장음표시 사용
261쪽
in esse obiectivo sunt unum cum ipso . 7 Dices I.Ainor ordinatus incipit a seipso,
Ee est causa amoris alterius;ergo amor,quo Unus
Angelus diligit se, est maior amore, quo diligit
alios;quia propter quod unumquodque tali O in Iud ma r. a. Intellectus Angeli non cognoscit se, Qui alia a seiquia se ipsum cognoscit per sua substantiam;&sia a se per species, ergo volu tu Angeli non amat se,sicut aIta a se. Resp. ad I. dist. cons. Si ' maior dicat inaequalitatem, concSi similitudinem,neg. Ad a diacitur similitudinem consistere in hoc; quod sicut intellectus cognoscit se, quia est unum cum se ipso;ita cognoscit alia a se,quia est unum cu illis; di sic de amore; omnis aute similitudo habet at nexas dissimilitudines;aliter esset identitas, non similitudo. 8 Qiiaeres 2; an Angelus inferior magis dialigat Angelum superiorem,utpote magis bonu,
Resp. negatiuἡ; quanuis enim Angelus superior sit magis bonus; attamen quia non est
magis unum; ideo non amat magis; amor enim ex unione nascitur; si cum illa commensuratur.
9 Colligitur ex dictis Angelum amare alios Angelos in communi necessario necessitate specificationis,& exercitij; quia non potest illos amare;sicut nequit no amare se ipsum; tum quia sicut necessario coguo est alios Angelos in comuni necessitate specificationis,& exercitis; ita dicendum de amore. Alios tamen Angelos i particulari amat tantum necessario necessitate specificationis, quia illos nequit odisse; non autenecessitate exercitii, quia non semper sunt illi uniti in ratione obiecti amabilis, ideo non semper est coniunctus cum actuali amore illorum . to Ex dictis collig. etia Angelum amata necessario hominem, & ceteras substantias corporcas Orcatas in generali ratione substantiae; secundum rationes vero particulares amare in libera electione propter rationes assignatas.
An Angelus naturaliter amet Deumφι quam se
I I cydub ideq;quod amor triplex est,
scilicet naturalis,eIectivus, & gratuitus. Amor naturalis nihil aliud importat nisi aptitudinem,
capacitarem,aut inclinationem naturalem, seu insitam ab Auctore naturae, per quam creatura .
intellectualis inclinatur in amorem Dei super omnia; quae tamen aptitudo,seu inclinatio naturalis nequit reduci in actualem amorem per proprias vires, sed solum per gratiam Dei,ut infvidebimus; unde amor naturalis secundiariis: raecise aeceptus est sine actumon enim dicit nipotentiam obedientialem ad recipiendam , gratiam,&charitatem; per quam solum potest
actu amare Deum super omnia;amor autem et
Oiuus,& gratuitus sunt ipsi actus voluntatis , i,
Ie quidem viribus naturae elicitus; iste autem supernaturaliter infusus a Deo. Quaerimus in praesciiti, an, & quo amore Angelus amet Deum ,
1 Prima sententia vult Angelum amor electivo naturaliter amare Deum, plusquam so
iei. ibia Gonet hie disp.ς. an. r.3n e. Tribuitur etia nae Doct. Aegis; sed falso, ut mox patebit.
3 Nostra sententia docet Angelum habere
solam aptitudinem naturalem,seu inesinationem insitam ab Auctore naturae ad amandum Deum supra se ipsum,& super omnia; hanc autem aptitudinem non posse pro inpere in actum viribus naturae,sed gratiae. Quod Angelus amet Deum amore naturali,plusquam se ipsum, docet Fund. DoLI.in atas. 3 p. 2.q. 3 ub. a. Lan auori. q. I .Quod autem iste amor non dicat,nisi quamdam aptitndinem naturalem , seu inclinationem insitam ab Auctore naturae; quae inclinatio nequit in actum irrumpere, nisi viribus gratiae, d cet in ausis.7.q. I. an. 2; ubi g.Di utiemus vc sus finem loquens de amore naturali, & gratu to ait Murque enim es in Deum qui ct naturam, O gratiam dedit ine cingratia est ρefectio no-tura, ita motusgratuitus es perfectio motus naturalis; ex natura enim habemus quendam impetu,
inferamur te Deum propter se,e super omnia ;Ied ex gratia impetus se perficitur, ut actuali e
xitatione,nonfotum habituali inclinatione feram Me modo in Deum. Sic ergo loquendum est de m tu naturati, ergratuito, ubi creatur piritualis non mouetse i a quod de motu naturali non Misber dubium; nee etiam habet dubium de gratuito iquia hoe plane dicit Apo ad Rom.8. βui Spiritu Dei aguntur,lusum Fi* Dei; sed in motu electi
denudato ἀ gratia creatura spiritualis κmuesse stram. Igitur si amor naturalis dicit solum quandam inclinationem, seu impetum insitum creat
rae spiritali ab Auctore naturae, qui nequit it actum prodire, nisi per gratiam Dei perficiatur;
di quo nequit creatura se mouere ad actu amo ris Dei per proprias vites;cuo uitur creat ram per actum naturalem non posse prorumpere in actummisi viribus gratiae. Et Sseq. Motus ergo naturalis circa medium ait: De hoc ergo motu veritatem habet,quod tura semper es eum impertis enim naturalis,υH inclinatio habitualis secundum vaturam potes esse, O est iu aliquissupra fes Vfam fedsi naturassi nuda io perfecta per gratiam; metit se mouere ad aliquid elige m,omnia eliget propter se i am; nunquam enim erit huiusmodi motus suprase ipsam,quia tune esset ultra speciem, supra eausa uam. Nouum ergosemper es curua in fuissubsan Upiritualibus, α prout mouentur . De Mprouι mouentur a se i Assine gratia. Eu deinde S EF tamen versus sine is Dici debet,quod creaturis spiritualis,vel bomo,vet
Angeias, denudata gratia , quandocunque mouesse, ποη potes hoc facere suprase, sed in omnibus θη-
262쪽
ρων Deum.Deinde Scied quando.Sicut ergo naim tialis nequit in astam erumperemisi per gratiam inissimpulsa esti a Deo in bis, quae sunt naturae, Dei actuetur;est enim secundum se mere passiua, non disset in aliquam operationem naturalem; sic utibia habitum est;&passivum, ut passivum nul-sreatura rationalis,n impulsa esset a Deo in his, Iam potest elicere aetionemata amor naturalis, quaesu/πgratia,non possetgratiam adipisi.Praetin quo creatura spiritalis inclinat zd amadum Deurta clarius optirat S. retia via docens:Iste au- supra se, & super omnia, nequit in aetim prodiatem motus naturalis non es, nisi quaedam inclina- re,nisi per virtutem activam,quae est gratia Dei,
rio naturalis,o quadam aptitudo natura, ut ter a Deo receptam.Hoe not.
dat in Deum, O diligat j m super omnia. Cum . 7 Unica concl.Angelus naturaliter inclina. ergo hae aptitudo sit ad Hiqui supra seipsum,ηῶ- tur ad magis amandum Deum,quam se ipsunta; quam aliquid poterit Me mias moueri per se ipsu. non tamen actu est cito magis amat Deum , , Oportet ergo, quod a Deo impellamur secundum, quam se . anum, ad hoc, quod illa aptitudo reducatur is a Prob. I.pars conci .ex Beatissρ.vbsyae actum . Idem docet inseq. uob. Iat. per tota. Et Gen.ad lis.c. Ira,ct I 8; ubi postquam dixit Deum in hoc sensu locatus est dist.D. O movi. . ubis inseruisse rebus potentiam obedientialem, seu ἐta enim his se explicat amorem naturalem Dei aptitudinent ad agendum supra cursum naturae,
summaturalem accipere . ait:Neque enim ex eis,vel ille faceret,quod ex eis
4 Haec retare voluimus, ut dili- fleri non posse ipse praefigerer,quoniamseipso non
sentitis legat; no enim magnae speculationis,aut es, nee ipse potentior. Ex quo sic. Angeli de facto multae interpretationis labor est subeundus ilia amore beatifico magis amant Deum, qu1m is indagando, quid circa hoc senserit Fuis. Doct. ipsos per amorem naturalem ; ergo in eis est in- etenim si hae elegissent, mirum esset, an vellent, clinatio, seu aptitudo naturalis ad magis aman- aut possent absque eo, quod a Sapientibus grauia dum Deum, quam se ipsos,indita a Deo in eoruter animaduerterentur,vel leuiter dubitare. conditione. Ant.patet;quia Deum summe amat,s Hanc putamus etiam iuisse mente D. rho; cum sit summum bonum ; se ipsbs autem norianam sus rationes procedunt sollim de inclina- summe amant, cu no sint summε boni; mensura tione naturali; ut legenti potest patere , & hoc enim amoris sumitur a bonitate rei amatae. Cossconis iter ad eius doctrinam, quae continis quoque liquet; nam si in eis non esset aptitudo Irabet obiectum non pota potemiam recedere ; naturalis ad amandum magis Deum,quam se i quidquid dicant aliqui illius interpretes a sos, nec etiam supernaturaliter possent Deum 6 Not.igitur ex Fund.Doctali 7aiι; qu5d magis amare, qtam se ipsos ; ideo enim lapis scut se habet pondus in corporibus, ita amor in nequit amare , quia in ipso non est aptitudo spiri ibus iuxta illud BeatissP. Amor meus pondus naturalis ad amandum, sed ineptitudo , ergo amemn.Sicut ergo pondus in corporibus est incliti pari . natio naturalis ad tendendum in locum suumo; 8 Prob. ain Fund.Do I. ex Masi PIG.3 eisa amor voemur illa naturalis inclinatimquailia Gestard lita'. 24.prope finem; ubi sup illud Gemirhabent spiritiis,ad tendendum in id, quod appe- Vidit omnia,quae fecerat,di erant valde bona,ait: tunt. Pondus autem in corporibus, vel est incli- Singula bona sunt, ct in Uniuerso bona valde non natio ad aliquod sibi naturale asseq uendum per enim frustra additum est valde; nam ct corporis
proprias vires naturales iuxta cursum usitatumia membra,etiansi gula pulcrasent; multo sunt imnaturae; ut quod graue tendat deorsum 3 vel est men in uniuersi eorporis eo age amnia pulcriora. inclinatio ad aliquod supra vires naturae;vt quod 'ia oculum v gplacitum, atq; laudatum, tamen graue tendat sursum ad implendum vacuum, ne sis aratum a erepor videremus, non diceremus V niuersi ditatuatur compago.Ita amor in spiria tam pulcrum,quam in tua connexione membroru, tibus vel est inclinatio ad aliquod obiectum n ei locosuo positus in uniuerso eorpore cerneretur.
eurale, in quod per vires naturales potest actua- Ex quo sic.Angelus magis inclinat ad aulanduin liter tendere i vel est inclinatio naturalis ad ali- is ipsum, ut est pars ordinata in Uniuerso, quam quod supernaturale, ad quod nequit nisi gratiae praescindendo ab ordine Uniuersi; sed bonitas viribus eleuari.Vterque tamen iste amor est en- ordinis Universi est bonitas Dei conseruantis, fletitatiue naturalis , quia inditus est cuilibet rei ab ordinantis totum Vniuersum; ergo magis inclia Auctore naturae; in hoc autem differunt,quod il- nat ad amandum Deum, quatenus Deus est male est etiam terminative naturalis;iste autem ter- ius bonum in Universo, quam se ipsum. Prob. minatiuὰ est supernaturalis,quia ad obieetum si ma. Angelus naturaliter inclinat ia amandumo pernaturale sustollitur; & idem est, ac potentia , magis illud, quod est magis amabile, magis bo-
obedientialis,quam diximus de creat.ar. a1.2q. nuin,& magis persectum;amor enim commensuis
insitam esse rebus a Deo in prima rerum origi- ratur cum bonitate obiecti, a qua specificatur; ne in qua est gratia, per qua aluisunt peceat, sed Angelus est magis amabilis, magis bonus,lem;assetit Beati cibi audat; seu ratio semina- ursectioriquatenus est para Ordinata in Univer-
263쪽
B; ut patet de oculo, qui est magis pulcrior,ut est ordinatus cu ceteris partibus corporis , quam si sit separatus a corpore; & ratio est; quia pars tria toto partieipat perfectionem totius, quam non participat separata a toto a & ideo est persereor in toto, quam extra totum , ergo Angelus plus inclinat ad amandum se ipsam, ut est pars ordinata in uniuerso , quam praescindendo a test o dine.Prob. . Bonum ordinis Universi est bonuillius , a quo fit talis ordo ', sicut bonum ordinis in exercitu est bonum Ducis ; unde qui amarethonum ordinis alicuius exercitus, non potest noamate bonitatem ipsius Ducis;ordo enim est in Duce,& a Duce; sed bonitas ordinis Universi fit a Deo,qui selus e6seruat, & dat ordinem rebus; ergo bonitas ordinis Vniuersi est bonitas Dei conseruantis,& ordinantis Universum. ς Cons Bonitas Dei, prout in Universo, est maior bonitate omnium creaturarum Vniuersi; quia bonitas Dei est bonitas totius, bonitas
autem creaturarum est bonitas partium; nam Deus est in Universo,ut totum; creaturae autem, ut partes; eum quia creaturae non sunt bonae nisi per bonitatem Dei; propter quod autem unumquodque tale, ct illud magiri sed Angelus magis
inclinat ad amandam bonitatem Universi,quia magis amat bonitatem maiorem; ergo magis inclinat ad amandum Deu, quam se ipsum;& ideo in illo datur naturalis inclinatio ad amandum Deum magis,quam se ipsum .io Dices. Angelus superior est magis bonus, quam Angelus inferior; & tamen inserior
non inclinat ad amandum magis superiorem, quam se ipsum;ergo haec ratio non concludit. Resp.neg.consnam bonitas unius partis,ut pars est, non est bonitas alterius partis; quia una pars non habet bonitatem alterius partis,nisi r tione totius, in quo uniuntur; & se Angelus inferior non amat naturaliter magis superioiem ,
quam seipsum; cum bonitas Angeli superioris
sit bonitas partis,qualiut talis,non est bonitas alterius partis.At vero bonitas Dei est bonitas totius; quia Deus est in Vniuerso, ut totum,ctim ei repugnet habere rationem partis; tum quia per ipsum omnes partes sunt nantum quia est primum,a quo est ordo totius, ideo Angelus naturaliter instinat ad amandum Deum magis,quam se ipsum.
tr Prob.3.Meodaub. I. ex BeatifP. lib. 3. Con .s; ubi ait: Tu eras intimior intimo meo,, ι emr--πο-o. Ex quo sic. Res naturaliter inelinat ad amandum magis illud, quod est magis unitum.quia sicut unio est eausis amoris, ita , maior unio maioris amoris'; sed Deus est m. igis
unitus Angelo,quis Angelus sibimet ipsi; quia . est magis intimus , & magis intimum est magiς
unitum; ergo Angelus naturaliter inclitiat ad amandum Deum magis,quam se ipsum. xa Prob. . Quaelibet pars magis inclinat in e seruationem totius, quam in colaruationem
propriam; videmus enim, quod manus exponit se periculo perdendi se ipsam, ut salvet totum; Ze in actionibus cliniuis debemus potius exponere vita, qua agere aliquid discordans a Deo,&a recta ration a quibus rem ordinamur in toto Vniuersio; sed Angelus est pars Vniuersi; ergo magis inclinat in conseruationem totius,quam in propriam; sed conseruatio totius uniuersi h betur ab esse Dei,quod onmia substetitat in esse; ergo magis inclinat ad amandum Deum,quai se ipsum. 13 Praeterea ex eod. Quaelibet res magis imclinatur ad conseruationem sui in esse, quia adesse tantium; quia conseruati in esse dieit maiore
persectionem, quam esse tantum; nam creaturae
immortales sunt perfectiores corruptibilibus; unde unusquisque vult potilis conseruari in est quam esse; quia conseruatio importat supra ess,extensionem,&indefectibilitatem ipsius esse. Mideo est maior bonitas saltem extensiudi sed esse Angeli magis conseruatur in Deo, quam in se ipso ; quia magis conseruatur in illo, qui, si destruatur, potest illud reficere; ut est Deus; quam in illo,qui, si destruatur, nequit illud reproduc re;ut est ipse Angelus, qui nequit repriauce suum esse, si destrueretur a Deo; ergo Angelus magis inclinat ad amandum Deum, quam se ipsum. Tum quia res naturaliter magis inclinat in
suum centrum, in quo conseruatur suum esseo ,
quam in se ipsam; ergo Angelus magis inclinat ad Deum, qui est eonseruatiuus esse Ageli,qua
ad suum esse. x Prob. 1 eod.i .dist. q. I inrt.2, Plibet res naturalis habet naturalem inclinationε
ad tendendum usque ad suum centrum; ut lapis ad centrum deorsum,& ignis sursum; sed centrucreaturς rationalis est Deus iuxta illud Bea sigsP.
Inquietum est eor no rum, donee requiescat in te; ergo habet naturi dem inclinationem, seu aptiatudinem ad tendendum in Deum, ut suum pri
cipium .is Τandem si Angelus magis inclinaret ad
amandum se ipsunt,quam Deum, eius inclinationaturalis esset mala,de peruersa;quia praeponeret bonitatem creatam bonitati increatae , smeons. est absurdum;quia clim omnis inclinatio natur iis sit a Deo,qui dedit sita pondera rebus;creauie enim omnia in numero, pondere. O mensara; sequeretur Deum esse Auctorem mali; vi blaspha mab iit Manichaei; ergo AngeIus magis inclinat ad amadum Deum,quam se ipsum. Tum quia si Angelus naturaliter inclinaret magis adamam dum se ipsum,qtiam Deum;gratia,de gloria peruerterent naturam,quia gratia,& gloria ficiant, ut creatura magis diligat Deum, quam se ipsam; sed gratia,& gloria non peruertunt, sed eleuant naturam,quia illam perficiunt;ergo Angelus na
264쪽
peritus ait: Magister, qui aetendo vitam aeterna
psedebo At ille dixit ad eum. In Lege quid scriptum est Quomodo legis Ilie respondem dixit:
Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, e, ex tota anima tua,ct ex omnibus viribus tuis, edi ex omni mente tua ; er proximum tuum, sicutust m. Dixitque illi. Recte iudieasii fac boe, Omines. Ex quo sic. Vita aeterna acquiritur per dilectionem Dei super omnia , sed nulla creatura potest amore naturali eIicito acquirere vitat
aeternam , ergo nulla creatura potest amore naturali eIicito diligere Deum super omnia . Ma. patet ; nam dilectio Dei super omnia est primit, ct maximum mandatum in Iege; de qui potest illud viribus naturae implere, potest & Miud mimis,quod est diligere proximum, sicut se ipsum, seruare;atqui seruando haec duo piscepta acquiritur vita aeterna , ut patet ex textu; ergo vita
aeterna acquiritur per dilectione Dei super omnia.Mi.etiam habetur expreste in Seripturis triam Rom. I I. dicitur: Reliquiae per Hesionemgratia saluasa sentiunde si vita, seu salus aeterna habetur per clectionem gratiae, iam non est ex viribus naturae;& hoc definitum est in omnibus coc.
coactis coni.Pelagium,er eiusfectatores.
ctionem Dei,ut Auctoris gratiae, non ut Auctoris naturae;& in hoc sensu intelligenda est Seriptura. Sed contra ; nam praecepta Legis naturae, quae habentur Deut.6;erant per ordine ad bonata teporalia, quae Deus promittebat populo Israel in terra promissionis; puta domos planas cunctaruopum, cisternas,vineas, liueta, ct ut bene sit ei emctis diebus ι obseruantibus' tamen ea promisit Deus suam misericordiam idest suam gratiam ,
qua acquirerent vitam aeternam; vi h ibetur ibid. in e caelest rianos ueci Eritque nostri misericors, si fodierimus, ct fecerimus omnia praecepta coria Domino Deo nostro scut maritiis nobis scit Deus, ut Auetor honoriim teporalium, cst Auctor naturae. ergo mandatum dilectionis Dei super omnia est mandatum dueetionis Dei, ut est Auctor naturae, quae tamen nequit haberi nisi permisericordiam, & gratiam Dei. Haec doctrinata
traditura Beati 'P. Io con .6; ubi doceta. tu, edi terra,e, omnia, qua in eis sunt, ecce undique mihi dicunt, ut te amem ; nee eessant dicere omniabus, ut sunt inexcusabiles. Altius autem tu misereberis,cui misertus eris; es misericordiam proabis, cui misertus fueris; alioquin Caelum, edi terra furdis canunt laudes tuas. Ex quo sic. Cognitio, &amor Dei, qui habetur ex creaturis, procul dubio est cognitio, & amor Dei, ut est Auetor naturae;non enim ex creaturis possumus Deum c
gnoscere,& amare,ut est Auctor gratiae; secus i ii viribus naturet possemus cognoscere,& amare Deum, ut est Auctor naturae ita viribus naturi
possemus eum diligere, ut est Auctor gratiae; sed sine misericordia, & gratia Dei non possumus amare Deum, ut est Auctor naturae ; surdi enim
sine ipsa sumus;de ideo clamorem naturae audire non possumus, atque adeo nec illum intelligere, aut amare; ergo sine misericordia, & gratia Dei non possumus amare super omnia Deum, ut est
38 Tum quia odium Dei, ut est Auctor naturae , est demeritorius vitae aeternae; ergo amor Dei, ut est Auctor naturae, est meritorius vitae aeternae I oppositorum enim sunt oppositae rationes, quibus opponuntur. 19 Tum quia operatio supra naturam n quit competere ipsi naturae,' nihil enim notius
habet Philosophia, quam quod effectus nequit
excedere, uec este praestantior sua causa;aliter causa ageret supra id,quod potest;& ideo lacundum id, quod non potest; sed amor Dei super omnia
est operatio supra naturam creatutae,quia est supra se ipsam, & super omnem aliam naturam creatam,aliter no esset super omnia; ergo nequit haberi naturaliter ab ipsa creatura.
2o Tum quia in tantiam homo potest naturaliter cognoscere, de amare Angelum, qui est superior te ipso ; in quantum Angelus est intraordinem naturae creataei sed Deus,ut Auctor naturae,non est intra ordinem naturae creatae, aliter esset creatura;ergo Deus, ut Auctor naturae, nequit actu electivo naturali ab Angelo amari su
a I Prob. a. ex Fund.Doct. dis. I. eis. Omnis natura creata suis viribus nequit tendere, nisi in
se ipsam,& in alia a se propter se ipsam; quia ex
Phil. r. Ps.c.a.Natu semperes eurua; & ideo tendit in alia a se leuertendo ad se ipsam, atque adeo propter se;tum quia naturaliter nequit ic-dere, nisi iii bonum sibi conueniens ; sbia autem bonitas sua est sibi conuenies; nam bonitas aliorum conuellit alijs,non autem sibi, nisi quatenus aliquo modo ordinatur ad bonitatem suam; tum
quia agere sequitur adesse ι & ideo sicut nequit naturaliter habere esse supra suum est ita nequit agere supra suum esse ; atque adeo nequit amare Deum supra se ipsam, sic enim haberet actionem supra actionem, per quam te-deret in se ipsam;ergo nequit amare suis viribus Deum supra se ipsam. Hac ratione probat Fund. Doct. Dccmoncs non polla recedere ab actu suis perbiae, ut videbimus inj. q. . art. 6. Ex quo sic magis vrgetur. Si Angelus posset viribus naturae amare Deum supra se ipsum,possent Doemones, in quibus naturalia remanserunt integra,recedere ab actu superbiae; quia amare Deum supra soipsum est despicere amorem proprium, cumque submittere amori Dei ; submissio autem est actus humilitatis,ut patet, per quam receditur a superbia,cui opponitutised conj.est falsum; ergo& ant.U .inflocit. et a Tum quia eleuatio supernaturalis con stit nedum in ordine ad habitum superiorem ad vires naturales,sed etiam in ordine ad actionem, di obiectumi haec enim uia adaequantur later se .
265쪽
imo habitus supernaturalis est necessarius propter actionem excedentem actionem proportionatam suae naturae;& actio excedens suam natura
est necessaria propter obiectum , quod, quando excedit naturam creaturae, nequit attingi peractionem,& per vires proprias illius naturae; sed
Deus, ut est supra naturam creaturae, excedit naturam,uires,& actionem illius;crgo in ordine ad Deum, ut est supra ipsiun creaturam , necessariti
creatura eleuaturi sed creaturam, ut ei cuata in, te-dere in Deu est tendere per vires supcrnatur
Ies,non per naturales ergo creatura, atque adeo
Angelus nequit suis viribus amando tendere in Deum supra se ipsum. a 3 Tum quia Deus nequit cognosci, nisi cognitione orta ex creaturis, ut docet q.de Gen.ad lis.c. 3q; ergo neq; amari,nisi amore orto ex amore creaturarum, & ideo amore descendente ex amore proprio, qui nequit esse maior,quam amor proprius; aliter effectus excederet suum principium . Sicut autem quia cognoscitur ex creaturis, nequit magis cognosci,quam creatura aliter causa cognoscendi miniis cognosce'retur,quam res cognita per causam;& sic non
esset causa illius cognitionis; ita quia amatur per
amorem creaturarum, nequit magis amari, qua in amentur creaturae; & ratio est ; nam proprer
quod ununquεdque tale, ter illud magis; unde si
propter creaturas amatur Deus, ut Auctor illarum,magis amantur creaturae, quam lacus.
et ob ij c. I. Scot.in 3.dis. 27. q. 2.col. I.parta conci .Falsum est partem magis diligere totum, quam se ipsam eo, quia se exponit pro conseruatione totius; ergo haec ratio non probat. Prob. ant.In tantum pars exponitur pro toto; in quantum ipsum totum illam exponit pro conseruatione sui ipsius mon vero quod pars exponat sis ipsam; ergo ex hoc sequitur solum totum magis diligere se ipsum, quam partes. a. Quanuis pars exponeret se ipsam pro toto; non tamen sequeretur magis diligere totum, quam se ipsam; itia
tantum enim exponeret se pro toto; in quantum in toto sollim conseruatur suum esse; non vero, ut conseruetur esse totius; ergo motivum si exponendi pro toto est proprium csse, non autem esse totius,& ideo magis diligit seipsania ,
Respuid 1 .dist. ant. Magis diligere totum, quam se ipsam actualiter, transeat; aptitudinaliter, nig Ad prob.dicitur, quod licΘt pars acti vh
exponatur a toto; attamen quia nullam habet naturalem resistentiam,vi exponatur; ideo nat
ratem habet inclinationem in esse totius magis, quam in esse proprium.Ad 2.neg.ant. Ad prob. infert. neg.assumpi; aliquando enim pars se exponit ea periculo perdendi suu esse;& ideo non se exponit,ut coseruet suum esse, sed esse totius.
a s Obijc. a. Amare Deum supra se ipsum
est actus charitatis; sed Angelus nequit naturaliter habere actum charitatis; ergo nequit natu-
taliter amare Deum supra se ipsum. a. Ama Deum supra se est eleuari supra suam naturam.
sed Angelus agens, ut eleuatus supra suam nat ram, agit supernaturaliter quia agere naturaliter est agere iuxta, non supra naturam; ergo Ang Ius non amat naturaliter magis Deum, quam seipsum a Resp.ad I .dist. ma. Amare Deum, ut A ctorem supernaturalem, actu electivo est aetiis charitatis, conc; Amare Deum per modum simplicis inclinationis habitualis,neg. Ad a .coc. totum de amore actuali electivo; neg. tamen doaptitudine ad illum amorem, quae insita cst naturaliter creaturae; imo ex eo, quod actualiter eleuatur supra suam naturam,arguitur,quod habeat aptitudincm ad illam, aliter non posset eleuari, ut dictum est. 26 Obiic.3. Natura ex 2. Ps. c. a. snper seu rua; quia resectit, & refert cetera ad se; ergo di amor naturalis Angeli; sed propter quod υ quodque tale,ct illud magis, ergo si Angelus naturaliter amat alia a se propter suam naturam, multo magis amat suam naturam. Resp. Fund.Doctard a; quod natura dicitur recurua,quia omnia refert in bonum suum nedusingulare, sed etiam commune; ut patet etiam in rebus inanimatis; nam ignis nedum habet naturale conuertere lignum in se ipsum ob conse uationem sui, quod est bonum proprium, & particulare; sed etiam generare alium ignem ad c6seruationem speciei,quod est bonum commune. Ad construandum ergo bonum comune habet aptitudinem, ut tendat etiam in aliquod supra
se, quod tamen nequit fieri per proprias vires
27 Obij c. . Quod couenit naturaliter alicui,
ei conuenit semperiiquia conuenit necessario; sed Angelo non conuenit semper amare Deum supra se ipsum ; nam peccando postposuit Deum sibi ipsi;ergo Angelus non amat naturaliter magis Deum, quam se ipsum. 2. Angelus malus Se- per odit Deum; sed odium, & amor nequeunt stare simul ;quia sunt opposita; ergo non semper
amat Deum. Resp.dist .mi. Non conuenit semper amare Deum amore electivo, conc; non conuenit aptitudo ad amandum Deu,neg.Quanuis ergo Iace- mones peccando postposuerint Deum elective, attamen habet aptitudinem ad ipsum praepone-dum , ut fecerunt Angeli Sancti. Ad a. dist. mi. Odium actuale,& amor actualis nequeunt stare simul conc; tum actuale,& aptitudo ad amore, neg.Sicut conuersio,& auersio respectu eiusdem termini nequeunt stare simul; conuersio tamenicum aptitudine ad se auertendum stant simul.
28 obisc. s. Falsum est, quod Deus sit intumior nobis,quam nos ipsi; nulla enim res potest
diei intima sibi, quia illud propriε dicitur intimum, quod est distinctum ab eo,cui est intima ;quare repugnat in terminis dicere Deum ess
266쪽
nobis intimior quam nos ipsos; quare Beatiss.' intelligendus est; quod Deus est intimior nobis,
quam alia,quae sant in nobis non autem,quam
nos ipsi, quia nos no dis linguimur a nobis, Deus autem distinguitur; ergo si ex maiori unione arguitur maior amor, cum indistinctio sibi maior unio,quam sit distinctio,ex hoc sequitur creaturam magis amare se ipsam, quam Deum, & ideo ratio allata potius concludit oppositum. Resp. I.neg.ant:nam esse intimum dicit esse istra Hiquodustu in aliquo, potest autem aliquod esse intra aliud per indistinctionem, sic enim c muniter dicitur creaturas esse in Deo, in quo tamen non sunt per distinistionem , sed per identitatem. a. Dicitur, quod licEt res simplicissima nequeat esse intima sibi ; attamen res composita ex duabus partibus realiter distinctis ut creatura,quae componitur ex essentia,& existentia potest secundiun unam partem esse intima alteri,&sc potest secundum unam partem dici intima sibbi consideratae secundiun aliam pariem. ast Obij c. 6.coni. s. rationem I. Ex illa ratione non probatur, nisi quod creatura amet Deum, de quo nulla est quaestio; ex hoc enim , quod amet Deum, sequitur, quod perueniat usque ad suum principium;ergo nihil concluditur.
a Ille motus tantum refunditur in principium naturae,qui necessario naturam consequitur; sed amor Dei super omnia non consequitur necessi rio naturam intelleetia sem; quia ad illam sequitur tantlim actualiter amor sui, & amor beatitu-ninis incommuni, qui ex amore sui descendit ;& actus indeliberati; ergo illa ratio non probat. 3. Etiam natura creata est principium illius m tus naturalis in Deum ; sed nullus motus tran-stendit suum principium; ergo ille motus non , transcendit naturam ereatam, & ideo non tendit in Deum super ipsam naturam creatamH. Motus electivus non discernitur a naturali,nisi quia ille est liber,iste necessarius ; ergo si amor naturalis potest peruenire ad Deum super omnia, poterit etiam amor electivus;sed hoc negatur de electi-uo;ergo etiam de naturali. s. Quantitas motus naturalis mensuranda est ex viribus naturae, aqua procedit, non vero ex viribus generantis naturam; ut patet de motu deorsum, qui mens ratur ex grauitate lapidis,non autem ex grauit te generantis lapidem; ergo perperam probatur creaturam posse tendere in Deum super omnia , ex eo,quod ille motus refundatur in Deum , ut
Auctorem naturae. 6.Locus,in quem naturaliter sertur creatura,non est Deus, sed natura creaturae;ergo gratis, te falso dicitur, quod sit Deus.
Tadem. Si creatura ex vi suae naturae magis amaret Deum, quam se ipsum, non posset sic noria amare; in tantum enim posset costare ab amo sui; in quantum ad illum naturaliter inclinatur;& ideo si magis inclinaretur naturaliter in amorem Dei; multo tantis posset ab illo desistere ;vtinam autem sic esset; quia nunquam peccare-Mag. Frideris. Nic. uardi Tom. 3.
mus;ex quibus remanet non tantiim solutum, sed& redargutum hoc arse ostensumque, quod in multis peccat,& potius concludit oppositum. Reip.haec omnia procedere ex falsa imaginatione , & ex non perceptione rationis Fund. Doctiquae probat tantum de aptitudine, non do actuali tendentia. Ad I .n .ant; nam ex eo, quod creatura intellectualis habeat aptitudinem ad ascendendum ad suum principium, optime probatur habere aptitudinem ad amandum Deum
supra se ipsH; quia principium creaturae est su-ps omnem creaturam, ut patet. Ad a. neg. mi negari enim non potest aptitudinem ad tendendum in Deum esse a Deo,qui est naturet creator; unde licet admittatur solos actus recensitos es.se necessarios, adhuc non probatur aptitudinem ad tendendum in Deum non competere necessario creaturae; sic enim probaretur poteritias obedientiale nocopetere necessario creaturae; &ideo nedum impugnaretur Fuis. Doctsed etiam MarissP.Mfami probaretur Deum no esse Auctorem creaturae;vt infert Fund. DoLy.Ad 3.neg. ma; nam illa aptitudo est a solo Deo insita creaturae in ipsa illius conditione, ut docet Matiss. P.
Ad 4.neg.ant, nam motus naturalis, ut hie sumitur ἀ Fand.Doct,dicit solam inclinationem, stuaptitudinem ad tendendum ἰ motus autem electivus dicit actualem tendentiam, ut explicat dub.tat. seq.vbis, quod videndum erat ab Aduersari, , in hoc enim distinguit hos duos motus
Fund. DOLI; de ideo non distinguuntur tantum eo, quod unus sit necessarius, alter liber. Ad 3 neg. supp; supponitur enim motum naturalem es.se actum, seu tendentiam actualem, quae mensuis ratur cum forma, seu prineipio talis tendentiae; quod tamen falsum est; unde ratio Fund. DoLI. perperam intelligitur,non autem perperam probumam potentia obedientialis, seu aptitudo ad aliquod supra vires naturales non mensuratur ex viribus naturae.sed ex potentia,& volantate Conditoris,quae talem dedit aptitudinem rebus,
ut ex ipsisfieret, quod 'se volueris; ut loquitur Mars .F.υbis. Ad 6.disi .ma. Locusua quem sertur naturaliter aptitudinaliter, negi naturaliter actualiter,conc; nulla autem est falsitas apparentior, quam negare talem aptitudinem, & ideo fundatissme,& verissimh dicituri de gratis, ac falsissime impugnatur. Ad 7. dicitur procedere doamore actuali necessario,sicut dicimus de amore actuali necessario supernaturali,a quo beati non possunt cessare; no autem de aptitudine ad am rem , quam aptitudinem non soluit, nec redarguit arg; sed solum soluit,& redarguit amorem actualem confictum,& semniatum ab ipso, ideoque Bluit suum figmentum, suumque redargui rismnium; quod quia in multis peccat,de concludit oppositum, scilicet non posse actu elicito amari naturaliter Deu super omnia,ideo absoluit sua peccata , illationesque ex illis derivatas oppositas suis figmentis; nec tamen inn I i cen-
267쪽
eentis rationis maritatem deprauat. 3o Dices.Asserere, quδd i.a creatura sit potentia obedientialis ad amandum Deum super omnia , noti est ad rem propositam; ergo Fund. DoLy.non respondet quaestioni. Re .dist. ant. Non est ad rem propositam ab ipso,neg; propositam ab alijs, transeat. Praet
rea cum proponitur, an creatura possit naturaliter amare Deum super omnia;respondendo eum
distinctione, scilicet si θ posse naturaliter dieat
aptitiidinem,& potentiam obedientialem, conc si dicat actum naturalem elicitum, neg; quis 3 on
videat solui, & determinari quaestionem λ Secus nulla discultas bicipitis sensus solueretur sic distinguendo,quod falsum est manifeste Sed de his
in tracta e Grat. 31 Eadem arg. fieri possunt conti a. pari. eones; quae tamen eodem modo soluunturi conceduntur enim de aptitudine ad amorem, quae insita est naturis rerum in earum conditione I &negantur de actuali amore super omiua,quia hiesuperat virta naturae; de ideo per gratiam solum habetur. 31 Sed inst. test Deus naturaliter cognosci,ut Auctor naturae;ergo&amari; eodem enim modo se habet amor,& cognitio.
33 Resp.aliqui,quod Deus cognitus ab intellectu per reuelationem supernaturalε potest
ii voluntate amari viribus naturae, quia non te quiritur ex parte voluntatis aliquid icut requii. tur ex patie intellectus.Sed hoc falsum est; nam sicut actus intellectus supernaturalis thspiratur a Deo i ita actus amoris supernaturalis infunditur a Deo per Spiritum sanctum in cordibus nostris; aliter sequeretur,qubd Deus visus a Deo perlumen gloriae posset naturaliter amari a volunt te,quod est falsum. omissa ergo hae resp. 34 Resp. dist. ant. Potest Deus naturaliter
cognosci, ut Auctor natura, cognitione orta excreaturis, conc; cognitione superiore ad gnitionem,qua cognoscuntur creaturar,neg. sic autem potest amari amore orto ex creaturis, quod est amare propter creaturas; nam est amare,quia producitate consereat creaturasi& sicut quanuis cognoscatur, ut Auctor creaturae, &ut supra creaturam, non tamen magis cognolcitur,quam creatura; ita quanuis ametur, ut Auctor naturae,& ut supra creaturam,non tamen magis amatur, quam creatura; ut diximus n.23; nam primo m
do θ super cadit supra obicistum; secundo modo
cadit supra actum; quod tantlim valet, quando obiectum amatur per se ipsum; tunc enim specificat amoreino per aliquod inserius no specificas
actum amoris; tunc enim non specificat,quia non
est primis,& per se amatum, sia per allucinania specificatiuum se habet primari de per se.
De gratia, oe gloria Angelorum.
DE potentiis, se actibus naturalibus intellectualibus Angelorum hucusque discurrimus i modo
ad agendum de habitibus, & actibus supernaturalibus procedimus ; cum enim supernaturalia fundentur in natura; ideo prius agendum erat de naturalibus, & deinde de supernatui libus.
An Angeli ereat uerim beati pr o Eatitudo communiter diuiditur in I a naturalem, & supernaturalem. Naturalis est ultima perfectio, ad quam natura per proprias vires potes peruenire.Et est perseditor operatio, quae potest elici viribus nariam; vel ut eam definit Fund DOLI.hic: Beatitudo es operatio anima fecundum vir utem perfectam. Quod aut εbeatitudo consistat in operation non in potentia operatiua,probat sic Fund. Doct.ibid.Beatitudo naturalis est maximum bonum, quodposis habere natura; sed potentia habet miniis de bonitate,quam operatio, quia habet minus de actualitate,a qua sumitur bonitas sermalis:vialibi diaetium est; ergo beatitudo non consistit in potetia, sed in operatione potentiae.Dicitur aute operatis amis nino oris, quia in operatione corporis comunicamus csi brutis, quibus Q couenit he titudo. Dicitur lade virtutis perfectae, quet duplex est,scilicet prudelia in moralibus Metaphysica in speculatiuis. Scire ergo se regere,& alios dirigere per prudelia est quaeda beatitudo naturalis vitae activae Apeculari autem secudum Metaphy.seam ipsium Deum ,ri Auctorem naturae, sumque diligere,& alia a Deo est beatitudo naturalis vitae contemplativae.Beatitudo supernaturalis est, qua eleuamur ad cognoscendum, & amanduDeum,ut Auctorem supernaturalem a Prima sententia vult Angelos nisecre tos beatos beatitudine supernaturali,quae conostit in visione beata. Cis.Ludovie.Viues apud Bea tissP.in Com.M. I r. e.ytae civ.Dei. Ceterum hielatum asserit Angelum bonum semper in Patria fuisse super illud BratissP. Nunquam peregrinata fuit quod nihil aliud significat, quam Angelos honos creatos fuisse in Empyre quod est patria
beatorum, a qua nunquam ceciderunt per pe catum.Hinc in suae. Ia tu Angelos quodammodosuisse beatos Licut Adam anu peccatumra, quo
nequit deduci ipsum fuisse huius sententiae. 3 Secunda sententia vult Angelos non suis se creatos beatos beatitudine supernaturali, nec
4 Tertia sententia censet Angelos suis.
creatos beatos beatitudine naturali, non supe naturali.Ita omnes Thomsae, cin Seotiua; δι iure -- aldi, qui censent hanc esse mentem S. P.
268쪽
pematurali non quidem persem, & consuminata,quan6 possent peccare,de ruere in miseriam . qualis est beatitudo Sanctorum in Patria intuiti-ue videsium Deum, eique incommutabiIiter ashan entium-visionem,& amorem beatificum ised beatitudine inchoata,& imperiem, qua poterant non peccare,non mori, de non ruere in miseriam sequentem ad peccatum . Ira expresὸ BeathfP.Aet Meis ex illo Fund. Doctan assignans septem gradus felicitatis;duos quidem beatitudinis naturalis scilicet prudentiae in vita activa; & Μet hysicae in vita contemsatiua , asserit has duas eatitudines non esse verti & propriε beatitudines sine gratia; mue adeo modica reyuratismis debem es ingratia inam ct i a prudentia meretur propria diei virtus sine grati nec etiam proprie meretust diei prudentia,nisi loquam, de prudentia large,seeundism quod Filii huius Deusidistimur esse prudentiores in generatione sua, qua
Fis lucis; cum enim charitas Dei sit forma omnium virtutum ; ideo sine illa virtus non est ser- maliter talis,sed cadauer virtutis: ctvnqire beatitudo consistat in operatione perse lae virtutis,&virtus non sit persecta nisi per suam forma, ideo operatio prooemiae sine gratia nequit esse beatumdo Ethoe esi miter ad doctrinam BeatissP. tib.decor; er Gratae. I t; ubi docet, quod natura creata non est talis eonditionis,ut sine adiutorio
Diuinae gratiae posset manere in bono, si vellet ;his verbis: auoniam non talis natura facta erat, insine Diuino adiura sustι x nere, sivellet et oini uesua eulpataeidisses ; adiutorium quippe δε- fuisse ne quo manere non postLUE habet libale
vera Iamoc. apud Fund.DHIὶe. Ideo si natura creata sim gratia nequit manere in bono,sed e tinuo ruit in peccatum, consequenter ruit in mustrias,quae ad peccatum sequuntur; tum quia ipsum peccatum maxima miseria est ergo sine gratia practice loquendo nequit dari vita beta . 6 Assignans ergo Fund.Doct.teritu gradum beatitudinis ait cum Beati .P. lib. tr. de Ciu.Dei e. ra. Beatos esse iustos per gratiami ut habetur Mawh. .aut sintque Beatig P. cym hodie non imprudenter beatos vocemur, qum videmus iustri μὰ cum e futura immortalitatis hane υitam duiscere ne erimine massame conscientiam Dei se impetrantes pereatis huius in mitatis Diuinam mi- Ierierediam. Quyn beatitudinem quomodo possimus habere inter miserias huius vitae, quae pugilare vidεtur cum ipsa,explicat D.chris aras. de S. buetonio dicens Si quis pauluIum ex rerum
mundanaramfluctibus erexeris caput , vitamque suam rectὸ es posueri abstrahmur enim mens ab
his miseriis,3t ad bona coelestia rapitur,illisquo firmiter adliatret i in qua actaesione consistit i
storum beatitudo. Hoc autem fieri per gratia manifestum est; &ideo hanc esse Matitudinem
7 Quartus gradus beatitudinis est ille, quε
habuit Adam in paradiso ante peccatum;de quo Beatissρ.vbicauis enim primos illos homines tu paradiso negare audeat beato uisse aute peccatu Hanc beatitudinem lase describit lib. r . de civ. e. a 6. Et hanc beatitudinem quantum ad delectationem praesentis boni esse maiorem beatitudine cuiuslibet iusti in natura lapsa, quavis quantum
ad spem futuri boni haec sit maior illa, docet lib.
8 Quintus gradus est ille, in quo constituti
sent Angeli ante peccatum malorum, & an eonfirmationem bonorum;de quo Bea tissP. is
s Sextus est ille, quem habuerunt Angeli post confirmationem, & homines iusti assumpti post hanc vitam mortalem ad societatem Angeis lorum,de quo ibid. to Septimus tandem est in Ie , quo fruitur Deus se ipse,& in se ipso;de quo bid. c. I I.
rr Docet ergo Fud.Doct. Angelos creatos fuisse beatos beatitudine supernaturali viae,noris Patriae. Ipsum sequitur Argent. in a. dist. σορ. rasrt. HGreg.s, aedis.3, ; iarn.3; O omnes
stri. ix Igitur elim diuiditur beatitudo in nat
rate de supernaturalem;supcmaturalis subdiu, di debet in supernaturalem perfectam,& consu matam,quae conuenit tantum Patriae; qua beati nequeunt excidere, quia incommutabili bono incommutabiliter adhaerent;&in supematurale persectam, &inchoatam, quae conuenit cre turis in via, a qua possunt non cadere bene vivendo; quia bono incommutabili mobiliter adhaerent per Fidem,& charitatem imperfectam ι.
I3 Unica coneI. Angeli fuerunt creati itia statu beatitudinis supernaturalis imperfectae, &inchoatae,qua poterant non peccare, & non rudire in miseriam, si voluissent permanere in ea b nitate, & rectitudihe, in qua conditi erant ; quae beatitudo erat propria status Innoeentiae in Uia; non autem in statu beatitudinis supernaturalis perfectae; & consummatae, qua non possent pe care,& ruere in miseriam,qus beatitudo est propria status Patriae, ac propterea beatitudo Angelorum in via fuit quaedam anticipata particis patio imperfecta, seu impersecta inchoatio be titudinis Patriae.
I Prob. I.pars concI. ex Beati .P. lib.de corio Grai.e. I o;via ait Diabolus ver o Aristi eius eis beati erant, ntequam eadeνent, ct se in seriam ea νυ esse nesciebat, erat tamen adhuc,
quod eorum adderetur beatitudini Mer libeνunia, ambitrium in veritate serisfient; donec istam stim-- beatitudinis plenitudinem, tanquam praemium
ipsius permansionis acciperenti, trist τι magna per I i 1 via
269쪽
viritum S ata abundantia charitis Dei eadere sterius omnino non possent; e, hoe de se cerissimὸ mssent. Hanc plenitudinem beatitudinis non habebavi ; sed quia nesciebant suam futuram miseriam; minore quidem, sed tamen beruitudine sine υlio viιio fruebantur.Nam uum casum futurum nosti, remumquesupplicium,beati utique esse non possent, quos huius tanti mali metus iam tunc miseros esse eompelleret. Sic O hominem feciscum libero arbitrio; quouis sui futuri ea signarum-tamen ideo beatam,oia ct non mori
non miserum fleri in sua potestate Oesentiebat.In quo tu recto,aesine miriosi per imum liberum
arbitrium manere voluissetoofecto ι viti mortis, infelicitatis experimento aeriperet iliam me-νiis huius permansionis beatitudinis plenisudinem,
qua ct sancti Angelistini beatii idest υι eadere noposset ulterius, O Me certissimesciret. Ex quo se
arguitur . Beatitudo Angelorum, dil Acta anto peccatum consistebat in rectitudine sine ullo viatio cum potentia ad permanendum in ea bonit te,in qua conditi erant, di non cadendi in miseriam, & tribulationes sequentes ad peccatum; sed talis rectitudo, & potentia permanendi iii hono ; & non cadendi in miseriam erat grati Dei adiuuans eorum liberum arbitrium; docet
enim cap. II seq; ubi loquens de gratia primitus data ait: Nec illa quidem parua erat, qua demo strata es etiam potentia liberi arbitri ; quoniam fle adiuvabatur,vinne hoc adiutorio in bono non maneret Et paulo post:Tune dederat homini Deus bonam voluntarem, in illa quive eo ecerat, qui fecerat rectum.Dederas ct adiutorium, ne quo in ea non posset permanere vellera i mox Seis quia noluit permanereφνωι m eius culpa ess,euius meis
ritum D fiet permanere voluisseti infecerunt Angeli sancti, qui eadentibus atys per liberum aris bitrium, per idem liberum arbitriumsteterunt 'si
huius mansionis debitam mercedem ret*ere
meruerum ; tantam scilices beatitudinis pleniludianem , qua eis cenismum sit sempeμ in illa es mansuros , ergo beatitudo Angelorum , & Adae
ante peccatum fuit stipematuralis, non natu resis
Is Cons I .Beatitudo, quam habuerut Angeli sancti in via, meruit beatitudinem patriae, quia permanendo in ea bonitate, qua beati erat, receperunt pIenitudinem illius beatitudinis,sci-Jicet gloriam sed nullum naturale potest mereri ploriam; ergo illa beatitudo non fuit naturalis , sed supernaturalis.16 Confa.Beatitudo Angelorum erat,qua fruebantur bono sine ullo vitio; sed id , quo natura creata fruitur bono sine ullo vitio, est gratia Dei; quia natura creata , ut docet ibid. e. II. Ad bonum nihil es, nisi adiuuerur ab omnip ιenti bono; nam clim natura creata ex ribilo fit;
secundlim se in nihilum tendit; ergo beatitudo Angelorum est supernaturalis, & gratuita, non
r7 Ρres,a .ex eod.lib. et Iia e Genaiasit. 18. ubi exprofesso pertractat ham quaestionem ebncludens his verbis: Non a axis tamen , nec
improbe dieimus beatos iam fui me ipse, quodnisitater essent,non corpor sed rustici Fidei, e
gaudentes,in tribulatione gaudentes. Quanto magis ergo,, ampliori modo Hagus erat homo in Pasiaradiso ante peccatum, quanuis incertus futurisui ea sti qui spe ita gaudebat propteryraemia utura commutationis, UI nulla essera tribulatio, euit Ieranda patientia inlitaret Quod habet etiam Civit.Dei mbis. Ex quo sie.Beatitudo status innocentis consistebat in iustitia Fidei,in gaudio spei, & dilectione Dei,a quo expectabatur pr iunia commutationis illius status; sed Fides, spes ,& dilectio Dei,ut distribuentis praemium Fidei, de
spei sunt actus supernaturales ergo talis beat, ludo erat supernaturalis,non naturalis. r8 Collig.ex hac alictori rate
docere Angelos, & Adam in statu innocentiae elicuisse actus Fideicipet,le Charitatis. I9 Cons. Beatitudo, qua fruuntur iusti ita
natura lapsa, est per gratiam,non vero naturalis 3 sed be.ititudo status innocentis erat amplior, de maior ista statiis corriipti;ergo etiam illa erat per gratiam, non vero naturalis i aliter filisset misnor. Prob.ma. Beatitudo, qua fruuntur iusti ininatura lapsa,est ipsa gloria per fidem,de charitatem habita in spe; quatenus enim elevantur per Fidem , & charitatein in Deum , dicuntur Deo frui; sed gloria in spe est supernaturalis ; ergo debeatitudo iustorum. Protam nam beatitudo st tus innocetis erat quoque in spe futurae trantia tionis ad gloriam;& aliunde nulla erat tribulatio toleranda;ergo erat maior beatitudine iustorumhusus vitae
et o Prob.3.Beatitudo status innoeentis eoru
sstebat in actibus intellectus vol5tatis perstactissimis; est enim operatio persectissima pote tiae intellectualis,ut .dictum est; sed actus perfectissimi intellectus , di voluntatis Angesicae est gratia,qua fuit illuminatus intellectus per Fi-cim,& mota voluntas per esiaritatem in Derum quia Angeli fuerunt creati cum pia cognitione as& sancto amore Dei nam filerunt creati sectur ctitudo autem consistit intendentia in Deum, tanquam in ultimum Finem summe bonum,quae tendentia nequit osse naturalis, eum sit ex dono Dei;ergo talis beatitudo non erat naturalis, sed supernaturalis.
2I Conf. Beatitudo Angelorum consist bat in adhaesione summo bono incommutabili mobiliter tamen;ri docet MatisfP.lib. Ia .C est. e. 2; sed adhaesio summo bono est supernatur lic& per gratiam;quia summum bonum,ut 'I'mum bonum, est super omne bonum ordinis naturalis ; di ideo tendentia in illud est super vires
etiaturae; ergo beatitudo Angelotum antepe γtum crat supernaturalis.
a a Prob. a. Ita se habet gratia consummata
270쪽
ad iustos beatos in patria; Mut gratia inchoat 'di imperfecta ad iustos beatos in via;gratia enim est semen gloriae , &sicut semen perficitur in plantam , quam inchoat;ita gratia viae perficitur in patria, cuius beatitudinem inchoat , sed sola gratia consummata reddit iustos sermaliter be tos in patria; ergo sola gratia inchoata reddit iustos beatos in via,& per consequens beatitudo viae estquaedam inchoatio , seu participatio imperfecta beatitudinis patrii; sicut gratia viae est quaedam inchoatio , & participatio imperfectae gratiae conssimatae ipsius patriae iuxta illud
I.Cor. I 3.cum venerit, quod perfectu es meum
bitur,quod ex parte es.Tum quia beatitudo A gelorum ante peccatum erat ipsa gloria futura
in spe habita per Fidem, & per amorem Dei sumi horti,quo illi adhaerebant;sed gloria in spe est inchoatio imperiem gloriae in re; spes enim i chori possessionem rei; ergo beatitudo Angel rum erat participatio bratiminis Patriae imehoata,& impost B. 13 Tandem si beatitudo Angelorum ante
peccatum fuisset naturalis,sequeretur, quod etiamst peccatum remansssent beati; nam post peccatum reaiansit cognitio Dei, ut Auctoris natutae;& dilectio naturalis , ut dictum est insep. q.
art.3; de remansit cognitio naturalis omni u alic xu rerum;quia naturalia remanserunt integra in Doemonibus,ut docet D. Dioni ergo eorum
titinio non fuit naturalis, sed supernaturalis. 24. Dices non remansisse beatos, quia non, seriinuerunt rectitudinemSed contra.Illa rectutudo erat supernaturalis, ut dictuin est I ergo &eorum beatitudo.
as Prob.a .parseonet.Si Angeli creati suis sent beati beatitudine consummata, quae consistit in elata visionemi,& perfecto ipsius amore, nullus fuisset damnatus , quia de ratione illius perfectae beatitudinis est perpetuitas , & immissibilitas; etim enim beatus clarE videns Deum itendat in obiectum summa bonum nullam hahens rationem malitiae,nequit ab illo auerti; naan tantlim voluntas auertitur ab aliquo obiecto;
in quintlim in illo est aliqua ratio mali; quia . sicut ratio boni est ratio tendendi; ita ratio mali est ratio tecedendused aliqui Angeli suerunt d, nati i ergo non habuerunt ab initio beatitudianem cinummatam.
α 6 Obide. r. 1et. Beatitudo, quam habu runt Angeli a principio suae creationis, consiste, bat in cognitione,& dilectione Dei, ut Auctoris naturae; quia consistebat in ultima perfection , ad quam natura per proprias vires poterat perueniresed cognitio, & dilectio Dei, ut Auctoris naturae, est naturalis; ergo beatitudo Angesol uerat naturalis. Beatitudo supernatiiralis non
est aliquid naturae,sed finis naturae; ergo non debuit Angeliscommunicari per creationem; qua dola natura producta est. Resp.neg. .Ad prOb.inIert. mg.assanapi;
nam beatitudo melorum consistebat in ops ratione perfectissima, quam habetit Angelus a
principio suae creationis; operatio autem pers ctissima communicata Angelo in sui conditione est operatio per gratiam, cum qua conditus est; ut fatentur etiam Thomissa iuxta illud Beatiss. P. Erat ut condens naturam,ct largiens gr.3tiam.& ideo operatio perfectior, quam liabuerirne
Angeli ab initio,isit cognitio Dei per Fidum, &&adhaesio per charitatem inchoatam, quae est propria viae. Tum quia sicut beatitudo patriae consistit in adhaesione ii immi boni per charitate conflammatam; ita beatitudo viae cotastit in ashaesione semini boni per amorem, & cognitionuimperfectain cognitio autem,& amor siunmi boni est superitaturalis;quauis cognitio, & dilectio Dei, ut est Auctor naturae,sit naturalis. Ad 2 .neg. cous; probat enina gratiam, quae non est aliquid naturae, noli debuisse communicari Angelis ab initio,qtiod tamen asserunt Thomistae; crgo i probat,quod dicunt. aT Obijc. a.noster Gibb. Beatitudo naturalis est status omnium bonorum naturalium aggregatione perfectus;sicut beatitudo supernaturalis
omnium bonorum supernaturabum aggregatione perficitur;sed Angeli in sui primordio habuerunt statum perfectum aggregatione omnium bonocum naturalium quia habuerunt perfectam cognitionem Dei,ut Auctoris naturae ; & omniusubstanxiarum, atque entium naturalium; ergo habueruct beatitudinem naturalem. Respae e Fund.Doct,bis; quod clim beatitudo sit operatio virtutis perfectae; cum virtus perficiatur per charitatem,quae est forma omniuvirtutum, & est supernaturalis; ideo non datur vera beatitudo naturalis. Dist. igitur mi. Angeli habuerunt statum pςisectum omnium bonorum naturalium sine gratia,& charitat neg;per gratiam,& charitatem, conc; & neg. copi. nam status omnium bonorum naturalium persectus per gratiam non est naturalis,sed supern turalis.
et 8 Obij c.3 .Fuit speciale priuilegium Chriasi Domini habere beatitudinem supernaturale; quia ratione unionis hypossalicae debetur ei gratia habitualis, ad quam consequitur beatitudo supernaturalis; ergo non est concessa Angelis. . Si creati filissent cum be titudine supernaturali ipsam sertiassent; quia de ratione beatitud, nis est inamissibilitas. Resp.dist.ant. Habere beatitudinem supernaturalem persectam, & consummatam, conciantin consiimperfectamin inchoatam, Reg.ant;& cons. Ad a. neg assumpi. Ad prob. dist. Du r tione beatitudinis in re cst inamissibilitas, coac; in spe, nega