장음표시 사용
151쪽
ta a LIBRI SECUNDI si bus distinctas iurisdictiones tribuere. Cardinalis Lucinus capite primo reseri, is Ethnicos populos orientalesse credere , Deos inseriores esse millies centena millia . Salmonius de Spiritibus Dei ministris , a Sinensibus quoque cognitis veneratisque , diserte haec a seribit: se lase qualibet eorum Urbe Genio Templum dicatum est: in
se domibus etiam privatis Sinensum , cum celebranturis convivia, singulari ritu Genius, sive Deus tutelaris , is ab ipsis Ios vocatus, a Domino domus colitur, sundem is do vinum de aureo cratere in ejus honorem. Idem Sabmonius tomo secundo capite tertio resert , Iapponenses venerari eosdem Spiritus tutelares. Picardus de religione paganoriun Tartarorum Asiae orientalis,& septentrionalis,
ac Insulae Formos, verba faciens , sue ait, illos populos agnostere Spiritus, Chinhoan appellatos, summi Dei ministros, custodes hominum. Eadem persuasio est apud , idololatras Ethiopes de Spiritibus a Deo summo ad hominum custadiam datis, testibus ce) Cavaetio, & d N bioto. Nec minus id pro certo habent populi Ethnici Regnorum Daquen , Calicui, inlabar, Narsinga , reserentibus Ferdinando Lopes,& f Gonraio Men.
doetra. Dii rinates Trojanorum erant Spiritus custodes , ut loco supra citato tradit Halicamatiam. Eadem perse sis de Spiritibus Dei ministris apud Americanos inventa est. In Florklae deseriptione Ianisonius sic inquit : is Exn constanti illorum populorum traditione haberi, quod es quum Deus, qui fuit ante secuta , mundum condere decrevisset, primum alios Deos ordinis praecipui com
152쪽
CΑpUT PRIMUM.n didit, quibus runquam adjutoribus, & instrumentis ut D retur. Petrus autem Martir in se arto Indiarum ocicidentalium addit , Americanos agnoscere hos Spiritus etiam tanquam Dei nuncios. Gonetalus oviedus, ad CD mlum V Imperatorem scribens, capite nono ait: hos Spiri rus esse Deos tutelares Americanorum , summi Dei numcios, & hominum custodes. Hi Spiritus, teste Ferdinando oviedo a , ab Americanis cimi nuneupantur. Ρicartastomo primo in supplemento Minici, Virginiae, Brasilis, novi Messici , Albionis , Husdoni, & Silvestrium Americanorum resere, omnes illos populos confiteri Spirituum caelestium exsistentiam, & esse hos Spiritus in varias cussis distributos , omnes autem summi Dei administros in mundi regimine , ajuntque, antiquis eorum progenitoribus e apparuisse sub humana specie , eosdemque esse Deos
tutela res regionum , hominumque custodes.
De horum Spirituum natura inquisitis facta est ab Ethnicis Philosephis , qui in varias sententias abierunt, quas iuculenter b) congessit Psennerus I praecipuae autem sunt: Dii omnes Angelos bonos intellige ) ex sententia Plotini, pulchri, venusti, venerandi, inaemmabili decore pollentes. Verum quidnam est, quo Dii sunt tales Utique intellectiis. Perpetuo sepiunt, filiait Plotinus , mente tranquilla stabilique & pura. Larcianus autem imquit : Dii juxta Iovem assidentes, in terram despiciunt.
De horum autem excella natura Ρythagoras, Xenocrates,
Chrusippus , aliique loquentes , priscos Theologos secuti, prudentiae mirabilis participes dicunt: acuto quippe ingenio , tenacique memoria, cogitationes nostras omnes agninicunt: hominibus robustiores,& potentia naturam nostram
dotae superare docuerunt I eosque , dum intelligunt &
153쪽
volunt, agere. Commercium vero illud, ex quo homines a Caelitibus aperte edom fuerunt, non omnibus comminne fuit, sed iis dumtaxat majoris meriti , ut ex Scripturis
Sanctis colligitur, & Ethnici ipsit fatentur ; & hoc loco re sene sufficiat Ρlinii testimonium, ubi a' inquit: Divini. tas , & quaedam caelitum societas ex seminis nobilissima in Sybilla fuit.
Praeterea ad confirmandum commercium illud, quod intercedit inter Deum , Angelos, hominetque, nihil magis consere, quam oraculorum usius. In veteri, & novo Testamento legimus, Deum sepe se mani stavisse primis humani generis Patriarchis , Prophetis, aliisque Viris vidi tutis eximiae; aliis autem voluntatem suam patefecisse: aliis sutura praedixisse. Applicatione quoque Ephod in populo Israel vera Dei oracula reddebantur. Daemon invidus gloriae Dei, & humanae selicitatis , omni arvo fuit intentus , ut averteret homines a cultu Dei, & illos perderet. Pedi
suasium jam erat omni populo, a Deo sinum praedici ; se hinc se nullo non avido sutura de se se seiendi, verba sunt b λ- Ρlinii, atque ea e cudo verissime peti credente, versutus ible humani generis hostis nova oraculorum institutione doceptionem suam perfecit. Ρrosecto Daemon , hac humani
generis firma persuasione perspecta, transfiguravit se H in
Angelum lucis, & tamquam Dei nuncius gentes decepit. Varia apud Gentes oracula suerunt, di apud Ethnicos nunc quoque sunt i de praecipuis autem verba iaciemus. Halicamasseus de antiquissimo oraculo Martis , & de altero celeberrimo Dodonae sic libro primo ait: is quando ea Ora' is cula consulebantur, destendebat fili, sacra Quercu avis,, Dei nuncius Picus nuncupata , quae ad quaesita responsa se dabat.
154쪽
se dabat. Ρlutarchus in vita Romuli destribit Auspiciorum illus, qui quum passim a Livio, & ab aliis Gentium seripto ribus descriptus sit, & innumerabilia suppetant exempla ,
non est, cur ea recenseamus. Transeundum igitur eis ad ea, quae minus pervulgata Videntur. ,, Itaque, inquit a) Livius, is cum ad publica prodigia Hetrusti tantum Vates adhiberi rentur, hoc velut domestico exterritus visu, Delphos adis maxime inclytum in terris oraculum mittere stituit. M. se que responsa sertium ulli alii committere auis, duos filiosis per ignotas ea tempestate ternas, ignotiora maria in Gr
D ciam misit. Idem Livius b inquit: Fabius Pictor Dei
se phos ad oraculum missus est stistitum , quibus precibus is supplicationibusque Deos possent placare,& quaenam finis tura finis tantis cladibus foret. Apud AEgyptios celebre se suit Hammonis oraculum, ut Tacitus se) resert. Ρorro putabant Ethnici, virtute consecrationis , quae selemniter celebrabatur quibusdam ritibus , fieri, ut in manufacta signa Dii ingrederentur, & ibi quodammodo nidularentur; conseitique exinde responsa dabant, teste d) Arnobio. Nostro quoque aevo apud idololatras AEthiopes oraculorum usius frequens est: de hac re uberrime seripsit Cavazius ocularis testis. Nec intra nostri orbis fines oraculorum ullis stetit; apud enim Americanas gentes inventus est; ab ora. culorum quippe responsis, rerum agendarum regulam poepuli illi percipiebant, ut Gonetalus oviedus ad Carolum Vimperatorem seripsit libro quinto capite tertio. Ρicardus autem se) destribit se Americanorum ritum consulendi Spi. D ritum Universalem, quem vocant Κithi- Maniotu, ere.
D cta enim sub dio simplici ara , quibusdam itatutis su is plica-
155쪽
136 LIBRI SECUN Dris plicationibus , Deum consaeunt, responsaque inde emisse se venerantur. Varios quoque Silvestrium Americanorum usus divinationis Lastavius sa) destribis. Quum autem mali Spiritus artes in progressu hujus operis , di praecipue capite quarto libri tertii reserandae sint ; siussiciat hoc loco
animadvertere , quod plerumque oraculorum responsa o, stura, aut ambigua emittebantur 3 propterea de oeaculis
apud Plinium sic b) legitur: is Subeunt in hac reputatioeis ne Delphica oracula , velut ad castigandam hominum se vanitatem a Deo ernissa. Ρorro non est haec vera caussa a Plinio excogitata , Daemon enim , qui Dei vices falsosmulabat, aut simulat, quum plurima praestire haud possit, propterea responsa de his obseum, aut ambigua emittit. Reliquum est, ut ostendamus, malos Spiritus , d, vinitus detectos, omnibus Gentibus innotuisse. Plutarchus in commentario de audiendis Poetis testatur, Daemones ab antiquis cognitos fuisse. De Romanis quoque antiquis nubium dubium est, agnovisse Daemones ; ita enim Romani,
tesse si) Livio, precabantur: is Summi, lasemique Dii ,
se qui hanc Urbem , hos sacratos lacus , lucosque colitis , is ut ita vobis volentes propitii adsitis. In eadem persumsione fuisse ceteras nationes nostri Hemispherii luculem ter d) tradit eruditissimus rimus , quas nominatim per sequitur. Idem testatur tomo primo libro secundo Ferdi. nandus Lopes de Regnis orientalibus Daquen , Calicui, Malabar, oc Narsingens. De Regnis etiam Africanis , quorum populi nostris quoque temporibus idololatriae tenebris involvuntur,cadem tradit de malorum Spirituum notione se) Cavarius, additque apertum commercium, quod
156쪽
mpuli illi habent cum Daunone, & inter cetera resert stinpenda prodigia, inter quae memorabile illud est, quod de
iunctorum corpora , nominatim vocata ab eorum sacerdo.
tibus , exeant e sepulcris, ambulent, loquantur, & ad nutum ijlorum sacerdotum, in locum pristinum redeant ἱ alimque plura mirabilia prastigia describit, quae reserae non vacat . De arte magica Vossius a) inquit : h Neque jam ,, laboro vere ne fiant, quae fieri putantur, an sensit ii &,, phantasiae illudatur. Utrumque, hoc est Daemonem &es hominem concurrere existimo; ac sic ut credam, persua- is dent antiquorum temporum exempla , ac nostrae etiam ,, aetatis experientia.
Sinenses, reserente b) Ρicardo, in tabulis pictis enhibent Spiritus bonos, di malos : bonos vocant K in : --los Piei. Ρrinceps malorum Spirituum representatur sub
specie Draconis. Malis Spiritibus a Sinens bus statuta sunt sacrificia , fessique dies. Memorabile illud est , quod Sabmonius e scribit: se In maleficorum , inquit, honorem ,, Spirituum die solemniter a Sinensibus instituto , eorum
,, imagines instar Satyrorum coronatorum effctas, in na- ,, vicula collocant, eamque in profluentem aquam dribes ciunt, repelluntque eam a domibus suis habitatores, exi. is stimantes se tutos fore, quum maligni Spiritus longe reis cesserint. Picardus d) refert, populos Iapponenses, La' ponenses , aliasque ex orientalibus, & septentrionalibus Asiae regionibus Ethnicas nationes habere quasdam sorminias precum , quanam vi, putant, compellantur Daemones ab eis recedere. De populis Guineae , pariter idololatris, idem Ρicardus ait, pingere Damonem sub specie canis nigri . De sacrificiis autem orientalium regnorum verba sa-S ciens
157쪽
1 LIBRI SECUNDI ciens Cardinalis Lucinus, capite decimonono inquit, Brach. manes non eodem ritu, neque iisdem hostiis sicrificare Diis coelestibus, ac insernalibus. G Zalus oviedus ad Carolum V Imperatorem scribens sa) resere, Americanos pingere Daemonem sub horrida specie, & maligna figura, impressa supra domorum parietes, & silpra sedilia , ut omnes an, madvertant, semper adstare humani generis hostem. M. lignus Spiritus ab Americanis nuncupatur Tuira, teste Ρωtro Martire in Summario Indiarum occidentalium. De Mexicanis autem sic b) inquit Vossius: Mexicani pro M. nis temporalibus Daemonem supplicant, vel saltem ne noeceat. Picardus autem per omnes Americae regiones nominatim disturrens tomo primo animadvertit , omnes illos populos agnotare,& colere malum Spiritum, in cujus honorem pluribus in locis cernuntur Fani in Daemonum honorem stipra colles erecti. Ad haec addit Lastavius e), Silvestres Americanos ponere panem super aram , quem osserunt malo Spiritui, ab illis vocato mamutou. Exhibita populorum persuasione super re, de qua agitur, reliquum est, ut videamus, quid de Daemoniorum natura judicaverint praestantiores Ethnicorum Philosophi. Profecto de exsistentia non dubitat, qui alicujus naturae attributa inquirit. Ρlutarchus libro de Iside & Osiride se ait: Goeniorum natura sic explicatur. Quae de Typhone, Osiride, Iside narrantur, neque Deorum , neque hominum , sed magnorum Geniorum eventa sentiunt. Quos Genios &Ρlato , di Pythagoras, & Lenocrates , & Chrysippus pri-koruin Theologonun imitatione , hominibus robustiores exstitisse ajunt, & potentia nostram naturam longe superare : Divina autem natura non sincera , aut pura praeditos ,
158쪽
CAp UT PRIΜUM. I 39 sed quae animae natura, corporisque sensu comprehensa, vin
luptatis esset, dolorisque capax , aliisque id genus obnoxia aftectionibus , ac mutationibus , quibus alii magis , alii
minus turbantur ; nam ut in hominibus, ita etiam inter Da, monoes sunt virtutum, & vitiorum discrimina - De Μωgorum autem Theologia Zoroastres melioris, hoc est Dei nomen Oromazen , prioris Arimanium perhibuit, addiditque hoc enuntiatum de rebus sub sensum cadentibus, illum maxime similem esse luci, hunc tenebris , & igninrationi . De oraculorum desectu idem Ρlutarchus: mihi tamen, ait, plures ac difficiliores dubitationes videntur sobvisse , qui Geniorum seu Daemonum genus medio inter Deos & homines Ioco constituerunt ἱ & quod nos cum his
quodammodo conciliat, atque conjungit, invenerunt. S,
ve haec Magorum ac ramaltris doctrina est ; sive Thracbca ab Orpheo prosecta, sive AEgyptiorum, aut Phrygum, ut colligimus ex utrorumque sacrificiis , orgiis, & ritibus sacrorum. Hactenus Plutarchus. Manes autem, inquit Vossius , ortum illis tribuit a summo mali principio, hoc est Arimanio Cabalistae autem plerique, & cum iis Arabs
Avicenna, Daemoniorum alium ab alio originem suam ducere existimant ό & in hocabiit a primaeva Traditione etiam Plato. Alii putarunt hos Spiritus cum hoc mundo prodinctos: alii post eorum ruinam mundum hunc fabricatum dixerunt - Antiqui Persarum e Zoroastris dogmate Arbmanem dixerunt pellimum ac perniciosum Spiritum e caligine natum. Cale tenses nostris quoque temporibus paegani , inter alias orientis terras, Deum mundi conditorem credunt, sed eum , alunt, ut suavius vitam ageret , Ut rium orbi regundo praesecisse Daemonem. Item Daemonem, sive malum Numen , Tamjonum gens venerata est, &S 1 invocat,
159쪽
14o LIBRI SECUNDI invocat, quia iracundum sit, & cultum sui negligentes male perdat. Ab antiquis etiam Saxonibus, & Ungaris D mones culti, ne nocerent , hinc gentibus facile persuasium, quod Daemon, sive Deus malus, libamine humanarum cap. nium delectaretur , quae abominatio crudeli secunditate in omnibus sere gentibus propagata est 3 quibus in sacrificiis quandoque etiam dictu horrendum infans matemo ex. sectus utero , mactabatur. Haec omnia Vossus. Plato amtem a dixit: Principem Daemoniorum maleficam esse
animam. Ρfannerus de natum Daemoniorum verba faciens,
b inquit, non Ρlatonem modo, sed & Ρythagoreos, aliosque gentium Ρhilosophos voluisse, eorum naturam esse imter Deos atque homines mediam , quam ita explicat Mi. nucius Felix ; ut substantiam eorum inter mortalem im. mortalemque , idest, inter corpus & spiritum mediam , terreni ponderis, &caelestis levitatis admixtione concretam. Expresse Plato Daemones in tertia mediaque aeris regione collocans, eos genin aereum & ex aere esse, qui nunquam toti conspiciantur, sed quamvis prope sint, nunquam tamen manifeste appareant, tradit. Hactenus Ρfannerus. Fere autem omnes Ethnici in ea sententia suerunt , & Coelicolas , & Daemones generare , & aliquando etiam
cum nostris mulieribus carnalia exercere commercia. Ρομro Socrates, ut in sui apologia apud Ρlatonem, Daemoniorum inquirens originem , ait, Daemones esse illegitimos Deorum filios, ab illis procreatos ex Nymphis, aut ex aliis seminis , a quibus dicuntur editi in lucem . Ex hac quinque persuasione factum est, ut nonnulli Heroes, in Deos relati, a Diis immortalibus crederentur geniti. Hinc apud Livium sic e legitur : ea belli gloria est populo Romano , ut cum suum , conditorisque sui Parentem Martem
160쪽
CAPUT PRIMUM. IψIpotissimum ferant ; tam & hoc gentes humanae patiantur aequo animo, quam imperium patiuntur. De Hercule sic imquit idem Livius: Habitum formamque Viri aliquantum ampliorem augustioremque humana intuens Evander, rogitat, qui Vir esset: ubi nomen, patremque, ac patriam ac cepit: Iove nate Hercules, salve, inquit, te , mihi mater veridica interpres , Deum aucturum caelestium numerum cecinit ; tibique aram hic dicatum iri. Hactenus Livius.
De Diana , & Apolline sic a) apud Tacitum legitur:
is Latonam partu gravidam, & oleae, quae tum etiam mvis neat, adnisam , edidisse ea Numina ; Deorumque mo- is nitu sacratum nemus. Ρervulgatum est Daemones , qui sunt Dii gentium, aliquando cum mulieribus exercere concubitus ; hinc facile etiam Ethnicis persuasum suit Deos generare. De hac gentium persuasione ita b) aput S. Philastrium legitur: is Hoc autem dextra, inquiunt, atque smis nistra lux sunt ; & quemdam etiam conetubuisse cum iles la muliere vocata Noria & Virtute dicunt, de qua natiis sunt Dii, & Angeli, & homines, & septem Spiritus D. D moniorum. Ex hac autem persuasione, scilicet de Deo rum concubitu cum mulieribus, interdum factum est malorum hominum fraude, ut Dii cum mulieribus concubuisse putarentur, quamquam aliquando a sila malitia,& hominum dolo id provenisse compertum sit. Qua de re me morabile illud est, quod de Paulina in Isidis Templo comihi prata scribit e) Flavius: Matronam hanc dignitate majorum , opum magnitudine , serinaeque elegantia , ac honestate praeclaram quidam Iuvenis, nomine Mundus, misere deperibat: quum autem hanc neque precibus, neque amplissimarum promissione divitiarum ad inhonesti flea