장음표시 사용
41쪽
oersetur, culus illa ullam distinctam rationem possit inire, nedum ipsoaictu ineat aut habeat. Nunquam enim nisi simpliciter longo & multi pliei usu illud intelligit, seu tandem denique reminiscitur, quod vere illa certa res nunc adsit, ne dum iIlud sit, propter quod iam haec sibi eueniant; ne dum ut ullum siue distincte sentiendi siue cognoscendi actum, reliquis sibi consuetis analogum, exerceat. LVI. Quamuis huic rei hoc quidem loco prolixius im- Exemplum ad
morari neque tractationis series, neque certe animus ferat, placet ta. iii stxationem
men huius rei specimen pro illustratione dii horum commemorare. dirum visim Generosa virgo, es animo S temperamento, ut loquuntur, certe ala, eris, S a friuolis timoribus, terroribus & animi angustiis alienissima, Siam a multis hactenus annis aeque atque issis diebus ab omni sanitatis detrimento liberrima, cum alicubi hospes, ut illi undique commode esset, Ieicto instrueretur, plumis illis mollissimis, quas vulgo dunen vocant, concinnato, noctem illam, quam in hoc leb o consumere cogebatur, mirifice laboriosam atque inquietam, omnisque somni impotem, Bd adeo variis perturbationibus violentam habuit, ut quiribtando maxime illam consumeret, citra ullam tamen , quam nomine
aliquo insignire valeret, peculiarem sensationem, nisi quod ex insolito sibi prorsus di in seper anxio peruigilio versus matutinum tempus graue magis & perturbatum quam dolore aliquo nominando assectum caput
accusaret, S ita etiam illum dimidium diem ad prandium usque, es post
aliquandiu insumeret, nisi quod animo, pro reliquo suo more, statim iterum alacrior euasisset, simulatque lectum deseruerat. Postquam autem a prandio somnolentia tentabatur, cui etiam indulgendi otium ipsi plenum obtigerat, cum iam omnium illarum rerum, quibus praeter somni inopiam praeterita nocte inquieta fuerat, non solum immunis, sed te oblita esset, simulatque lecto illi iterum incumberet , insolitum quiddam , sed Ac eo ipso nullo nomine distinguendum , incurrebar, quod mag s magisque augescens notius praeteritae scenam restitutae ut nemini alii homini, quid subes et, in mentem venire poterat, ita nee ipsa haec patiens ullo modo recordari poterat, unde sibi haec obtingerent, nisi quod post longam sanitatem tandem morbum sibi impendere
auguraretur, es iter, quo non admodum commodo biduum aut amplius proxime praeterlapsum absumserat, in partem culpae vocarer. Forte fortuna evenerat, ut dum de lecto quietis serendar impote iterum descendens linteamina, quibus aulico more omnia puluinaria seorsim solum tecta non inclusa essent, a maximo, quod eooperiendi munus gerit,
42쪽
Animae affectus desiderurerum & auer,sionis ab illis. Anima circa adfectiones
corporeas ocisci pata etiam mediis corpo
ad obiecta sed ad ipsam animam relatiopem l Iabent.
g rit, alie ibi deuoluta sisterent illud Xylino texto eontentum seu ine . iam, vulgatiore, usu huic speciei plumarum adhiberi solito (dos nichil
tim odet de tun Vnde illa demum recordata aduersitati a sibi familiaris eum hisee plumis, &sane ut ab alio metu liberata, hilaria inde mutato lecto, quod somno hactenus decesserat, tam facile quam
affatim compensavit. s. LVII. His certe ita quocunque tandem respema pensitatis satis puto dilueeseere, quod undique eorporeis rebus, & maxime sub complexueorporeo comprehensis, id est, uti vulgo quidem loquimur, unice in concreto alligata sit & adstrii ha uniuersa animae humanae energia. Cui quidem rei , secundum iani dicta, loco iungi omnino meretur a ectus potius ille quam esseelus, animae omnino magis a lpriori, adparet, adseribendus, desiderimn nempe rerum impetran- ldarum, & gaudium de ipsarum impetratione & usu, aut conua aversio, metus, odium, tristitia propter illas ct ex illis. Et haec omnia non tam e contactu corporeo & praesentia physica, sed etiam e nuda talium ireminiscentia; imo vero nuda solum similium arbitraria fictione. ls. LVIII. Quemadmodum autem haee iam memorata ita utique comparata sunt, ut ex illis satis dilucescat, quod omnino anima lhumana cirea haec, quae undiquaque merae corporum adsectiones sunt, l& quidem simplieiter & absolute tales, non solum oceupetur, imo illis velut a priori inhiet, & a posteriori oblechetur; sed etiam quantum usquam assequi integrum est, hoc unum absolute, O nihil aliud, quod nobis certo cognoscere detur, possit at(que agat: ita accedit huic constitutioni etiam illa ulterior, paris utique in hoc genere energiae atque indolis , circumstantia, quod singula haec & uniuersa non immediate siue
operetur siue assequatur , sed plane per quidem , sed S illa ipsa maximam partem , ct numero etiam multipliei omni modo cor
s. LIX. Merito certe quinto loco hoe ponimus documentum , ad considerationem, quam respicimus, propius utique & quantumcunque tandem euidentius ducens. Licet enim dici forte possit, quod media illa materialia quam maxime respiciant obiecta, & praecipuum habeant usum in illorum obiectorum imo subiectorum, v. gr. concentratione; ut dum oculus radios lucidos eOneentrat, meatus aurium, labyrinthi, cochleae magis magisque colligunt, & velut in unum apicem plures varie diuqrimet compingunt; plexus illi, quasi penicilli, neruei,
43쪽
sseruet , in linguae superficiem adsurgentes, veluti excubant pro com prehendendis, retinendis, imo in are ius demittendis corpusculis sapidis, &e. tamen manifestum Vtique eadem consideratione satis superque est, quod uniuersus hie adparatus nullum tamen utique finalem respe-Hum habeat, siue solum formalem, ad ipsas illas, ne dum quascunque alias materias; sed unice ad ipsam animam, ut nempe illi hae materiae
ita sistantur atque offerantur, & quidem , uti supra etiam monuimus. magis seu crassius corporaliter, nempe non solum numero pita es, sed eti- densius inter se mutuo unitae , ct omnino congregatae. Tanto facilius autem elueet, quam certant & absolutam relationem haec habeant ad ipsam animam: cum sine illis anima omnium illarum rerum abso- Iute impos exsistat, neque Vllam cum illis conueresationem , aut de illis prae figurationem, adsequi possit. Unde merito, imo vero certo, concludere licet, quod anima humana de icis rebus, ad quarum perceptionem organis conuenientibus destituta, nullam Nnquam uti l pum, ita nuctum etiam conceptum, issecutura esset. Acc υsiam etiam tuarum ideam quoquo modo Armatura. s. LXI. Cum vero omnium consensu tota quam scimus, & Media illae, quantum scimus , animae humanae non solum indoles, sed uniuersa to fini destin etiam destinatio in eo vniee versetur, ut illas adsectiones rerum corpo & dic tarearum, tanquam Verum Quin unum S Vniuersum scopum, exsequa,
turi fieri utique non potest, quin simul eodem ipso tempore atqueat tu cognoscendi agnoseamus , quod etiam illa media illi fini non solum directe, sed vere etiam unice, sint destimata atqtie dicata. Sicut enim per supra dicta minime dubitamus, quod facile nobiscum senseri sint omnes (quod quidem iterum allegari, cum hodiernae res hoc certe
exiguit, nemo vitio Vertet) harum rerum compotes, conceptuum,
inquam , horundi , qui de finibus formandi veniunt , intelligentes, quod ubieunque certus aliquis finis necessitate quacunque subest , ibi etiam media ad illum sinem facientia necessaria sint, non alterius rei nempe quatenus talia sunt quam utique illius finis, dia ei te atque unice, intuitin . LXII. Cum itaque, ad minimum humanae indolis exem- Media illasiae plo, dentur tales species rerum naturalium, quae vere S euidenter ad instrumenta certum finem sectae sint, sine quo ne quidem tales edis stere possint; Vedram b/bent neque vero illum finem sine aliis mediis, ad illum finem exquisite idoneis, assequi possint: certe simplicissimae Seuidentissim e consequenti se suem exsidueimus, haec ipsa etiam media essentialem nexum cum illo agente, stente.
44쪽
Alia ratio re instrumentis reddi non
seu quoquo modo exsistente propter finem, habere; Instrumenta, in quam , directa , ct essentialiter , non per accidens, aut secundario exsistere: illius agentis & actus instrumenta nullam actionem propriim, ut ad hunc actum, & in hoc actu, habentia; sed potius, quandoquidem ille actus in se & tota sua specie necessarius est, ct unice ad ipsum in auum deducenda, ct absolute propter ipsum exsistentia, seu ad ipsam
exsistentiam producenda.s. LXII. Quae omnia uti non solum ita se habent, sed etiam ali ter se habere non possunt; ita notanda insuper est tanto euidentior huius constitutionis certitudo, quia etiam a posteriori nulla usquam alia ratio dari potesst, siue exsistentiae nudae atque simplicis, quamobrem utique sint; sive essentiae, quamobrem talia sint, talibus iationibus ita exquisite, imo unice idoneae; ne dum si plane in actum deduci fingam tur, actus iise cuicunque uni aut ulli usui assignari possit. f. LXIII. Peritiores harum rerum, es uniuerse adeo acceptionis illo diu , seu instrumenti & instrumentali alis, facile stomachari poterunt, quod rebus tam simplicibus in propatulo positis, tam operosedc prolixe immoremur; sed veniam dabunt intentioni, ad im- Peritorum , aut certe incuriosorum necessariam institutionem directae: non tamen meae fidei, sed experientiae, imo demonstrationi hoc d bunt, quod talis incraria hodie non sit solum, detur, exsistat, sed solemnis sit, obuia passim, imo recepta. . LXIV. Non pIacet, nec prosello vacat, circa omnes lusis magis activos, imo vero etiam ludibria magis passiua , occupari, quae humanae speculationi hodie non solum semiliaria, sed chara etiam atque grata sunt, cirea fugitivas quasdam phantasias, seu praefigurationes , de bravis animantibus. Diuunt bruta esse nudas & absolutas quasdam machinas, quae nullum finemhabeant, quamobrem sint, aut ta-Ies sint, nisi illum unum, quod Deus & esse voluerit, ct tales esse. Pergunt dicere, quod totus ille actus, qui in corporibus illorum, imo per corpus, ct tam singulas eius partes, quam socias, peragitur, imo qui & quot tales actus ita peraguntur, omnes atque singuli agantur a causa , iam quidem non amplius simpliciter effetente, adeoque propter finem agente: sed simpliciter ita instituta , imo vero ipsamet absolute ita agitata, ut hosce actus, hos tales quoslibet specialissimos effectus, sine ullo fine, sine ullo scopo, sine ulla destinatione, perpetret: adeo, ut horum agentium nihil absolute intersit, siue fierent hi actus, siue non
45쪽
f. LXV. Quantumlibet autem , etiam secundum has ipsas Voluntas tipraefigurationes, minime necessitatem & veram essentiam organismi ita ulla solida ratione tollant; cum utique quod Deo ita expresse volente non solum fit. sed ita proinde fieri omnimodo necessees , ut absolute 'utique fiat propter finem, nempe illam intentionem atque voluntatem Dei, qua, seu impletione eius, quis potest esse alius verior & nobilior finis Z Tamen, si haec, quae fiunt, certe ad hunc finem ad minimum, si nullum intermedium alium, ita fieri intelligantur, imo diserte dicantur; certe illa omnia, quae etiam ita fiunt, destinato omnino fieri intelligenda erunt, nempe omnino per ipsam diuinam intentionem; qua quae verior est, certior, simplicior, destinatio P adeoque etiam quaecunque usquam hic fiunt , organice omnino fieri, vere atque simpliciter dicenda sunt, & directio illa, quae a diuina voluntate non tam ofecta esse, sed potius dum utique est, quandocunque est, ubicumque esst, tam diu continuo & perpetuo aetu proficisci, fieri, continuari, intelligenda venit Set . LXVI. Nolumus tamen in hac uniuersa deductione ope- Corpus hum rosius occupari, cum Utique vel quilibet hanc considerationem sua ceum
sponte prosequi possit, vel etiam nostra ulterior deductio reliqua ad illam pariter applicari. Inspiciemus itaque potius humanum corpus, oesti '. .
quod vulgo recentiorum temporum philosophis audit; regiae sesus nempe ipsum in se, quatenus visibile hoc, quod oculis nostris obuer- & actiones ora satur, corpus es m omnes illas partes distributum, quas etiam omnes ganicam ramorganicas esse profitentur: nostri vero nec ipsi hoc inficias eunt, quin i nem M- utique in reliqua uniuersa machina hae partes sigillatim spectatae, ad minimum ad machinae uniuersim consideratae usus, ct ad actionum, quae huic competunt, systema organicam talem rationem habere omnino
s. LXVII. Non autem placet remouendo, ut loquntur, hic Modus tr progredi, aut contra illam opinionem directe argumenta nectere: sed etandi hanc placet potius, ut in thesi rem exequi, O secundum hactenus deducta, RiMqxi M. considerare, an corpus humanum ullo etiam intuitu per se ipsum sub stere, non propter aliud exsistere, aut Vllum quemcunque, praeter unum certum usum habere, imo vel habere saltem posse appareat. Et hoc de corpore, ut in se considerato, & in ordine ad animam humanam, a priori. Deinde vero contemplationem hanc etiam instruemus a posteriori, nempe ab ipsius animae humanae I. intrinsecis magis & ipsi L
absolute debitis proprietatibus; tam ratione intellectui quam voluntatis: Da T II. a
46쪽
II. a proprietatibus eius relativis, mutuis, ct u uesa,c essemuis atque principaliter activis, ct ibi inprimis ratione voluntatis, tam ad agen. dum, quam in agendo, in corpus libere exercendae. Corporis conrum LXVIII. Quod ad corpus ipsum attinet, ante oculos est 'iturio mare itota est materialisco itiιtio, ad corrai ptistem & intimam ct velo- ita tota sua essentia disposita, ut re vera appareat, nude in se considerata , ad corruptionem talem ex instituto facta , siue , ut lo. quuntur, destinata esse. vi Videmus hanc materialem corporis eoinstitutionem contraria ratione assici; nempe opposito corruptionis, con. seruatione , ad perennitatem instrui, re aliqua ab illa sua simpliciter corporea & materiali indole in oppositum usque aliena: nempe re vera incorporea , & quicunque tandem nobis de illa indole conceptus suppetit , immateriatiis adeoque si ut essectus consideretur, a pari certe causa, nempe ipsa etiam immateriali, per omnem sanam rationem arcessenda,
Ruius consero ne e MOTU. 3) Nulla etiam usquam comparet, conseruationis nationis ratio corporis tam lieteroclitae, nempe tam materiae eius contrariae, quam
non est mani- modo, indoli ipsius opposito, fiat e) ratio, quamobrem corpus hoc durare, contra ruam propriam indolem, & diu seruari debeat. Quod quidem minus adhuc esse eo, quod etiam nulla compareat ratio, quamobrem ipsum uniuersem corpus exsistat ; in primis tale, quale utique exsistere agnoscitur, nempe quod lases actiones edat. Sicut etiam 3 nulla comparet ratio, quem nam absolutum & plenum actum hoc cor. pus in se, es extra direaeonem animae consideratu a, habeat; nedum ut 6 compareret, quemnam usum haberent, aut habere possent Smiles actus. Ex aduerso vero comparet non solum exquisitissima, siue, ut loquuntur, absoluta huius corporis & horum actuum eius necessitas ct respes us, utique exquisitissime conspirantes ad animae proprietates earumque usus & effectus: sed plane M directus etiam habitus uniuersalis corporis, quatenus tale est, ad assimae indolem, pri, ut ista nobis, ad minimum generice, innotescit.
mat erilite, thi Vonsideraximum harum exponamus, an ima, quantumeli,
virida. dhuc in se & absolute aestimari possunt eius actiones, est ens tripliet i, nata est. tuitu, res materiales tractanda revisi destina tums quia (i gener, lissime est eus act--: nihilo vero certius , quam materia passivum adeoqne ad ro activum relativa hae sui indole destinatum. sa) Gene raliter est ens mouens, quia omnes eius etiam vere propriae & i omni modo ut in abstracto competentet actioned (non solum eo ordine, quo
47쪽
consideratae sunt generita sunt MOTUS ; nempe progressus de re ad
rem, quo intuitu Aristoteles cogitationem humanae animae deambulationem esse descripsit. Specialissime, ut ens intestigens, absolute opus
habet tempore , tum propter numerum actionum, tum rerum, quae obiectum intellectus constituunt ; quandoquidem comparatio absolute est plurium, varia vero & multipex comparatio sane multorum.
f. LXX. Cum itaque anima intelligens non solum simae Anima opus e ter secta fuisse appareat, ut simpliciter & absolute, nempe semel & rem habet ten forte unam intelligat; sed intellectus illam energiam etiam in multis obiectis exerceat, imo mons rei & exhibeat: non potuit hinc proinde fieri, quin ipsi animae ad suas proprias necessitudines deberetur (s tem-Fus seu duratio, tam ipsi atque eius actionibus, quam (6 quibuscunque eius, si quibus opus habere agnoscitur, instrumeyto. s. LXXI. Quod autem ') omnino etiam instrumentis in- Anima indiget
digeat, monstrat non solum aposteriori usus eius, siue uti loquimur, instrumentis mos &consuetudo , dum utique corporeis organis sensoriis in subsidium iii tellectus , ct locomotoriis in subsidium voluntatis utitur: Sed etiam is)tanquam magis a priori, non solam indoles rerum , in quibus inteclectus exerceri debet, ut corporearum, hoc exigere videtur, ut proportionatis etiam instrumentis opus sit: verum etiam cyb modus, quo instrumenta pleraque his animae usibus re vera inseruiunt, ut nempe pleraque corporea sensuum, S per illos intelleitus obteila, tanquam magis corporalia reddi, nempe colligi, congregari, eoaceruari necesse
sit. Quandoquidem (m non solum per sensum, sed omnino per ipsum intellectum (Ioquor de schemate, sub quo res intellectu comple-aimur, nihil nisi sub statu aggregationis , aut specie diuisibilitatu ,
nempe tantae magnitudinis, quae etiam adhuc diuidi possit, familiariter Peremere , concipere, aut nobis imaginari valemus LXUL Confirmat has res (n ipse modus his instrumentss, Mores specia- quatenus instrumenta sunt, utendi; qui nempe est iterum MOTUS. tim ad organa(Iab Neque talis solum in genere di simpliciter, sed speciaIiter pIane 'Oh instructus atque directus, non solum secundum varietatem obiectorum, inlisu petii, , sed etiam secundum tempus, ct inprimis quidem illud veIut arbitra fieri debet. Uum. (Π Quandoquidem de organismo sensuum vel leuiter intelligendi peritis omnino manifestum est, quod organa sensoria genera-xim, qualitercunque directa, aditum quidem speciebus sensbilibus
Praebeant, imo veluti concilient i interim re vera sensus vere & stricte
48쪽
dictus non fiat, v. gr. dum inter varios, inprimis leuiores, quin imo subinde vel grauiores strepitus f edemus, alii cuidam rei siue sensibus. siue nuda animi intentione maxime addicti; ibi licet illi strepitu, omnino vere & realiter ita in aures nostras illabantur, 't exquisite re diri possent, si intentio adesset, quae species sta oblatas etiam formaliter adsumeret atque compararet: tamen eum haec desit. deest etiam ille etailus, ct nullo modo formaliter fit sensus. An ma organis f. LXXIII..(r Ex aduexis potest utique anima. etiam pro sensoriis pro arbitrio S reliquo proprio sim activitatis modulo, senseriis organies arbitrio vel . nempe tam ratione temporis, quando & quam diu vult, quam ratione subielli, in quod vult, ct ratione obiecti, circa quod & secundum quod directe vult : nempe tam a priori, ut in illud obiectum, quod proprie vult, organum dirigat. quam a posteriori, ut ad obiectum, quod vult. etiam illud organon, quod conuenit & necessarium est , ct seligat
atque assumat, ct omni proportionato modo actuet atque regat, otiae conside- S. LXXIV. Sicut autem putamus, haec sufficere posse ad deuiationes de em monstrandos res Em illos, non solum veros sed etiam necesssarios,
sistentia antet inte, animae in se consideratae corporis organici
gwas nexu solute diret o atque indiuiduo, intercedunt: superest ut sis) tanquam pro eolophone huius considerationis recordemur destinationis exsistentiae animae humanae, seu rationalis, ut e duabus considerationibus , quaenam vero fit similior, dispiciamus; nempe an
anima abso ue et simpliciter intelligendi fine e flere intelligi possit
aut debeat, per media atque ministeria ipsi directe propria atque addicta, S eius intentionibus atque directionibus, a priori formatis, ct in ess ictum deducendis, puro instrumentali more (actus nempe suscipiendo, atque continuando S transmittendo) obsequentia atque seruientia: An vero contra anima Peciali me , et absolute fecundum quid , uni se, tam machinae in hoe etaniuerso ita adferipta censenda sit, si nihil nisi quod in illa, imo in illam, & quidem quatenus in illam fit, aut contingit fieri, proprio suo et absolute egentiali actu, non solum intelligendi, sed etiam volendi, praestet et exsequatur,
Mechanismus S. LXXV, Spero autem, rem uniuersam de absoluta animae
.s hi, siti Mint migcndum pliciter habitudine non solum in se parum dubitauinuoluere, sed etiam tanto euidentius dilucescere posse, si priust, . remoueatur oppositus ille, quem secundo loco allegauimus, respectus. Nempe volunt illi, qui co ut humanum machinam absolutam esse volunt, produci hoc corpui proprie atque directe propter e&fi-
49쪽
eri in illo non solum vitales motus squamuis re vera nusquam intelliis
gant, quid proprie sit vita sed etiam animales, sensum non solum , sed
etiam localem motum; dum nempe per sensus res illae , quae sentiti diacuntur, continuata energia (illae res inquam, sui actus, seu incursus energia totas quasdam moles corporis pellerent, qui actus sit motus locatis. Hisce rebus superinduci Animam, ut ilIas ita, uti fiunt simpli. citer, intueatur, , vel uti fiunt, vel magis forte passim, uti sectas exisperiatur. Ita tamen, ut liberum ipsi omnino sit ( nempe ut in re aliena, prout libet, etiam temere atque friuole, cum nempe in ipsam nihil inde incommodi redundare possit, ut e re aliena) pro suo arbitrio his illis,
quae fiunt, rebus aecurrere, adeoque sensus illos, qui etiam ipsa non cogitante aut volente fiant, saltem adire, atque abstracto quodam a uagnoscere. Cum tamen haec, etiam cras a qualibet ratione, deficiant circa nudas voluntates, organa sensoria absolute dirigendi; etiam noua
vis corpori facienda fuit, ct quidem unde minime putares, aut, secum dum supposita, exspectares, ab ipsa hac anima. F. LXXVL Exemplis res elariores fieri solent. Si a tergo leuius, seu potius aliquorum plurium, strepitus oriatur, ad quem se unus e pluribus conuertat, diserte, inquam, propria sui expressione atque consessione, ut videat, seu cognoscat, quae es qualisnam sit illa res, a qua strepitus ille proficiscitur. Hoc factum si qui veritati simpsici sine ambitu intenti perpendant, dicent sine dubio, a voluntate sciendi, quidnam sit illud, quod strepitum excitat, dirigi motus corporis, ut oculi, tanquam organa assequendi materiale sabiectum a quo, interdum
S in quo, ille strepitus fieri aestimatur, ad illud dirigantur. At isti nudi
mechanismi patroni maiore cura hic sim instruunt scenam. Dicunt, certas particulas , quae alias in genere aptae sint ad organa sensuum S, mediantibus his etiam organa motuum impellenda, incertis corporibus non tam simpliciter inuenire, quam sensim nancisci talem specia lissimum aditum (quem etiam etarmationi nouae figurae por*rum, meatuum, imo staminum fibroserum assingere non erubescunt) ad huius corporis hasce partes motorias, ut quando in posterum per sensum, seu organa sensus, irrumpunt, ibi etiam organa motus tali peculiari ratione assiciant, nempe directe impellant, ut non solum motus, sed etiam specialissimus, inde sequatur, & quidem mechanice, imo absolute mechanice: nempe ex talium particularum specialissima mechanica
proportione, ad illum actum specialissimum, ad illum locum specialissimum, ct quidem non tam immediate attingendum, sed etiam cum
Exe Io res explicatur particidarum
50쪽
Alio exemplo haec hypoth sis refutatur. Columbas
sta Aio atque anxia intentione umendum S: Qquito conatu quantae
f. LXXVIL Si v. gr. adplicatio facienda sit ad hunc, e milli
bus talium, casum, Audit aliquis, vel quaeunque ratione non plane negligens, vel magis auidus pecuniae, circa se sonum labentis cuiusdam rei tinnientis, forte frus uti vitri, aut cuiuseunque tandem metallici fragmenti; ibi ille certe suis aestimationibus intentus, non solum con. uertit oculos, & quantum his necesse est dirigendis etiam reliquum corpus, ad illum locum, unde allatum esse sonum opinatur: sed flectit etiam & agitat mirifice eorpus sub mensas, sub scamna, sub tabulata, ad rimas&fissuras asserum, ad dimouenda, volutanda, excutienda varia, quae quoquo modo interposita videntur, neque desinit ante his rebus
agitandis, repetendis, denuo suscipiendis, imo huic sententiae (quod pecunia fuerit, quam cecidisse audiuerit, di insistere, quoad inueneris, &si non inuenerit, dimoueri ab illa sententia nunquam potest. Quanta haec est effracta particularum i Semel hoc dicere suffecerit, quod ne quidem honeste dici possit, quod aliqui dicunt in aliorum honorem, quod sareasmus sit, tales res ridicule commemorare; cum illae, quo magis simplici er, & ut re vera sunt. dicuntur, non solum auditu ridiaculae sint, sed deliriis exquisitissimis pares. LXXVIII. Volui abstinere ab illa de animantibus brutis, secundum hasee fictiones, fabula: sed cum praesens res me quas m chanico impetu eo impellat, paucum quiddam sv vraeeo L, breuiter sed nihil leuiter de ipse re detrahendo, inseram. Quando columiae in
domum aliquam, eiusque quemcunque angulum, adsuefiunt, cam si es inprimis, seu vietum suum in aruis quaerere natae, quas Germanife* , Tauben appellant, hae si non solum in una aliqua domo sed etiam post hae in altera, imo amplius eiusdem ciuitatis, confitenant; quando inde ad aliquot millia passuum extra urbem in dissita arua volant, ct pastuiri saum ibi non tam inueniunt immediate, quam laboriose quaerunt, s latae non solum simpliciter retro in urbem volitant, sed etiam insiper variis aliis ex eadem urbe, turbis, seu turmis columbarum ex aliis domibus, immixtae volant : & ita exquisite non solum suam domum inueniunt, sed quando etiam, quod familiariter fit, eum illis alteris ad istarum domum seduetae, ab illis illectae, vi diutius ibi oberrent, ad ipsius columbarii aditum usque obsequuntur, serius oeyus tamen ab his columbis atque loeis iterum diuertunt, avolant, ci cumuolant, donec tandem suos penatet iterum reperiant Sc.