

quoque hoc anno quaecunque terra ex se gratis procreabat, erant communia. Non . enim colebatur eo anno. Pari ratio ne

nos septimo die videlicet in sabbato,baptismum celebramus . Sabbatum enim requiem signifieat,& nos per baptismum sabbati Z amus, id est requiessimus. Quoniam quando homo baptizatur. habet anima eius quietem, quum per spiritum a vitiis emendata in fidei unitate quiescit. Sciendum ergo est duobus tantum sabbatis regulariter baptismiim celebrari. Sabbato videlicet Pascali, & Pentecostes. Pascali quidem sabbato, quoniam in passione Christi omnes baptietamur, hoe est redimimur. Sabbato vero Pentecostes, quia tunc per spiritum sanctum mundamur, &sanctificamur. Atque huius quidem sabbati officium nunc tractandum est. D. o is fibbati Penteco res. cap. 3 3 δ.

Orficium huius diei nihil disere

pat ab officio sabbati Paschae excepto quod in eo prima lectici sit de Adamo. id est de mundi ereatione. Nieuein prima est de Abrahamo. Et huic quidem lectioni de Abrahamo, canticum subiungitur, illi vero de Adamo, non utique. Due hae lectiones illos duos parentes significant, quorum v-nus fuit pater erroris & deuiationis , scilieet Adamus: Alter suit pater fidei & reuocationis, videlicet Abrahamus. Lectioni de Adamo non sibi lingimiis canti- eum, quod ille non bene nobis cecinerit, quoniam transgressus est Dei mandatum . Vnde non respondemus ei, quasi nobis malὰ eantanti. Quod autem male cantauerit ex eo patet, quod ei dictum est Male. dicta terra in opere tuo. Lectioni de Abrahamo canticum subiungimus, ut qui bene nobis cecinerit, unde ei dictum est i In semine tuo benedicentur omnes gentes. Tacentur autem hae die tituli, propter paruulos qui necdum cognoscunt autho- res novi & veteris testamenti. Missa hoe

sabbato ita incipit, quemadmodum sabbato ι Pa Ichae videlicet per x iri celer sen.

Proinde Gloria n exeelsis tam hoe, quam illo sabbato canitur, atque etiam die coe nae, sed non nisi in illa ecclesia, in qua consteratur chrisma. Alibi enim eantari non debet. In vesperis denique hi dicuntur psalmi r Laudate pueri dominum, Laudate Dominum omnes gentes, Lauda anima mea Dominum , Laudate Dominum quoniam bonus, ct Lauda Hierusalem Dominum. De ieiuniiss p tuor temporum a cap. I 33.

DIςςndum modo est de ieiuniis pri

mitiarum, quae in septimana Pentecoste, solent contingere . Et primδ quidem de origine, secundo de institutione, tirtio de nomine & eius ratione, deinde de officio,& vltimo de ordinibus, quae in iis ceIebrantur, oportet dispiciamus: Origo istorum ieiuniorum sumpta est ex veteri testamento. Sicut nim populus ille Deo ex omnibus rebus su is dabat primitias: sic nos ex temporibus primitias, ct non solum ex temporibus, sed etiam ex omnibus quae possidemus dare debemus - Nune sequitur de instit tione. De innisuriant ieiuniorum pinu ν te strumi I

IN primitiua ecclesia fuit institutum

ut ieiunia haec quoque anno ter sim rent. Sed Calixtus Papa instituit, ut quater serent, sumens rationem ex veteri testamento. Iudaei namque quater ieiunabant in anno, ante Pascham, Pentecos en , Scenophegiam id est, ante fictionem tabernaculorum in Septembri, & ante Encenia, id est, dedi eationem in Decembri. Praeterea si ter serent,& tres dies singuli, vicibus ictimarentur, anno diuiso in

tres partes, remanerent semper aliquod dies, quorum primitias non redderemus. Sunt tursus S multae aliae rationes,quam obrem quater sant in anno. Una est, i uod in humanae naturae constitutione quatuor

sunt qualitates, utpote quod simus ealidi, stigidi, humidi, sicei, ex quibus qualitatibus quilibet peccandi petit delectationes.

717쪽

Ut ergo quatuor has qualitates a peccan- riti. Idem indieat mitra Episeopatis perdi libidine refrenemus, quater in anno te duo illa eo inua. Debet enim hic trius. iunamu . Vel talis etiam ratio reddi po- que testamenti non esse ignarus, quo tantcst. Homo constat ex anima & eorpore, quam duplici cornu postis ferire fidei in LCorpus autem eonsistit ex quatuor ele . nucos atque haereti eos. Sexta ieiuniorum mentis. Sed anima tres potissimum ha- seria, una duntaxat dici debet lectio, auddbet proprietates, uti ratione, irasci, & con author veteris &noui tella menti unus αeu piscere. Quare ut haee in nobis mode- solus sit Deus, atque ex veteri & nouot rentur, quater in anno tribus diebus ieiu. stamento unum factum sit Euangelium.

namus, ut quaternarius numerus resera- Sabbato autem quatuor recitantur lectio-tur ad eorpus,ternarius ad animam. Rur- s, antequam celebren ur Ordines,qua-

sum: annus in quatuor tempora diuidi rum Prima pertinet ad populum, secunda tir, quorum unumquodque tres habet me' ad ecclesiae primates, tertia ad in inistros,ies, Quater igitur in anno ieiunamus tres quarta ad omnes religiosos, Lectio Da-

dies,pro quolibet mente diem unum . Ea ni elis ideo sequitur de tribus pueris, quod iterum alia ratio, cur quater ieiunamus, qui sunt ordinandi, in fide ἡebeant esse ob quatuor videlicet anni tempora. In probati, sicut illi fuerunt. Sunt autem hi

Hyeme enim mandamus terrae semina , tu circa tria potissimum inquirendi, circa naVere arbores sorescunt & vineae pube - turam, utrum videlicet ex legitimo mascunt, in Aesta te metimus nonnullas seu trimonio sint procreati: cit ea litera, l&ges,& in Autumno colliguntur uuae. Qua circa vitam ac bonam conuersationem . ter denud ieiunamus, qui ut veteres quo Notemus ergo hie , quod Archipresbiterque anno quater ieiunabant quadragesi- ordinandos prius debeat offerre Archimam diem,& nos his temporibus tres dies diacono: unde hie etiam dicitur vicarius, ieiunamus. Dicuntur autem ieiunia qua quoniam in hoe vicem supplet sacerdo- tuor temporum, vel ieiunia primitiarum tum. Eorum enim esset hoc nec re. Ar- vel ieiunia duplicia, quia fiunt tribu&di chidiaconi ossicium est eos examinare Sebus, quibus solemus, ieiunare in una sim scrutari in vita, in natura & honesta e ptimana. Sunt verbinstituta ut dictum uersatione, atque ita cos tradere in ma-

est, a Calix t i Papa . & prima huiusmodi nus scholasteris, euius munus est pericu ieiunia fiunt in Martio, in prima videli, tum facere in literis. Sic itaque diligen-cet septimana Quadragesimae, ve in nobis ter inquisiti debent tradi in manus Epi. marceant vitia . Non enim omnin5 Pon scopi. Post lectionem Danieli, subiungi sunt extingui. In Aestatae fiunt secunda, tur cantus Benedicite. Sed quare ad te

nimirum ni septimana Pentecolles , ut citonem Danielis non flectuntur genua, siuquoniam tunc te ait spiritus sanctus, S nos pra ductum est. Epistola Pauli deinde is esse debeamus seruentes spiritu. Terra a gitur, ad quam genua non flectimus, qu ieiunia sunt ante sestam sanisti Michae- niam ad nouum pertinet testamentum. iis, in teitia septimana Septembris,quod Huic deinceps tractus subiugitur cum gra. quemadmodi uia tunc arborum fructus col ui cantu, quod ordinati graues esse debe- ligantur, & nos quoque deceat Deo red- ant A conliantes, ne saeili superbiae statu de re bonorum operum Ductus. Quarta po afferantur. Obiter tamen animaduerte streino sunt in septimana ante Natala Do non permissum esse, ut eadem die bis alimini scilicet in Decembri, quia sicut tunc quis ordinetur. Sed si necelle suerit, po- herbae moriuntur: ita & nos oporici mo- test ordinari sabbato in diaconum , & do mundo: & tenasei Deo. In horum te minica sequenta in sacerdotum , & postea iuniorum quarta seria dici debent duae tu id o lauis Penu costes potest consecrarictiones tono siue voce nocturnali: una ex in Episcopum,

veteri testamento, altera ex novo, tono αὐ oee communi ad significati item eius di et quod qui ordinandi sunt sabbato sςque i m: to,oporteat ut sint utrius Metesiampnxi Pst . m

718쪽

ne rem re peregrinationis ae festion es con-

B hoe ergo sabbato incipit tempus

peregrinationis, quoniam sumus quidem in itinere quo venitur ad patriam, sed hostes & aduersarios habemus antequa illic perueniamus, ni miris carnem nostram, mundum & diabolum. Legimus hoc tempore librum Regum, ubi bella nobis proponuntur & victoriae, ut & nos coniatra hostes sortiter pugnemus, S adepti victoriam in eoelis tandem coronemur. Et notemus obiter apud aut hores tribus potissimum nominibus appellari Iudaeos. Primo, quia vocantur recutiti. unde Isaias: Recuti-ra,inquit, sabbata, id est , Iudaica,quoniam reticuri verendorii cutem habent. Appellantur et i a Palestini: unde Ovidius: Terra Palestino septima culta viro. Et communi nomine ludaei ab Iuda filio Iacob, qui unus fuit ex duodecim Patriarchi,. Quantumuis enim duodecim suerint tribus, quae a duodecim filijs Iacob descenderunt,a Iuda tamen Iudaei ideo sunt appellati,quod de regno Iudae hoe pacto pro pliet auerat Iacob: Non deficiet prineeps de Iuda, nee dux de motibus eius, dia nec veniat qui prominsus est. De irrhu autem Iuda venit Dominus noster Iesus Christus. Notemus praeterea, quod aliquae sint octauae deuotionis, ut sancti Nicolai, & sanctae Mariae Magdalenae, qui octauas non habent,sed quoniam sint quarundam Ecclesiarum patroni, ideo eis fiunt octauae. Sunt & octauae veneratio. nis, ut in magnis solennitatibus, ct significationis, ut Pes i & Paκ liquae secunda siqnificant stola in quam habituri sunt, videliceto corporis glorificationem. Paulus historiciis praphus diaconus Romanae curiae monachus Cassiniensis , H die quod a Paschalem

caereum csisecraret, fauces eius raucae factς sun rQuum prius effet satis vocalis. Vtergo vox ei restitueretur,in honore sancti Ioan nis hymnum hune composuit: Ut queantlax s.&c. Vnde in principio petit vocis restitutione, sicut rostituta est Zachariae me-Fsum rito sancti Ioannis. De quo qui ded eemiis,

Gerua . si primo sestum Geruas ij ac Prothas j bt

sis ac vitet exposuerimus. Et quidem hoc unum Pro hic dicimus, st in eorum ossicio cantatur: alii. . Loquetur Dominus Pacem in plebe suam.

Nee hoc sane sine musa tum temporis dicitur , quod in horum sello reformata suerit concordia inter Longobardos & Romanum Imperium. Caetera de illis historia plene perstringit.

De natiuitate sancti Ioannis. cap.

Vide inus igitur modo de ipsius san

cti Ioannis Natiuitate,& primo

quamobrem Natiuitas eius cel bretur cum in peccatis fuerit conceptus.

Nullius enim conceptio facta in amplexu maris & taininae , potest esse s ne peccato. Quidam enim sunt sine patre S matre, ut Adamus: Alij ex patre sine matre, cuiusmodi suit Eua: Alij vero ex patre & matre, quod est frequentius, ut Abelus: Ali j tande ex matre sunt sine patre, qualis est Christus.Vnde in persona illius duum est: Ego

sum vermis & non homo,h. c est, secundum legem vermium natus,non aute hominum.

Sed animaduertatur hic hominem prius,ut ita dixe io, seminari, ac postea in vulna con cipi, ibique carnem sor mari. Uerum post quadraginta & sex dies creari animana, de corpori infundi, secundu Theologos, qui-bii, magis credendum est, quam physicis. Celebratur ergo huius natiuitas secunda, quando ninas ru primo exit in lucem. Nam priuia est,quado ipsa anima corpor 1 in senditur. Secuda vero quum prodit in luce in. Quare iuxta secundam, sine peccato fuit conceptus. Sancti fica tus enim fuit in utero quemadmodu Hieremias, in cuius prophetia hoc ita eontinetur: Antequa exires de

vulva sanctis caui te, &e. Quod quidem in huius fgura fortasse dictu fuit. Sed de quo genere sanctificationis hoe isthie dieatur Deus nouit. Sunt qui putent de sanctificatione originali dictu fuisse, idq; hoc pacto

probare conantur,q, v ι delicet Spiritus sanctus puerum repleuerit, atque adeo ut ex

istiusmodi Spiritus sancti repletione, & res leta fuerit mater. Atqui si esset in originai, soret utiq;& in mortali. Ergo neq; puer sancto Spiritu esset repletus, neque eius

mater. Nec verb reseri,s, & mali quam plurimi prophetarunt ut Cayphas& Balaam,& quod asina etiam locuta sit. Verum contra videtur, quod ei peceatum istud or, Mas ginaIe renusium non fuerit. Dixit enim 3 Ioannes

719쪽

ΤXPLICATIO

Ioannes ad Christum rEgo a te debeo ba

pti Eari,S tu venis ad me liaptizari Ex quo

intelligitur ipsim voluisse ablui a peccato riginali. Sed intel ligendum plane est ipsum hoe dixisse in persona Ecclesiae, in qua etiam opinione glollia est peruu lgata.

Da vigilia Sanctι Ioannis. cap. I 3 7.

F ξ ium sancti Ioannis habet vigiliam,

hoc est, eius festi die, praeeedens dieitur vigilia vel eius loco ieiuniun , qudd vice vigiliarum est institutum. Fuiten ina moris apud veteres, ut in selliuitati. bus viri eum uxoribus & filiabus suis ad Ecclesiam eonveniret, atque ili hic cum lumine & eandelis viri jarent. Sed quoniam in his vigiliis crebro e6tingebat ut puellaevitiarentur, ac malitiosi oportunitatem haberent, quo flagitia sua eommode perficerent, ideo factum est, ut vigiliae mutarenturia ieiuma. Vnde etiam nunc antiquitatis nomen retinuit. Vocatur enim vis ilia. Celebratur autem natiuitas Ioannis, tum

propter historiam habet enim Euangelisi: Et multi in nati tritate eius gaudebiit quod obseruant Christiani & Pagani tum propter allegoriam S my stemii. Per Ioannem enim signiueatur ortus gratiae, ex quo quidem fit ut tum niagis solenniae emus propter mysterium quam propter ipsam personam . Credimus autem quod hie in utero sancti fieatus est, sicut Hieremias , unde eo

die de Hieremia legitur. Sed quo genere sanctificationis nec satis liquet, nec legimus . Plerio; tamen affirmant ipsum ab omni peccato tuisse mundatum . Saluator autem attulit nobis ortum gratiae .Hune Ioannes praecessit annuntiatione, natiuitate, praedicatione passione,& ad inferos descensione. Ossicium eius partim constat ex V leti testamento,partim ex novo, quoniam

ipse suit snis veteris & initium noui. Fuit nanq; quasi lapi, angularis, hoc est,nouum& vetus conivnsens testamentum. Quod autem hoc susto iciunamus, totum illud natum est ex stirpathia quadam & compasticine qua ei compatimur, qudd ieiunaverat inideserto, atq; isti ic vitam egerit admodum

acerbam. Solent porro hoc tempore ex v teri consuetudine mortuorum animaliumota comburi, iuba huiusmodi habet originem. Sunt enim animalia, quae dramnet pellamus, unde in Psalino: Laudate Dominum de terra dracones, nos thracones Vt

quida mendose legunt, scilicet terrae meatus . Haec Inquam,animalia in aere volant, in aquis natant, in terra ambulat. Sed quando maere ad libidinem cocitantur, quod

sere fit saepe ipsum sprema vel in puteos,

vel in aqua, fluuiales et jelut ex quo letha lis sequitur annus. Aduersus haec ergo huiusmodi inuentum est remedium vi videlicet rogus ex ossibus construeretur , S ita

sumus huiusmodi animalia fugaret. Et quia illud maxime hoe tepore fiebat, idem etiam modo ab omnibus obseruatur. Est de

alia causa quamobrem ossa animaliu comburamur, quod ossa sancti Ioannis in elui late Sebastae ab Ethnicis combusta suere. Consuetum item est hae vigilia ardentes deserti iaculas, quod Ioannes fuerit ardens lucerna, ct qui vias Domini praeparauerita Sed quod etiam rota vertatur hine elle putant, quia in eum et rculum tunc sol descenderit ultra quem progredi nequit, a quo cogitur paulatim descendere, quemadmoduvulgi rumor de beato Ioanne Christo adueniente ad summum peruenit, quum Chrisus putabatur, poseaq; descendit ae fuit diminutus, ut vel ipse de se testi est: Me i

quiens,oportet minui, illum autem crescere. Quod quidem propterea dictum esse nonnulli arbitrantur, quia tum dies incipiant minui & decrescere, S in Christi natiuitate crescere. Verum enim uero quia aliquando dies ante sessum sancti Ioannis docrescant, S ante natale Domini crescant, intelligenda est istud de natauitate in matre, quando scilicet uterq; conceptus est. Conceptus enim est Ioatines dicti is decrescentibus, ut in Septembri, S lesus erescentibus, ut in Aprili .Proinde missa huius diei osse iii petit partim ex veteri . partini etiae x nouo testatvcto, cum in eo quaedam sinti est amenti noul, tu dam veteris . Nam lo&propheis suerunt Usque ad Ioannem,ita ut hie fuerit tanqua in medio consi tutus veteris S noua testa trieti. P ea tamen ciscuncisus est Christus. Eodem vero die &Ioannes Euangelista in fossam descendit, sed quia propter natiuitatem beati Ioaonis Ba pt istae, eius festiuitas plene venerati

non po ge t Iransata est ad natale Domini. Quare

720쪽

Quare quum neque ibi propter sessum sancti Stephani vigilia habere potuerit, hine .csse dicimus, quod hoc die duplex milla canatur,altera quide de vigilia Euangelistae, nimirum: Iulius ut palma florebit: altera ver b de vigilia Baptistae. Quanqua dicere Dominus vigiliam Ioanis Baptissae plenum habere & absolutum officiuna Ex quo sane fieret, ut illo die non celebraretur vigilla. sancti Ioannis Euangelillae.

HVς usque denatiuitate sancti Ioan

n seiusq vigilia actumeli, se lititur deinceps festiuitas duo tu Apostolorum, Petri videlicet & Pauli. De his

magna eis controuersia , utrum eodem die

passi sint. Henricus enim Solitarius velle

videtur eodem die eos, anno tamen reuoluto, passos esse. Sed Pelagius Papa, atque

alij sancti patres qui de illis scripserunt in

Decretis, vo Iunt illos eodem die eademq;.

hora sub pessinio illo Imperatore Nerone fuisse passos. Alioqui enim falsae essent historiar de illis proditae. Sed tamen in diuersi, Ioel, passi sent, Se diuersi, poenis. Petrus

enim cruci fuit astixus: Paulus verb obtruncatus, quae poena videbatur esse honestior. Nam ciuis erat Romanus, ut habetur in actibus Apostolorum. Possed vero eorum corpora fuere eodzm loco eodeniq; sepulchroposita , .ubi mu ito tempore simul permanserunt Sed ad fidem Christiana iri conuer. so Imperatore Romano, Si Chri litana religione mag s ac magis crescent viriq; Apostolo sua in peevliarem aedificauetur Ecclesiam ct cum vellent corpora separare, dubiitarentq; quaenam ossa Petri, Si quae Pauli essent, illis orantibus ieiunio peracto, responsiim est coelitus, maiora esse ossa praedicatoris, minora vero piscatoris. Atque ita sane seorsiin a sese mutuo Ossa fuere separata,& in suis Eccleses posita. Quanqua vero horum sesta eodem die celebranda occur-

2t, beatus amen Gregorius instituit, ut sestum Petri ipso die tantum celebraretur. Maior enim fuerat sanctitate, ερ Romae primas tenuerat, sequenti vero die coleretur

festum Pauli. Ipso tamen die Petri dicitur in missa oratio sive,ut vocant,collecta, illis

duobus communis. Potest ergo hi missa inchoari vel de sincto Petro, vel per huius modi introitum: Terribilis est locus iste. Quia eo die Ecclesia Petri suit dedicata.

Qii ritur autem hic de Lino an Papa suerit, atque itidem de Cleto. Sed responsum est, di negatu, eosq; suilse discipulos Petri,ae eius vicem in his duntaxat suppleuisse,

quae ad activam pertinebant vitam, unum videlicet intra muros,alterum, vero extra: Sed Petrus vacabat orationi, unde etiamn sie Romae prster Papam & alius quispiam Episcopus est. Considerandum porro est interdum inueniri Paulum Petro esse minorem, id quandoque etiam maiorem vel

inter sese eos esse aequales. Sed istiusmodico trouersia hoc modo diit lui potest: Fuit enim Paulus minor Petro, videlicet dignitate, q, hic fuerit princeps Apostolorum. Verum eodem maior fuit praedicatione, &aequalis & par vitae lanctimonia . Horum itaq; festum tria habet praeeipua,ieiunium, octavas de solennitate. Ieiunium quidem,

quia si cum eis regnare optemus , oporternos etiam cum ijs compati. In solennitate vero propter eorum glorificationem gaudemu3 . In octauis denique ob illorum futuram beatitudinem in corpore Sc anima,

cuius certisvinus,lariamur.

DE sesto diuisionis Apostolo tum ma

aut horitatis scriptores varii dissentiunt. Quidam enim volunt duritionem hanc intelligendam esse qua fi suae Hierosolymae post duodecim annos facta esset , videlicet Apostoli partiti ac separati fuerint ad concionandu Ethnucis . Nonnulli vero putant sellum lioeelseaeeipiendum de diuisione Petri & Pauli, illa videlicet, de qua superius mentio facta

est. Illam enim tali die factam fuisse arbitrantur, quod utique bene seri potuit. Dicitur autem hoc die magna illa Apostolorii Sequentia, cuius initium est limul modi: Coeli enarrant,& Euangelium Aseensionis, sed non integrum, ut qudd ibi incipit: Et Dominus qui de Iesus lao liqua tolluutus est. Ad cuius extremae partis probationem nonnulli hie mentionem iaci ut de duobus

Discipulis Petri,qui quum ad predicadum missi

SEARCH

MENU NAVIGATION