장음표시 사용
311쪽
In sexto scilicet Mpidemiorurutic. a.
numerabilest propemodum continentes defluunt, quae tot particulareS morbos, quot ipse sunt producunt ac fouent. Quae omnia veluti ab Hippocrate desum is pia, ita&illo duce aperienda sunt: Inquit itaque ipse, ,, Frigida qualis Nix,& glacies pectori inimica , Tu ses mouent, di sanguinem, & deii illationesi Nec dubium est, de i)Otu aquarum quae emue, & glacie eliquantur eum loqui, Nec ideo solum quoniam eas a quibusdam Scri harum in potu astumi teliatus sit; Quinimmo quia' fieri nequaquam poteti, ut de extrinseca admoti Ono intelligat, Nemo siquidem aut pectori, aut capiti, nivem aut glaciem imponeret, imponendaue consulearet, ni forte insaniret: Nec de esu illorum potest intelligere, Nam ut magnam illorum quantitatem, quis unquam esitauerit, nec fuit Auditum, nec nisi valde aegie dentium ferre posset natura , presertim glaciem , . ob insignem duritiem insigni illius iunctam frigiditati: Quod si pauca in quantitate edantur, tantos effectus Producere non possunt: Reddens nimirum Galenus in comentorationem, quamobrem destillationes moueant,dixit propterea quod valde ri frigerant cerebrum:
Ergo , debili refrigeratione non possunt destillationes
concitari, & a pauca utriusque assumpta, non nisi imbecillis refrigeratio emanare potetit Ita ut pateat huiu scemodi aquarum potum, tot aegritudinum, quot a d stillationibus produci consueuerunt euidentem causam esse,ex quo cerebrum ad tantam refrigerationem dcduacere valet: Nec sit qui exilii met , hoc de eliquatis dniue ac gelu aquis tantum odo verificari, de immodice autem refrigerata quacunque alia potulenta materia minime: ibi enim Hippocrates de frigido in actu.& im moderato in quacunque materia sit loquitur, veluti, &apud ipsum videre eli, ubi & scriptus est idem Aphori samus, & pro frigida habetur frigidum valde: Nec minus ab hac causa destillationes gignantur, cum ci ex ea ex-
312쪽
ia erementorum prouentus ubique Bri possit, & magnu , de in hunisuo cerebro longe maior absque. comp ratione, Nec unica mehercule causa immo pluribus; Et primo propter amplitudincm , qua iuxta humani corporis pro Portionem cerebrum cuiuscunque alterius animalis superare dixit Philosophus, & humidum eli & frigidum usque- 'adeo, ut isdem ibidem scriptuni reliquerj c, Om tum cor inimaliis.
Poris partium frigidissi Dum citer Ratione cuius teinpe- CAP. 7. ramenti, non eli qui non aperto Oreiadeatur, illum apti iasmum eise ad multiplicandam pituitam . quae propria est catarrhi materia dicente Hippocrate cerebrum ipsum se- In lib. de dem este atque metropolim Digidi, &glutinosi humoris: carnibus. decunda causa eli illius laxitas, ratione cuius non secus ac glandulae quae semper pituita resertae sunt, paratum est repleri a vaporibus delatis ab omni parte corporis: Tertia est multitudo, & magnitudo viarum in ipso existentiam, di hae sunt partim foramina ampla, per quae ncillime a dictis iam inferioribus partibus dicti iam. vapores ascenadunt, partim vasa, quae interius, & exterius sunt, venae scilicet,&arteriae ratione quarum potissimum cum corde, liecore consentit; Et quia utroque suapte natura imbe- ὸi ubii Icillius, ideo & summe dispositum ad fuliginosa illotym
excrementa suscipiendum ; Ad quae depellenda aeque P tens eli ac sollicita eorum natura, Hinc caput & pilis, &omnium partium longioribus maxime abundat: Quarta caussaςst situs, in sublimiori enim corporis parte quia positum eli, promptissime ad ipsum tanquam 3d caminum vapores tendunt, Qui quidem vapores veluti facile asce dunt, ita superfluus humor ex ipsiis pro parte genitus. De Dequenter ac facile descendit: Destillatio squidem aliud nihil est, quam superuacanei hq mori id capito in sis biectas sedes prolapsio, sedes inquam non enim una est , veluti Λntiquorum nonnulli indicarunt, nomine destillati nis eam solumodo designantes, quae in fauces irruit: Nec
rica sunt, vovit Neotericorum multi statuisset visi sun Naa
313쪽
res videlicet ad quas cum distillationis causa , seu m- ria, quae capitis excrementum ea defluit Coryza graeci inquiunt 'vel grauedine infellari dicunt, secunda sedes fauces ipse sunt, ad quas cum ea deuenit Maris, chum vocant, Tertia pectus est, ad quod cum descendit.. Mi generis nomen illi tribuentes Catarrhum nuncupant: D s Tib. Nam praeter hasce alias extare affirmat Galenus expoaaphoridi. nens particulam positam ab Hippocrate in calce dicti Q in Aphorismi. cuius verba haec sunt, senioribus autem
is destillationes , quae cito interimunt. Experientia 'siquidem videmus, tres praedictas iam destillationis spo . cies, in senioribus diu perdurare, quamuis male se ha- beant, ibi itaque Galenus per destillationes exponit, &merito omnes fluxiones, quae per venas a capite ad Partes inferiores tendunt, ut pote quae sat velociter termi-
nantur et sed te adhuc plures esse ipsemet nobis patefacitis idi , , Et ante ipsum longe plures adhuc Hippocrates numera eum cauli, uit, Ubi postquam dixit glandulas ,&pilos in extrinse- p 3. cis corporis partibus complicari, & Cerebri substant 'ς ani esse veluti magnam capitis glandem . statim & enu-pitini, merat septem principales fluxiones ab ipso manantes, quae abinuicem distinguuntur penes diuersitatem vi rum, vel meatuum per quos descendere potest pituita, quae semper est materia catarrhi proprie sumpti, qua tumuis perpetuo uniformis illa non sit , nec in primis qualitatibus, na aliquado frigidissima est nonnuqua, de caliditatis patiiteps; Nec in substatia quia modo tenu- is, modo crassa,nec in sapore quia quadoque acida. per . saepe insipida,multoties & salsi: Et veluti ratione innati. ipsa gignentis mebri teperameti,dicta rheumatica maateria no potest no esse pituitosa, ita & ut enumerati illi
'tis passiones,iuxta diuersitate vaporu cerebru scadentiu
diuersificetur necesse est. Vias aute has ad quatuor capi-- ta facile medicorum unusquisque redigere, &methodi-
314쪽
se oculis eorundem offerunt materiam videlicet catarrh - Iem a cerebro descendere, vel per propria foramina,veI Pcri vias amplas, vel per venas, vel per neruOS: Propria autem foramina sunt quatuor, peruenientia videlicet ad aures, ulOS, nares, & palatum: Viae autem amplae duae sunt, . quarum una est Trachea Arteria, altera vero est Aesophagus, &veluti per primam ad pectus, ita peri secundam ad ventriculum descendit: Per venas, & defluit, unaque dia Per arterias, non enim minor de illis est ratio quam de i iis, ex quo tam harum quam illarum plures ad cerebrum Pertingunt: Quartus,& postremus descensus est per ne nos, transiens siquidem illa per colli atque dorsi vertebras, indeque latentes sensibusque incon icuos meatus quam pluris ingres Mad inferiores partes descendit: cum igitur per tot vias feratur, ut varia occupet loca necesse eit, &diuersosproducat morbos: Per tot vias inquam statuto tamen nec nisi morbis producendis proportionatas; Nam audiendus non est FERNELI vs vir alioqui praestan- Ins Iib. tissimus dum ostendere conatur materiam concitantem depamu quamcunque Arthritidis differentiam , ab extimis cor/i ' bi , reporis partibus perpetuo defluere,quae extra caluariam suntlii, ea titti intra cutim , quamuis omnino occasionem illa habeant ab internis partibus eiusdem capitis, Aperte eum disset tiat ab Hippocratis & Galeni decretis, quibus subscripsere quoto uot unquam de hac re aliqua literarum monuin mentis obtignata tradideret Afferunt nempe it Ii nec nisi firmissimis de more fundamentis muniti, eandem modo Per patentes vias consuere, ut Per venas de arterias, ali' quando vero per vias occultas nempe per meatus latentes isensibusque in conspicuos sicut per musculos, interdum a ventriculo nonnunquam & ab intestimis: Rationi siquis dem immo sensibilibus experimentis repugnat excremet totas illas materias prius in caput serri mox ad articulos Confluxuras. Fuerunt qui opinati sunt ab una materia
catarrhasi tamquam a communissim causa, omne
315쪽
propemodum aegritudines posse produci, & quamuiS non seniper fiant, quoniam & ab alijs causis singulae fieri conrisueuerunt, ut tamen fieri possint videtvt ; Quod tamcuostendere non est praesentis instituti; At silent io praetc undum non eli, tum cerebri excrementum, tanta in copi Posse multiplicari, ut earum plerasque seorsum concitaret Possit, concurrente potissimum necessario illo diuersorum vaporum ascensu de quo dictum eth, quotiescunque L. .cys ἡ stigore ad intemperiem redactum fuerit iuxta Galeni inpiom. tib ioco Paulo ante citato sententiam, Tum de usum immodi cap 3. coprefrigerati potus, illud eam ad intemperiem maximo In s. lib. deducere poste eodem telle . Cum autem asserimus Om 6p 'ri nes propemodum morbos a cerebro manare aliquo modo '' posse, Nos illud semper considerare minime intcndimus, sub ea ratione qua mandans eli, quatruis enim dum non transmittenda transmittit, non possit non affectum esse, quoniam veluti trasmissio multiplicationem supponit, ita& multiplicatio praeternaturalem affectioneni, simplex taumen inspecta transmissio, Robur potius membri tran-a b smittentis quam nocuam affectionem aliquam prae se ferte te: Hinc qui non absquer defluxione fiunt morbi iuxta Galeni decretum , recipientibus& merito, potius quam transmitulentibus attribuendi sunt membris; Fluxionem enim i ijd Gi,u b, ipse si respiciamus, ut fuit a mandante est causa, si veM. cap. 1. recipitur in membro affecto,est Dispositio. Quoniam hic cerebrum ipsum conlideramus, prout ad frigidam i temperiem usu praefrigerati potus redactum est , qua cornreptum , etsi excrementa praeter naturam non possit non congerere, haud tamen perpetuo potest expellere, ita ut duo morbi genera cerebri intemperiem consequantur. quorum unum a cereoro quidem est, sed extra cerebrum
fit, & dum expellit ,& de hoe iam dictum est ad mentem In lib. de Hippocratis Aliud vero, & a Cerebro, & in Cerebro est, τ' 'dulis quod hisce verbis.& ipsemet Hippocrates supra explicuit re's ' i' Cerebrum intem cladem perfert, etiam ipsum non sanum
316쪽
is existens , sed siquidem rodatur turbationem multatuis sui linet , di mens desipit.& cerebrum conuellit, ac diri strahit totum hominem, qui in seipso vocem non edit.., ac suffocatur, di haec affectio syderatio ac graece αποπλυ is appellatur: Contingunt autem haec tunc, cum exaecrementum dicto iam modo acre evadite Quamuis enim per certum temporis interuallum. quoniam cere bri naturam imitatur, pituitosum,tenue, aquosum, atque dulce existat, in cerebri tamen ventriculis diutius obherens, vel salsam vel acrem qualitatem tempore cos. quirit: in illo igitur acri effecto postquam ea enunclauit statim, & de eodem, prout tamen in prin sua suldispositione persiliit, vel potius prout acredinis est exis pers hac profert r Aliquando vero acris quidem non ,, est fluxio sed copiosa in cerebrum irruens, ipsum assi git, dimens perturbatur, & homo circumambulat ali x, na cogitans ,& aliena videns, perferens morbi mores,ri visis, risu, & peregrinis imaginationibus . . Pauca haec protulit pro antiqua dicendi breuitate, longe plura, uti unusquisque perspicere potest sub ipsis suo more comprehendens.
T quamuis haec in propriae valetudinis tru
morem , Prudentem quemcunque Virum sat coni jcere deberent i In hoc tamen tO- ita res precipue agitur , ut error ille nihil non agat ad perniciem vitae. Nam praeaver
317쪽
ter materiam destillationis tantorum morborum radiateem, duas & alias quasi validissimas praeternaturales producit pariter radices, a quibus & multi, & saeui morbi pul lutant,affectus siquidem ab afffectu emanare praeter Hippo
a a cm in iam citato de glandulis libro , & Galenus ipse
docuit, Quarum prima est C A Coc HYMIA, sectanda vero, quae & illius quali est soboles Oas TR MCTIO est rQuod autem huiusinodi potus cacochymiam producat, non est qui ne illime intelligere rion possit, reliocans in Tum in x potnis ad memoriam iuxta Galeni decretum , Cacochylib. des n. miam ipsam nil aliud este nisi vitiosi succi copiam, succi ειὸ cap. inquam, postquam unius tantum superabundantia, ad cora . methodi pu3 Cac hymum reddendum sat est, veluti ipsemet apta cap. 4. risinquiens, Vbi vel flaua bilis, ve I nigra, vel pituita,
In II e- vel serosis humoribus refertum corpuviam fuerit, eum ha- hQ ς-P Ο b itum Cacochymiam nominamus. Secundo errorent hunc rccirco primam coctionem maxime vitiare, quonianiam si quid aliud ventriculo maxime officit tum quia i valde frigefacientibus, valde ille patitur, ita ut in aliqui bus aliquando hac de causa usque adeo laesus fuerit, ut ad Pultas interceptionem peruenerint; Tum quia , & istemauiter agit occurrens illi nullatenus refracta vi sua fit gesfaciente, uti alibi dictum est. Quo fit ut in sui prim
rio munere crinninoerrare cogatur, & grauitet: Et cum Primum in ventriculo aberratur, quacunque ratione, itaqvi in ipso cibaria male conficiantur. Non in eodem modo , & circa intestina, quin immo& in uniuerso corpore , vitiosorum succorum copiam congeri necesse est, Ex r
Iu . lib. gula a Galeno tradita dum inquit veluti fieri nequit, ut de tuend. male preparata id est non exacte elixata assat aue cibaria di .li' venter bcne concoquat,ita & quae in ventre male sunt co fecta, nec in venis ab eo, nec in carnibus ab illis excipi e libus , ut bene conficiantur fieri potest . ita ut hac de cauta excrementi copiam in corpore prouenire necesse se; ΛCacocbImia vero quot ac Falco affectus praetcr natura
318쪽
singulos pullulent, velle nunc expIicare Medicis tissimum, esi et ac Noctuas Athenas ferre. IL I. v D mire 'nus notum obstructionem,quam secundam radicem este di 'ximus, ab ipsa emanare nec uno modo immo duobus, voluti Galenus edocet dicens aliam ex abundantia sit o- Iu o. lib. rum, aliam ex eorum qualitate oriri, quociescunque scili- ςψ' i cet aut crassi, aut lenti illi sunt. Ab hae vero particu- 'e' rari de qua nunc loquimur Cacochymia, quam nonnisi pi- turiosam valdeque est ,&rei natura indicat,&exHippo- crate elicitur, aquas valde rigidas pituitosissimas unaque y'llhq α raucosissimas hac praecipue de causa apellante , utram que, &obstructionem fieri tanquam a radice constat, ita capci. isties ctu illius obstructio sit 'morbus , dicente Galeno . ...1psaal agritudinem esse, lentosvero humores oestritudinis ζ . t causam Adde potum hunc ea qua stigefacit ratione , eap. ν &Conmuentiam inferre, quam si quis immaterialem obis iR M -dς structionena appellauerit non forte errabit , Eam post quam a praurigerantibus causis progigni assuetam esse ipa V 'semet liptum reliquit: In se autem consideratacbstruis In I.lib.de cito quorum effectuum pern itiosorum etiam non potest esse radix Putrefactio inprimis eam sequitur Caleno 2'. 'Authore, igitur&morbivmnes qui ex putredine fiunt, e quales putrids febres, Immo&Diarias obstructione conia secundum citatas. quotiescunque a propria natura illis praefinitum l'ς'δς 'temp s consuetum excesserint, in putridas transire affirmat Galenus r. Et quemadmodum obstructio patrati hu- metho Iulce erroris occasione, non nisi impedita digellione proin di-ςRP s ducitur, ita&.ipsam adhuc coctionem , producta prolitubet, & strenueteste & ipta Galeno, Quo fit ut ex non In lib. decessante mutua productione tractu temporis corporibus diff. morb. In quibusca liti laetates morbi superueniant. Priuata V p 7 autem adicia ius partis capitis obstructio, in ipso doloremisci iuxta Galeni sententiam1 Nac non & viscerum IIn Amicum torpi stuerit: IM Hepare residetisdolorem illius , α ς--7
319쪽
Ibidem . rum dolores. Et cum precipuam partem ipsae occupane 1.' λῆς defectus animi: Quid plura, & ipsam aliquando mo
eom. tem: Quam quidem mortem, & longe pluribus adhuc In 6 Aph. modis, & frequenter magis solus hominibus afferre aptus ut Q. est error iste . quam quotquot errorres forte una abiipsis .uit lita' omnibus invictu commitxi milunt, Aduersus quos sua medicam. usque adeo saeuitiain exercet, ut eorum nonnullos dum In p. ad actu scilicet aelluant , uti ottensum eli repente occidat, Gl ucone Quamplurimos in miserabiles morbos praecipitando c In lib. d. ciet miserrime primo, & tandem valde ac valde intempe- causis mor stiue enecet: Tamque truculenter se gerit, ut nihil non. r e. 3. faciat, quod contra Ortos illo utente, non modo sit, vςα rum & contra ex illis nascituros, vel enim ut longe nuncis perfecti in Iucem prodeant efficit. Quandoque ut non vitales exoriantur, Persaepe ut ne concipiantur prohibet.
vsvM DICTI PRAE GELIDI POTVS V
Ropos ITA, autem omnia facile comprobare possumus, & eo facilius quo magis. distincte procedemus; Supponentes igitur, humanum cQrpus in tres ventres diuisum e esse, in superiorem videlicet qui eli caput ,, in quo Animalia membra continemur. i medium Pectus vocatum, in quo membra vitalia insunt,:Io'. lib. 'In inferiorem, quI naturalia membra capit: Nec obstati p r 33 Hippocratem vocasse Thoracem ventrem superiorem quia
320쪽
dum est, quos ac quanti ponderis affectus singulis eorum
Grat, Ab inferiori exordientes, & quoniam ostentum qii peccatum hoc, obliructiones parere, In primiS cxpen dendum videtur, utrum aluunt adli rictam, vel potius mol-lςm nimis reddat, , t enim ipsa eo perseuerante in bona dis politi one consiliat fieri haud poteth: Et quamuis varuder frigefacientia, vim efficiendi duras aluos habure, Hi P Ina. lib. Pocrateni a rni vile visum fuerit, dum dispositiones enu- Aphori sui. crans, quae in Aquilonia tempellate fiunt ait Tusses, Fais Aphor. s. uces, Alui durae, Difficultates urinae,& reliqua: Galenustamcntisper verbis ab Hippocrate conscriptis. Quinto in sextum de morbis vulgaribus commento vigesimo timo, quae talia sunt, REFRIGERATIO. Aε έNVENTRE SvNT, D vRAT. asserit Hippocratis dic- . ' tiatum veri fisari, de refrigeratione exteriorum Partium, mi. ni me vero de illa, quae interioribus occurrit, quippe quae humectando potius, caeliacos vocatos affectus idest ventris Profluuia interdum concitet, Quo tempore ipsa quidem ', Iinteriorum membrorum corpora duriora fieri contingit, P liquida autem cibis neque recte concoctis neque distri λαι eis dei j cirri Faeces enim cum exsiccantur, vel a siccitate. vel a frigiditate; Non possunt a frigiditate intrinsecus operante, quia corpus durante vita non potest adeo restis rari, ut faeces siccentur, Partes siquidem ventris adeo rigere nequeunt, ut cibi potusque congelati obdurentur, sicuti alia multa extra corpus nostrum hyeine frigore com creta durescunt: Prius enim quam ita frigeret, homo interiret: Quod autem id ab externo frigore praeitar possit, probat Galenus, quia calor a frigore i pio obsessus in Penetralia corporis refugit iuxta Hippocratis sententiam, In p. lib. Tum quia ab eodem conitricio ano, & partibus inferiori Api'0xi in bus faeces conitringuntur ,&ascendunt: Attamen Gale '' ni dictum si uti tenemur perpendere volumus, videtur respicere nudam frigiditatem materiae intrinsecus asum