Theologia christiana dogmaticomoralis auctore f. Daniele Concina ... Tomus primus decimus In decalogum

발행: 1749년

분량: 769페이지

출처: archive.org

분류: 그리스도교

341쪽

314 LIB. VII. IN DE CALOGUM.

verbis improbatur, & ab Ecclesia proscripta est. Haec omnia paucis evinco .. Spi ritus, & character Christianismi est spiritus caritatis, qua bonum pro malo rependitur. Audiamus ipsum Christum Dominum nos instruentem Matth. v. Ego autem dico vobis, non resistere malo I sed si quis te percusserit in dexteram maxiliam tuam,

praebe tui is, alteram: vers. 39. α vers. M. Orate pro persequentibus, earumniantiabus mos, ut fit is filii Patris vestri, qui in caelis est: vers. 46. & 47. Si enim duigia iis eos qui vos diligunt, quam mercedem babebitis Z Nonne is publicani boe facitiat e Et, fi salutaveritis fratres vestros tantum, quid amplius facitis ρ Nonne is Ethnisiboe faciunt e Estote ergo perfecti , sicut is Pater vester eaelestis perfectus est e de vers. II. Beati estis, cum maledixerint vobis, is persecuti vos fuerint , is dixerint

omne malam adversum. vos, mentientes , propter me . Tandem ad Rom. x II. Vbi vindicta , ego retribuam ..X. Quid si isthuc reserre vellem quae Patres super recensitis textibus scribunt Nonnulla ex Augustino transcribam, qui epist. cxxxv III. alias v. ad Marcellinum: haec habet. Quanta Sero praecepta concordiae, non. humanis disputationibus exquista, sed divina auctoritate conscripta, in Cbristi Ecclesiis lectitratur, quis veI ab illa religione a Tenus, ita surdus est, ut ignorete Ad boe enim O illa pertinent quae ma- unt exagitare quam discere, alteram percutienti praebendam esse maxugam , vo enti

auferre tunicam dandum etiam pallium, cum angariante. duplicandam. viam. Hoc qu*pe fit ut Tincatur bono malus s immo. in homine malo vincatur bona malum, ἐν b mo liberetur. a malo .... Denique ista, praecepta magis ad praeparationem. cordis, quoei'tus est, pertinere, quam ad opus, quod in aperto M', ut teneatur in secreto animi patientia cum. benevolentia, in manifesto autem id fiat quod eis videtur prodesse posse quibus bene velis debemus; bine liquido ostenditur quod ipse Dominus Iesus, exemplum fingulare patientiae, cum percuteretur in faelem, respondit: Si. male dixi, exprobra de malo ; si autem, bene , quid me caedis Nequaquam igitur prsceptum suum, si verba intueamur, implevit . Vequc enim praebuit percutienti alteram partem, sed poἰiuι prohibuit, ne qui fecerat, iniuriam augeret r ἐν tamen paratus Te nersi, non forum in faciem percuti, verum etiam pro his quoque a quibus brec patiebatur, crucifixus occidi. . . . Sunt ergo ista praecepta patientia semper in cordis praeparatione retinenda ; ipsaque benevolentia ne reddatur malum pro malo , semper in voluntate complenda es. Agenda sunt autem multa, eιiam cum invitis benigna quadam asperitate NMIendis , quorum potius utilitati consulendum est quam voluntati. Duo docet Augustinus : primum , praeceptum benevolentiae esse interiori animo

implendum; secundum , extrinsecus id esse faciendum quod prodesse illis conspicitur quibus bene velle debemus. Numquam autem prodest iniuriatori occisio, Ideo numquam propter honorem , famamve custodiendam occidendi sunt: calu

342쪽

DISS. UNIC. DE HOMICIDIO. 31s

XI. Porro, ut evidentius fiat , quam sit haec recentiorum Probabilistarum seniatentia de occisione invaseris propter honorem servandum , communi Christiano rum 1ensui adversa, .animo recolendum est, Potissimum, ac unicum argumentum quo nituntur iniuriarum, & inimicorum ultores, non aliunde quam ex nimia ho noris & famae sollicitudine esse petitum. At nonne omnes sacri oratores, divini verbi praecones, dum omni exquisitiore eloquentia inducere curant Christianos os sensos ad diligendos inimicos, ad condonandas iniurias , eo potissimum collineant orationis ictus, ut futile istud honoris simulacrum , sub quo teguntur sanguinarii homines, venitus conterant Nonne communis est Christianorum piorum sensus, nihili ducendum esse illum mundi honorem qui nequit sine caritatis evangelieae violatione servari XII. Pro maiore autem veritatis huius manifestatione duplex honoris genus est distinguendum .. Alter honor est qui ab operis honestate dimanat , atque virtute ipsa comparatur 2 alter in hominum opinione est situs. Primi generis honor ille est quem Deus nobis commendat, ceu bonum omnibus thesauris pretiosius. Istius honoris cura nobis habenda est . Secundi generis honor est vanus , futilis, commentitius; atque adeo a viro christiano Tontemnendus. iFugam arripere ad evitandam mortem calumniatoris, qui famam calumniis atque iniuriis laediti, gloria est Christianorum XIII. Hine dequentes propositiones P. Dominici Viva , dc P. Claudii La Croix,

ut Evangelio aperte contrarias, reiicimus. Potest quidem vir nobilis volemtem impingere alapam, gladio impedire , is, ut multi docent, eriam defensione OCCISIO Ddefendere. P. Dominicus Viva in tract. in prop. II. Asex. VII. num. 9. Quadratne haec propositio evangelicae doctrinae, qua imbuimur percutienti dexteram maxil. Iam praebere alteram XIV. Non minus antlevangeliea est haec altera : Vir equestris nen tenetur fugere aggressorem eum suo dedecore, sed potest ab His se defendere defensione OCCULMA. P. Viva sic. eis. num. 3. pag. 38.

XU. Eiusdem laxitatis plena videtur altera propositio, quam docet P. Claudius La-Croix Lib. III. pari. r. num. So3. pag. m7. 2bn teneris fugere invaserem, si perhoe incurras gravem ignominiam.

XVI. Tandem communis Probabilistarum opinio, qua ob honoris mundani dese sionem occidendus calumniator asseritur, adversaturEvangelio , dc ab Ecclesia proscripta est, tum in laudata propositione et . Alexandri VII. tum in sequenti damnata ab Innocentio XI. quae est 3o. Fas es viro bonorato oecidere in forem, qui nititur ea-lumniam inferre, si aliter haec ignominia vitari nequit. Idem quoque dicendum, si quis

impingat alapam, vel fuste percutiat, is post impactam alapam, teI ictum fustis fu-

aiat. In hac, inquam, propositione, damnata dubio procul mihi videtur sentenis , etia

343쪽

3 . LIB. VII. IN DE CALOGUM.

tia P. Dominici Viva, qui loci citi num. Q. pag. 6o. haec scribit. Constat demum Macidi posse eum moderamine inculpat tutelae invaserem vitae , pudicitiae, HONORIS ,

bonorum externorum magni Tarioris, D' quidem etiam proximi, ut docent communiteν

eum Filliueto, Molina, Azorio, apud Diariam. Audistin 2 Communiter docent , &quidem apud Dianam. Papael Iste est locus theologicus , unde suas auctoritates repetit P. Viva. Sed audiamus P. Patritium Sporerium, qui tract. V. in s. praeeepti

Deca . cap. II. Dct, 3. s. q. num. I 9. haec scribit. Etiam ad honorem necessarium tuen dum viro honorato licere occidere antinum, ac contumeliosum aggressorem docent DDe muniter fere omnes: es' sine dubio verusimum est in De suppositione quod vir bono

ratus in aliquo casu aliter ignominiam, Tes contumeliam repellire, honoremque sibi a Grendum aliter tueri non possit, nisi occidendo aggressorem contumeliosum . Etiam haee benigni silina, sed sanguine plena, opinio communis dicitur. XVII. Quod autem haec recentiorum sculantia ab Innocentis XL in citata pro pos 3o. sit proscripta, sin verbis expressis, re saltem y ex sola collatione utriusque sententiae constare cuique potest. Quod evidenter Evangelio contraria sit, etiam ex comparatione eiusdem cum textibus evangelicis allatis supra , patet . Falsitas istius laxissimae, & sanguinariae opinionis inde etiam colligitur quod honor laesus nequeat aggressoris morte reeuperari. Nam infamiam passus aut valet idoneo teste probare se iniuste fuisse infamatum , aut non . Si primum , mors aggressoris inutilis est; si polierius, mors aggressoris est mera vindicta . quae Occisoris ins miam confirmat. Quam valde igitur disparata sunt haec duo, honoris reparatio , & calumniatoris mors 3 Quam verum immo ad famam redintegrandam calumniatoris mortem nihil prodesse fXVIII. Postremum evangelica Iege te undique constringere volo. Aut tolera tia calumniarum, & suga persecutionum infamis est, aut secus. Si primum, ergo Christus consuluit, iussitque rem indecoram, & plenam infamis , dum praecepit orandum pro calumniatoribus, porrigendam aue maxillam sinistra in percutienti dexteram. Hoc autem asserere blasphemum est, ct impium . Si secundum, ruit igitur unicum contrariae sententiae fundamentum. Sed, quod verum habet , dicamus. Fugere ab infamatore & iniurioso homine . qui verbis . signis , aut etiam alapis, vel suste percutit virum nobilem, & equestrem, dedecus, 'vilis animi notam, infamiamque redolet apud homines mundanos, vanos, fatuotque; secus penes christianae fidei professores, ut iam demonstravimus. Quicumque vanum mundani istius honoris idolum veneratur, renuntiet Evangelio, quod huiusmodi honoris contemptionem praecipit, necessum est. Ergo recensitae I)robabilistarum sententiae aperte pugnant eum lege evangelica.

XIX. Explicemus paulluIum clarius Probabilistarum doctrinam, quam communem iactant. Vir equestris. & nobilis, si timoris di dedecoris notam se se incur-

344쪽

DISS. UNI C. DE HOMICIDIO. 31

surum praevideat, fugae se committere non adstringitur , inquiunt eruditi iuni res. inrid, si reapse vi adactus, ut vitae consulat, fugam arripiat Z Prosecto insamiae Iabe aspersus est; illiusque dedecus publica notitia compertum. Alia via reis cuperandi honorem laesum non suppetit praeter repercussionem. Licita ne haec reis percussio erit: 'Quamvis aliqui eo laxitatis prolapsi fuerint, ut id amererent; negant tamen communiter hoc licere Probabilistae. Qua ergo Via recuperandus erit tunc honor,& resarcienda famae iacturae Repercussio esset actus vindictae, quae evangelico mandato prohibetur. Unicum effugium remanet , nempe recursus ad iudicem . Quod si hoe non lassicit, actum est de mundano honore. Porro hoc non sussieere, homines mundani passim adfirmant : quippe recursus ad iudicem vilis , timiudique animi nota censetur. XX. Ex his omnibus colligas velim, numquam occurrere easum aliquem posse in quo licita sit occiso calumniatoris ob honorem servandum . Quoniam honor in operum honestate situs, & a Deo commendatus , a maledicorum invidis linguis minime pendet. Honor vero in mundi opinione constitutus, ludicrum simulacrum est, a viro christiano contemnendum . De sensio occisiva , quam licitam afferunt communiter Probabilistae ob honoris custodiam, antlevangelica est, utpote quae, contempto Evangelio, mundano fastui,& stultorum hominum chimaeris indulget a XXI. inaest. II. Si quis non verbis modo, verum etiam alapa , vel fuste hominem infamare pertentet, ad ringitur ne bis fugere, ne occidat invasorem y Resp. PP. Salmanticenses tradi. xxv. cap. I. punct. 4. F. 3. num. II. respondent dicendum , quod si quis conetur proximum aliquem inbonorare percutiendo fuste, aut alva, tunc , fi σβ- ter banc percussionem vitare nequit, poterit iniustum invaserem oecidere. Quid , si fuga vitari occisio possit. ' Respondent num. 73. Equitem non teneri fugere cum dede core, quando invaditur ab iniuso aggressore: quae assertio non videtur probabilis ,

ut ex dictis patet. Subdunt tamen, se occisionem invaseris non defendere licitam praecise ob defensionem honoris, sed ob defensionem vitae, quae ab invasore discrimini exponitur. Haec tamen adiiciunt ibidem. VeI quia nemo tenetur saluti proximi , quando inium invadit, consulere, se per fugam inhonorando . inibus verbis innuere videntur, dedecori eme viro nobili arripere fugam, dum iniuste invaditur a calumniatore ἰ quod dedecus subire minime tenetur, inquiunt ipsi , ut Vitet defensionem Occisivam calumniatoris, qui non verbis modo , sed etiam alλPa, Vel fuste illum infamat.

XXII. Haec quoque opinio salsa, & improbabilis mihi est. Ad hoe ut licita sit

invasoris occisio, sit oportet cum moderamine inculpatae tutelae. Porro inter conditiones necessiarias ad inces patam tutelam, una est quod occisio ita sit necessaria ad defensionem, ut nulla prorsus pateat via ad illam vitandam . Porro , si quis

345쪽

318 LIB. VII. IN DEC ALOGUM.

fugiendo declinare occisionem valeat, iam occisio non est absolute necessaria. Er go fugae se dare tenetur. At, si fugae se committat, infamiam, & dedecus eon trahit. Distinguo r infamiam, dc dedecus vanum, commentitium , mundanorum hominum opinione nixum, verum habet. Sed hoc dedecus, haec ignominia gloria est Christianorum, honorque summus . Contrahit infamiam veram, 'ex actionis pravitate profluentem, nego. Responsio patet ex dictis. Quod autem subditur, si alapa, vel fuste percutiatur, distinguendum pariter est . Si invasus certo ex ira invasoris, & ex eius modo percutiendi, feriendi, aut mutilandi praevideret se ab illo occidendum, si sugeret, eo quod audacior fieret invasor ; tum posset se sede sendere, etiamsi ad eius necessariam defensionem sequeretur mors invaseris. Si vero suga evitare posset invasoris mortem, tametsi ex suga subiret penes mundi insanientis homines dedecus, & infamiam; arripere fugam deberet r quia ad hoe urget lex christiana. Nec est quod opponas, te non posse divinare, quanta fui ra sit hominis ira, & quousque processii rus sit in percussione. Quoniam nune serisino est, iacta positione quod prudenter iudicare valeas, fugam esse opportunam.& tussicientem ad mortem declinandam. Ceterum, si in ipso conflictu anceps sis, utrum fuga opportuna sit, sussciatque ad evitandam mortem; tum fortasse valet principium illud, Melior est conditia innotentis. XXIII. Hinc ergo colligas velim quando fuga potes declinare mortem lava soris, sive verbis & lingua te infamantis, sive alapis, aut fuste te percutientis ;semper ad fugam adstringeris, sive plebeius sis, sive nobilis, sive Eques, sive Religiosus : quoniam unica est Evangelii lex, unus Christianismi spiritus. Distinctiun .culae Probabilistarum in hae materia vanae sunt. XXIV. Iam nonnulla ex iis quae latius disputavimus, consectaria colligamus, Primum, laudatam Evangelii sententiam non esse consilium , sed praeceptum , quantum ad animi praeparationem , ut ex Augustino supra dictum est . Secundo animadvertendum, non aliunde eitatas opiniones, seu honoris defensionem , quam a superbia, proscisci. Haec quippe omnium meeatorum radix est, quae altiores inmortalium animis radices agit. Hate vel ipsas sanctiores animas obsidet , adoritumque . Honor, gloria, aura popularis sunt illius arma, quibus turgidos animos aggreditur. Huic eapitali vitio humilitatis virtus ad*ersatur . Christianus humilis pro nihilo habet opprobria, & ignominiam sustinere; superbus e contrario hon rem, gloriamque humanam anhelati atque in eos irascitur qui eamdem illi surria Pere, aut diminuere tentant. Haee est tot vindictarum , occisonum , & gravissimorum malorum origo. Quicumque hunc mundi honorem , gloriamque magni iacit, Verus Christianus esse nequit, ut testatur Apostolus Paulus Galat. I. Si adbuchominibus piaeerem, Cissi servus non essem. XXV. Lubet pauca documenta Patrum istidie pertinentia recensere. D. Basi- . lius

346쪽

DIS S. UNI C. DE HOMICIDIO. 3 ty

lius in Reg. brem rem xxxv I. haec inquit . Naddere quidem , cui bonorem , bonorem iussi sumus r quaerere autem bonorem Tetiti , eum Dominus dixerit Dan. v.

Quomodo vos potestis credere, qui gloriam ab invicem accipitis, & gloriam quae a solo Deo est , non quaeritis 3 Ex quibus interegitur quod gloriam ab hominibus quaerere manifestissimum est argumentum in Mitatis , is animi alieni a cultu Dei , eum Apostolus dicat : Si adbuc hominibus placerem ire. XXVI. Summa consideratione digna sunt quae scribit D. Augustinus epist. lxiv.

nunc xx D. Horum autem morborum mater superbia es, is humanae laudis avidiatas , quae etiam sepocrisim sepe generat. Huic non re itur nisi erebris divinorum fibrorum testimoniis incutiatur timor , is caritas Dei I A tamen ille qui boe agit . praebeat patientiae, is humilitatis exemplum minus sibi assumeηdo quam offertur , sed tamen ab eis qui se hοηοrant, nec totum, nee nihil accipiendo; ἐν id quod aeripitur laudis aut bonoris , non propter se , qui totus coram Deo esse debet , is humana contemnere , sed propter illos accipiatur quibus consulere non potes, si nimia deiectione vilescat. Ad boe enim pertinet quia dictum est : Nemo iuventutem tuam contemnat : eum boe iue dixerit qui alio loco ait : Si hominibus placere vellem, Christi servus non essem. Munum est de bonoribus, is laudibus hominum non laetari, sed is omnem pompam inanem praecidere, is fi quid inde necessarium

σetinetur , id totum ad utilitatem honorantium . salutemque eonferre . Non enim

frustra dictum es : Deus confringet ossa hominum placere volentium. Quid eηιm languidius, quid tam fine sabilitate ac fortitudine , quod ossa significant , quam bo-mo quem male loquentium lingva debilitat , cum sciat falsa esse quae dicuntur e

Caius rei dolor nulgo modo animae viscera dilaniaret , fi non amor laudis ossa eius confringeret . Praesumo de robore animi tui. Itaque ista quae tecum eo ero , mibi dico dignaris tamen credo mecum eonfiderare , quam sint gravia . quam dissic

lia . Non enim huius hostis vires sentit , nisi qui ei bellum indixerit : quia eseviqvam facile est laude earere . dum denegatur ; difficile es ea non delectari, cum clertur : is tamen tanta mentis in Deum debet esse suspensio , ut si non merito

laudemur, eorrigamus eos quos possumus , ne arbitrentur aut in nobis esse quod ηοη es , aut nostram esse quod Dei est , aut ea laudent quae , quamvis non de tnobis, aut etiam super i , nequaquam tamen sunt Laudabilia ; Ῥelut sunt bona mnia qus Uet cum pecoribus habemus eommunia , .eI cum impiis hominibus . Si autem merito laudamur , propter Deum gratulemur eis quibus placet verum bonum , non tamen uobis, quia placemus bominibus ; sed F coram Deo tales sumus , quales nos esse credunt, is non tribuitur nobis , sed Deo , cuius dona sunt omnia quae vere meritoque laudantur . Haec mihi ipse canto quoιidie , veI potius ille euius Distaria praecepta sunt , quaecumque sive in divinis lectionibus inveniuntur ssive quae latransecus animo Jggerantur ἱ is tames vehementer eum adversario dia

347쪽

3Lo LIB. VIL IN DE CALOGUM.

micans feste ab eo vulnera capio , cum delectationem oblatae laudis mihi aufers non possum. XXvII. Viri sancti, evangelicam legem apprime callentes , atque christiano spiritu probe instructi, non modo auram popularem , honorisque mundani vanitatem contemnebant, & execrabantur, sed vel ipsam oblatam laudem ob egre gia lacinora respuebant , quia de illis delectari , nisi in Deo , piaculum existima hant. Quae, amabo te, comparatio casu isticae doctrinae cum hac sanctorum Theo logia e Illa ob vanum mundi honorem effundendum sanguinem humanum do cet ; haec calcandam, ut inane spectrum , mundanam famam , honoremque opinione hominum nixum, inclamat; &, ut parcatur calumniantibus, & persequentibus, suadet, praecipitque. XXVIII. In hac tamen materia , sicut in ceteris omnibus , extrema vitanda sunt , omniaque prudentiae freno moderanda . Repetenda memoriae est distinctio supra indicata duplicis honoris . Honor humanus, insanientis mundi existimatione partus & fultus, semper despicatui est habendus. Honor, di fama, qua viri probi secernuntur ab improbis , semper curanda , custodienda, & licitis viis ab iniquis maledicis propugnanda . Nostra interest non solum Deo , sed dc hominibus testimonium exhibere bonorum operum , iuxta illud Apostoli II. ad Corint.

cap. VIII. Providemus enim bona non solum eoram Deo, sed etiam coram bomianibus. Quod & ad Rom. cap. xi r. inculcat: Providentes bona non tantum coram

Deo, sed etiam eoram omnibus hominibus . Hanc eamdem veritatem suadet Christus Dominus Matth. v. Sie luceat lux vora eoram hominibus , ut videant opera

vestra bona, ἐν glorificent Patrem testrum qui in caelis est. XXIX. Potissimum autem illi tenentur honorem , famamque propriam custodire, di defendere qui sunt alicuius societatis membra , quorumque infamia in aliorum detrimentum cederet. Similiter Ministri, Praelati, Superiores Omnes, quo rum dignitas, & regimen vilesceret ex bonae famae iactura . Omnibus denique licita est propriae famae desensio . Immo quandoque ob aliquas circumstantias custodiendae, dc servandae famae debitum urget . Lubet nonnulla ex Augustino huc pertinentia transcribere . Haec quippe sanctus Doctor scribit Lib. de bon. viduit. cap. XXII. Nee audiendi sunt sive viri sancti , sive feminae, quando reprehensa in reliquo ne figentia sua, per quam fit ut in malam veniant suspicionem , unde suam vitam sive abesse sciunt, dicunt sibi eoram Deo sufficere conscientiam , existimati

nem hominum non imprudenter solum , verum etiam crudeliter contemnentes cum

occidunt animas aliorum , sive blasphemantium viam Dei , quibus secundum suam suspiciovem quasi turpis , quae easta est, displicet vita sanctorum ; sive etiam cum excusatione imitantium , non quod iident , sed quod putant . Proinde quisquis acriminibus flagitiorum , atque facinorum mitam suam ex odit, sibi benefacit ; quiseqzis

348쪽

DIss. UNI C. DE HOMICIDIO. 31t

is mitem etiam famam, is in alios miserieors est . Nobis enim neeessaria est viata nostra , Hiis fama nostra : ἐν utique etiam quod aliis ministramus misericorditer ad salutem ad nostram quoque redundat utilitatem . Unde non frustra Apostolus , Providemus, inquit, bona, non solum coram Deo, Verum etiam coram homini. bus . Item dieit : Placete omnibus per omnia , sicut & ego omnibus per omnia plaeeo , non quaerens quod mihi utile est, sed quod multis , ut salvi fiant . I quadam etiam exhortatione dicit : De cetero , fratres , quaecumque sunt vera ἰquaecumque sancta , quaecumque iusta , quaecumque casta , quaecumque carissima , quaecumque bonae famae, si qua virtus, si qua laus; haec cogitate quae & didiei stis, & accepistis, & audistis, & Vidistis in me. Cernis, quemadmodum inteν mulata quae exhortando commonuit , non neglexerit ponere quaecumque bonae famae , duobusque verbis eundia concluserit , ubi ait , Si qua virtus, si qua laus. Ad viris tutem namque pertinent quae antea memoravi bona , fama vero ad laudem . Puto quod non laudem hominum pro magno sumebat Apostolus , aclio Deo disens : Mihi autem minimum est ut a vobis iudicer , aut ab humano die r is alibi r Si homi nibus placerem, Christi servus non essem e is iterum: Nam gloria nostra haee est, testimonium conscientiae nostrae. Sed idorum duorum, idest bonae vitae, is bonae famae , vel, quod brevius dicitur , virtutis, is laudis , unum propter fetuum sapientissime retinebat, alterum propter alios misericordissime providebat . Sed quo niam quantalibet humana cautela suisiciones malevolentissunas non potes omni evparte vitare , ubi pro existimatione nostra, quidquid recte possum ur , fecerimus , fialiqui de nobis veI male fingendo , veI male credendo , famam nostram decolorare conantur, adsit conscientiae olatium , planeque etiam gaudium, quod merces nostra magna est in eaelis , etiam cum dicunt bomines mala multa de nobis , pie tamen , iusteque viventibus . Ilia enim merces tamquam stipendium es militantium per arma iustitiae, non Dium dextera, verum etiam sinistra, per gloriam scilicet, is ignobilitatem , per infamiam , per bonam famam . Agite itaque cursum vestrum , is

perseveranter eurrite, ut comprehendatis, is exe is viis , exhortationisque fermone rapite in eumdem cursum vestrum quoscumque potueritis.

XXX. Similia scribit Hieronymus Lib. II. Epist. xe. Quod fi dixeris : Mibi Doncit conscientia mea : Deum babeo iudicem, qui meae vitae es testis : non curo quia loquantur bomines : audi Apostolum scribentem : Providentes bona non tantum coisram Deo, sed is coram omnibus bominibus. Plura ex aliis Patribus isthuc afferre possem, quae brevitatis gratia missa iacio. XXXI. Ut magis adhuc pateat quam sit a SS. Patrum Theologia distans erudelis Calaistarum quorumdam doctrina , lubet nonnulla alia sub istius paragraphi finem adducere ex P. Lemo, qui Lib. II. de iust. cap. IX. ob. I 2. sequentes refert opiniones. I. si Si contumeliis assicias , sive per verba , sive per signa ; hic etiam Tom. IV. X ,, est

349쪽

311. LIB. VII. IN DE CALOGUM.

is est ius .defensionis. Nam ex sententia Omnium licet contumeliosum occidere , quando aliter ea iniusta iniuria) arceri nequit, quamquam ipse armis non in is vadat , quando contumeliae sunt atroces, dc alia ratione Vitari nequeunt. enum. 8. II. si Si illata alicui alapa, cesses, vel etiam fugias ; multi DD. censent ,, in hoc casu, si vit nobilis , vel honoratus huiusmodi iniuria sit affectus , posi , se statim repercutero , vel sugientem insequi, dc tantum infligere verberum , si vel vuInerum , quantum putatur necessarium ad honorem recuperandum . M

XXXII. Primam sententiam non admittit, secundam vero speculat e probabilem asserit his verbis e mee sententia est speculative probabilis ; tamen in praxixon videtis facile permittenda r primo ob periculam odii ἐγα secundo ob periculum p gnarum, D' caedium. num. 8αXXXIII. Hane distinctionem Probabilitatis practicae, de speculatius , quatenus ad praesens attinet institutum, ut sutilem reieci Tom. I. Hist. Probabilismi, Rigorismi dis. II. eap. II. f. s. Ibidem ostensum est, quid horrendi us esse excusare homicidium speeviatiet e quam practice acceptum. Siquidem, dum P. Lessius asserit, speculative Iicitum esse repercutere fugientem ad resarciendum honorem munis danum laesum , docet evangelicae legi non repugnare absolute, dc speculative idest considerata . notione legis evangelicae, & idea repercussionis , repercutere su gientem. Hanc, similesque actiones in praxi non facile permittis. Verum, attenta idea generali Christianisnai, dc legis evangelieae absolute acceptae hoc enim sonat νον speculative eiusmodi verberationes, & mutilationes propter defensionem honoris licitae sunt. Τandem , quocumque sensu accipiantur verba P. Lesin, eκ iisdem semper infertur, facile non esse admittendam repercussionem, dc pessecutionem fugientis, honoris reparandi caussa ; ceterum in gravioribus casibus, didissicilibus id licitum erit : quod quam sit monstrosum, nemo non Videt.

De occisione in asoris ob conservationem bonoru ntemporalium.

Ravissimi Auctores negant, aliquo in casu licitam esse latronum occisi nem ob servanda , aut recuperanda temporalia bona . Hanc defendunt sententiam Ioannes Biardus Lovaniensis , qui quodlib. v I r. testatur anno III comm itiem penes Theologos, de Canon istas. Fagnanus ad caput Interfecisti de bomicid. inquit : Secundum Canones in foro saltem paenitentiali, is quoad Deum , absiste cressimus non posse Dicam De peccato occidere spoliatorem. Henricus a S.

350쪽

DISS. VNIC. DE HOMICIDIO. 3α3

Ignatio , qui hane propugnat sententiam, pro eadem citat ex Theologis Alenissem , Scotum , Summam Tabienam , Gersonem , Augustinum de Ancona, Tostatum , Uulpem Motistam , Merbesium , Gennetum , Du-Hamel , Neessem, Uan-Roy, Du-Bois. P. Antoninus Diana Tom. m. eoord. tract. in refol. 29. pro hac eadem sententia citat Aceursium , Panormitanum , Archidiaconum , subditque Feis linum in cap. pr. de bomis. ex communi sententia adfirmare licitum non esse iure canonico occidere furem pro servandis rebus suis. II. Hane eamdem sententiam tuetur Ioannes Pontas verb. Occidere eas. XI. Iaudatque praeter citatos Innocentium Papam IV. super east. Si veru - . de sent. eκ- eamin. item Alexandrum III. in cap. Suscepimus xv r. de homiri volantario. Arguis menta quae pro hae sententia asseruntur, gravia sunt, & legi christianae apprime consentanea. Et primo , mandatum Non ereides a5solatum est, & universale, a quo nemo eximitur. Homicidium ita severe vetitum est, ut nemo illud directe intendere valeat, nec in propriae vitae desentionem . Permittitur enim ad neces sariam vitae defensionem , tamquam effectus praeter intentionem consequens. B na autem temporalia sunt ordinis longe inferioris . Quare nullo modo occidendus est homo horum invasor bonorum. III. Praeterea Christus Dominus MutD. v. Inquit : Et qui vult tecum in iusteio eontendere, is tunicam tuam tollere , dimitte ei pallium . Quod , licet consilium absolute sit, si operis exercitium spectetur , quantum tamen ad animi praeparationem, ut de exhibenda altera maxilla dictum est, as praeceptum pertinet . Idque eonfirmatur divino illo effato Eccli. xx Ix. Perde pecuniam propter fratrem. Ergo numquam occidendus frater propter pecuniam . Dicit enim Deus Genes. IX.

Quicumque effuderit humanum sanguinem , fundetur sanguis ipsius . Ad imaginem. quippe Dei factus est homo . Denique haee oecisio rapientia divitias repugnat divinitus imposito nobis mandato diligendi proximum sicut nosinetipsos . Hoc est prae

reptum meum , ut diligath invicem , sicut ego dilexi vos . Christus autem sic nos dileκit, ut animam suam pro nobis poneret. Idcirco inseri Ioannes Epist. I. cap. t. Et nos debemus pro fratribus animas ponere . Quis vero dixerit , pro fratre animam ponere eum qui rapientem sibi bona in ipso delicto occideret , illamque in gehennam aeternum detruderet IV. Accedit patrum auctoritas . Pro contraria quippe sententia nec unius Pa. tris, aut antiquioris Theologi testimonium allegari potest . Pro bac vero sententia stare Patres communitet apertum est. D. Augustinus vix permittit defensio nem occisivam invadentis vitam ipsam di cuius auctoritatem explicat D. Thomas φut supra vidimus . Occisorem vero rapientis bona aperte improbat Lib. I. de lib. arb. eap. v. Proponit enim sibi quaestionem his verbis . Prius mihi discutiendum

iidetur , utrum veI bsis irruens , vel infidiator Marius , De pro vita , sive pro

SEARCH

MENU NAVIGATION