장음표시 사용
401쪽
lem cognoseere, puta, omnem mulam es Medicina subiicit ut Geometrie Huiusmo sesterilem.&ignorate hae. vel illam inu di sunt renilia alia. Late diximus de subal lam esse sterilem, quia non aduertit, nec ternatione cap. . superioriri similitet dea- occurrunt cognitioni ita fit in causis de iis dissicultatibus.que hic poterant occur et Tectibus potest ergo in subalternanteco rere.in aliis capitibus disputatum est, idco, gnosci propter quid ut non cognoscatur supersedebimus.
Primam Duram maximescientia esse
Exposui Philopon. vult vel ba haec dicta esse de accommodaram.
Philoponi sub alternantibus xsuperioribus scientiis bona Mathematicis ut sit sensu ebae scientiae.cu C A PAE' II. . substantiam ab aliis diuersam habeat, cuius species, id est, figuras,tineas quantita, Igurarum autem maxim scientialis est putes considerent tamen solis speciebus con m Mathemaricaeva manescientiae perage 'tente sunt abstrahunt enim a materiatam demonstrario nesseram,ut rithmetica.emni sensibili quod si ista , quae Geometriae Geometria et serspectina m fere, ut dixerim, e Mathematicae putae considerant. in sub quaecunquere ui propter quid considerationem stantiae subiecto sunt, non sic ad Mathe ficiunt aut enim omnia. .mtur plurimum emiamaticam spectant, sed abstracta ab eo. est plurimi per trane param fim propter quid'bona expositio sileti mus quare oe propter hoc erit utique ma Melior ex 'Atri Thcialiter exponit. de bene, ut prio ximescienti Iu. maximin mae propria.m sim pol mo D. a veiba sint pro inferiodi scientiis: hae e scire ei propter quid pecori. Thomae. .im climaliud quid sint a superioribus secundum substantiam de materiam specie Postea re ipsius quide Iscientiam per Iam ibus tamen de figuris utuntur . sicut supe hane venari nisibile, in memen figura non rioies . sed contra tis ad illam materiam si praedicatium dic Vmmisai vero, quid ..i, re reliquae vero eas a materia separant, licet est scientia assima: iovis .in ultima amem, Di in materia sint, propter quod vult has dis demsed non uniuersaliter ipsius ratem quid it 're' -
ferre penes maiorem vel nianorem anu nivei filiam est venenim homo aeique modo teria abstractioncm. anun bipes.
- et autem se ad Perspectivam et CDocet. sicut Pet pectiva ad Geometriam se habet. ita se habere scientiam de tride ad Pet spectiva,cui subalterna est scire enim quia .est scientia de Iride quae Physi ea dicitur,quia est in materia sensibili vel quia sit pars Physicae,ut aliqui volunt: at scire propter quid est Pei spectivi simpliciter. . vel secundum disciplinam, id est,uel Geo metriae. cii perspectiva subiicitur, ut bene explicat Egidius: nam aliquando aliqua de
Iii de ex conic tria probantur. . in Ata autem rensubse invicem, me. Concludit.aliquando conelusionem v-nius scientiae probati in alia, quamuis tales scientiae non sint subalternae, uti C: t. Me die' enim dicit: vulnera circularia talficilius sanari. Geometra dat causa m. quia latata circuli maxime distant, tacia tamcn amplitis hae se demutarum nihil indiget. . . istae vel per hanc condensamur, haventur, quouistis ad immediata venerint Mahi si uitaque. quod adjiciendam Mime pruri est Lima figura. 'onemadmolimvero contingebat A nesso, indiuidat, ita emia ines' accidit, dico ac rem ivdiuida inesse ea non inesse, eo quod non
ipsoram mediam .sic enim xon eris secundam ha i esse aut non mei .stra do igitur D AMMX in icto ui uos a tremambo, xc contingi Aipsis prim non inisse.dit enim in totaes igitur A non est in toto C. contingit enim ipsam Pidem esse inau- quo toto ipsum vero 'non est in hoc cetismm erit. quod ei et non in si exim c. quidem omniis verba nuci a nullara, ae A. Consimiliter autem ms B in tota u. c. ea est, ut in D. inum muriae omni Sin-
402쪽
est initiatem a vasti ipsum B qiuire ipsum A
nasti eorum, qua B.ineri per ab Ebmam. Eodem acto movistrabitur res ambo in t
to aliquo itur. stas vi rem comingit ipsum B non essem a toro es A. aut rursm iam quo est .manifestam ex coordiaatiovi vi,quaecunque non commaraetur ad se inaicem. Si enim cum eor-, quas tua Acraecordiaratione, de nasio praediis cmur eorum quae An iv BEF ipsum vero a iuieto estis coordinatio existentisi planum, quod A
xon erit in M. commutarentur enim cottaina.
tiones, consimi uer Diem eo Aiaior Aiquoeli. Sin vero neutrumsit in toto exco non insit
mitem Arima neces est adiaidae non inesse. di enim erit Aiqne mediam,recesse Iiera ipsorum is toto aliquo es . Aut eximii prima figaera, it in media erit scogismus si quidems itur intrima erit in toto a i quo afirmativam naniae oportet, P ad hoc plepo Memit LSiatirem in media virmn contigeri ad utra que enim accepto priuatiao,efficii eo cogismin: ambabus vero nega in existemibus, nouerit. Planum iratae, iis .d contingi a iud ij non imes tediuidue inquavido contui'it, et quomodo,
ei in F et iam autem faciem scire maxime, et c.
Cum principia materialia Demonstra. tionis hucusque tradiderit nempe propistiones' nunc de principio formali hoc est de Figura. per quam praecipueDemonstrationes fiunt, sermonem facit , atq; haec eausa est communis huius continuationis textus quamuis possemus forsan magis ad rem dicere Quod cum paulo ante Demonstrationes quia in secunda figura fiet dixisset, nunc Demonstrationes propter quid .praecipue in prima fieri velit ostendere.
Caput autem in duas partes diuisum est,in otiori probat, primam figuram maxime teruire Demonstrationibus. in post riori loquitur de immediatis propositioni bus negati uis. Proponit igitur conclusionem hane in priacipio Figura, mi ae maxime asiae auastiones conclusionis. i. Ratio.
ad scientiam csi apta .est prima. Quam tri, bus rationibus ostendit prima est quasi
quaedam inductio:omnes enim Mathematicae: ut Geometria Arithmetica, Perspcctiua ,siim liter reliquae scientia quae per causas demonstrant,aut omnino. aut ut plurimum per primam liguram demonstrant: cum igitui Demonstratio.quae per causam procedit, sit nobilissima oc maxime scire saciat,arq ista per primam figuram procedai; colligitur , prima figuram facere praecipue scire Nota quod dicit,ut plurimum. quia non semper in prima figura fiunt. Dubitat Egidius et quare Demonstratio quae per propter quid est . si .u magis in ptima si gula Respondet distinguendo aut e-n m. per ipsum propter quid probamus a
liquid incile lut non inesse: si inesse cum sit astumatio.& uniuersalis, no poli st colligi in secunda, nec in tertia: non inesse. potest colligian secunda , etiam in prima ut nullum animal rationalec stituis. omnis homo est animal rationale . ergo nullus homo est brutum: fit etiam in secuda nullum btutum est animal rationale, omnis homo est animal rationale . ergo nullus homo est brutum cum igitur quae fiunt per secundam. fiant per primam noautem econtra,vt plurimum prima aptior est Demonstrationi.
Haee est secunda ratio pro eadem con clusione Maxime definitio utilis est Dramonstrationi sed hanc non nisi per prima cosequimur.ergo figura prima ante alias
Demonstratio ui conducit. Probat minitem: na definitio de definito anarmati uetidi uniuersaliter praedicari debet, si uniue saliter, non poterit in tertia coneludi si affirmariue, non in secunda,quae negatinhconcludit. Dicesse quomodo definitio de defini Dubium to demonstratur non enim dc finitionis est Demonstratioti Philop. respondet definitionem non demonstrari, tamen partes definitionis demonstrari' ostendimus enim dit Terentiam diuidendo genus dicit secundo. quod etiam probamus definitio ners et plius definitionem sier omnis oratio explicans quid sit homo, est ipsi uidefinitio . sed animal rationale explicat,
quid sit homo , ergo ipsus est da finitio.
403쪽
Alii aliter te spondent. mihi videtur dieen Authoris dum non quidem hic dicere Arist quod demonstretur.sed quod osseu tatui, vel abest usi, vel a leno.vel alio modo a poster oti. O sic ad talem probationem utimur prium figura.
3. in lix haec quidem l . . t Ratio. Tettia ratio est Quia ista est figura nobilissima non enim indiget aliis at aliae indigent ipsa tanam per eam deni an tu ocaugmentantur, donec ad immediata per
Dices quomodo reliquae duae densantur in augmentantur per primam Respondet inlop. quod densatio inest proprie
materiae.augmentum formae occum praedicatum sit forma, subicctu materia quinitae piaedriatum fit subiectum . est densatio quotac vero subiectum praedicatum, chau mentesio cum secunda figura ad primam,cducitur.praedicatum unius praemillae fit subiectum, nam medium erat in utraque praedicatum,ob id per densatione secunda intendit in primam: at in tertia medium,quod crat subiectum in utraque, fit in una praedicatum . propterca per augmentationem reducitur ad primam ita chiam exponit Egi diu'. At i hemisi aliter exponit dicit enim densari caugmentari est prolytogietati praemiissas syllogismi in Demonstrata o.
nis,cum sunt mediatae. talis autem prodi, logi gatio dicitur densatio, quia magis accedit ad immediata propolitiones: est enim ut quaedam coarct io dicitur etiam ala: mentatio propter multitudinem me, d lotum . modi, enim per unum . postea hoc per aliud immediatius probamus. Est
autem in pio syllogi natione hoc notandum quod secunda figura non potist pro syllogi ea re tuas vitasque praemittas. cum alterna sit assirmativa, dc non possit concludi in secunda similiter nec icitia, cum alterna sit uniuersalis debent e re a prima pro syllogiaari. haec enim c suas. Ocaliarum piopolitiones pro syllogitat quia quocunque modo concludit: propterea dicit Atti . reliquas densata et augmenta ij. quousque ad immediatas suas piopq tio qnes reducantur.
, Exposi Hac expositio est bona quamuis posse. t in m tuam daccae,quod pei densari inicit,
XI. gat reductionem modotum aliarum figu-iatum ad primam quatenus plures modi ad unum primae reducuntur ut diximus olim di hoc etiam idem sit augmentari. nam dum modos aliarum ad primanat ducimus, augentur modi, nempe qui erant in aliis figuris. similitet hi ad quos riducuntur: ipsa vero prirna immediata dicitur culti non sit opus ad alias reducete. nec per eas confirmate ipsam. Sicat autem A esse in B. inciritae. Cum de immediatis propositionibus modo termone fecisset ut volunt Thcm.oc Philop. nunc de immediatis tractat ac primo docet,este immediatas non soli imastumatiuas, sed etiam negatiuas propositiones, sicut etiam mediatas vocat aut imas firmativas immediatas, cum praedic tum subiecto indiui ubiliter, id est, non per medium aliquod inest, negativas vel immmediatas cum praedicatum subri elo non
inest .e hoc nulla media causa probari potes . Et nota per A. ntclligi praedicatu, et B. vero subiectum. Vt autem discursum peificium Aristotelis intelligas.adueite, ipsum dastinguere pio positiqne negati uas. in quatuor genera, hoc ordine primum cum praedicatum, pura A exl Lb aliquo it O..tic s. contine
tu sub aliquo genere. vel aliquo, quod de illo uniuersaliter praedicetur e sientialiter, subiectum velo, puta B, non isti baliquo toto:vt quatrias non est horro alterum, ueconita subiectum est sub aliquo toto. non autem praedicariim , t. nullus homo ei qualitas tertiuin cum utrumque est sub toto vel diuello ut homo non est alisbedo. vel eodem ut homo non est equus. sub animali quartum curianc uirum stsub tot ut, nulla lubstantia est quantitas. Intendit ergo Arist. tres priores eii ni ediatas proporitioncs .d demonstrabiles, quattam vero in demonstrabilem de aduerte
hic loqui de n gatiuis necessariis petier singulas ergo explicemus.
Agit de primogenere.cum praedicatum est sub toto. non autem subiccstum, e in. endit talim propositionem posse demost rati per tale totum,quod dicatur D.anit matum de praedicato in negatum de ipso
subiecto, nam potest is quod totum pipdicati
404쪽
dicati sit alienum subiecto, de tune faciam syllogismii muti CAMESI RE ad illam conchisioni in nulla qualitas est hom illic sumendo animal omnis homo est animal, i ta qualitas. si animal. ergo nulla qualitas cst homo.Si liter autem 'sis in tot aliquo, et v. Ostendit secundum genus . cum subiecture est in toto, non autem praedicatum: vi nullusio coci qualias tune per illud totum tibi uti quod sit D. puta animal ne,
garum de praedriato astita tum de subie.cioticia monstratio in CESAR Esi ei nulla qualitas est animal omnis homo est animal ergo nullus homo est qualitas.
Tertium genus eodem modo potest demonstrati, sed dupliciter aut enim per totum subie ti, alit per totum praedicati uti nullas homo e si albcdo per totum praedicati sic omnis albedo est color nullus homo est color ei soluit homo est albedo. per totum subiecti siem ulla albedo est aut .mal omnis homo est animal. ergo nullus homo est albedo Cum vero extrema sub uno proximo genere sunt,ut homo no est equus . periploium definitiones tua demonstrari poterunt. tund autem contingita non este. e.
Cum supposui it et in probatione, in to to praedicati non sic subiectum. econtra ostendit id posse fieri ex praedicamentis. quae ad inuicem non commutantur. Id est, non praedicantur. ut sit unum praedica, mentum subiecti A CD. iit aliud praedica.di BEF clatum est quod ii A sit in G,id in in quodam genete sui praedicameli, quod
in illo non erit B, cum sit alterius cooidinationi3. Per tres literas unum praedicametum intelligit,plura enim in coli iudicata
Si vero neutrum si in toto. . Quartum genu , cum uec praedicatum. nec subricium in aliquo sunt docet esse immediatui divi nulla substantia est qua lita sic uniuersa lucr quotus virum generalislinium de altero negatur tunc non est medium illud demonstrandi,cum non habeant supcitota, nee propria definitiones. de probat. Nam si aliquod sit medium, o portet ut uniuersaliter pia dcetur de sub .
iactu aut e ducato. f. d caericula sunt su
'xuma, non crgo habent sit persus et entiae; cns enim CE analogum . id de omnibus praedicatur, unde non est mediam ad
concludendum negative rei iam uesictv Quocum,ut parci, nam de uno d. bxrcti gari. enim inris figura aut media E e. Ostendit quod tale medium deberct de alteio evi temo uniuersaliter pia dicari . fifirm riue nam aut talis Demonstratio fie-ic in prima figula .vel in secunda omittit guratericitiis m, qua cum non concludat uniuer ita cur non
se liter. non est apta Demolitationi de qua pia inmoea sermo: si igitu fiat in prima minor est talioni in assii maritia, in qua medium de conclusio Praescnti. nis subiccto affirmatur. noeigo fiet in prima. nam subicctum illud non habet supe
Si ver in nredi t. v Nec in secunda seli docet: nam licet in hea minor noti sit semperast tmatiua , t a. men ad utrumque contingit,id cst .aut maior . aut minor ei it a iiit maliva, cum V itaque negaliua non fiat syllogismus cum medrum vero scin utraque piae dicat iam, praedicabitur assi maliue de viro cxtremotinus, quod fieri non potest coeludit ergo
est mediata se immediata sit' positiones nigatiuas, AEuado sint.se iam docuisse. Atque haec de hoe capite undecimo. quod absoluit praeceptiuam partem holu
in immedia tu tum in me tu propo ti mbis Ignorantia dispoisitionis,ct quo
I sacramia vero quae ne 'secundλmmario enemsed secuit sum dis clienem dicitur est qaidim dereptio. auae persilogi mum t.
Haec a tem in primo quidem ii ea leni ibm.autho inexistentis coistingit daph. uer aut enim quaad simpliciter eat 'imet ixes .aa nenixe fje: b quando p. vi mam accipia suspicio nem Simplicu quidem igitur suspicio M Amplex est deceptiricidii vero qua e stir stilogi mum, F resi
405쪽
Non es t enim e nulli eorum quae pingiuida 3 igitur syllogi ei Arines ipsi S mediam accipiens .decepim eri fert cogi am.
XII. Couiiugii quidem igitur utractve propositio uel esse fusa , contingi autem es:cram solsem. Si enim neque A.nuci ecram quac suit neque Cutici eorum qua B assumpta ver.'eri vir que ecorumuerib, ambaefalse erunt. . Euenit Diem itas habere cadis e B. ut neque' a sit ne 'evniaer iter in A. imposilite nam die B eis in toto aliquo licebarti Gnim a prim ipsi na ineste A vero non neces eo uitibus emibas inesse universaluer: quare am
s. sed, alteram contingit veram accipere, non tamen utram volueris,sed Axi C ,
que propessio sempe/f Aeetit: eo quod ipsum ,
in vacastra AC ver euenit. s. ore madmodum si a mi sic. ipsi Bius taediuidu3 quando enim idem primo praedicetur de pluribus,ueatram in neutro eris.
r. Differt autem nihil neque si eo indiuidis sausi. Decepti quisem igitur inexistendi in per
haec mutas solum non enim erat in . an ra in existendi Scogi m. ome vero est non eo istendi, em in prima'. et in media'idia Primum itaque dicamm quotmodH in prima'. Mquomodo se bilexissm propositioniam. . contingit quidem igitur viri que fusis D, istenti,M, quemadmotam si a re irai C. m ipsi
Bucit ladiuidue. Si enim acceptumfuerit a quidem nucic cura. omni a faesa erunt propos
Contingit amem et aetera se existente embae utravis Eueni enim Ac quidem veram esse. CB ver. fusam AC quidem veram quoniam non omnibu entibus taetra.
io. Burro fessam: Uniam impos dile est Civisse ipsis cui nulli inest a non enim ampliat vera erit Ac propositio sim autemsi hambae fani verae, e conclusi erit vera. ii. Sed em CB contingit utram esseti aetera existent f. a. uemadmodum si pedita ine is a est. necesse enim rerum sub aeterris. quaresia verit, nulli eorum, prae Crinese. f. s. erii tropositio Planum igitur quod aetera
In media atrem Oura, teta demisse pro ait ilones embosa .D. ron contingit quavido enim somni I, in h.nihil erit accipere.quod M. teri quidemcmni Hieri vero nudi inerit Ops te a remsi accipere prensionei vi hic quidem iiij ici vero ne i quidem erit Eo-
econtrario coaxers. se halebati hoc amem i,
In aliquo vero utranque nihil proli et a J. Iam ese, quemadmedum si Cm , t et icta tam . Si enim , hidem omni accepi x nerit inesse B vero xussi: fas idem ambae propem
i quiquet'fo priuatiae,ce militer. Alteram ver fessam ese m utramuis ron. idit quod enim ieestra omni e niuest. Si igitur acceptum fuerit ipsam Curius hi emto, tira toti Perii non inesses A quidem vera erit,ICaa:ems sau tur nereidem nulli inest neque a s. emni ineri: senim ipsi A. di ipsis sed non inerat. Si igitur accepi Perii Cis rumidem toti inesse, I ver nuci B C quidem prepositio vera, alteia autem sa cersimiliter vero e transi fit priuatiae q'od exim,sci in neque In sit inerit 1 igitur acceptam fuerit CAq idemtati non ve sie: idem prepositio vera erit.. Ieram: cmf. a.
Et rursus quod omhia inest accipere ire se innaci a. sum recesse e vim somni edi ii, chi ius e Si igitur arreptum uerit cinesse, Ddem omnia hulli ver a: A quidem vera erit, Alaniem fessa Planum igitur quod em ambabas exissenubm sis et aeterasolum erit br- Iogi mis decepterim iudiuidia . I orantia ratem neu secundum negarienem, D
Conuenit,ut dicit Philop. scienti, non Intentio solum talentiae cognata Cne tradere, sed et Ai isto extam,quae scientiae opponatur, ii norant a Philoroa. exponere Cum igitur Arst deicientia ec
modis quibus eam consequimur tractaue
rit, nunc de ignorantia scientiae opposita, aequibus viis eam imbibamus diuerit dega licut scientia erat de immediatis di mediatis proposition:bus, ita etia ignorantia: de
406쪽
nem quael Ignorantia secundum dispositio,
Ignorantia dispositio. nis duobus
sermo Discrime Iinter hanc ignorantia
iiii syllogismo ccum syllogismo.
de utraque ignorantia disierit,ec quae fit ccundum propositiones immediatas de Poc in capite praesenti di quae fit secudum
mediatas evid in capite sequenti. Cum autem immediate sint in duplici differentia, at E inrativae hic gatiuae,prius de negata uatum ignorantia, qui solum fit initima figura. postea de affirmativarum etiam ignorantia, quaerit in prima. tandem de ea tundem assii matviarum ignoratia . quae fit in secunda, disserit tertia enim figura. eum non concludat urtiuersaliter, excluditur; hic enim de uniuei salibus di per se est sermo dc eadem ratione excluduntur modi particulares alia tum duarum, ditan tum est sermo de uniuersalibus. Proponit igitur,duplicem esse ignorantiam. in secundum negationem, o lecun
dum dispositionem Illa est secundum ne gulonem. quae est simplex negatio ditia. rentia scientiae quam ignorantiam rustici. pueri, ii.qui nihil didicerunt, habent: quae non aliud est quam non habere rei cognitionem illa vero dicitur ignorantia secundum dispositionem, cum opinam ut oppositum veritatis: ut qui opinaretur, limminem non esse risibilem, plantas non habere vitam, talis haberet ignorantiam dispositionis. Adhue ista ignorantia dupliciter eon tingit. Vno modo sine syllogismo, eum
nimirum vel aut horitate aliqua, vel vana experientia .aut exemplo, aut contactu di
ne aliquis deceptus opinatur oppositum
veritatis ut qui Solcm paruae quantitatis tropter visum iudicaret:aut qui trianguum non aequi ualere duobus rostis climi res angulos videat, existimare te aut qui a. liquod alium a ciperet sine consideratim ne rationis hi haberent ignorantiam di .spositionis simplicem, v sine syllogismo: Altero modo talis ignorantia euenit per syllogismum ciam nimirum aliquo hilogismo decepti opinamur oppositum vetitatis, praesertim necc Cariae; nam de hac est sermo. Ac talis d. finitur ab Aristot sie per
Atlignat autem discrimen inter vitan .
que. nam ignorantia sine syllogismo im .plex est, id est, qui sine syllogismo in ali. quo decipitur.tantum in illo decipitur atqui in aliquo per syllos sinum dccipitur, POSTERIORUM. Imin multis decipitur nam syllogismus probans falsum, aut unam aut tranque pra
missam habet falsam. Hic enim loquimul de syllogismo ignorantiae opposito sci.
entiae praecedenti tantum in materia quuex falsis probare intendit oppositum veritatis necessariae dc scientificae. Nonsit enim I in nullo B me. Incipit docere quid sit decipi in negatiuis immediam quod quidem est. cum o Pinamur oppositas uniuersales affirmatiua veras per aliquod principium de medium salsum: quod in B ARI AR A fit.
nam solum in hoc modo hoc univcrsaliter assirmative concludimus dicit igitur;
non sit in B, id est sit aliqua negativa
immediata. puta: nulla substantia est quantitas si aliquis per aliquod medium C.
puta numerum . existimet omnem substantiam esse quantitatem sic omnis numerus est quantitat, omnis substantia est numerus,ergo omnis substantia est quantitas, decipitur in negati uis immedia
Contici igitur utra uepropositiones. c. Ostendit primo.quoties in negativa immediata decipimur inferentes oppositam assimatiuam falsam,posse tranque Uamissam casse salsam e similiter post Hnam esse vetam dc alteram falsam quod aurem utraque posset esse falsa patet sumatu ista propositio his fit ignorantiae omne B est A, nempe omnis substantia est quantitas; si pro medio sumamus aliquid,
de quo non sit A supple quantitas, d i sum no sit det, nempe de substantia.& iit
C, nempe color, tunc contrarie sumendo,
id est,aisit mando quantitatem de illo, det quo negabatur de ipsum assii mando de substantia de qua negabatur.utraque praemissa erit falsa sic. o innis color est quantitas. omnis substantia est color.eisio omnis substantia est quantatas senius est. quod si illam probc mu per med nim de quo uniuersaliter praedicatum non assi metur di quod de iubiecto con Husionis etiam uniuersaliter non assii metur, tunc
utraque propositio erit salsa,scut conclusio. Diu autem sic si ha re me. Quod autem tale medium se ad conclusionis extrema se tabcre possit probat.
407쪽
ptimum: Quia illud medium C. non prae, dicatur uniueri alite de subiecto conclu sonis in minori quia illud subiectum est generalissimum de quo nihil uniuersali. ter praedicatur; ec de ipso praedicatum non Praedicatur uniuersaliter in maiori praedicatum enim erat unum generalissimum, quod non de omnibus entibus assii matur.
ob id possum sub eo sumere aliquid de quo
ipsum non assirmetur, cret. Sed di adteram lovtin'it veram. Piobar, etiam posse in simili ignorantia unam propositionem esse veram; sed hane impossibile est .esse minorem, quae semper erit falsa.quam vocat de malo potest es. se vera, uam vocat A quod minor non possit c si vera, de larat quia in minori stibiicitur subiectis in conclusionis uniuersalii et assiimatiuae subiecto maioris est e. nim minor primae figurae semper assirmativa, at clim subiectum conclusionis sit generalissimum, nihil vere de eo uniuersaliter affirmabitur manebit igitur maior,
est, era. Piobat, maiorem posse veram esse, de minorem falsam quod enim minor sem. petii salsa, probatum est. di nota ratione, quae obscura est. Demus illam coiri lusionem immedia tam . nulla quantitas caesub. stantia, nullum Bestri tune A, nempe substantia immediate. indivisibiliter negatur de P. quantitate sub substantia iterum sumamus subiectum de quo immediate massii metur, pura co: pus, dicatur C. hoc instantesim possibile est. quod co sus C. af T tinctu de quantitate. B. nam ut egregie A dixit Philop. cum unum praedicatum de duobus pra dia arur primo, di immediati siue de urioq; neg uiue,siue de altero ai fit. maiiue de alicio negati ue siue devito.que affirmative, impossib: lec si, quod ii,
la duo arsit menturadinvicem, ut ipse bene plobat.
Clim igitur substantia de quantitate immediate negetur, de aliquo vero . fili me
tutum mediate puta, corpore, si quis ad obandam assirmativam falsam.o nimquantitatem esse substantiam, sumat pro mcdio in prima figula, illud minc diatum
assit matiuum substanti . faciet maiorem veram. sed minoiem salsam nam moterit assimatiua extaribus immediatis eiusdem praedicati, quod esse non potest. Nota autem sensum liter secundum Alex chim A. puta, praedicatum .est indiuisibiliter in B. dc in C. immediate de viroque praedicatur; sed cum disclimine nam de B negatur immediate, quod est subiectum conclusio nas de vero assirmatur, quod est subiectum minoris.
Disser rarem ni id, et v. Docet, quamuis sub conclusionis praedicato sumamus aliquid mediatum cintingere maiorem vetam . minorem Lilsam esse ut si dicas: omnis homo est substan. tia. omnis quantitas est homo. ergo omnis quantitas ei substantia Nota, illam pii rem probationem esse necessariam nimispe, quandocst necessarium quod minot alsa, maior sit vera ex ratione immidiatae praedicationis modo hae probatio est duplexn viri malo probatur vera, quia es de inferiori assit maliva. minor falsa, quia nihil de generalissimo assii matutiniuei sa
hae vero est non inexi exgi, et t. Concludit .se dixisse de ignorantia negativae, quae iit per primam haec enim sinia concludit uniuersaliter aflumatiue, portet, ut de igno .antia astit malivaeum mediatae agat. quae sit,cum oppositam negativam vitiuosaic existimamus veram
per syllogismum, cum autem talis syllo gismus inserens negatiuam fiat initima de secunda figura,prius de eo, qui iniri
coniiugii igitur virisi erasis dic s. Tractat modo de ignorantia immediatae affirmativae in prima figura, quae est: Cum negatiuam oppositam inserimus v. niuersalit et, quod fit in CELARENT,
tune ex utraq; falsa procedere possumus, . di id modo probat SitasEimatiua immediata: omnis homo est animat: scilicci vim ne sustini gnorantia sit opposita nubius homo est an mal tunc si pro medio a. mamus aliquid, de quo etiam immediate assit matur animal. puta, C. co, utraque Grit salsa maior,quia cst negativa dines mus praedicatum de eo de quo timc di
408쪽
tera imatur. minor etiam est falsa. quia af oportet esse minorem falsam quia cum firmamus duo immediata eiusdem prdicati , quae, Ut diximus .as firmari nequeunt, vili dicas: millus terat stanimal. 'omnis homo est leo, ergo nullus homo est a.
contingit autem re alteras se et c.
Probat etiam in eadem figura posse v- nam tantum propositionem esse falsam; siue haec sit maior siue sit minor sed primo ostendit cur maior, puta, A C. st vera. de minoi BC, Lilita Ratio autem pro pter quam maior pol sit esse vera est quia malo fuerit veta si minor etiam esset vinra iam conclusio non esset falsa nam ex utraque vera non fit conclusio fallacat
concluso est falsa.cum si negativa opposita assimatiuae immediatae, ergo,iam
te maiore vera, necessario minor est Fallai
fornia enim syllogismi bona esse suppo
Sed et eam. quae est C S. cantingit veram est i D
Probat modo minorem et, posse essse vetam maiori falsa existente quod fici cum medius terminus, puta C, suerit sub cum praedicatum conclusionis ignoratae praedicato,d superius subiccto tunc enim non haedicet ut de omnibus, si pro medio de ipso praedicatum negare in maiori, set
sumat ut aliquid eoium, quibus nonumst sum erit, ipsum veto de subiecto assit mite ei it malor vera in qua negamus praedica in minori,etit velum. v. g. si per syllogictum de tali medio, ut si ad eandem concla mum ignoretur ista nullum animal est si oneri nullus homo is animal; sumatu vivens,per hoc medium corpus'. tunc ma- medium. lapis.d dicatur: nullus lapis est a tori salsa,minor vera erit ut nullum cor.nimal.omnis homo est lapis ergo nullus pus est animal,omne vivens est corpus,et- homo est animal go nullum vivens est animal quando diis
de qua est B fusa, me cit. B sit in C id in A. sensus est si subi Quod vero minor sit falsa, postquam cstum conclusionis sit in C, id est in m malo test vera. probat Quia cum aliquod dio, dc in A. id est, praedicato conclusio.
praedicatum de aliquo uniuersaliter a stir nis, tunc uniuersaliter negare in maiori matur de de altero negatur etiam uniuet.
saliter est impossibile quod illa duo assit.
mentur. U. . si animal de homine uniue
saliter assirmatur, de de lapide uniuersali. ter vere negatur non poterit lapis attit. mari de homine. nam si arsit inclut seque . tu contradicto ia alte Nucvniue salis, aut affirmativae,aut negat iam visi des nullus lapis est animal dc das, homo est lapis . aut lapis est homo sequetur homo non est a. nimat,aut in FERIO,aut in FEL PTON.
similitet si des:omnis homo est animal dem C. falsum erit sed verum affirmare iri minor C de B Ecce quomodo declipi contingat in prima figura circa assi
malivas immediatas. dc ex utraque prcipo,
sitione salsa, de ex una falsa altera vera
Sed in media figura,' iri Transit ad ostendendum, in secunda s. gura, quando nisi fimatiuis decipiamur. infercndo negativas oppositas. Et primo Asfit mali. docet non posse utrasque propositiones uaseu, elle in totum falsas vocat uniuersales gatiuarr homo est lapis sequi tui, lapis est animal, rea maritimatiuas, quam negativas in to positio, in D A TISI. tum falsas quae iecundum nullum sin quae dica. Ioe est igitur quod dicit: T s detur ma gulare velitatem habent ut nullus o tur in rotulor negativa vera nullum C, est Hi iri es animal omnis homo est lapis: in salsa.quae licet nullus lapis est animal, cum animal parte vero falsae dicuntur, quae secundum in pati de omni homine praedicetur, puta, A de taliqua singularia vciae sunt .vi. omneant. omnim non potcrit de B id est, lapis mal est gressibile nullum animal est bi- de homine assit mari uniuersaliter aliter ex inseretur oppositum maioris negatiuae. Dicit ergo, in secunda figura cum condis endo. omnis io mo est animal, lapis est clus pestialsa oppotii immdlataeusEr- homo:ergo lapis est animal contra eam mat Iae, non poste utrasque propositiones maiorem: nullus lapis est animal esse salsas in totaim, cuius probatio dissio, Addictationem alteram, proueci quam Ii est. Za et Pt
409쪽
Propterea aduerte, quod in secunda fi guta medium sit in utraque pram ita praedicatum,acob id de uno extremo conelu.sionis debet affirmati in v na, de altero vero negari: aliquando tamen maior est aifirmativa ut in C AMESTRES aliquando vero minor,ut in CESARE Loquamur ergo de priori, ut utraq; huius propositiost in totum falla, medium dcbet nulli predicato conclusionis inest e, comni subie .cto competet e. licenim fiet,ut maiora tinatiua sit falsa in qua medium de con- elusionis praedicato assit inamus. in minor talis in qua medium de subiecto conclu- fionis ne gamus, oppositum fit in CESAR E. nam mediam debet omni praedicato. in nulli subiecto inesse, sic enim erit, tra- qu si totum salsa.
Dicit igitur Aristoteles, fieri non posse,
ut tale medium detur quando conclusio est arsit maliua uniuersalis immediata vi. omnis homo est animal, nam tunc contraria negatiuae sici vela, ut patet. si des enim in CAMESTRES aliquid, quod de
nullo animali. O de omni homine praedicatur; argumentabor si ex ipsis nullum animal est. puta, D. omnis homo est D et-- nullus homo est animal, pio positioncs perseverae;ergo conclusio similitet si desis CESAR aliquid quod de omni an iis
trali de nullo homine vere dicaaur argu
mentabor in C AMESTRES ex datis: om. ne animal est D nullus homo est D. ergo nullus homo est animal non igitur cum insertur negativa opposita immediatae affirma laliae potest utraque praemisia in t tum esse falsa.
Probat modo id Aristot nam si utraque est falla in totum in CAMESTRES,
ex contrariis quae erunt verae, inferam in CESARE.conclusionem eandem falsam esse veram, ex utraque etiam falsa in CSSARE, inferam exeontrariis utrisque,
risii, AMESTRES conclusionem illam falsam esse veram. V. r. fiat syllogismus: onme animal est Dinu lus homo est D. et go nullus homo est animal, si das propositiones vitasque falsas in totum .ergo conistrariae erunt verae sumamillas in CESARE. de probabo veram concluso ne L. fal.
sam sit nullum animal est D omnis himo est D.ergo nullus homo est animal Si XIII. - propositiones verae,concluso erit vera in demde CESARE. non ergo decipi possu, mus ex utraq; propositione in totum falsa in secunda figura.
Ostendit posse aliquando esse utranque propositionem in parte falsam, ut si lumas medium particulariter competens vitaque extremo, tunc negare altero, niuersaliter .de altero velo. Ermare erit in parte salium. ut si ignoraretur: nullum a. nimal esse uiuens. per Brutum sicli omne
vivens est brutum, nullum animal est brutum .ergo nullum animal est vivens esset in parte utraque salsa idem fit econuersu posito priuatim,id est priori negativa, de minori affirmativa scilicet in CESARE, sicut in CaMESTRES.
Cum proballet ex utraq; falsa in parte, non tamen in toto posse aliquem decipi in secunda figura circa immediaias astit-mata uari nunc ex altera etiam tantum lausa decipi posse docet quaecunq; si Hat quia sunt duo modi. CAMES DA ES. de CESARE,ostendit quando in CAMESTRES ex una vera, altera salsa decipiamur postea in CESARE, ac primum . qua fido in C MESTRES maiori vera, minori falsa deinde econtra dicit igitur: sume superius praedicato,quod dicitur A, nam hoc etiam superius erit subiecto B, mpone pro me, dio. sit C tunc fiet maior vera.dc minor falsa va si ignorantia est huius: nullus immo est animal, per vivens liti omne an bmal est vivens,nullus homo est, ruens ,ergo nullus homo est animal. Iterum quod in pnuco est, me.
Quod si medium nulli insit subiecto,
tunc non omni praedicato inerit. 5 fiet maiori fiat mativa falsa, minori vera, sic omne animal est brutum, nullusno. moest brutum cergo nullus homo est ani
Hoc etiam fieri in CESARE docet sed prius cum maior est vera: ut si medium sumas extraneuter utrique extremori sic: nullum animal est insensibile, omnis limmo est insensibilis, ergo nullus homo est animal, quod si medium omni subiecto
410쪽
insit, tune alicuisnerit praedicato. Re fiet maior salsa. e minoi vera .ut si dicas nullum animal est rationale omnis homo est rationalis ergo nullus homo est animal aduerte has literas in hoe capite, per C. medium, per B. minus, per A malus cxtremum intelligi.' A C. maiorem pet B. vero minorem Concludit in imme. d. atis decipi posse,& ex utraque salsa: ex
Imbu vero, qua insunt ne indiuida .eat non insunt quandoquidem per proprium mediam effiat falsii 2ogismus, non pes ut ambae falsa esse propo uionense Iea Iam quae ad matur extremum Dico autem reprium
medium per quodsi contradictionis siletis
IUt enim a ipsi A. per medium c quoniam igitur necesse est ca a Frmativam accipi, cκm i cogismus planum: quod semper he erit,e.ra.nouenim comertitam ac vero fassa, haec enim conuersa contrarias fit cogismus. Causimiliter autem em si ex alia mordia.ttio ne,acceptumfuerit mediam,vit licet in toto fit, em de B omni praedicetur necesse enim DB quidem propositionem, utere adieram ver. conuerti quare haec quidem semper vera i . avitem temper' i. em quasi talu deceptio eadem et ei qua est per Vopriam medium. Si ver non per preprium medium Urii tu I; Visimm quando ab Aquidem si mediam ipsi vir B vini in ii vetest e, falsa esse ambas accipiendae namque sunt econtrario,
quam se habent propositiones, si debet syllogismus fieri, sicaalam acceptis ambe es clunetur filii e quemadmodum,si a quidem toti rei est D ver)vuci eorum quae B bis enim conis uersii biligismas erit morus. iones ambaesturigo verδ mediam non sit sub a. ut D AID quidem vera erit, rara rem falsa nam a Dquidem vera quoniam non erat in is ipsam D:
DB autem se a quoniam si est vera oecon si vera esset: sed erat I
Cedctim per mediam flamme cita deceptio. - quidem no contingitfalsa est probpefiere tot aeum eximsit Asa avnihil contingit, ut quidem omni ici vero nulli inesse. Femadmodum dictum est em pratis
Alteram antem exenit. ' viramlibet si eximc,m amota'. si acceptam faerit ipsi qui, dem inesse. si vero A ne inesse Ac quidem vera eris,altera autem rasa. Rursus accepi fuerit capsi quidem Binese Averi nulli Ac
Rim,dic me, T. Mando di per quae erit deceraptis di autem a 'mariam quando quidem
per proprium aedium. Nesibile ambas esses seu neces est enim es manere. i quidem ei ito Ei m. quemadmodum dictum est em prim
quare C Asemper reus .d a. haec eximeu cua conuertiivr. Consimiliter autem et flex ac ordinatione accipiatur medium. Nemadmodum
dictum est. 'inpriuarta deceptione necesse diuirum B quidem manere Am autem come ti di deceptio eadem est ei quae prius strumanda autem nonper propriam: si si videm hi sub Rhae quidim erit vera, tera antem falsa evenit
enim pluribM ineste, quae non saxi sabstinui
tar.D A vero contingiter veram esse V sam,nihi enim prohibet, quidem nulli Dua. esse. D ver esiae omni vi animes .ientiae sit. entiam amem Musica Neque, in m. sineque an vili eorum. quae D. neque D nulli eorum. xa A. Manifestum igitur quid ne nexistenti meelia sub A, em miscuerit falsis es , t viram,
hyt igitar medis, eripe quae evenit Lerid reptiones, quae fecundum vi am. in inim- mediistis, mini si qua per demonstrationem mamifestum. Diij ratem. De re is uisibiliter m Postquam de immediatorum ignoran tia tradidit, nune de mediatis diis erit: ae primo de ignorantra at firmativarum in hoc capite prima rigura,quae contingit,cum oppositas negativas opinamur per Ly log lmum Postia rius autem ignorare has dupliciter: aut per proprium medium, aut per medru