장음표시 사용
121쪽
cap 1 r. interfici iubet dices. Qui autem superbierit,
nolens obedire sacerdotis imperio: qui eo rpe miniserat dno Deo tuo , ex decreto iudicis morietur homo ille,& auseres malum de Israel, cunctusq; populus audiens timebit, ut nullus deinceps intumescat
superbia. Sed & Christus Diis in Evangelio Ma
thaei. 18 . quiei ii simodi sunt ei coicandos censet, di
eens: Si quis Ecclesiam no audierit, erit tibi sicut ethmicus,& publicanus. Per acclesiam hoc loco diuus chrysostomus intelligit Ecclesiae pretiatos. Hinc manifestum est quam grauiter peccet, qui Praelatorum
contemnunt Proepta, constitutiones ordinationes: atque sacrorum decreta cociliorum,& sanctiones, quales innumeros hoc tempore inuenire licet. 'H Quart6 de suis Praelatis bonam habere debent existimationem tanquam delegatis, ac ministris Christi, neque de illis quicquam sinistrὰ iudicare,quemadmodum de se,ae suis commilitombns beatus Pau- ωlus admonet, dicens, I. Corinth. .ca. Sic nos existi- 'met homo ut ministros Christi,& dispelatores mysteriorum, Et paucis interiectis. Mihi pro minimo est, ut a uobis iudicer: aut ab humano die: sed neq; meipsum iudico: qui ante iudicar me DBs. Itaq; nolite ante tempus iudicare, quoad usq; ueniat D ns,' qui & illuminabit abscodita tenebrarum,& manifestabit consilia cordium. Hic peccant grauiter, R de praelatis.& ecclesiasticis, deq; eo tu vita, moribus, x conuersatione serunt ut lubet sentetiam, qui in discutiendis ipsoru vitiis,& desectibus plusquam lysties sunt, in suis a sit uitiis talpis sunt caeciores . Vi det,iit hypocrite festucam in oculis fratris sui, trab Saul,quae est in oeulis suis non considerant. Non sie Constantinus ille magnus. Cui quum libelli a quia huma Epis offerrentur, ut de ipsis sniam ferret, oes h uuismodi libellos ne aspexit quide, sed mox conte cit in igne, dicens: Vos iudices mei estin no ego ud ster: Ego a uobis deo iudicari. Nuc aut & famosi li
122쪽
contra omnem honestatem & Christianam pietatusparguntur in scandalum toti us Ecclesiae. t Quinto, non debent de illis murmurare, sicut filii Israel contra Aaron summum sacerdotem murmurarunt: propterea probe nos monet Apostolus dices, Neque murmuraueritis, scu i quidam eorum I. co. Io murmuraverunt,&a serpentibus perierunt. Hic peccant etiam multi, qui aut ex inuidia, aut ex malitia contra suos superiores murmuraia r, si quando ab ip.
sis secundum leges.& canones, de suis uuiis,&delictis corripiantur, nec ullam uolunt habere patientia nee aequo animo serret, si quid de illis statuitur,dc o
et 3 t Sexto, illis decimas, iuraque omnia ex praecept diuino soluere debent. & illis omnibus modis pro- tuidere ut habeant, unde honeste uiuat ..De decimis, ac primitiis habetur praeceptum Deuteronomii. 2 6. cap. 2. Parolip O. 3 I. cap. Sed & Abraam Patriarcha, 19 ut seribit Paulus ad Hebraeos. 7. cap. decimas de praea. Pa. 3. cipuis dedit Melchisedech sacerdoti dei altissimi. UnHeb. 7. de peccant grauiter qui illas soluere recusant, aut illi, Eeclesiasticos fraudant. . . Debent quoque subditi,&.oues suis pastoribus,& patribus spiritualibus de uitae necessarii prouidere. Si nos inquit Paulus. I. Corint. 9.bpiritualia uobis seminavimus, magnum est si carnalia uestram gramus Et paucis interiectis: Nescitis quoniam qui in sacrario operan tur, quae de sacrario sunt, edunt Et qui altario deseruiunt, cum altario participant Ita & Dominus ordinauit, his qui Euangeliu annittiant, de Euangelio uiuere. Sed &ad Thimothaeum I. . s. discipulum scribens, quinto capite prioris epistola: de presbyteris sic sanciuit. Qui bene praesunt pres byteri, duplici honore id est, duplici munere, ac met dei digni habeantur, maxime qui laborant in uerbo, & do ctrina. Deinde id probat duobus testimo
ni is,quorum unum ex ueteri, alterum ex nouo testamento desumptum est. 4 estimonium ea ueteri testamento
123쪽
meto, Deuteronomii. 2 s. se habet. No alligabis os bovi trituranti. quem exponens loeu 1. Corinthio. - sIum. 9. Cap. sic ait: Nunquid de hobus eura est Deo 3- ' An proptet nos utique hoc dicit Z Nam propter nos
utique hare scripta sunt: quoniam debet in spe, qui
arat arare:& qui triturat, in spe fructus percipiendi: Ex nouo autem testamento profert quod Dominus
Matthaei ii .& Lucae Io. dixit discipulis suis, dum
mitteret eos praedicare uerbum Dei sine sacco,& pecunia; R. ne quaererent: Unde uiuemus adiecit: Di ης- ς ignus est operatius mercede sua:quibus ex locis uidemus , quod iure diuino tenetur populus necessaria 'uitae ministrare praedicatoribus, ac eorum patribus
O iri tu al ibus, per quos instruatur in his quae sunt fidei,& bonorum morum: Quod apertius idem Apostolus ad Galatas 6. cap. iubet dicens, Communicet n. i , qui catechizatur id est, instruituri uerbo ei, qui se μ catechisat in omnibus bonis. Quin de ipse Philippe ses commendat quod sibi ipsi ministrauerint ac miserint necessaria, ut uidere est ad Philippens. .capi- .... te. Hinc videmus quam grauiter peccant, qui suis pastoribus & cocionatoribus necessaria uitet tribuere recusant, quu illis adsit facultas id si stadi. Sed maxime omni u peccat, qui sun dationes,& bona Ecclesiae siue mobilia siue immobilia usurpat & in usus 24 phanos conuertunt 1 Postremo sicut oves a pastoribus ad pascua dicuntur,& illis pascua praebent,quae ridentur ovibus conuenire: Sic populus & liberis,& doctrinis haereticorum a pr latis Ecclesiae damnatis, ac prohibitis, cauere,& abstinere debet, ne ui- 'rus pro cibo sumat. Exemplum habemus in Actis Apostolorum cap. I9. quod multi ex eis, qui fuerant curiosa sectari, contulerunt libros,& combussctunt eos coram omnibus. Hςc sunt igitur, quae populus h . ῖς. iis praestare debet suis praelatis: t 5ed praecipuum omnium est obedientia, quam Dominus Deus praesertomnibus uictimis, loquens per Samuelem ad Saulε regem, qui ad praecep tum Domini non intersecerat .8. ,
124쪽
Agag, regem Amalech. Melior est, inquit obedientia quam uictim ς:& auscultare magis, quam offerte adii R.. i pςm Rxiςxum; quoniam quasi peccatum hariollantiae s est, repugnare & quasi scelus idololatriae, nolle acqui: escere;qui quidem Saul quia Samueli. sacerdoti , Se prophetae parere noluit, abiectus est a Deo,& regno priuatus. Sic Ozias rex Iudae quia omium sacerdoris usurpare uoluit adolendo incensium, lepra percussus est. Nadab & Abiu filii Aaron, quia contra praeceptum Moysi obtulerunt ignem alienum, egressus ignis a Domino deuorauit eos, & mortui sunt cora Domino, ut scribitur Levitici. io. cap. Heliodoto pessime cessit, nimirum ali ociter flagellato ab angelis Dei,eo quod templum Dei in Hierosolymis spoliare uellet. 1. Machab. 3. Populi est itaque & secula-x. v. 3 '. xi magistratuS, suis sacerdotibus obtemperare, ne-' I6cessaria procurare,&illos honore: Quanquam ipsi satis habent: cogitabunt tamen amplius laboranduclle, ut habeant,quae dent Ecclesiae, & sacris uiris, ne curam abiiciant, ne a uera religione deficiant, quod si ex opificio aliquo non satis acquirant , intendant laborem, petant consilium ab Ecclesiasticis, iactent curam sitiam in Deum,&ipse enutriet eos.Sciant cofessionem in Ecclesia surr ma eum ratione instituta esse: confiteantur omnia sua delicta libetὸ ipsis sacerdotibus. Si aliquid hinc incommodi sen tiunt: quanquam iactura nulla est, quae maxima utilitate compensatur tamen . equo animo id serant. Melius enim est, ut Deo dent,& pro sancta Ecclesia expendant, uuit hostibus ,& infidelibus per uim, dc arma ea abripientibus, uel intendentibus seruent, adhuc animae. detrimentum faciant. Iob recte dixit i Dominus dedi Dominus abstulit, ut Domino placuit,ita factum est, sit nomen Domini benedictum. Paulus ait. Nihil intulimus in mundum , nihil asportabimus inde: Ecclesiastesseribit: Miserabilis prorsus infirmitas hominis, sicut uenit, ita reuerti
tur, M p Aulo post. Laudaui igitur Iarriciam, quod i
125쪽
est homini bonum sub sole, nisi quod eomederet,i& biberet, atque gauderet, & hoc lum secum auferret de, labore suo omnibus diebustititae suae, quos dedit ei Deus sub sole. Ecclesiastes satis indicat lolicitudines, & labores pro acumulandis diuitiis esse uanitatem, sed eam esse ueram laetitiam, si . quis diligenter laborans edat, bibat,& gaudeat, hoc est, uiuat in paee Ecclesiae Dei, & in huius usum omnia sua reserat. Sine pace Ecclesiae nullum
potest esse gaudium Galatarum quinto legitur. Fr H 6,ictus autem spiritus est charitas, gaudium, pax, patie v qtia, Nunc considerent, & cor pulsent usurarii, seneratores, mercatores,& huius semina homines, qui suis priuatis commodis student, idque cum detrimeto proximi,& cum iniuria Sanct Catholicet Ecclesiae. Quid de ipsis censendum sit Paulas apertat prae- qqR' cepit ad Philippenses scribens. Nemo quae sunt sua. quaeret, sed etiam quς proximi sunt. Hoc enim in uobis sapite, quod etiam in Domino Christo Iesu,
contra quodcu faciant usurarii mercatores, etenim nci mirum, quod Christus hos eiecit de templo emetes,&uendente, . Attamen si scire uolunt, quomodo 'gerant erga Ecclesiasticos, discat exemplo Mat. thaei relinquere telonium& sequi Ecclesiam, sectant id quod Zacharus', quod diuus Antonius, quod S.
Bartholomaeus, qnod D. Franciscus: aut si meIcatu orae quaestum omittere nolint, faciant eam cum charitate, sine fraude, mendacio, om n i dolor dent eecIesiet quae huius sunt, non detrahant, sed ament, ornent,& in commune more apum convehant, ne a postema, aut cancrum gignant in Republic. Christiana. NO sint pedes ueloces ad effundendum sanguinem ad fallendum proximum, non habeant pedes euangelizantium, sed eorum uestigiis insistant,& sequatur: pedes uero sint recti, dirigamur in uiam pacis, loti sint, mundia sordibus, non attriti, calceati, ne terrenis nimiu iungantur, non podagrici,auis mili
37 malo, neq; lepra aegri et Haec paucis erudire possunt
126쪽
coem populu, quo se gerat erga suos praelatos , hoc est spualem magistra tum a Nam sic moves sequutae uocem pastoris , ita par est , ut populos silos audiat pastores, si contra dixerit, lupus insidiabitur & Diabolus ceu leo rugiens circuit, quaerens quem deuo- .ret. Exodi Σ . sic legitur. Solusq: Moyses ascenderad Diam,&illi non appropinquabui, nec populus ascedet cum eo. Venit ergo Moyses,&narrauit plebi ola uerba D ni,& iudicia eius: inditq; omnis populus una voce. Oia uerba Dni, quae loquutus est, faciemus.& paulo poit. Omnia quaecunq; loquutus. est Do minus, faciemus, & erimus obedientes. hinc patet, quod mysteriorum inquisitio non pertinet ad populum,sed debet credere uocatis sacerdotibus, facere,& obedire. Christus vero non Immutauit hanc legem, sed stabiliuit, dicens leproso, Ito & ostenditote Sacerdoti .Quamobrem cautE populus ambulare debet, sacerdotes uero honorare,& o I amore amplecti, ne in lepram, aut maledictionem incurrant, auε si inciderint, ut liberentur. Oseas propheta manis sto hoc declarat. Veruntamen unusquisqueUnon iadicet,& non arguatur uir, populus enim tuus sicut ij, qui contradicunt sacerdoti. Et corrues hodie, α corruet etiam propheta tecum Nocte tacere feci matrem tuam. & paulo post: Et erit sicut populus, sic sacerdos . Quod in terris haereticis uidere licet. ubi omnibus bonis, & Catholicis sacerdotibus pulsis,
aut seclusis, nouos & haereticos constituere sacerdotes: dc recte multis locis nolunt sacerdotes uocarie
quia id ita fore Paulus praedixit. Et erit lepus, quod populus non iustinebit sanam doctrinam, sed ad desideria propria coaceruabit sibi magistros, prurientes auribus ipsorum. A veritate quidem aures auertet, dc conuertetur ad fabulas . . At boni de synceri populi est obedire suo magistratui spirituali, & haeuenerari omnibus uiribus, & opi bus, ut docet Paulus ad Galatas se. Qui instituuntur in doctrina neclesiae,debent eos, qui .insormant honorare,&4-a
127쪽
re in omni bono . Atheniensis populus Trasybulumagno honore affecit,quod concordiam ciuium resarciuerat, ut patet hoc Tetrasticho. Dum iustis patriam Tras Dultis uindieat armis,
s Dumq; simultater ponere quemque ιAbete concors ordo omni r magni instar munemis issi
P ilia e serium frondis habere dedit. Caeterum quis satis iustus,&dignus honos impendi Ecclesiasticis potest, utpote qui semper intenti sunt conc: liandis animorum, & hominum dissidiis,quiq; laborant populum in unitate continere certe populus debet esse gratus, &obedies,& sacra . 28 uenerari. Porro Christus ait, Messis magna est, sed operari j pauci, Orate igitur Dominum messis, ut
emittat operarios in messem suam. Consenti ut omnes, quod operarij sunt sacerdotes, Apostoli, & discipuli Chtilli: messis uero est ipse populus. Quamobrem sicut messis ab operariis demetitur, colligitur, eximitur, excutitur, & tandem materiam panis
Praestat: ita populus,qui uult esse saluus, a sacerdotibus demeti debet,purgariq; a uitiis carnalibus, inde in congregationem Ecclesiae recipitur, probatur, cogitur de abundanti contribuere, & tandem subiectus omnino Ecclesiasticis in unitate confirmatur,
ficut omnia illa messis pati tur: ita etia populus haec I9 sustinebit. Populus quoq; hederae potest comparari. Nam ut innitendo assurgit hedera: ita populus
Eccles. Vnde legimus Ionae. .& praeparauit Dominus Deus hederam, & ascendit super caput Ionae, ut esset umbra super caput eius, x protegeret eum: laborauerat enim. E t laetatus est Ionas super hedera tricia magna. at parauit Deus vermen tu ascensu diluculi in crastinum i & percussit hederam & exaruir& tu ortus suisset sol, praecepit Dominus uento calido,& urenti: & percussit sol sup caput Ionae. α aestuabat, & petiuit animae suae ut moreretur, de dixit: Melius est mihi mori, quam uiuere, & dixit:
Deus ad Ionam: Putasne bene irascetis tu super hederam'
128쪽
deram λ& dixit, Bene irascor ego usque admotiemari dixit Dominus, Tu doles super hedera, in qua non laborasti, nec fecisti ut cresceret, quae sub una nocte nata est, & sub una nocte periit,& ego no parcam Nini uae ciuitati magnae, in qua Iuni plusquacentum uiginti milia hominum,qui nesciunt quid sit in tet dextram, sinistram suam,& iumenta multa. Hactenus Ionas. Multi hoc loco pro hedera legunt 4 ucurbitam. Vtriusque ea natura est, ut sine adminiculo state nequeat, aut si supra terrom serpat, protinus degenerat, & malos, putridos, uel uenenatos, vel nullos fructus profert: quemadmodum ne populus quidem citra bonos Re ores in socieratem tcoalescere potest, quales sunt ecclesiastici, quoru cu-. ra, industria,atq; disciplina multis in locis populus creuit in gentem magnam & potentem,&ccepi d puste suum ecclesiasticum magistratum spernere, noua dogmata, & nouam religionem confingere: qua de causa in ruinam praecipitatus est. Id utem Em blemate A lciati pulcbre exprimitur
Aeriam propter ereuisse cucu bita primum i Dicitur grandi luxuriasse coma. bcum ramos complexa ipsumque egressa cacumen Se prae Hare aliis credidit arboribur. cui Pinus:minatim breuis es haecgloria..pc am tφ . Protinus adueniet quae malae pςrdet Dema.
Iam uero etiam hederae,& Cucurbi is est proprii nocere arboribus, iuxta quas crescit, nisi succisione, pampinatione castigetur:quare populus non debet abhorrere ab ecclesiastica disciplina, cuius estet stus est, ut populus,& sibi, aliis si tutilis habeatq; diuturnum stabilimentum: ne ecclesiasticam dignitatem opprimat. Vitis aute prodest arbolibus quibus iungitur,& tamen amputatur. utinam populus esser sicut uitis, quae nec emorientem ulmum deserit, prolandum est autem quod potius apri na-
129쪽
rus depastus est eum. Sed recolligamus uela, Ostedi
exemplo pectoris, uentris,& extremitatum, quo napacto se habebit communis populis erga suum spirituale magistratu, addidi de ovibus, messe,& hedera, quae loco aliorum sussicere possunt.
Loca quaedam bonorum auctorum adiuncta,ad quae qui uelit recurrere porem.
xo 'Quid populus' est autem populus coetus iuris
consensu,& utilitatis communione sociatus.Ita D.
Augustinus li. 1. de Ciuitate Dei scripsit. Nihil in re omnino ab hae definitione D. Thomas discrepat. Sic enim ait prima parte quaest. 33. arti c. I. populus est multitudo hominum iuris consensu & concordi
Nos autu hoc loco populum a clero separauimus, Vocamusque populum coetum omnem non Ecclesiasticum, sed saecularem ut uulgo serunt in quo omne ciuitatis aut Reipub. Christianae insunt ordines, ΣΙ omnesque partes ita populus Romanus constabat
ex patribus,equitibus, & plebe, si e nnnc Christiana Respubli. csistat ex Hero, & populo. Nec omittodum illud Iob, quod propter peccata populi Deus facit . regnare Principem Hypocritam. Illud D. Hieronymus etiam de.Praesatis dicit: quod etiam mali sunt propter peccata populi, dc huius malitiam. Si populus uelit bonos praelatos , sit ipse, & studeat esse bonu . Populus uerba Graecis laos dicitur: unde in sis i. Ecelesia Christi laici die utur omnes qui nullos habent ordines inter clericos. Hic uerd populus non intromittet se rebus Ecclesiae, nec harum comissionem petat, ut D. Gregorius perscripsit ad Ioanne Carolitanum Episcopum:& ut in Concilio Toletano decimo confirmatum est. Intelligendum est etia . Populum esse alium infidelem , quem Origenes Or/gς-Priorem uocat, & multi tacularem dicunt, & hie p I urinathema h lpopulus Gomorrae,&c. etiam alium Ioi H esie
130쪽
esse fidelem,electum, ut olim Iudaeorum, &postea Christianus dictus posterior populus. quae ad hunc pertinent, pulchrE Dionysius Carthusianus collegit in libellis de partieulari iudicio singulotum: de uita militum: de uita Nobiliu de uita principu, eo recurrat qui uelit. His subnecto loca saerar lcripturae, quae ad plenum intellectum huius negotij faciunt.
missiuὲ Iuxta ordinem librarum utieris a Onoui Testamenti. Deutero.