Simonis Simonii ... De vera nobilitate

101쪽

NOBILITATE. 6 sine dijcrimine. His ciuibus prout nunc speciatim ciues vocant procuranda tradit ea, quae ciuitatis ipsorum sunt, alijs alia: nobilibus grauiora, ut bellica A Giusmodi alia , quaeq; ad uniuersam ipsam Rempublicam pertinent, reseruari solent. Quo igitur loco sint&uiuant, vel in pagis uel alibi, nihil interest. Noli enim simul e uiuere unam facit Rempublicam,vclunius Reb

- lis eli ciuis,licet non omnis ciuis

sit nobilis sed communes habere magistratus commune πολι τευμα, quo ad vitam periectam arcs opibinam, uel una uel separatim, uel longe uel propc habia tent ciues, regi queant di gubernari.

C a11siae a quihυς est Nohisitas Duutiae r& quatenus faciant ad nobilitatem: Honos quid, quorum, quot i tuplex: Magistratus:

Munera. .

IA M quantum fuit in nobis, simplici nullaq; pompa

verborum fucata rerum expositione quod I hilosophicum est naturam originena ive rae nobili m. pla nam fecimus. Restat ut caussas exponamus, a quibui illa ortum ducit conseratarum Dictum satis est antea,

Nobilitatem ubiq; honorari atque in pretio haberi , Et

102쪽

quidem merito ,propter praestantians illam ac dignit tem maiorum, Ionat temporis progressu confirmatam, . quae ueluti in imagine Quadam clucens in posteris, &ipsa per si auorem, laudem is meretur, & in iisdem uinaturae magnam sui relinquit expectationem. Ex omnibus ital illis rebus a quibus dignitas & honos pendet, nasci nobilitas posse,sortasse uidebitur. Idipsum Aristoteles de nobilitate priuata loquens, in Rhetoricis protulit hisce verbis: ωαπερ ἄU πολιως, τε Mωτους γνω μους, en dignitas illa: & ideirco paulo post eosdem vocat ἐπιφαν3ς: sequitur caussa a qua dignitas ista sit, ἡ ἐπ-η πλουτω, 31 Σιαω τω ταν τιμωμενων. Ab auocire igitur splendor: a viride, diuitiis, aliaue quapiam re quae in pretio apud homines sit, ut doeti ina, gi- enitur Honor: ab iisdem nobilitas. Consentiunt saneis,quae scripta sunt ab eodeni Philosopho alibi in hunc d modum, εὐγενῶς μ ειναι δοκοῦσιν, οἶς UZπαρχει σπογο- νων Item alibi, NI Lib. flol. ς p. i. πλου--. pol. cap. s im . Α t l, ως ευλογα π

ἀγαθων ἐυγάνεις ειεν aod tamen dextre accipiendum est. Q*ideo ina situlifae Gim o 3, quod tota S atque a tot sapientibus inculcatum diximuς, & cui sere nitiis tur tota natura nobilitatis pcosentaneum esse nimirum ex melioribus nasci meliores λ Reddim ne diuitiae na- de si i similoq p sc ο πλουτρο μεν is ψοος αυ της γενήsad PM NOMI. miri, η Plutarchus ait.

103쪽

Atque ut paucis dicam, si diuitiae nobilitent, ruant ne- Atque ut paucis cicam, si ciuitiae nobilitent, ruant ne cesse est quaecunq; superius pro nobilitate disputaui

M a. Hrt. 1s. Estriae. imo postquam Simonidis sententiam protulisset,quae δε Iu fragm. δε nobil. fuit, illos esIe nobiles qui εκ rua , λω πλουσic mali fuissent, paulo post addit, in istis non esse sitam nobilitatem ,& concludit, αξ septa, οτι Lyp , tu γω et ascini γίν G. Iam ergo,non tam res ipsa quam Aristotelis inconstantia facere primo aspectu uidetur, ut quidquam hic affirmare . dubitemus. Caeterum, si naturam ipsam rer&Aristote, iis mentem exquisitius quis ponderare atq; perpendere ,lib

uelit, is procul dubio liberari omni dubitatione facild poterit. Omnino diuitin perstarron nobilitanta quem- admodum rationes postremo loco allatae probant. Dc- clarandum est ergo , quomodo faciant ad nobilitatem: sane non alio,quam quo ad Honorem & laudem faciunDiuitiarum e nomine intelligimus nummos multo S, regionis possetis amplitudinem, sed Lib. i. rlet. cap. I. agrorum copiam , suppellectinlem copiosam, possessionem pe- corum, pascuorum & mancipiorum, multitudine , in gnitudine, & pulchritudine excellentium i si praeserti pallaec omnia certa fuerint, & omni periculo uacua, at adeo ut corum usus de proprietas in nostia potestatu

104쪽

.n v v ERAplane sit. Quanquam si magistram omnium naturam audiamus,s diuitiae in usu potius ipso, quam in posse in rcrum et ismodi conlistere ' dicuntur. Porro de Honore plu tui . I pQ ra quidem disputata sunt ab a--liis, sed quaedam inconstanter, quod se ad omnium sententias uno eodem ij tempore accommodare uoluerint: Vna &simplex Veritas est: hanc sequi oportet:& huius retinendae gratia uel sua etiam decreta, nedum praeceptorum amicorum i tollere, Philosophi cst. Nos igitur, quia locus id pollulat, totam rem, sed summatim, in praesentia proponemus. Et verum honorem es se, quod est virtutis praemium, libenter concedimusa g τὸς EI τῆς γλο α λορ τιμή: praemium inquam,id est,' maius illud quod virtuti deferrisgJ Et bis. cap. 3. 3 queat: alioquin virtuti undique 3. Et hic. cap. I . perfectae& absolutae, nullus nonor satis dignus tribui potest: γα i 'παν λῖς οὐκ αρ γίνοπο Σύα μου. Et primo rheti libro b additur particula ovaires alteri quae in Ebαπις, quae idem fere potest quodo: λορ. Atq; i alibi dixit idem, Sapientiae nullum esse constitutum praemium, quia nihil ei parcsse possit. Illud tamen nega- mus, in possessio e voluntatum & animorum hominum beneficio virtutis parta, veram honoris rationem esse sitam. Amoris & charitatis istud est, non honoris : α quanquam honori iusto legitimo in sit adiunctum, non tamen est honos. Diuinum autem & excellens bonum vocatur a Platone, primo, respectu externorum bon

105쪽

NOBILITATE. ra

rum ζ deinde quia indicium est virtutis & excellentiae, propter quam etiam Deos honoramus: ac ladem quia amorem & charitatem hominum coniumstam habet:

quo quid praestabilius λ Multot minus est illa luistos t. quam sic desinit L Aristoteles, ut sit opinio hominum

t bona, de alicuius virtute uel huai iusmodi aliqua re,cuius aut Omnes homines, aut multi, aut boni, aut saltem prudentiores, appetentes sint. Honos enim, est huius bonae existimationis effectum. In hunc itaq3 modum tota res

habet: praecedit culposiα: sequitur nisi adsit venenum inuidia ) Amor, siue Charitas,id est, ualidus amori deinde apoetitus boni & comodi pro eo 'uem amamus, quod est Beneuolentiae, ex qua inclinatio ad bonum illud de commodum nascitur, id est, Fauor: in maiores autem & potentiores, Obseruantia & Cultus: in Deum Pietas: sequitur Honos: qui est signum istorum omnium si adsint omnia,vel intensa & persecta sint, uel in ipsis rudimentis, id est inchoata tantum: Illud certe n cessario requiritur,cuius meminit Aristoteles,Bona existimatio. Qui fieri nano potest,ut non uel multum uel parum amemus, at P fauore prosequamur eos, de quibus bene existimamus,& de quorum beneficentia opti. mam concepimus opinionem λ Hinc ad aliquod eius rei monumentum statuendum inducimur: quod uoc tur praemium,quia ipso quasi afferimus apud omnes te stimonium virtutis in honorato : hunc verb maxima iucunditate afficimus, cum efficimus honoribus nostris,'i se virum probum haberi sentiati visi Honos ii,

hil aliud, quam res indicans opinionem de illius qui honoratur bonitate beneficentiat in animis honoran-Κ tium 32 a

106쪽

D A VERA

tium concepta. Sunt qui non ευ ροθίοψ, sed inbi; in dus, nitione Aristotelica legi uelint. At perinde est:& pro

certo habendum, anceps alioquin verbum pro tuis οἱ αdebere accipi : nam cum Aristoteles in enumeratione partium felicitatis, non sed meminisset, in definitione tamen eat undem, non pos sed explicauit. Alibi etiam a honorem & suPoficillita con o . - iungit, Vt non alio pacto hic se rq ςU intelli' uelle satis declaret, cuni vero sit, non natis acute dixit Scaliger, hos ua hoc loco virtutis conditionem in persona signiscare: ver-i. bum enim illud non ad eos qui coluntur, sed ad eos qui . colunt est referendum: res ipsa fatis per se loquitur. Nel acutius ab eodem reprehensus est Viues,qui dixe- :xit, Honorem esse virtutis testificationem: quasi statua quamuis muta sit, minus tamen testetur merita quam . narratio. Si metaphora displicuit, habuit multa quae ita quouis etiam sapientissimo scriptore xeprehenderet di in seipso plurima. Falsum nest quo P, eltiones, assurrectiones, praelationes, fieri ad exemplum,. . a ad praeo, tιJ s. eth. y .

elogia, praedica-

non ad praemium. b Honor suicunm fuerit, nisi sit fuca- tus, indicat bonam existimationem, & consequenter affert st- cum testimonium virtutis, eius qui colitur, at una co sentis officium , quod est quasi pretium siue praemium, quoddam, quia debitum. Sed reuertar ad priora, Hora noris partes, uel dicto uel facto comprehenduntur. 1 Facto,ut sacrificia: veteres nanq; Diuinos honores, iis a quibus beneficia accepissent maxima, concedere,atq; hoilias immolare soliti erant, ut Erasidae Lacedaemonio

cca rius b. s. c Amphibolitae, T. Quintio Fla minio,

107쪽

NOBILITATE.

minio d uniuersa Graecia: deinde γOi, id est honores

quidam certi, quibus cum vivitri Plutarch. in eis utra. tum mortui in reueretiae signum est enim ξυπο τῖ, setiuo aificio bantur: Item fana , luci, uel agri, quae omnia prisci illi cineribus hominum consecrabant, a quibus amplissima beneficia accepissent: Item praelationes, id est, uel sedendo uel incedendo honestiorem locum cedere, quo honore e seniores fere omnes apud Romanos & Lacedaemonios assici solebant: itemtri Vide p. Elbici cap. t. sepulchra extructa, imagines &statuae positae, victus ex publico,

qualis ab Atheniensibus in Prytaneo prabebatur iis qui bene sortiteri Rempublicam gessissent, & qualem sibi erat enim apud Athenienses maximus honos dari Socrates s expetiuit: item caput aperire, assurgere altri

- . cui, deducere, reducere: remu-

LId ' Est qg nerationes, ut oleaster in veteris Graeciae certaminibus, & coronae, quae Romanis militibus fortitudinis caussa dabantur: praeter haec,Barbarica quaedam, qbae sunt seruitutis indicia, qualia nunc etiam immanis Turcarum natio in Rege suo colendo seruate ut abiicere se ad pedes, uel adorare, & εκ, id cst, cum illius quem honorant quai numinis cuiusdam conspectum ferre se non posse ostendentes , uel iaciem auertimi, uel longe ab illo se proripiunt. Dicto autem

honores, sunt, laudationes, tum carrhine tum soluta oratione coniectae. Hae sunt honoris partes : quae tamen haud sunt omnes eiusdem ponderis: alter cnim altero honore est altior, prout etiam gradus beneficetiae sunt

uel magis uel minus ampli, quibus honoris gradus pro-Κ a portio-

108쪽

6 D I v E R A portione respondent: atq; non omnis omni tribuitur. Multis assurgimus, quibus non erigeremus statuam. Maximi autem eorum qui hominibus honcedi debeant, ij sunt, qui ad honorem Dei propius accedunt. aestio tamen est de Magistratu, an ut in partibus honoris collocandus. Aristoteles in tertio libro a Politi. cit, , sorum id affirmauit. Idem ta-

ό πλουκλ α E τιμίου ε ν me τάς quae si uera sint, differet sine dubio Magistratus ab Honore. Huc accedit, quod idem in libro rhetorices priore, honoris partes enumerans , magistratum omittit. Facile est rebondere. Cum magistratus mandamus, non id potisssimum mectamus,ut nostram opinionem de illius qignitate in- dicemus, cui committimus : sed ut ipse legum sit c cu

e hrit eis, iri bis vigilet : ut pro nostra salute laborem periculum i suscipiat. Interim tamen ostendimus quot, nos de illo bene ex, stimaret quo nomine iure conqueri potuita Achilles de Agamemnone, sad s. Iliad. ιν σομαι, οςμ ασηηλον G Hγέοισιν ερ ξεναποδες, ωσο πις ατίμητον μετανολίαν . sic Magistratus si non simpliciter, saltem aliqua ex parte dici honos potest. Idem de muneribus affirmari solet: Afferunt commodum,at puna honorem, S hJ 3. rbet. cap. s. λατπ m τι- μ'ς ατ μειον. Hinc fit quod idem optimus magister monuit ut tam auari nempe propter

lucrum

109쪽

NOBILITATE. 77 lucrum & utilitatem, quam ambitiosi propter honorem, munerum sint appetentes. In uniuersum itaque, omnia dona speciem quandam honoris habet: & tunc proprie sunt honores, cum qui accipit, lucrari non intelligitur: ut recte dixerit e Aristoteles, fieri non posse, et AM, Vt idem ex Repub. quaestum fo GHς-- f eiat,& honore afficiatur. Restat, ut quarum rerum sit honos, minutius explicem iis . Idipsum ostendit Aristoteles particula illa A fκq d uel cur tofi ας, omnium nempe rerum

s A μ eY riuibus bona existimatio na scitur: ut virtutis, & si quid aliud est, quod uel omnes, vel plurimi,uel boni,vel prudentiores expetere soleant. In his autem, procul dubio diuitiae quoq; continenturi: quod Aristoteles libro primo e rhetoricorum, & qua in . to libro f Nicomachiorum attin alibi ex resse testatus est. Cael

rsa cis, , rum, animaduertenda particula

LIa I illa est in definitione honoris ab Aristotele posita, tua γετ qi est enim luis is Honoris fundamentum : ita ut ne 3 virtus, net aliud quid- quam honoretur, nisi tutiγ-ας ratione. At non potest Virtus, quae ad mores pertinet proprie P virtus appellatur,ut iustitia, fortitudo, temperantia, liberalitas, ea-u rum , Domina & Princeps prudentia, non g esse ho-

minum societati utilis, non esse Ductuosai unde & beneficenti etai spes. cv. p.

nomine sola moralis virtutis praecipue solet intelligi. μ . in a rhetoricis idcirco dicitur,s 1,τιούω α-

110쪽

uero bona perinde sunt, ut illius animus qui ea possidet, nec pauciora incommoda quam utilitates, hum ne societati possimi afferre. Sic Aristoteles, postquam honorem taεῖγtimat: opinione definiuillet, beneficia sic distinxit, ut quaeda in sint necessaria , saluti nempe inc lumitatiq3 dandae uel conseruandae, quaedam utilia,&haec uel magna, ut diuitiarum ,& alicuius caeterorum bonorum, siue sint animi , siue corporis, siue externa, cuius non sit facilis comparatio, uel parua, quae tamen propter temporis opportunitatem aut loci commodi. tatem magna aestimentur, b πολοι γ δια μι ά P su D rbet cadi. s. H. Vν --0: ci

tione Deum inprimis e honoramus, cui hoc totum.

sias, musi deinde parentes, a quibus geniti, educati, instituti fuimus: tum d praeceptores Philosophiae, quos paretis etiam

LM 2. Get. cap. io. loco haberi optimus Peripatet, cus e voluit. Ex scientiis autem rea 3.etb. Nicom. cap. maximas ad nos peruenire uti,

litates quis neget ρ Sequuntur Politici, qui uel Respublicas constituerunt, iuste* &prudeter administrarunt, uel eat dem legibus suis communiuerunt. Medicis quot honores debentur, qui corpus nostrum curant, sanitatem P uel conseruant, vel restituunt. Postremum tentiatio cum ii, qui s ege--- - D statem nostram subleuant, opi-sfJJ.ttWς ς p bus p suis nos iuuant. Omnia igitur haec honorantur, si cum Virtute coniuncta sint: quae caussa est, ut reuera& proprie solus Virtuosus ho-

라틴어 텍스트