장음표시 사용
441쪽
I'. f. Distinct. 3 s. cap. maritum. Ioan . Chrysolio. homil. G1. Super Matth.
x Necesse est uitia,ct mala taxare ut uitentur , ct Seortationer fugere. Σ Monastica instituta in honore sum habenda, eontinentiae praesidia. a Seoriatio nihil boni continet, ct quod homines sine fretatione facile possunt umere, si uelint.
Seortatio initirιam facit matrimonis. Remedia Scortationis. Scortatores non possidebunt Regnum Dei., Bonae respublsemper exesi e e Scortationer.
8 Ethnici,ct Phil phi detestati sunt Sebriationem.' Deus punit ipser Scortat rex.
i A H quanto praeclarios humanum genus uiue-
μα Iesi si procul uitiis sancto inhaereret conubio. Saturnia tempora, quae aurea dicu tur suisse, fortationes, similiaqι uitiano nouerunt, ut Iuvenalis existimat pudicitiam Saturno sub llege tin in terris moratam esse, visamq; diuinam posteta uicta iacuit pietas, & uirgo caede madentes, ultima coelestum terras Astraea reliquit. Optarem uitε integitatem, priscaq; puritatem restitu nec uasi pie uiuere homines . Nocertὸ de viiijs os aperiendum esset, nec Satyrico more contra turpia debacchari opus seret. Arnunc quii proni omnes in mala deseratur, nisi magno conatu diligentique disciplina retardentur,oportet malo Iit turpitudine depingere, ut ab his abhorreat plurimi, exemplo
442쪽
exemplo Lacedaemonioru, qui ebrios pueris spectandos repraesentabant, ut gestuu deformitate perterriti,abal ic natiq-nsiqua se darent ebrietati. Vt ab eo uitio exordiar, quod communius, naturali usq; ap-ipatet: De Scortatione dicendum est, ita, ut admonea Moechar ipsos Scortatores,& maec has ab omni no ab hoe uitio desistere, uel continentiam uouendo, uel honora. bile connubium cotrahendo. Publicani quide certo
respectu esse in Repti. Christi haς terrena pollunt, ut
di milites,& usurarii, seneratores, mercatores, ac sii-
miles no sine umbra necessitatis, & honesti, sed scortatorem esse nihil est o in O opus, imo ne sit, extirpari debet, corrigendiq; sun t Geor tatores. Dirigam au tem uerba mea ad uiros pari ter, & si minas: Viracpιe diuersis partibus arma damus. qtloniam utrique sexui iuxta hoc uitium proprium, ac peculiare est, sorsan simineo magis . nec sine causa Ouidius ea nit. O idiar. Mollibus in pratis adiungit formina tauroi Faemina cornipedi semfer adhinnit equa. Parcior in nobis, nec tam iuriosa libido est, Legitimum sinem flamma uirilis habet. .
α ΤManifestu quoq; fiet hinc, qua sancta sint instituta ipse monasticae cog resationes , qua uis eas mali, . & haeretici adeo improbet, nec miru est, na eo nomine qd ab iniquis,& mete, corporeq; corruptis uituperatur, et bonae esse significatur. Qd malis non nisi mala placet,& bona bonis, in eis. n. pro sessio est puis dicitiae, uotu cotin stetiae,exercitiu sobrietatis, puri ratis,' castitatis. Haec ubi regnant, sancta mens est, aliena a Scortatione,& impietate. Qui propter conuitia & calumnias impiorum, maledicto ru, deprauatorumq; hominum sinistre senserunt de monastico statu, dia virginitate, discat ex hac Scortatoria uituperatione rursus diligere monasteria, sugere saeculu, &' famas carnis, quae mente homini adimunt, amentque flamas animi,& sancti spiritus, quae mente illustrat,& Sancta Catholica Religione coseruaui, quo
interea modo ex uirin uiua e secerimus, & dum de i
443쪽
uitiis agimus, ipsa exscindimus,& uirtutem reponimus. Si etiam ipsi scortaroie; haec non legerint, saltequi legut instruent illos bonis praeceptis,& ab in z-liei infaustoque uitaeinstituto dehortentur. Non. n.
admonitio hie locum habet quia nihil est boni in ipsa scortatione, sed tota hec materia plena est uitupe3 rio litaque sic admonebo ipsos scortatores, ut sciat,& uelint tale scelus omittere: tum ut castitate sequantur, in Remedio amotis Ouidius canit. Vtila propositum semes extinguere si ammas, seruum uitiis pectus habere suum. Itaque quod insertur ab illo, huc applicetur.
Me duce damnosas homines compescite curar, Re Iache cum sociis me duce nauis eat.
Nam quod peruersi homines dicunt, eum qui uirile attigit aetate carere commerito naturali sceminarum non posse, salsissimu est, neque uouit haereticorum commentum: quandoquide mendacia suntquete unque sub specie ueri,&prurientem auribus carnalium hominu inserunt, omnia. Si'enim aliqui foemi Mnis carere non possent, frustra Christus de eunuchis disseritisset, de eos trium generum distinxist et, ut manifestum sit, tres hominum conditiones usu carere uenereo posse, utpote quos natura castrauit: tu quos ars: denique quos amor regni coelorum . Quum an- . tea dixissent discipuli. Si ita est causa hominis cum uxore, expedit non nubere. Christus respondit. Non omnes capiunt uerbum istud, sed quibus datum, ergo necesse est,quod qui capiunt uerbum istud, hi non ubet, multo milius scortabuntur, rursus quae naturalia sunt adeo, ut citra ea non uiuat homo, ea non sunt prohibita, alit ad legem redacta. Nam nemo te
netur ad impossibilia. Nusquam scrip tura prohibet
exscreare, tussire, sternutare, ructum, crepitum, oscita' tione alui cum ueniat expurgationem, mictum, sudare, carere,refrigerari, & quae suntliu us generis opera uerh naturalia, sed ea quae naturalia sunt non
Eccle. 3. tamen necelsaria ad conseruationem individui, ea homo
444쪽
homo adiutorio gratiae Dei tota etiam uita a se abdicare pol,quale est abstinere ab amplexib. De his & similib. Ecclesiastes ait, qd est ips sedi,& est ips ti dendi, est tempus plangendi,& est tempus saltandi. Te pus amplexandi: tempus longe fieri ab amplexibus.
Non tamen opus est, ut fleant sem per, uel etiam ut fleant,quia nec opus est ut radeant: ita nec opus est ut amplexentur uel omnes, uel semper. Est tem pus sementis,& messis, non tamen omnes serete, aut metere debent. At scortari uetitum est lege Dei dum inquit: Non maechaberis, neque enim Oportet, ut omnes cosuescant, & multi venerum penitus fugi erui malueruntque mori, quam ad pollutionem deuenire: sicut in eleganti Epitaphio Michaelis Guarini
notum fit. Guari r Michael iuuenilibus oceidit annis, Moribus ambiguum, maior an ingenio. Sola Venus potuit lento huccurrere morbo, Hese poliueret maluit isti mori.
Quare mentiuntur quotquot dicunt Venerem suae aetati esse necessariam , & hominem sine uxore non posse uiuere: Nam hoc si uerum esset, Paulus non praedicasset adeo continentiam, castitatem, sobrietatem. Imo ipse Paulus per totam uitam suam non potuisset uixisse in continentia sicut uixit, unde inquit, Volo omnes esse sicut ego sum. Nec S.Ioannes perpetuae uirginitatis nomine commendaretur.
Si ergo sine Deminis uiri degere possunt,& plus continentia prosunt, quam connubio, quid opus est adeo necessarium pridicare usum neminarum lce tὸ quum nec usus fae minarum sit legitimus, nisi in matrimonio jEcclesiastico , & tamen hoc matrimonio multi sancti abstinuerunt , seque continuerunt , ni dc ipse Christus. Improbum est ualde spreto matrimonio scortari: unde vergilius siescripsit. Uina sitim sedent,nasis Venus rima creandis, Seruicinor sines transitasse nocet. z : I
445쪽
Scortatores itaque, ut sciant Scortationem sugienda este uel matrimonita contrahant, quod honorabile est, uel omnino in uera castitate uiuant: Nam ipsa seortatio iniuriam facit matrimonio, sicut honeltum est matrimonium, ita scortatio, immuditiaqι omnis inhonesta. Prosecto matronae nusquaadmittere debent scorta : neque honesti uiri scortatores , sic fiet ut connubio dignus tribuatur honos& minus tamatorum erit,min usq; meretricum. Duadolescens per amplexus Deminarum uagatur, non curat connubium. Uxor minus honoris marito exhibet, quia uidet scortatione & adulteria n5 puniri. Si morosior maritus, uel iniquior, mutat hunc alio, uel meret sub fornice, neq; nouu . Nam imperatorii uxores hoc seceret, ut de Messalina Historios raphi narrant, x Iuuenalis Satyra sexta docet.
Ausa Palatino tegetem praeferre cubili, Sumere nocturnor memetrix Augusta eucultis. Imo laseiviores puellς nubere nolunt,ut tanto liberius luxurient, unde nec pietatem distur, nec dest, nee religionem curant. Multo etiam egregios ad Olescentos suo amore irretiunt, Syrenis uocibus, & Circςs poculis dementant ut boni nihil faciant, sed bona,corpus, δc ingenium prodigant, tandem nudi immundi & ut canes oberrant. Sicut Horatius recte
canit de Vlysse scorta fugiente.
Stib domina meretrice fuisset turpis ct excors, Vixisset canis immundur, Hel amica lutostis. Quamobre nulli boni uiri, nullae matronae usqua, serre debent scorta. His enim sublatis maior honotab adolescentibus exhibebitur nubilibus puellis, α puellae modestiores erunt, faciliusq; in mali imoniuducentur, uel castae monasteriis se addicent. Sic matrimonio cotinget sua dignitas. Neque matrimonii
bonestatem dc utilitatem satis commendare possit. 29, Paulus
446쪽
Paulus et dicit,Propter sernicatione uitanda unusquisq; habeat uxore suam,& melius est nubere, sed τ' ' intellige in D fio, quam uri. Qui igitur scortatores
sinu, ut sciat remedio, uel sequantur castitate, cuius s caest insti tu ta uita monastica.& Ecclesiastica, uel uaria pietatis in hac exercitia, ac sobrietatis, quae sunt scaenadae libidini, & quicquid Veneri corpora nostra negat : uel dura exercitia, quibus potius somnus u Venus placebit: uel ducat uxore, & uiuant in sancto matrimonio sancte, ut prole sua genus humanu augeant, uel seruet. Porro Regulae monasticae uitae, uel Ecclesiasticae satis docent qui b. modis ac exerciti is homo se occupabit , ne in tentationem incidat. Quare non opus est hcc recensere. Praecepta Agricultiara', & durissimi exercitii rationes ab authoribus peti possiuar. Ouidius in Remedio amoris, non pauca recenset. Quia in matrimo
nio desectiis et occurrui, ideo sancti & Catholici uiri sunt consulendi, aut salte moneti, ut sanis consiliis,&doimina,& disciplina subueniant. Quia satis dixi, qui b. modis uitari pol Scortatio, ut sciret scor-ratores suo se malo codenari, idq; iusto Dei iudicio:
Duc cotra Scortatores aga, ut uelint relinquere ta detestandu,& nefandu scelus. Scortatores. n. no possides biit regnu dei praecise,quatenus scortatores sunt conde natu Deus. n. in lege per Moysen expressit. N5 metchaberis,& rursus: No cocupisces uxore proximi tuino ancilla,&c.Tobias,ut est quarto ca. Tobiqpcepit filio suo, dices. Atto de tibi fili mi ab Oi sornicatione. Ecclesiasticus itaque capite decimo nono sic scripsit. Qui se nigit sornicariis, erit neg. Paulus deditos fornicationi a deo traditos in sensum reprobum anserit statim initio ad Romanos. Tum Corinthiis Trad. 2
scribit. Nolite errare . Neque sornicari, neque ad- Dem. s. ulteri, ncque molles, neque masculorum concu- Matth. ybitores, neque fures, neque auari, neque ebriosi, ne I. CO.que maledici, neque rapaces regnum Dei possidebui. In Ep ist. ad Galatas ide docetur satis apte. Aia i
447쪽
festa su ni autem opera carn is, quae su nt, Fornicatio. immunditia, impudicitia, luxuria, idolorum seruitus, ueneficia, inimicitiae, contentiones, aemulationes, irae, rixae, dissensiones, sectς,inuidiae, homici illa, ebrietates, comessationes,& his similia: quaepi dico uobis, sicut praedixi: quoniam qui talia agut, regnuDei non possidebunt. Adde huc quae sunt scripta ad Ephesios . Fornicatio autem & omnis immunditia, aut avaritia nee nominetur in uobis, sicut decet tanctos Dei, aut turpitudo, aut turpiloquium, aut scurilitas, ut quae ad rem non facit, sed magis gratiarum actio. Hoc enim scitote, intelligentes , quod omnis fornicator, aut immundus , aut avarus, squod est idolorum seruit usi non habet haereditatem in regno Christi,& Dei. Stulti sunt itaque, qui temporalis, dc breuissimi gaudii gratia et ternum gaudium, regnum Dei, hqreditatem Christi pretioliorem omni Tli sauro uendunt, uel perdunt. Fornicatio uel scortatiores est eadem, Graecis portata dicitur, deinde omnis maechia, ut D. Augustinus docet,etiam fornieatio dicitur in scripturis, sed utrum omnis fornicatio maechia dici possit, dubitare quis posset: Augustinus tamen &Ambrosius in decalogo nomine Moechiae intelliguntes a quae inhonesta sunt& impudica, dc etiam simplice fornicatione. Nam & furti nomine bene intelligitur omnis illicita usurpatio rei alienae. Non. n. rapinam permisit, qui furtum prohibuit, sed utique a parte totum intelligere uoluit, qui quid illicitὸ rerum proximi aufertur. Prosecto nomine maechiaeois illicitus concubitus , atque illorum membrorum no legitimus usus debet intelligi prohibitus . Neque uero mirari debemus Scortatores ab omni bono & a regno caeIoru exclusos esse: quoniam demonstrari potest quod nullae bonae Resputa Scortatores admisere, ut a Repu. Iudaeorum ordiar,
et hie illud obseruabat, ut si quis seduxisset uirginem, needum desponsata, dormiueritq; eu ea, dotabit ea, di habebit eam uxorem. Si pater uirginis dare noluerit,
448쪽
xit, reddet pecunia iuxta modu dotis, quam uirgines dare consueuerui. In Deuteronomio clarius hoe do. V . z. cetur. Si inuenerit uir puella uirgine, quae no habet sporum, & apprehendens cocubuerit cu illa, &res ad iudiciu uenerir, dabit qui dormiuit cum ea patri
puellae quinquaginta syclos argeti,& habebit ea uxore: quia humiliavit illa. No poterit dimittere illam .cuctis diebus viis suae. Qui uero in adulterio esset 'de praehensus, lapidibus obruebatur: ita& adultera. Christus in Evangelio adultera accusata, sed no condunata et absoluit, ut poenitente, & infirmitate lapsa. Si dormierit uir cu uxore alterius, morte moriatur uterq; adulter & adultera. Si puella uirginem desponderit uir,& in uenerit ea aliquis in ciuitate & coeubuerit cu ea, educes utruq; ad portam ciuitatis illius lapidib. obruetur, puella, quia non clamauit, quu esset in ciuitate: uir, quia humiliavit uxore proximi sui. g r, maledictus qui dormi uerit eu uxore proxim sui. Et dicet ois populus, A me. Christiani uero De . 27 suos scortatores adulteros excoicat,& poenitentiae remedio corrigut: si minus cu D. Paulo tradui athan et
ut per tribulationes corporis ala in possit fieri salua. iHoc uero supplicij genus,& grauius est morte corporali,& salubrius p p animae conseruatione. Si fit publicu, lege Imperatoria punitur. Germani Seortationes & adulteria acerrime punire solent, publicatae en im pudicitiae nulla uenia; no serma, no aetate, non moribus maritu ultu invenit. Haec Tacitus scribit, qui et sera ait esse iuuenu uenere , eoque inexhausta pubertate. Nec uirgines festinatur. Romani detestabatur huiuscemodi stitia prorses, qd Valerius Maximus satis declarat, libro secundo de Institutis antiquis . Nec ulli tunc subsessoru alienorum matrimonioru oculi me tuebantur. Sed pariter & uidere sanctε, & aspiei mutuo pudore custodiebatur. Si quis liberam uiolasset, illi uirilia excindebat. Na Bibienus Carbonem deprehensum foedum in modu castrasse dicitur. de Holatius de alio idem narrat, dum ait.
449쪽
---- cι in etiam iiDd, Accidit, ut criιidam testes. audamque saticem, Demeteret ferro: Veteri apud Romanos scito cauebatur, ut maritus uxorem in adulterio deprehensam impune necaret:
rum lex Iulia Scortatoribus, & incestuosis adulteris uarias p nas inflixit: Iulius Caesar auxit, Tyberius, Domitianus, D. Seuerus legem Iuliam renouauertit. Opilius Marriniis adniter os, ta perniciali odio prosequutus est, ut deprehesos igni cremaret. Laced monia legibus Lycurgi ita instituti erant, rustico opere& bello enutriti, ut non nisi ordinata conubia no C. sent, adulteria penitus ignorarent. Aegypti j Scortatoribus, qui liberas uiolallent, uirilia exiecabant, qui uxorem, etiam ita silm amputabant Deprehensi scortatores apud Pysidas asino imponi solent, & sic in opprobriu circunduci, Leprei deprehensos maechari, per triduia uinctos ducui, pcopita, maximis proscindetes couitiis. Gortynis sornicator deprehesus lana publice coronabat reliquu uitae ips inde ignominiosus degebat. Apud Athenieses ga Scortatio erat abominabilis, in uxores occultὰ aucta ciuitate progressum est. Itaq; Solonis lege deprehesum nacchu interimere licebatiqd in Platonis lege postea cauebat l& ut ab adulteriis cohiberes iuuetus, coemptas meretriculas Athenis primus prostituit, obuiasq; in Venere Noluit, ne matronatu cotagio pollueretur. Tenedii
adulterii male & faemina capite plectebat. Athenienses ante Solonis lege plectebant, uel sedes expilabat publico supplicio,quod paralimon uocabant. In At' tide, Raphanis per obscena adactis perpetua ignominia notabant. Cumaei prostituebant publicξ. Germani uirgis cardum, crinibus excisis, Sc auribus amputatis lapidibus ignominiosis grauant, & sic pagis exigunt. Aliquando etiam spoliant uestibus omnibus. 3 TApud Arabes, plerasque etiam alias nationes, adulteris semper capitis paena fuit,quod philosophorum plerique adniteris grauius crime peri urio cen fuere, qui
450쪽
qui et communitatem uxorum explosere, de qua Plato, Zeno Chrysippus, Diogenes, horumque assectae multa prodidere. Apud Iudaeos adulterii accusata Minficiata bibere cogebatur de aqua, in qua sacra uer ba diluta erant. statim conscia adulterii, corripiebatur hydropisi, non conscia per maiiebat sana. Aristoteles narrat in Phasi flumine arbustum nasci, cuius ramus a utro decerptus, thab moque uxoris illatus,efficit, ne uxor alium uirtim appetat aut malum aliqdsequi. Omitto magorum mysterium de surculo per ranae uiscera traiecto, quo adulteria uindicen tur. Barbarae uero nationes ut Massagetae, Aethiopes, aliqui Indi,Garamantes, Nomades, pecorum sere ritu degunt: quare si scortationes habeant, adulteriaque impunita, muliu ne adeo stupendum est qii leones, colubi, turtures, & perdices a uago concubitu ab ho reans, qd de elephatis quoq; aliqui reserui. Martialis quoq; scortatione testat alias lasciuiis Poeta cu ait. ἰStadi silas amo ae,moneo, fuge retia mςch. e, Leuior δ onchis Gasiae cytheriacir. Quaobreci uti bonae Respr& nationes prudentes acceri me punierut haec uitia, an De credemus deu is
ge seuerius ilia punitu tu eliciiu secto. Na py sornica 'toines deus sem P suu populia puniti irmo. n. patitur eas, unde Ecesesiasticus in huc modii scripsit Ois ho Ecc. 23. mo qui lias redi flectu suu cotenens alam sua & dices. Quis me uidet Z tenebrae circu dat me, & parietes cooperi ut me,& nemo circuspicit me, que uereor Θ delicto tu meoi si no memorabit altillimus: No intellexit, 'mota uidet oculus eius, qiu expellit a se timore dei h moi holuis timor, & oculi hoinu timetes illu, nec cognouit, im oculi diai multo lucidiores sui sup sole, circuspicietes oes uias hominii,&ipsunduabyssi,& hominu corda luet uetes ta bscoditas partes. DnΟ. n. Deo antest crearent agnitas litoas . Sic Se post. psectu respici tota, Sc mox subdit. Sic & mulier os leo linques uitii fusi,& flatu es lirditate ex alieno mῖ moe