장음표시 사용
341쪽
chum profiteris, qui crucisixus es : qui debes Iugere, rides die mihi ubi Christus hoc fecit Z audisti hoe alicubi nusquam: sed contristatum sepius legisti. Noridebet omitti dictum Isidori de summo hono . Suma.
ait, Monachi uirtus, humilitas : summu uitium eiussu petbia est tunc enim se quisque monachum iudicauerit, quum seminimum aestimauerit, etiam quum maiora opera uirtutum gemetit. Hi nc e tia Monachus non debet alios negligere. Sed Monachus non facerdos, alios sacerdotes debet honorare. Sic ait D. Hieronymus:ad Paulinum: Laudatur iure monachus, aue uerationi habet sacerdotes, nec detrahit gradui , i quem factus est Christianus: Ita monachus non debet in suis gloriari, nec alios spernere sed mutua charitate & honore se inuicem praeuenire,& alios, colere sacerdotes. Postea otia fugiat monachus. Na D. Hi
1 ron unus sic scripsit ad Rusticum. Aegyptio tum moliasteria hunc molem tenent, ut nullum absque labore,& opere suscipiant, non tam propter uictus necessaria, quam propter animae salutem, ne vagetur cog Ita tionibus perniciosis. Itaque oret sedulo, & solem nia Eeclesiae secra, ac horas i luet: xum : plangat peccata. Nam D. Hieronymus ad Ripatium , A Desyderium sic scripsit. Monachus non docentis, sed plangentis habet officium, qui se uel mundum ingeat, Sca 8 pauidus Domini aduentum praestoletur. t postea si
ita persectus est, doceat suos fratres, & alios sana doctrina,& piis operibus, sic tu D. Hieronymus fecit. Augustiniis, Benedictus, S. Bernardus.&horum Discipuli infiniti. Caueat tamen turbas, & inanem gloriam, sciatque illud Hugonii de Claustro animae lib. i monachus es, quid facis in turba ξ si amas siletiucur declamationibus assidue intereisedet'ctaris 3 tu, semper ieiuniis, sc fletibus insistere debes. Fi tu Philosophari quadris , Simplicitat Monachi Philotbpbia
est. Sed docere, inquis, alios volo. Nou est tuum docere, sed plangere. Si tamen doctor est e desideras, audi quid secies. Vilat s habitus tu ,α simplicitas vultu , .
342쪽
in nocentia uitae,& sanctitas conuersationis tuae dox' cere habent alio S . Non amet plus patriam, aut parotes, aut homine ullum, quam deum. Ad heliodorum D. Hieronymus scribit. Costat monachum in sua patria persectu esse no posse Et Isidorus, ait, quod multi monachorum amore parentum non solum terr
nis curis, sed e i iam forensibus iurgiis inuoluti sunt,& pro temporali salute suorum, animas suas perdide aerarunt.tPOrrei colentus erit cibo, potu, uestitu qui praebetur, ut professioni suae satisfaciat, Non erit querulus. Non dicat, sicu trectE S. Bernardus scribit. Legumina uentosa sunt, caseus stomachum grauat, lac calliti nocet, potum aquae non sustinet pectus, caules nutri ut melancholia, cholera porri accedunt, pisces de stagno . aut de lutosa aqua meae penitus coplexioni non congruunt. Quale est hoc, ut in omnibus fluuiis, agris, bortis, cellariis reperiri uix possit,quod comedas, puta te quaeso Monachum esse no Medicum. Nec de complexione iudicandum, sed de piosessione frugalitas autem his non opus est, ut commendetur, ut qui ieiunia,& paupertatem obsermant. Meminerint tamen in rerum copia non omittere frugalitate somno tribuatur, quod sanitati & proicssionico uenit: nec negligant illud Catonis. Plus ustita jemper, nec somno deditus esto, Nam dituma quiqς uitiir alimenta minisbar. Sed tantum sessbs sopor irriget artus, ut tanto in tegrius hymnum. Oc Cluat Deo.
Adesse te deposcin s. Religione autem sceminet haee imitentur pro uiribus. Quoniam obedientiam omnes profitentur, non opus .est ut de obseruatione regulae cui ulci; praecipi , nam hoc particulare est,&luam Methodum haber, quare hic subsistata placer,colonidis note hoc actua- IIum accedat . ea . D. Iacobo. Religio pura, & immaculata
343쪽
eulata est apud Deum,& patre, uisitare orphanos de uiduas in tribulationibus eorum. Et non inquinatum ab hoc mu do se seruare. Si quis se putat religiosum esse non refraenans linguam suam, sed seducens cor suum, huius uana est Religio. Ergo necessaria negetatio iustae ueraeque solitudinis,ueram faciens ici eo, & Domino Ieiu ui tam, laudabilis est peregrinatio in hoc saeculo.
Remissiue iuxta ordinem librarum veteris O noui ris amenti. Genes. Eccles
13. g. Hester. a. d. 16. b. 4. b. I.Corinth.
Mercatores, ct ad omne , qui negotiationes exercent.
et Mereatorer bl de loquento, multos asiiciunt, ut esse eitius saltant. a Mercatorer paucis uerbis, nee medacibus debent uti in suis contracii si a quibur omnis imposiura abest.
344쪽
3 Mereatura res praecepi es ad mala ideo, caute Oservulose debet exerceri. T Sient mali Mercatores semper quaeruntpriuatum lucrsi. ita boni mercator es non deoderabunt, nisi publicum c ἔ-
modum. ς Mercatores debent omnino abhorrere ab omni mendacis. 6 Mercatores optimas procurabunt merces, O has sine adsti
7 Mercatores =ersuas distrahantolae omni iniuria, Oisco modo proximi. 8 Mereatores non debent diebus festi secularia negotia , O
Non temere ille Moralis Philosophiae approba,
tus ab omnibus auctor, siue cato, siue quis ali suit inter caetera hoc distichon uere aureum, & quasi oraculum inseruit. Sermones blandor blaesosq; cauere memento. Simplicitar uerisana est,fraus ficta loquendi. Atque utinam hoc decalato carmine Apollo multorsi aures uellicet, qui latum Mercatoribus trabit ut,
ut hos ne iuramento quidem interposito sallere existiment: quum contra i psi mercatores quaestum suum esse putent, quicquid blandis, blaesisq; uerbis emunxerint, fallere, mentiri adblandiri, iurare, simulare,&Omnes huiusmodi technas acquiredi pecunias stru re. atque huius rei manifestum testimonium nobis Horatius praebet, ubi canit. Multa fidem promissa leuant, ubi plenius aequo,
Laudat uenaltis qui uult enrudere merces., 1 Quo clare quidem demonstratur, quod si studium Mercatorum. Hos itaque ut in uero ossicio continea, α insannabili fallendi cacoethe laborantibus remedium ostendam, non multis prolixisque uerbis deliniendosque mihi esse censeo : quandoquidem breui carmine dogma Hippocraticum in mentem uenit, quod omnis Methodi medendi initia,& summu est. Nam
345쪽
riam contra morbor contraria pharmaca quaere. .
Id uulgo aiunt:Contraria contrariorum remedia .
suntItaque contra Asiatissimum mercatoribus usitatum Laconico dicendi genere utar, ut uel hoc fasto meo eos admoneam paucitatis & ueritatis uerborum: quia & ille sic canat.' solitu quaedam refer enti credere semper rExigua est tribuenda sider, qui multa loquuntur. Vt igitur,& oratio mea facto sit uerior, & admo- nitio ei ficacior, ad laconisinatim pede te sero . Inter- ea oro ipsos mercatores, ut ad has tanquam adpretiosissimas merces eonfugiant ,& quae immortaIes non exiguum momentum ad immortalitatem consequendam praestabunt, opus est enim ut attentas au-Ies praebeant, promptumque obsequium simul, ne es.stuant.Ita Horatianum consiluim, admitto, qui ait.
uicquid praecipies esto breuir, ut cito dicta Percipiant animi dociles, teneantque fideles. Ad de Nemo adeo ferus es qhi non mitescere possit,
quod, Si modu culturae patientem commodet aurem. In quibus uero admonendi sunt mercatores, ea quatuor occurrunt: primum ne mentiantur: altem
ut merces qua optimas i nuehant, & sine omni.aduIteratione uaenales habent . Tertium ut merces sine omni iniuria proximi diuendant: quartum ne dies.sanctae catholicae Ecclesiae lacros comerciis prophanent. Si haec obserueia i , in numeru Christi ai Frum referri poterunt non lyretis eis, quae huc faciut, sacra metis. Na ex se mercatura uitiola no est, licet habeat turpitudine. Licita, si fiatad fine honestu, uel necessariu h oc est, ut negotiator moderate lucretur, ueli ad suae familiae sustentatione, uel pauperum, uel com . ninnita is,lion iniusto, sed iusto contractu, non ad caritate sed copia. Sic D. Thomas annotauit. Ani-Qμα. 77 maduerto tamen, qua praeceps sit negotiu ad malum iorsu. q. . ipsis mercatura D. Augustinus libro de poenitentia: in his cibus doles au. elio quas, inquit,ssculu, aut salie illa quae sinc admixtione mali no sunt admini
346쪽
strata, ut mercatura,& militia, Sc alia quae uiuetibus sunt nocitia, ut administrationes secularium potestatu, nisi his utatur ex Obed ieriae licentia, & ponat se omnino in potestate rudi sis, in iudicio sacerdotis, nihil sibi reseruans sui, ut omnia eo iubente paratus
sit facere pro recipienda uita animae. Hactenus Auoustinus, cui consentit D. Gregorius sic scribes . Falsas, ait, poenitentias dicimus, quae no secudu auctoritatu sanctoru patrum pro qualitate criminnm im non untur: ideoque miles & negotiator, uel alicui ossicio deditus, quod sine peccato exerceri non possit, si culpa grauiori irretitus ad poenitentiam uenerit, uel qui bona alterius iniust Edetinet, uel qui odium in corde gerit, recognoscat se ueram poenitentiam no possia peragere, perquam ad aeternam uitam peruenire ualeat, nisi negotium relinquat, uel ossicium deserat, uel odium ex corde dimittat. Ab his etiam minim Edissentit Innocentius secundus Papa, ubi inquit, Falsa est enim poenitentia, cum poenitens ab ossicio, uel curiali negotio non recedit. quod sine peccatis peragi nullatenus praeualet. Adde his uerba Leonis Papae, qui scripsit, quod qualitas lucri negotiante aut arguit, aut accusat: quia est & honestus quaestus , &turpis. Veriin tamen poenitenti utilius est dispendia pati, quam periculis negotiationis astringi: quia difficile est inter emetis & uedentis comerciu ito interuenire peccatu . Propheta uero apte proloquutus est PD. 7 sic, quia non, inquir, didici negotiationes, i si introibo in potentias Domini. Domine memorabor iustitiae tuae solius. Zacharias quoq; propheta,& no erit, Zac. I . inquit, mercator in domo Domini exercituum ultra in die illo. Quinimo Christus initio suorum miraculorum eiecit ementes,& uendentes de templo suo, Moues, boues, nummulariorumque aes effudit, & men Ioaim. r. fas enertit:&eis, qui columbas uendebant, dixit, Auferte ista hinc, in nolite sacere domum patris mei domum negotiationis: Iterum Christas in sine suorum miraculorum, postquam uenisset Hierosolyma in
347쪽
in die palmarum intrauit in templum Dei, & eiiciebat omnes uendentes dc ementes in templo, 3c mensas nummulariorum euertit,& cathedras uendentia columbas,& dixit eis.Scriptum est. Domus mea domus orationis uocabitur, uos autem secistis illa speluncam latronum. Et erat docens quotidie in tepIo. Matthaeum a Telonio, Zachaeum 1 eommercio publieanorum, omnes discipulos,& maxime Iuda auo
eauit a uenditione pretiosi unguenti pisti ei nardi.
Porro uendere iussit sua Christus non temporalis Iacri causia,sed propter uitam aeternam. Diuiti Regulo gloriatili de integritate suae uitae dixit. Vade , vendutua,& da pauperibus. Et in primitiua ecclesia quicu-que possessis res locorum & aedium erant, uendentes affetebant pretium diuenditorum,& ponebant ante pedes Apostolorum,unicuiq; uero, prout opus erat, fiebat distributio. Ananias autem dc Saphyra a D. Petro morte mulctati sunt, quia uoluerunt defraudare depretio ipsum. Porro Ioannes Chrysostomus in hune modum docuit: Eiiciens Dominus, inquit, uedentes de ementes de templo signi heauit,quod Mercator nunquam potest Deo placere Ideo nullus Chri istianus debet esse Mercator aut si uoluerit esse, proii: elatur de Ecclesia, dicente propheta: Quia non cognoui negotiationes,introibo in potentias Domini, quemadmodum enim qui ambulat inter duos: inimicos, uolens ambobus placere,sine alloquio mali esse non potest, necesse est ut illi male loquatur de isto,& isti de illo.Sie Mereator sine mendacio α per iurio esse non potest. Sed substantia talium stabilis esse non potest. Neque ad bonum proficit, quod de malo congregatur, quemadmodum enim si triticum, aut aliud tale cernas in cribro, dum huc & illuc iactatur, omnia grauia paulatim deorsum cadunt, de tandem in cribro nihil remanet. nisi stercus . Sic de substantia negotiatorum nouissime nihil remanet
nisi peccatum. Denique illud S. Augustini se pet Psalmum addam. Desiderio tuo, inquit, Iocum facis diabolo:
348쪽
bolo: eeee enim Diabolus proposuit lucrum, & mutauit ad traudem. Lucrum habere non potes hi si fraudem feceris. sed lucrum est esca, fraus laqueus. Sie attende ad escam, ut uideas & laqueum, quia luerum h bxς non potes, Lissi fraudem feceris: fraudem au
teli feceris, capieris . Ecce quot testimon iis, exemplis, Gargumentis improbata est mercatura, ut in t rea alia omittam, unde aliquis inserat. argone Christiano nomini uetita est Mereatura prosego eanonica scriptura non uult clericum esse negotiatorem in
saeculo. Quamobrem superfluum est ad os de Mereatura uerba facere: Nam Simonia grauissimis supplicus punienda .satis superque ubique exploditur. Quid igiturὶ an ne laici homines possunt negotiationem tractareὶ Hic mihi multum di uque haerenti, Scualde ius ens' in mentem uenit illud eeclesiastici eapite. 37. sic scribentis:Cum negotiatore tracta de ira 37 Iectio ne,& cum emptore de uenditione,eum uiro liuido de gratiis agendis, cum impio de pietate, cum inhonelio de honestate. Scio quod loco traiectionis' aliqui legunt commutationem, quae tam fieri potest
rebus res permutando, quam num um appendendo.
Sed Abraham emit agrum Sepulturae ab Ephron pe Ge. Izr. cuma praesente, & siluis in uirginibus in Euange Ilo dicitur,Ite potius dc emitte uobis oleum, ne sota Mat. Tete uobis & nobis non sum ciat. Rursus apud Lucam Luc. 22.
legitur, quod Christus ipse dixit suis discipulis: Sed
nunc qui habet sacculum : tollat similiter&peram, α qui non diabet, vendat suam tunicam,& emat gladium. Quamobrem videmus ipsam emptionem , deuen ditione non esse prohibitam , quae sunt propriai plius mercaturae. Nec ipsam Mercaturam esse improbandam, quatenus habet emptionem & uenditionem. Sed quia Mercatura habet continuationem emptionis, idque praesertim lucri causa, ut fit in Navigatione& Vectione, eneratione, quam aliqui deuietionem uocant,& Negotiatione, ac reeipit uarias
fraudes,ideo hac dubie periculosissima, dc scrupulosissima
349쪽
sismares est Mercatura: nimirum quae uix sine malo, aut specie mali potest exerceri. Admonendi sunt igitur ut intelligant quale negothini perant ipsi metcato res, ne animam suam ad condemnationem perducant. Quiςunque enim sic mexcaturam exercent; ut finem eius, & praecipuum scopum existimente siblucrum priuq tum , hi sunt Ethnici & infidelibus peiores Mercatores, hos Iovinianus Pontanus an D a
merat mendacibus, libr. de sermone, ac de his loquitur Chrysostomus, dicens quod Mercator nunquam potest placere Deo ..Nam hi contra institutum Christiani hominis faciunt. Ite charitatem proximi euertunt, sanguinem proximi deglutiunt, & exhauri ut . 8gricola quidem lucrum sperat, & multipl ices fiuctus: sed semper sine damno fratris sui, sed & in rem proximi: ita opifices,& alii boni uui sua agunt, ut lucrificiant, sed semperci comiTodo proximi,&.Reipia. tranquillitati, abundantiaeque sedulo consuluisti sed contrarium de Mercatoribus prodidit And. Fau . stelinus siccanens. Periurata suo post ponit numina lucro MercaιοGStygiis non nisi digntis aquis Quis erit igitur bonus Mercatori qui sinem principalem iMercaturae suae statuito non caritatem, sed charitatem proximi, ut illud lucrum obtineat, quod in necessitatibus opitulatur egentio De hoc Mercato re D Chrysbstomus non loquitur: nimirum qui potius sit adiutor hominis Christiani, &eleemosynarius,quam Mercator,& proximi destructor, aut impostor. Talis certe longe abest ar casu damnationis,
quae nomine mercaturae cotingere posset. Tales sunt
mercatores pluribus in locis Christiani orbis haud dubie: utpote qui in primis Reipublicae prodesse laborant, tum sibi, quantum licet citra damnum ait rius. Neque enim damnatur uspiam is , qui uillnas panni coemptas certo pretio, statim easdem absque ulla alia traiectione, uel mutatione formae, loci, tem
rorisque,vcndit um aliquali lucro. Hic non eiicien
350쪽
dus e teplo. Habenda est. n. ratio expensatu, famulo ru, dispensationis, apotechae, temporis Sc laboris uni huic rei impensi, eaque occupatione traducti, tot naque de nominibus si recompensatio fiat, iniqus non est,dignus est. n. mercenarius, mercede sua . Et propheta Dauid siccantat Labores manu si tuarum quia maducabis, beatus es,& bene erit tibi. Paulus hoe latissim Edocet primae Epist. ad Corinth. capite nono. Nam si qui altari inseruit, de altari debet uiuere, &nemo suis stipedijs militat, neq; bovi trituranti ex lege antiqua os obturanda, profecto mercator iureoi sui laboris mercede exigere potest. Quicunq; igi tur mercatores ita negotiatione tractat, ut cupiditate lucri excludat, sed sequatur charitatem, ut res etiaoptime habeantur abunde, & uiliori pretio distrahatur, hi certe improbandi non sunt. Na dc negotiatio haec quandam habet consimile pietatem erga suum Proximum, qualem obtinet ea negotiatio, quae pietatis uocatui, & clericis quoque permiisa 'esti, ut inde subueniatur uiduis de pupillis. Tum talis negoti tio non fit nummi causa, cuius cupiditas idolatria est: sed fit gratia iuuandorum hominu ad commune Reipublicae utilitate. Deinde fit propter charitatem augendam,& per charitatem operantem: Charitas autem non quaerit quae sua sunt, sed quae proximi, similiter non exacerbatur, non co3itat matu, non gaudet in in iustitia, congaudet quide ueritati, cucta sis fert, omnia credit, cuncta sperat, omnia sustinet. Charitas non agit perpera. Solii igitur charitatis bonu extinguit malitia Mercaturae: citra charitate co- meritu negotiationis improbu est,& homine Christiano indignum, de iter ad danatione Mamona duce te de praecinente, cum Oi malorum sp irituum caterua.t Porro causa obtinenti debiti finis Mercaturae, primu est obseruandu mercatoribus ne mentiantur. Na veru est illud Prophetae, Semper laus eius in ore meo, α laudate pueri Dominum laudate, nomen Domini. Iterum, Laudate dominum omnes x gentes,