Nicolai Ochibovii ... De canone studiorum dissertatio

발행: 1728년

분량: 494페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

381쪽

NIENSIS .

ai philosoph

illatiratCr, at que emenda

Athenienses est habitus , ut apud eum & claves urbis deponerent, &Ornarent aurea corona , & statu. aerea . Cum ex sthola , ut fertur, abiret lapidem ostendens digitum perfregit, manu vero terram seriens, illud uti pavit ex Niobe: Venio , quid me vocas tΕpicurei ita vocati sunt ab Epicuro , Neoclis, & Chaerestrates filio , patria quidem Atheniens , pago Uero Chagettico ex Ρhilaidarum familia , hujus sectae patrono , qui te. Etis Democriti libris, in hortis, ubi suos agebat conventus, illius philosophica placita explicabat . Epicuri philosophiam elegantissimis carminibus, sed omni Religione vacuis, sex libris complexus est Lucretius Ca-TUS ; eamque circa initium seculi si1- perioris mascula erudition illustravit, ac multis in locis, uti par erat, ita emendavit Petrus Galiendus Pres Jyter, Praepositus Ecclesiae Dinieno, sis in Gallo - Provincia , & Regius in Academia Parisiens Matheseos Professor, ut nunc: Prae

382쪽

noeendi . Vulgus hominum , immo & Peripatetici Epicurum infamant, ut PO- te qui beatitudinem in gratissimo voluptatis sensia , & doloris vacuitate repositam esse dixerit ; sicque Epicuri famam tam foeda labe aspersam ad posteros transmiserunt, ut da labe aspez

iam ablui, & expurgari vix possit; ἴ es gai

quamquam & olim , & nostris etiam possit. temporibus ipsiim ab hac infamia vindicare sunt conati , ut Torquatus apud Τullium ; Seneca wἰ mox allatus Petrus Gasiendus indecimum Laertii librum , & alibi; Erasmus sη in colloquio, quod ΕΙ - curus inscribitur. Quippe hi omnes Epicurum bene vixisIe ct recta prae .ceptione , nec aliam voluptatem, quam quae ex virtutis actibus ducitur , animo conceptam habuisse, a gumentis haut contemnendis per

1 seneca liba. G Uita beata ea .XIII. Gasiendus in X. Laertri Iurum . . Erasmus in coinquis quod inscribitur Epiri.

383쪽

Rassere conantur. Sed hoc non tanisti nostrat, qui nec Epicuri heredes , nec sectatores stimus, sed solius, ut

speramus , veritatis amantes . Interea vero Socratis meth

ARCESI- dus ab Arcesila Polemonis auditore , LAS . acerrimo ingenio , summaque eloquentia praedito. pbilosephiam optime constitutam perturbante, Socratis opinioni id unum addente , ut non modo nihil scixi affirmaret, sed ne posse quidem rem. ullam sciri Contenderet, contra Platonem , Aristotelem , & Zenonem, reUocata suerat . Inde Arcesilam subsecuti sunt CARNEA- Carneades , qui Romae magno au-Dra. ditorum concursu novorum Academicorum doctrinam explicuit ; habuitque discipulos inter ceteros Chii tomachum, Philonem, Antiochum , a quibus eruditus est Cicero , quidi ipse Academicus fuit, ac Platonicae Methodi strenuus propugnator. Subsequentibus quippe temporibus , ut tetigimus supra , usque ad octavum circiter seculum post Christi adventum , maxime viguit Platonis doeti ina, quam utpote hau stam

384쪽

consermiorem moribus , & institutis te eonformior

Christianae fidei , impenst excolue- d. lbV es runt & Graeci , & Latini Eccle- sine Patrib.ma. sae Patres , inter quos praecipue * enituit Augustinus , qui studium,& vigilias suas Platonicae doctrinae

sacravit , eaque utiliter uis est ad intelligentiam variarum Virtutum omthodoxarum , eamque ad restilendos Ethnicorum errores , asserendam.

que Christianae Religionis veritatem adeo feliciter adhibuit , ut merito sublimis Τheologorum apex, & cO- lumen sit, & habeatur . Sed initio noni seculi, Arabes, qui antea, duce Mahomete, vastiGsmas Orbis Regiones, Veluti Aegyptiis quibusdam flagellis, ferro, flammisque subegerant ,' quique tum late in Africa , & Hispania domina- - . bantur, Aristotelis doctrinam, jam- ctrina diu ipitam e tenebrarum latebri Asaiahu, in

in lucem retraxerunt, atque publi- lucem revoc

ca gymnasia' instituerunt , ubi per 'quadringentos , & amplius annos interpretati fiant , nedum ipsius Aristotelis libros Arabice retallos , sed ut

385쪽

ut Delrius D) testatur, sal manciae , & Τoleti in Hispania , & in Italia ad lacum Nursinum , & in Spelaeo Visignano praestigiatrices , ac magi

cas artes edocuerunt.

Ex Africa igitur in Europam & ex Hispania in Italiam , indeque

in Galliam decimo tertio post Christum natum potissimum seculo cum sermonis harbarie, transmigravit Aristotelea Philosephia , eademet, quRab Arabibus recepta fuerat methOdo , subtili stilicet , & contentioSa, ut disputatrix , & contentiosa Phil stphia jure diceretur; quaeque quoniam in Scholis per plura secula stusurpata, Variam , licet diversis temororibus , mrtunam experta sit, de qua accurate Franciscus Patritius scripsit, & praecipuus extat Iohan-ν . nis Launoti libellus , Scholastica ap-shilosorhid pellata est , in qua Vix sane, autta hy,A ne ViX quidem diXeris, res ne, an

verba sint obscuriora . Sed inter novos PeripateticOS, tres sunt celebriores sectae in Academia

386쪽

demia Parisiensi subortae , Τhomistarum , Scotistarum , & Ohamistarum , sive Nominalium , indeque

Suaristarum , Baccon istarum , Realistarum , Formalistarum , aliorumque , qui omnes , quamquam inter se secti sint, unum tamen Aristotelem ducem sectari gloriantur lThomistarum caput suit Samctus Thomas Aquinas , Neapolita- S. ΤΗo.

Aristoteleae Philosophiae tela , qui-NΛS.hus adversarii, Christianam Religi nem conflictare ausi sunt, in eosdem prosternendos feliciter retorsit , non iecus, ac Rex Propheta Goliam profligavit ejusdem Gigantis gladio. Hic eo admirabili modo Rem Theologia icam tractavit circa XΙΙΙ. 1eculi medium, ut Doctor Angelicus jure diceretur, & ab ipsius Christi ore postulari meruerit , quam suorum Iahorum mercedem exposteret.

Scotistarum antesignanus filii Io- IOHAN-hannes Duns Scotus , ordinis Fra-NEs DuΝstrum Minorum, qui ob summum in-SCOTuS. genii acumen subtilissimi Doctoris nomen Parisiis consecutuS est. Ohais

387쪽

334 DE CANON E

GuLIEL- Οkamistae, sive Nominales prae- Mus ΟΚΛ ceptorem habuere Guillelmum Oha. Mus. mum natione Anglum , Minoritam

ct ejusdem Scoti discipulum , qui in

Academia Parisiensi floruit circa initium seculi decimi quarti, eo nempe tempore , quo Iohannes XXII. Ρontifex Romanus , Ut modum imponeret inutilibus Theologorum il- Iius temporis sabtilitatibus , ut alibi

diximus , ita scripsit Ledioribus Aca- hinni, xx11 demiae Parisiensis r Quidam etiam ad e reendi TBesogi posρostis, via negoctis ne- The ostofum inartiis, mitibus, s aedificativis Mam, iis μ' iis remnis , cur resis, inuiuibus, s βυ- quae znibui. pervacuis P/ilosophiae quaestionibus ,

s subtilitatibus Je immissent, ex quia hos usui studii dise Iina dissolviatur , taminis ejus stiendor o=-ditur, Sc. st renatas demum in Orbe literas, viri non pauci ingenio praecellentes , variis in locis vetustum morem jurandi in Aristotelis verba deserere coeperunt , & ab eius placitis aliquando discedere, neque illicitum, neque inutile fore pluribus ostenderunt argumentis . Sed inter. pri-

388쪽

primos merito recensetur Nicolaus NICOLAusCuanus , qui edito libro de docta CusΛNus - ignorantia , aliisque praeclaris Opustulis , ostendit se plurimum ceteris

sapientia valere,' enimvero vir fuit,

- ut inquit Trithemius in divinis Scripturis eruditissimus, & Τheologorum. suo tempore facile princeps, atque in secularibus literis egregie doctust Philosbphus, Rhetor, & Mathema. ticus celeberrimus , ingenio sublumis, & eloquio disertus, trium linguarum , Hebraicae , Graecae . &Latinae peritus, Vita Reonversati ne integerrimus; quare a Nicolao V. literarum , & Literatorum amantissimo , in Sacrum Apostolici Senatus Collegium , omnium laetitia, ct con- gratulatione cooptatus est. Et Nicolaus Conernicus Turu-NIC LAusniensis Borussus , Canonicus Var-COPERNI.miensiis , qui Aristarchi Samii Para- Cus. doxa, aliorumque veterum Philoso- .phorum placita dudum absoleta, in lucem retraxit , ac libris sex de revolutionibus Orbium Coelestium, Ptolomaicas Hypotheses abirdas ecst , di axiomatis Mathematicis ad . Verses

389쪽

versas docuit . Sed hinc ingenium hominum per varios eruditionis tractus , tandem ad portum doctrinarum, nempe ad vetustiorem, & Ω-niorem philo hiam longo cursu ad pulsiam est per reliquos praestanti csmos doctrina viros ς cum enim eru' perit se ex Britannia Verulam ius, ac inductione ma ostenderit, experimentalibus instrumentis , naturae penetralia, interioresque operationes

introspiciendas esse , prodidit e Florentia Galilaeus, qui praecipue Phy- scam Geometriae jugavit , i & v sta Mundi corpora gubernari legibus motus , & principiis staticis, docuit . ex Anglia Boylaeus , ex Belgi a Vai Halmontius, ex Gallia Gassendus ,& Cartesius, qui physica arcana rationibus quoque Mathematicis eXaminare conati sunt, atque Archimaede, doctrina restituta, & aucta, Ci cino proportionali, Tubo optico, Machina pneumatica , aliisque id genus

instrumentis quamplurimis , novisque observationibus , naturae jarmam, uberiori veluti menore posteris ape-ruisse visi sunt; enim vero sicuti ager. sit,

390쪽

fit, intermissa cultu a, igneque admoto , feracior , ita philosophia , quae Barbarorum incendiis larin diu

EXaruerat , ex noVR Praestantium

ingenio virorum industria, segetem protulit laetiorem . Hinc quanto clarius, & certius plurima phoen Umenorum obstrusissimorum fuerint explicata , ipsa quotidiana experientia docemur. Hinc optima philosi, phandi methodus. Hincque plurium stellarum detectio, in Lunae sphaera maculae , & umbrae exploratae ἔ is magnetica; ae iis pressio , & elaeterium ; sanguinis circumlatio , &coagulum . Iniectorum eX OVis generatio , aliaque id genus sexcenta : quae Ionga Delusas Occuiat arcanis oracula mersu tenebris . Cum itaque, uti diximus, prodierit e Florentia Galilaeus , circa initium seculi superioris , egregius, inquam, alioquin ille Magni Etruriae Ducis Mathematicus, qui prae Galil syintermissa Scholarum methodo, nOUaStentare vias est enixus ς enim VCFO Euum , quas

ope Tubi optici , cujus fuerat ad- bii 'γ' Y inventor,

SEARCH

MENU NAVIGATION