D. Francisci Toleti, Societatis Iesv, Commentaria, vnà cum Quaestionibus, In Vniversam Aristotelis Logicam Adiecto Indice ...

발행: 1596년

분량: 539페이지

출처: archive.org

분류: 철학

461쪽

cro IN CAQuomodo dam syllogismus sit, oportuit ut non tanis insequenti tum demonstiationis coinposition mira libro agat uidete Aristoteles:Ied facultatem etiam cis de renita ponendi. quod fit per Medii Demonsti atan: triri inuentionem: hocque in hoc secundo tibi oti Quia vero definitim est unum ex Secundam medii de potissimu de definitione hie dic sententiam seri turised per accidens,ut medium cst. At sequitur Auque haec sententiare qua nos superius sequuti sumus de caude modo cofi imamus.

Sanctus Thomas ino de medio tantu, sed de principio Demonstrationis . tam complexo, quam incomplexo hic disputari agarina t. motus propter caput ultimui

in quo dela laxis est sermo sed ista sentelia non pluet nobis: nam de principiis eo plexi satis dictum est. nee illud caput huic

libro continuatum ut videi est in fine antecedentis quamuis haec lentinua probabilis sit. Terti. disputaristo lib. non modu

sedi princi

piorum de monstrati nis tam cae

ARISTOTELIS O

STERIORUM RESOLUTORIORVM LIBER SECUNDUS.

Summa Libri.

De quatio Medu quaesitia . si est quid est quod seu quia est despropter quid Quom

do quid est monstretur, ae ad Demotistrationem se habeat Definitionem esse per sau cam de diuisione causarum .d quae mutuo concurrant. dc quae non: ec quomodo ilicrum possit esse Demonstratio. De compositione desinitionis ex suis partibus.d. quando sunt ignotae quo pacto venentur Pariter quo Iuod causae venentur. Postremo de cog rutione,ac dit et entia principiorum in demonstrabilium.

omnia Medi, quaesita sunt Et cui fit '' ire dira , , si

e. c., aut non. cum vero comouerimus quod ei , ovis

quid ei homo i qua quidem uisu quaerimM. e quacum inaeiam scimm . haec di tot

si rimi autem quasi ri

est tu enim utrum hoc, Mud ac in Perimmian emerum ponentes

Orestia es eqvidet AmAristoteles de medio disputaturus pi barcintendit . omnem quaestionem,quae intentio mfit .alicuius esse Medii hoe est medium e ristotelis. tere, ut inde innotescat magnam scientiae parte consistere in Medii cognitionercum Magna et eis quaelibet quaestio Medii resposione absol irrum parseon vatu Praemittit tamen in hoc capite bre sistit in Me uti imo quaestionum numerum o distin dii cog Vitio Monem . ac statuit Conclusionem tot nefelse numero quastiones,quot sunt ea, quq scimus excoginoscimus non enim hic de scientia proprie loquitur, sed large, pro cognitione intellectus, vera prasertim ne ccuariorum siue sit cognitio simplex, si uc composita, per causam, vel sine causa.

adurat c

462쪽

Inuenta Se ita Notari.tur quaeri.

. Nota non

s mul quaeri

simul se u

i. Nota ste. Adverte autem quod Graece non habe ram Graeca tu vocabulu, Quaestiones sed TovMevet, Quae fila, id est quaesita , nec est multum discrimi.

nisi quaesita enim dicuntur res ipsae quas exiestiones quaerimus, d de quibus dubitamus quaestiones vero dicuntur res eaedem cundurn formam dubitationis desinterror tionis, voce aut conceptu significate ac ordinatqtalia quaesita. postquam iam cognita semidicuntur,ciscita vel inuenta inuet aqvidem si pio pta ingenio comperta: se ita veto siue propra ingenio siue doctrina alterius comperta sint. Adverte praeterea ex Philo qu5d licet non omnia omnia quaesita sint scita non tamen omquae sciun nia quae Liuntur quae iuntur scd solum qnaturaliter non sunt nota principia cnim per se nota cladignitates non quaeruntur. at vero sciunt uita ac ideo dicit Averroes hie esse et monem de s ientia cartilr te. runt quae no sunt nobis naturaliter notae. Aducite etiam ex Philo tu audis . toti me. qu querunt ut quot ea quae sciti litur,

non exit inaes simul ineri .e simul te iri. sed se usus est tot esse ea, quaeqiiaeruntur, quot ea quae post quaestione ni sciunturi in ori deni resist, Quod quaeriturin Litur. quamuis ratione vili repent quaero enim rc Luna dificiatis idem postea scio. imposuisset, aemones tot esse quot Ny temta, nune clarius numerum quaesti num ponit, docetq; quatuore in aesta ones,quas exemplis explicat. Prima est quia est in numerum pon8s. id est cum,qualis te sit petimus: via Luna deiciat an te ita moueatur dicitur hec in numerum ponens, quia est de duplici ea tremo, subiecto nempe S praedicato, de per verbum est ut, ani a sit deficien quia turdi addidit autem hoc,quod in numerum pocatur innu nat, ad diffrentiam illi us,rinae petit esse

merum in rei tantum, ut dicemus.

neret Adduci autem quod clam signum. ad Nota manifes adam talem quaestionem petere Signum ad qualis res situs renim vis cognoricere quod, hane malit qui petit an Luna deficiat talem tempe, Dilandam 3 rat utere sano hocinempe, si post auaue. aestione sponsum sibi fuerit,qnaestio illa cesse hoe autem ita est si enim cognoscit, Lunam

deficere iram id tron inteliogat cerit prius scia et, non intctrogare traca auerte hoc iustio non nu

micius.

Qui cst. Quaestio Quidulae

Dus in oesigno notata dum

Quaestiolata

quid heu lo p. An sit Quaestio . Quid sit

gnum esse applicandum reliquit quaestionibus, illae erit in quaestiones petunt qui, scilic cognitis: pausant, id est, cessant claabso uuntur. In quo etiam seno natM.quomodo scientia absoluit quaestionem, o varia scientia variam quaestioni cum tot sint quaestiones tenere quot ipsae scientire Altera est quaestio, propter quid haec e. nim sequitur primam postqua enim qualis rcssita cognouimus, propter quid talis sit quaerimus ut propter quid Luna de si

cit propter quid terea non mouetur sNon GemEalio m. io modo quaerimm me. Duibus quaestionibus, quae de coplexis erant, in numerum ponebant, explica

tis inquit,alias ditas este aliter se habetestiunt enim de te de quaesto simplici: quaruarier est , an sit res t non dico ans taliqui via homo fit albus vel calidus sed an sit simpliciter id est xntum an sicut

an inussit an Centaurus sit Sinai trier negareue, an non sit tost hanc alieta est adsit ut quid sit Deus VConcluditu tot eis equaesita quo scita de inuenta loquitur de- inuentina scientia, que nobilior es qua inuis id etiam velum sit de scitis per doctii

Dubiai dem recurrentia circa Caput

primum PrImum de ordine emererat

rum sis sionum.

Circa nec dubitabis primo de ordineliatum quaestionum nam prima omnium videtur an fit postea quid sit scietiae enim scordinantur non enim quid sit cognoseimni nisi et gnouerimus, quod sit pomea reliqua duo petimus. Sunpliciu respondet, id esse factum: Ad, Sosin quia a nobis notioribus processit, notiora implis

autem nobis sunt compositiora est autem

hiagiscoposta quaestio , qualis rei sit qua iuuansit et Sed haec ratio non vi Viverm prohatur

admodum conii eniens mam obnane cauiae sam sequeretur, quod a propto quid. debebat incipere. Propterea die, est hoe notandum, Responsio quod non de inibus petimus, an sit sed Authoiis. de rebus mas sensibus non sabduntur,qus enim sensa percipiuntur , nullus petit,an sint, dicituri Poster .e s. quaestio igitur qua prima occurrit in sensibilibuas te ei L

463쪽

IN CA

Quomodo dam syllogismus sit, oportuit ut non tan--in sequenti tum de monitiationis coinpositionern tralibro agatur dete Aristoteles sed facultatem etiam coderam niti ponendi. quod fit per cilii Demonstrata ne tim inuentionem: hocque in hoc secundo libro fit Quia vero definitio est unum ex Secundam mediis, dc potastinui de definitione hie dic sententiam serit insea per acta dens,ut medium cst. At sequitur Auque haec sententia. qua nos superius se civi quati sumus,&eaude modo cofi imamus.

Sanctus Thomas i non de medio tantu.sed de principio Demonstrationis . tam complexo quam in complexo his disputari agit mat motus propter caput ultimui

in quo de coplexis est sermo sed ista sentelia non placet nobis: nam de principiis eo plexis latis dictum est nec illiud caput huic libro corvinuatur , ut videi cst in fine antecedentis quamuis haec sentcntia probabilis sit. Tertia disputari hoc lib.

non modo de medio

sedet princi

piorum deo monstrati nictam,

ARISTOTELIS O

STERIORUM RESOLVI ORIORUM LIBER SECUNDUS.

Summa Libri.

De quatio Medii quaesitis, si est quid est quod seu quia est de propter quid Quom

do quid est monstretur, ae ad Demonstrationem se trabeat Definitionem esse petisaia cam de diuisione ausarum ec quae in uiuo concurrant. dc quae non :3c quomodo illa rumpossit esse Demonstratio. De compositione desinitionis ex suis partibus di quando sunt ignotae, quo pacto venentur pariter quomodo causae venentur. Postremo de Oa Eitione,ac disserentia principiorum in demonsti ab ilium

In disciplinis nature evaei solent, haec omnia Medi quaesita sunt Et qui sit huius libra propositum' CAPUT L

ora rimi autem quatuor.

quod proptera Divi est invide iuuenim viris hoc, aut d ac in i l Perimmi numerum ponentes: erum

Menim quod deficit,ceis imm mFa principio suemu quod depcit no quareremm virgcam autemseMnm ipsum quo), unc ipsum propter quid quaerimm , vi scientes quod de citiam Aod mouetur terrasrepeter vid. fit, Popter quid mouetur quaerimm haec demst . Ni . an a ver alis modo quartam vas est, Attione centa rin, ammea vi autem ess, aut non , simpliciter dico, sed nonsitam est. Inon cum vero cog nouerimm quod ei , vis est V erimm vi qmdigit. Item y a equid ei hom l quae quidem uisu quaerimns, e qua tam maenim si iacta clam tot sunt Oraestiones aequasse sectu munm o, in eo Aristoteles de medio disputaturus pi barcintendit . omnem quaestionem, quae In te ivtio Dfit, alicuius et Te Medii hoc est medium et in melis, term ut inde innotescat, magnam scientiae parte consistere an Medii coenitionercum Magna hic quaelibet quaestio Medii rei posione ab sol trae pars conuatur. Praemittit tamen in hoc capite bre listit in Mevissimo quaestionurn numerum: distin coemtices ionem , aestatuit Conclusonem. tot ier esse numero qu.elicones,quo tuunt a. qiae scimus oc cognoscimus . non enim hi de scientia pioprie loquitur, sed laige proco'nitione intellectu vera prasertim nauecuariorum iu sit cognitio implex si ue composita, per causam, vel sine causa.

464쪽

E. Nota lite. Adverte autem, quod Graece non habe.ram Graeca tu vocabulu, Quasiones. sed L et Mev , Quae a id est quaesita . nec est multum discrimi.

nisi quaesita enim dicuntur res ipsae quasQus stiones quaerimus,&de quibus dubitat us. qtiae. ioles vero dicuntur res eaedem scuri. dum imam dubitationis v intellon I.

tionis, voce aut conceptu significat . r. d male talia quaesita .postquam iam cognita stra dicuntur vel scita vel inventa inueta, em pio prio ingenio comperta: serta vero siue proprio ingenio siue do ct rana alterius comperta fuit.

Inventa. scita

gnum esse applicandum reliqui quaestio

nibus, illae en in quaestiones petun qui, scitis At cognitis: Illusant, id est, cessant de ab seduuntur.

In quo etiam seno natat. quomodo ici Quidulae , entia absoluit quaestionem, c varia scien ius in oelia variam quaestionen, cum tot sint quae signo notavistiones tenete quot ipsae scierim dum Altera est quaestio, propter quid baee e. Quaestio nnim sequitur ptimam post qua enim qua Propteriis res si cognouimus, propter quid talis qui disit quaerimus ut propter quid Luna desi cli propter quid testa non mouetur Nota a. Aduerte praeterea ex philo quod licet NAui aemEalio malio modo quaerimu , te, . non omnia omnia quaesita sint scita non tamen o Du-bus quae ilionibus, quae de coplexis quaest onquae sciun nia quae Niuntur quae iuntur scd solum, erant, o in numerum ponebant, explica A. si tu quaera naturaliter non sunt nota principia enim iactis inquit, alias ditas esse alue se habete se

. Nota, non

simul quaeriperte nota dc dignitate, non quaeruntur. a vero sciuntuita ac ideo dicit Aue troes hie esse et monent de talentia cariam reis sum quae nos iant nobis naturaliter notae. diri, te etiam ex Philo cli audis . tot

esse. que quiruntur quotea,quae scirantur, Vsuiu ic non existimes sinat, quaeri di simul iciri.

tilo non nu

Quaestiori .

sed sessus est tot esse ea, quae quaeruntur, quot ea quae post quaestionem sciuntur; in o idem tiri is quod quaerituret Litur. quamuis latione discrepent quaero enim: et I una dissiciat. hi dein postea scio.

Cum posuisset, aemones tot esse ii otientia nune crarius numerum quaesti num ponit, docetq; quatuor em crux sti ones, quas exemplis explicat. Prima el quia est in numerum poli 3 s. id est cum, qualis res sit petimus ruta Lusunt enim de te de quaesito simplicii qua ruta

altera est , an sit tesu non dico an sit ali- μ', qui xta homo tu altrix vel calidus se an sit simpliciteri id est tantium an sicuta inussit an Centaurus sit Simili ter negariue,an non situ Post hanc aliet aestudii ut quid sit Deus t Concludit, tot eis equaesita quot scita desinuenta loquitur de- inuentina cieretia, que nobilior est quamuis id etiam verum sit de scitis per doctii

Dubia quaedem occaerre uia circa Capus primum. Primum de ordine emrra a rum inaestionum. Circa haec dubitabis primo Meordine

harum quaestionum nam prima omnium videtur an fi postea, quid sit rei etiae enim

id sis

sic ordinantur non enim quia illic gri

na deficiali an te ira moueatur dicitur hee stim ni nisi et gnouerimus, quod sit pomi numerum ponens quia est de dupli et ea reliqua duo petimus. ea tremo, subiectionempe dc praedicato, di simplici ut respondet, id esse factum et Adi. Sosiae Quaestici per vel bum est ut Diona sit deficiensi quia a nobis notio tibiis processit, notiora Simpirenvia turdi addidit autem hoe,quod in nunierum po autem nobis sunt compositio a ei aute ineatur innu nar, ad differentiam illius, quae petit esse nagis coposita quaestion qualis rei sit merum o rc tantum ut dicemus quam , an sita Sed hae ratio non videtur neret Adducit autem quoddam signum ad adnio dum eonveniens nam ob hane causae Nota mam fessa dam talem quaestionem perere sani sequeretur, qu bd apropte quid. de dignum ad qualis res litati emni vis cogner .cere quod, bebat incipere.' ne manu qui petit an Luna deficiat talem rem pe- restandam ratistere signo hoc; nempe si post qua ie- inaestione sponsu in si fuerat, qnaessio illa ceste hoe autem ita est et si enim cognoscit, Lunam deficere suam id noninterrogat, des prius Propterea dic, est hoe notandum, Responsio quod non de Onimbus petrinus, an siti sed Aut horis. de rebus. ssensibus non subduntur, qu senim sensu percipiuntur, nullus petit,anliunt v dic tu tu Poster .e s. quaestio igitur Mileti non inici rogaret. dca auerte hoc u uastrina occurri insensibilibu fere ei

465쪽

Dubium

Solutio.

qualis siti propter quid elim autem sentibilia prim ba nobis cognoscantur notior enim est nobis res sensu percepta; fit. vi quaestudi prima non sit an siti sed qualis sitsde illis enim non estquaestio an sit

Aristoteles ergo voluit incipere a quaestionibus quae nobis occurrunt primo: de his enim,que a sensu remota sunt, petim', an sint di haec posterius cognoscuntur. dc hoc indieat Arist dicens quaeda alio m do cognoscunt ut , di assignat exempla de remotis a sensu. Dices , nonne quaestio quid est fit dedi fiesentibilibusta Dico fieri quidem' tamen .

quia est sim o lex de coniuncta eum antes ordo quae postposita est , si e ut an sit Hinc habes stion qua quod ii de eadem re istae quaestione fiant, do de ea de ordine hoc procedere debent:vt prima an re fiunt. Ct: secunda quid sit 'tertia qualis quarta

Propter quid sies Secundum denumero sit aestionum. Suffcientia

harum qu tuo quaesti

soluit ut

Dubrum

Dubitabis secudo de numero quaestio num nam videntur esse plures, cum sint quator genera problematum, i Topici Simplicius tradidit iani sutricientiam harum quaestionum o innis quaestio aut fit esseritiae aut causae, si essentiae. aut essentiae simplicis actast, an sita aut compositae, et est qualis res stasi causae aut niplicis. Mest quid esti aut com posite rei,dc est pro pter quid: Potiuinus nos etiam aliter dicere inam in scientiis haec sunt: aut subiecta .aut pacsiones aut causae de subiecto est quid 'depassione quale de causa propter quid:&quia subicctum non habet qui donec reliqua faciunt quale aut propter quid nisientia sint,ante omnia peritur, an sit Et aduerte, quod hie de quaestionibus rerum est sermo: nam ante omnia supponenda est vocabulo tum significatio. Ad dubium igitur respondetur,tantum has sse quaestiones nam quamuis illa sint quator problematii in generata id est, tacundum formam logicam considerando. secundum quam, aliud pridicatum est ge. nus aliud proprium: tamen secundu'em. subprima quaestione sunt desita respbdet Themistius hoc secundo capite di iternD. Thoui. de Averr. dc Philoponus.

Tertium de diuersitate strassionum.

Dubitabis de diuersitate harum mico Soluti . esse duplex dilcrimen: alterum, dux vlti mae sunt simplices. duae priores compotatae alterum duae scilicet an est id qualis est reunt praesuppositae de antecedetes; nam an est est ante quid est qualis est ante protpter qui dire liquae duae consequentes; dc praesupponentes. propter quid praelapis poni t quale: &quid: praesupponit x stet quamuis in eadem re tres praesupponantia est:& composite simpli es.

sim, eat non est quando autem cesse .eemes, aut P. tsi est, eat quod inparteiant simpliciter,rursm ipsam propter quid querim , a quid est Vm tunc Parimn sua est,

Dico autem quod, tsi est in parte em sim a. pliciter,inpari equidemian defiat Luna, getur si enim ess aliquid, i, est aliquid in talibis quae rimm . mpliciter verisiet , . non est D At nomcontingit iraeue in omni, quaestionam quaerere, auisi ei medium, aut quid est mediii ea se enim est mediam si omnibm nanque hoc quaeritur, tam deficite me est aliqua, se intaeon post haec non cubuerimm,Pod estiui qua, quid igitur est haec Parrem d. causa enim ei quodsi non hoc, aut icia, sed i. plitate substantia, aut non pliciter,sed, a. I tam ecati deorum , quae perse aut secundum acci sendi simplidens sunt medium et . Dico autem pliciter citet quamqvidem subierimn vi Lunamam Terram, aut quicqua mdolem, avit Triangulum, ipsum ver quid dese eorum. ctum, aequalitatem, inaequalitatem, si medio , bai non sin enmibus nanq' his mauis

stam es, quod idem est quid est: et propter quide, L.

asdest defectus priuatis Inminis a Luna pro ea. l. inter p plerierea ob huctione ropter quid est deseri sitionem. aut propter id deficii Luna eo qu3d desciti. a. l. inter me terra obstructa sistes cisonati rationa acutum de ne rori in acrustae graui tropter qui cosona graue.

466쪽

avat tam Leo in rationem habent nume. orum acutum maraae nanquid est consonare usuum merauel nae videre innumeris ratio ipsorum eum autem acceperimm quod est, quae Uliaris ratio quaerim M.

tuo ratem est medii uastissignificant quorumcuaque medium est sensile: ariimm enim omnem sensimm, relati de eclipsi si est, aut non: si vero essemm supra Lmum,nam utique querem remm,nequesi sit, neque pr pter quid,' simiamique manifestum esset: ex eo enim modfemi-em, eri iuris e nobis factis es cire, ire namque est, quod nmit ob vitur, manifestam enim est quod nune defit ex hoc autem factum utique utarem vers iae. PRemadmodum igitur dicimis , quid esIsi- Te idem ei propter quid est shora ero impliciter ita non existentium alicui. t inexhflentium, ut quod oremsunt, et quod maam. Mu minm est in o igitur Omma,iae querumtur, est medis quaestio Ii

Taerimm autem e maverimm quia est,

cata

Aristotelis

intentio.

Numero quaestionum exposito omnem quaestionem Medii est e contendit idque tripliciter ostendit. primo. inductione quadam per ipsa quaestiones;vt notat Simpl. nam in quaestioneinii alta res sit ibi quae

causa sit petimus in quaestione vero , an sit simpliciter causam etiam petimus,in reliquis duabus notum id est. Quid vocet mica hoe aduerte, Medium vocari cau- Arist. Medi init. per qua in aliquid alteri competere. um diotari vel non competere probat ut haec autem in omni quaestione petitur; sedili eodem modo Nam . in quaestione quid sit peto causam, id est naturam rei quae estini tentia Medium ut notat bene Eustrat qui enim petit naturam rei petit Medium inpotentia , ad probandum aliquid de ipsarer ut per c finitionem hominis probamus de ipso risibile . vet,adprobandam De Risitio ripsim rem de alior ut 'per definitionem e ,etit Mediu clipsis ipsam de Luna probamus. Diciturditat ut in autem Medium in potentia, quia id quod dolenti petimus . non assumitur pro Medio ad probandum, ipsam re esse non enim, ut dicit Eustrativa, per animal tationale demouis

stratur, hominem esse caeno sit demonis stratio et animal rationale est, homo est animal rationales ergo homo est. sed diciatur definitio Medium quia potest a IIumi

ad proba dum aliquid de ipsa re,vel ipsam

de aliquo

In quaestione verbi propter quid peto Quaestio causam, quae est Medium actu, nepe.quae quid pro assumitur adprobandum id, de quo peti pter quid,

tur. tamen in utraque tam quid este quam formaliter propter quid est quaestione petitur distin quaerere caucte e formaliter causatio siem aliis quae tam stionibus duabus dinam an sit confuse petit causam .d similiter qualis res sit Pro quo aduerte secundo, quod cui et Notari.tur, an res si non petitur aliud re, quam Qnaestion dpet quid est iam dicere an sit t&quid sit . sit ,

res est asserem esse aliquam naturam, quid sit trianam this quae in praedicam et is sunt, sed detri te ipsa.eonfused uniuersaliter , cum vero peti diuerso au. tur quid est cla petere quae res sit illa in tem modo particulari di distincte unde non disse divaetet e. runt in quaesitori quantum ad rem, sed quantum ad rationem dc modum,an sits

dc quid sit . Idem dicem dum de aliis iussus. petere tu Titios enim, qualis sit id est .anio ciati est qualia res

petere an sit aliquod Medium Ad hoc vi ecpr tu aliter. In confuso petitur . postea in piei quid reparticulari petitur, propter quod Medi coueniunt stinam reuera qui quaerit. Medium petit mo aut qquo cognoscat cum quaesitum sit dubita diti inguun-bile.d dubitabile sine Medio non cogam M

seatur

Ex quibus fi cum an stae quia sit realiter idem petat quod quid est propter quid est . atque hae duae petant causam de Medium . quod omnis quaestio est Medii

causae virtualiter aut formaliter.

Dico ratem quia est, aut si est, cres Praecedenter terminos explicat sunt isti an sit in parte, an sit simplieit et Uel q/m quia est, in parte quia est, simpliciter. Per te minimmansit' in partes vel quia est. in patierint et pii tur ligit quaestionem composita ex praedic tolertio adiacenter ut an Luna dcficiati Petri sit simpliciter, vel quia est simpliciter ridielligit simplicem quaestionem derecundo adiacente .ut,an Luna sit an nox si ex quibus omnibus concludit intenis tum omne scilicet qii aestione esse Medii.

467쪽

eas a. men meg ictu et c. posti Iuxta Eustratium de Simpl. dc alios, id et Simplicii itera in probat ratione syllogistica, quae tali, est Causa quaeritur in omni quaestione,

Medium est causa Medium ergo quaeritur intinni quaestione, maiorem probat exemplo in quaestione qualis res cstu qui enim dicit an Luna demia petit, virtualiter tamen an sit huius aliqua causa, qtiam postea distinctam petit , eum propter quid quaerit m morem probat: nam causa, quae est ipsius esse non huius aut illius, sed sim.pliciter substantiae aut causa eorum,quae sunt per se vel seculidum accidens Medi. um est sensus est ut quidam volunt causa

esse no hoc vel hoc, sed simpliciter id est, Egi csidia hi eius e si e simplicis de secundo adiacente. IOPoni de esse aliquid eorum qinae sunt per se id

est causa esse colitiositi et ut dictum est ita Eustra it exponit, Egid de Phil At velo Eustiat se exponit catis subiecti quod vocat lubsta tia tu, aut causa ipsius praedicati Mediu est. quod postea exemplis explicat, quorum aliqua sunt subiecta aliqua praedicata. Aut horis Ista est communis loci explicatio qua-uis , iudicio meo, videatur magis Misan ad rem dicendia, non solum Aran. intendere idem quoa in ratione praecedenti sed ostendere, euod omnis quaestio est ipsua iud est . hoc autem probat monstrando Iropter quid . quod in quaestione coiripo.ta petitur . esse dem, quod quid est nam uid est passionis aut lubiecti est ipsum propter quid id et edium. unde quando qui die propter qua duocat idem intellige ut dicit Eustrat esse idem subiccto, non ratione . Nam eadem definitio subiecti vel passio tus , quae dici.tur quid est etiam propter quid sed est quid respectu solius ipsus cuius desinitio est est propter quid . ut id cuius est definitio se ipsam de alio probamus vel per ea de ipso aliquid probatur, atque ita dic Philoponus. Vi quid eli defectis priuatio umi

Exemplis explicat re idem esse, e quidlin propter quid c id, quod est quid unius extremi, si propter quid etiamin demonstratione primum exemptu, si petas quid est eclipsis diei turrest priuatio luminis bisitione terra: si vero petas,d pter quid Luna patiatur eclipsis idem respondebl

tur: propter obiectionem terre priuantem lumen ipsi ira. Alterum exemplum uid est consonanti Hillcclut proportio rationalia. scianuis merica acutiet grauia su uisus p ta si propter, iud acutum e graue contanant, reisi pondebitur: per idem, quia rationale habet proportionem Pota subiungit curn quaerimus utrum glaueex acutum conso ne nimbi virum pi oportionem numer rum habeant quae limus virtualiter tam ernam cocesso, quod colanent statim distincte quaenam sit illa latio dc proportio quirimus, cum quaerimus propter quid con sonent: ut dictum est superiuri

uod a tempi metu quaestio, c. Tertio probat omnem quaestionem es sese Medii, ex sensitapto , cum res sensibiles

sunritatio autem ista est: viso Medio. cessat omnis quaestio, ergo signum est, omne ninquaestionem ess e Medii, antecedens patet:

si aliquis non videt eclipsim , dubitat an it quid sita e reliqua at si super Lunam

constitu crctur, e videi et terrae obicerim nem, omnia ista cogo sterct. ergo cogn tione cdii cessat omnis quastio.tutic enim videret prauaraonem lumiriis Lunae

ex obiectione teitae. Sic quid eclipsis de quod Lunae insit de propici quid cognoscerer. At potas obiice te Ari toteli:nani fini ire non est scire, ut dictum est ibis a. Obiectitu

re non est serie led exu risu sumimu uir illini tram abstia hendo uniuersata singulam Actia talis sensatio non issicus icita, sed ex illa fieret scietiri in intellectu. tringi:- diximu et c. Conclussit idem esse quid de propter L. quid:siue sit in quaestione simplici,siue incomposita ut aliqui xponunt illa verba. at secundum Eustralium sensus est, idem esse quid, propter qui illiue sub lecti. vocat esse simpliciter, siue passionis, cuius exeinpla ponit. Tandini concludit ex his Smnibus omnem quaestionem esse Medii,

ut explicatum est.

Dubium de rapione, da esst

Dubitatur quo modo . semonstreturrem esse irit Deum esse. Angelu inessen turali via ratio dubii est nam demonstratio supponit, suum subicctum esse non er-

468쪽

c .Fundam. An res siti Nuae illo ne

go demonstrare poterit rem est: praetet rea quia cum tale subiectu in debeat in minori poni peteretur principium dum sapponimus eue quod probandum oratiae

In prinis aduerte, quando petamus aures sit non peti inus actuali se Lissentia, sed aptitudine. ita, vires dicatur esse . quae in suis causis exist e.&sunt in rerum natuno nycte e a principia illis productiva Circa dubiuvcio Philo nus dicit, hic per defin tio ite probari rem esset quain etiam opinionem essentiam sed aptitudi sectant ut docuias Parisienses dicentes, nyn sic. hominem esse, demonstrari omne aniae Doctores Parisienses.

rem esse mal rationale est, homo est an unal ratio nate, ergia homo est . Eustrat vero docet hane rationem positam nullam esse, eum principium petat Quatuor g At vero diligenter aduerte quatuoresnet Medio se genera Medio tum ad probandum, rem rum ad pro esse. primum ei Tectus:sicut per visibiles es bandutu fectus indagamus ea quae non videmus. Alterum est causa finalis. per finem enim probamus ea esse , quae sunt ad finem ut probamus cibum esse ubi q. animalibus, quia vivunt Tertium est matcrialis causa Quartu efficiens et ut probamus pluuias esse, quia vapores ascendentes sunt, quae

lunt earum materia proborus tonitrua

esse quia extinctio ignis in nube et , quae est causa esta ciens At per formam rei non demonstratur . quia cum sit eadem cum natura rei in simul existat, petitur princia pium,dum eam sumimus ad probandum. cui igitur a singulis causatum generibus singula sumantur definitionum genera.

poterat Medium demonstrandae rei essediliatio aliqua . sed non formalis,qualis est illa quae per genus de disserentiam datur, quam aliqui denticam vocant,dcin hoc bene dixit Eustratius Dices, quo syllogismorem esse demonstrabitur dico,& aduerte, quod sicut quaestio,quid est presupponit an est ita an est: praesupponit quid nomen significet ut dieit Lincon. Ante tinnia igitur. antequam Medi Ante petiti um aliquod petatur, est sumenda signifi. onem Me catio vocabuli quam tenetur dare qui ne-

dii vocabuli gat rem esse.d tu nepoterimus syllogismo esse tamen hypo,hetico probare sic si ignis extinctiodam defini in nube est, tonitrua sunt . sed extinctiollonem, est. eigo tonitrua sunt est enim primope, cur psorma demonstretur rem esse.

solutio Dubli. obiectio. solutio.

tenda nominis significatio illi ut quam ii

tam esse constet Sinu litet qui petit an De oussit interrogetur quid per Deum intel Tl:gat. dicet substantiam primamnioue A.

tenis gubernantem omnia, tunc si mo

tu est, Deus est,sed est motus ergo est D us similiter negative. quid intelligitur pervacuum dicet locus carens corpore. tu si locus careret corpore, motus esset inimstanti sed hoc non est et go vacuum non

est acie per omnia Media supra dicta procedet demonstratio potest etiam fieri demonstratio ostensiua: scilicet. fiunt exu poribus pluuiae, sed sun vapores, ergo dipluuiae. Quod si aliud in his praeter haec deside Quomodoras,aduerte in qualibet quaestione an sit in questi e esse virtualiter unam complexam de ano An sit. Conacoce di de altero quaesito ut si dicas,an pira emeris Angelus sicleensus est,an ubstati immactat, de cuiusterialis sit datur substantia , de dubitatur Tirtutes

an ei insitum materiale an vacuum si tride an locus ea res corpore si, a tur locus. Petitur an careat corpore id uniuersalit et in quocunque semper est enumdatu, alterum non concessum ted quaesit . Quoties et go talia quaestio assit mattua vel ne Ura Dio a g tiua simplex proponitur reducatur ad tu quom complexam se illam demonstrantes de et e nominonstrabimus rem esse Et si omnis de F Syrum

Solutio Rationis monstratio supponit subiectum esse nam in quaestione an sit demonstratio supponit illud subiectum esse quod virtualiter Dupvdatum est absque petitione pilaici pij. Hec

multum obserua.

Disceptati qu)d demo iratio Ovestationans eiusdem p. III. Oromada, intem qua pudest mo Datur,

Mauri modm redactionis, ima id est

esse videi ut mi est Mesem onme, niuersiae in predicvii fiereti mi vero sua; hi quid priuatiat,

469쪽

udari autem uniuersales veluti quidem in secunda fetura tri Mim omnes,qui ver in ic tia an mares ei., 'e ve frume praedicasiuarum metim, m sim in primassar est defviliore quod omni triangulvi duobus rectae ae ales habet. mim au: em ratio quoniamscire est demesbai, ne demon harionem habere quaresi in tali ies demonstratio,plarimn quod non est et utique

ipsar et Me ita scire enim posse est uis msecundum definitionem non babcns demon' tionem,mhi ea taprohibet nonsim I habere. : Suffciens autem est fides cimex inductione, iubilen nunquam deflnientes nouimm neque eorum qua perse insum, neqne accidentium.1 emptias definitio substismia quedam rognitio est tau manifestum quod non sinis Uitiae su*digitur non ei definitio omxis,cui me demonstrauia planum. c. et Diem iam eid de si , anne omnis est demon alio, aut mons a quidem ratio, et de hoc ea eme viam enis in quantum v--

na est scientia quare uidem scire demon' riuum est demonstrationem habere, comingetaeiquid impossibile definitionem atamq; habens De demonstriatone sciet. amplius principia demonstrationum sunt de Ditiones,quor non esse demon'atione momstratum ei prius, Verum principia demenstrabilia, et principiori principia, et hoc in infinitum prodibit,am primae definitiones erunt inde monstrabiles. a. Sed anne omnis eiusdem, sed ais i- iusdem est definitio et denumstratio, an imposibile sit 8non enim ei I demon Latio enim de isto,definitio namque ipsis, id est et substantiae,definitiones vero apparent omnes supponere et accipientes ipsum quid eli, ut Mathema tua quid unitas et impar, em alia consimiliter. AN ius omnis demonstratio aliquid de aliquo more bat, ut quod est, aut non ei I, indefinitione

vero nihil alterum de altero praedica1ur quem admodum neque an retiatde bipede neque hoc de animali neque utique de planofigura,non enim

I planu gura,neque'gura tiarium. mplius. alterum est quid i et quod est mon trare, de iis namque quid ess,riniscat demo stratia autem, quedaut est aede ber,aatia est.

Aterias vero altera demonstratio, nisi tamquam pari sit,iqua totis (bae autem dico, quo ' Hammon fatum est aequirem dasim recti H quasses habere, omnis trianguis manstratin fuit pars enis,hoc,illae reo totum est hae ratem adseumueem non habenisicipsum quod est, e quid spha eniim est a terim alterum T. Manifestum igitur, quod neveratim defini io, iis, hQm onmas demonstratio neque cui demon alio,huim omnis desistis:Pare emin. eiusdem nactim contingit ambo, bere Manis sum igitur est,quod neque definiri et deme thalia nee idem este possnnt. neque teram in terosubiecta etenim consimiliter utiq;se,

berent. Haec uag, huc seque dabitata iis

Comodo carem quod vi est, dic. t. Cum idem quid de propter quid esse QST docuiss ita pollet alicui videri, idem esse io Arist. et definibile, cuius est quid &demonstrabi o*qui irale,cuius est propter quid ob id ad hoedis 'ggusuadendum. hoc capite, idio esse, probat.

atque si Simplicius huius capitis reddit

rationem.

Quatuor igitur proponit tractanda in Quatuor sequentibus. Primu,quomodo quod quid tanctanda est. id est, ipsa rei natura ostendatur de re iano cabiae uiui est Alterum quis modus inductio te nisi id est reducta onis Definitionis ad det Z monstrationeint Tertium,quid De finatio pan sit demonstratio an aliud quid ulti imum. uorum sit definitio Dicit autem sumendum esse principi.um, quod sit accommodatum rationibus habitis exponit Philo.&Auer per rationes habitas, ea quae proxime dicentur de De filiatione, nempe tria et Prima ex his quatuor nam incipit quarto, ut dicit Simpl.

3er habitas etiam rationes, intelligit Phiop. ea quae dicta sunt, nempe quid de propter quid cile eadem,

Dubitabit autem aliqui , me. T.

Circa quartum propositum tres mouet An mi equ*stiones, quarum prima est ut tum de demonstradi secundum idem,quis demonstiatione ei cecsi- cognoscitur, etiam De finitione cognosta bubilc tuti id est. an omne demonstrabile sit de fi

470쪽

LIBRI II. POSTERIORVM.

Aristor. I. arguinentu in cotrarium.

Obiecto in

ni bile: de dicit secunduruidem mam ut none eodero tant Themist de Philop. de eodem subie test esse sub opotest esse definitiora demonstratio, lecto defini nam de homine.qui definitur demonstratio de demo turrisibile, sed non secundum idcm nam stratio homo secundum se definitur . at ex eo

passiones demonstrantur.

Incipit igitur argumentari probando non esse idem sic definibile est, ni ucris led affirmativum,at quod syllcgis a Dr.

non omne est uniuet sale, assii maiiuu . nam in secunda figura notat Trmativum; intellia non uniuersale.cocluditur ergo non omne quod cst syllogi rab: le. es definibile . Aduerte, quod quid est vocare uniuersale a Timatiuum .no quod sit propolitio secundum se sed, tro cum eo cuius est quh qi: id faciat uniuersalem de

allim pro psitionem. Posita necue eo itim versit in trimi l. Possiet quis obucete, alte demon lira i

parte antrae affirmativum initam a figura, erit den-mat tu in ni bile sevi quod omnis triangulus habet tres angulos aequalis duobus tectis conis Consulatio ita hoc replicat: nam demonstrabile scire, cit eius habere scientia si eigo per definitionem scire etia in potest cum definitiopolst esse si ne demonstra ione erit scientia demonstrabilis ipsius, ta non perde

monstrationem, quod est in conueniens.

, d 'ci avtransi es, et c. secundo ar igninentum secundum est ex indu gumentaturinione ea enim quae alteri sunt,siue per didcm se siue pei a cidens non cognoscimus deis finitione, sed denion stratione o syllogis. Propositio mo ut inducendo paret vocat autem ea, num no est quae per se aut per accidens insunt, propo- definitio, sitiones ipsas. in quibus, num alteri inest. sed simpli propositionum autem non est dc finitio. cium sed simplicium. .

r. Amplias si definitio stipstant i est. Tertio argu erito, idem probat definitio est sub

naelatu ad stantia, non autem demonstratio ergo de-

idem monstrabile non est definibile per substa tiam non solum intelligas id , quod non est accidens s d quam unq; simplice in es.

O sentiam de naturam sueuit . abstantia, si inue accidensi, ut nolat Hrilop. essentiam e- A. nim ter defitiatione eius vero passiones, demonstratione de ipsa cognoscimus. suis a Mem cuilis e t defetitio, c. Iioponit aderant quae Eoae . an omne defin bile sit demonstrabile, dato etiam, quod noli omne demonstr de ista e finirile dicti probat. no omne di fimbile esse

demonstrabile atque dicit unam rata ne praecedentem essectia in pio liae qua stio. ne nempe, si definibile is det Ponsti ab i. te, accidcret quod sine demonstitatione habet ei rus scientiam di monstrabilis: hoc aut uni nil, fissibile est; im Crius securi dum quod undi inest una sit scientia: nelnpe, aut perdcfin rionem aut rei demon illat i em incit, nitri secundum unum: quia, ut dixta Iside, cosc imunt esse clesi-

ili I. ec detrici stratio, ex variae scrcntiret.

secundiam diutis ad illo considerata sed secundit in idem fici non iro: est inmita praecipia . enire rati meruere. Altera ratio it talis quae in sensu causali debet intelligi , ut bene x ponit Themisti is fieri rincipiorum sue definiti

nesius non denicii str i tu nes ei in L. DI Omne definit, ne est deni, iliab. e sed aliquod erit primum de immediatir D. antecedens. Priapi: ora parte, patet nani subiector ulla sunt de finitiones. non tamen om

iii tim demonstratione et sunt autem subie claracmon stiationum plincipia ut dicitur i. I olle ea p. a . pio posteriore parte probatur: nam alioquin monstrationes in infitutum procederent. I l mpet pii n- ei pia demonstrabilia essent.

Sed utrum it, nilim, et c.

Quastio tertia est e an saniem alicuius definibili sit demonstratio ch dig. r. I. latur qucd non Primo: omnis definitio est substantiae,at demonstrariones fi pponunt quid est e passiones demonstrant, non ergo vitii definibile est demonsitabile. Se uti eor demonstratio de monilia a. liquid se vel inon esse . quod in pia dicatione fit a definitio hoc non ostendit; noen indefinitio, nam partem de alterari te dicat, ut rationati de animali, nec de plano figuram. Hic attende ne decipiaris inonigatur, quod partes definitionis ad inui.cem possunt piaedreari,sed quod indefinitioncio praedicentur no enim contingit praedicari nisi in propositione at defini. tio non est propositio Tettibside probate iurassitate quaestronum, ex quibus colli tui diuersitas se ibi lila: est autem alia quequa esu diali cra quia est.illa definitione, haec

An ram ne delinibis litdemonstr

bila,

i Ratio in

contrarium 2. Ratio contra idum

Subiecta, ut

Demonstrationum pDa pia

An alicuius definibilis

sit demon stratio' In citra tali.

partes definitionis in ipsa desinitiaone de se

mutuo non

praedicari.

Nota

SEARCH

MENU NAVIGATION