Theologia exantiquata iuxta orthodoxam beatissimi ecclesiae magistri Augustini doctrinam a doctore fundatissimo B. ÿgidio Columna ... expositam. Additis quæstionibus nostro tempore exortis, & recentiorum ordine congruentiùs disposito. Auctore F. Frid

발행: 1687년

분량: 596페이지

출처: archive.org

분류: 철학

421쪽

ση De Beat.

tiones; sicuti in ferto candenti nihil aliud , nisi ignis videtur; &hic illapsus licet prius fiatilia

anima ; attamen redundat postea in potentias ;quia anima inflammatur illo ardore,& illustiatur

ea luce; & postea eadem lux illustrat intellectit,

ut clarE videat Deum; & ardor inflammat volu tatem,ut seruenter amet. Ita IIenr. ZMdI. I 3. Io; c, Ir; & quan uis. Vasi; erati qui ex noseris ipsum de sendant asserentes, quod ibid. q. II. aperth asserit nostram beatitudinem consister in actibus intelle tus, & voluntatis ; attamen videndum est ; an dicat consistere in huiusmodi actibus consecutive, an vero formaliter I ctim ex verbis allatis videatur illam ponere consecuti uetantum dicens lucem, & ardorem posterius redundare in potentias. Ueriana quidquid sit de eius mente, de qua nolumus disputare;aliorum enim labor esse debet. 12 Secunda sententia docet nostram beatitudinem sermalem, quan uis praesupponat illapsum,non consistere tamen in illo formaliter. Ita Fund.Doct.in a.dis. l. a. q. I .art.3.ad A, Odist. I I.q.2.art. I. ad 2; ubi expressξ docet nostram beatitudinem sermalem consistere in operatione a nobis elicita; & ex his, quae docet locis eis. tu

Haec sententia est communis Thomistis, Scotistis, di omnibus aliis T heologis, ideo breuiter est resicienda,parum enim,vel nihil habet distidis. 3 Unica concl. Illapsus praesupponitur ad

nostram beatitudinem Armalem; non tamen iliaco cosistit sermaliter nostra beatitudo formalis . Prob. I. pars concl. Nostra beatitudo ser- malis est de Deo , ut est suininum bonum praesens,& possessum, de quo solum datur fruitio, utis; sed Deus non est nobis praesens , & a nobis possessum, nisi per illapsum, per quem fit intime

nobis praesens ; ergo ad nostram beatitudinem formalem requiritur necessario illapsus. Tui' quia Deus nequit a beatis clare vidcri,& amari,

nisi sit perfecte praesens, & intime vestus mentibus ip rum; ad cognitioncm enim intuitiuam rei in se ipsa requiritur praesentia, & vnio obiecit eum intelleistu,ut alibi dictum est; & idem dicendum de amore rei in se ipsa; sed Deus non est petieiste praesens,& intimh vnitiis mentibus beatoriim,nili quatenus in illas it Labitur; quia illapsus est persectior prssetia,& intimior unio,ut dictum est ; ergo ad nostram beatitudinem formalem, quae consistit in visione, & amore Dei cIare visi, necessario requiritur illapsus. Tandem ad

hoc, ut creatura operetur in Ordine naturae, necessarius eli Dei illapsus naturalis in illam; ad

operationem enim creaturae necessaria est subsistentia; quia operationes sunt subs Hentium; ratio autemsubsiuendi ereaturae est intimus Dei illa plus; visu. dictum est ex Beatis P, ergo ad nostrabeatitudinem Armalem, quae conlisiit in operatione supernaturali, ut ibit necessarius est illapsus Dei, ut est Aue or gratiet; ita enim se habet Deus,

ut Auctor gratis,ad res in ordine supernaturali; sicut se habet, ut Auctor naturae, ad res in ordine naturali.

ci potest, qui non amat, quod habet tiasi optimsi sin

tur,non habetur. Ex quibus sic. Per simplicem ilia lapsum Dei, ut est Auctor gratiae consummatae,

in creaturas, non I edduntur creaturae sormaliter amantes; quia creatura non est formaliter amas,

nisi per amorem , qui est actio vitalis elicita in ipsa creatura; illapsus autem non est actio elicita a creatura,vt patet; quia illapsus est actio Dei in

creaturam; actio autem clicita a creatura est

actio creaturae in Deum; sed nostra beatitudo sermalis est id, quo reddimur amantes Dei, ut summe bonus est; est enim actus, quo fruimur sim mo bono,& fruitio non est sine amore; ergo nostra beatitudo formalis non consistit formal, ter in illapsu Dei in creaturas. Is Cons. I. Nostra beatitudo formalis consistit sormaliter in actu, quo possidemus Deum , ut est summum bonum; sed illapsus Dei in nos non est huiusmodi; quia per illapsum potiuς Deus possidet nos; nam illapsus est actio, qua

Deus tendit in nos; quam nos possideamus Deu; quia non possidemus Deum,nisi per actione nu , qua tendimus in Deum; ergo nostra beatitudo Drmalis non consistit formaliter in illapsiu . I 6 Cons. r. Nostra beatitudo formalis fouem aliter consistit in fruitione sum nai boni; sed fruitio est actus nostrae voluntatis tendentis ii ultimum finem clarὰ visiim; sicut usus est actus voluntatis rendentis circa media; ergo nostra beatitudo Hrmalis formaliter non consistit inaillapsu, qui non est actus nostrae voluntatis, ut

patet consideranti. I7 Prob. 2. ex illo U. I 6. Satiabor , cum ρο- paruerit gloria eius ; ex illo I. Io. I. Similes ei erimus,quoniam videbimus eum ,sicuti es; ex

quibus sie. Nostra beatitudo formalis sermaliter consistit in visione,& amore Dei, ut docet Scriρ-

turae; 8e habetur in Extra g. Benedicti apud Osrum haeres 6. definiente animas Sanctorum

ante diem Iudicii videre Deum, ipsoque frui, errati mistone id ruitione beatas constituit sed visio,& amor Dei non consistunt formaliter in illapsu Dei in nos; quia visio, & amor Dei praesupponunt unionem Dei cum nostro intellecto; exobiecto enim,& potentia paritur notitia; ergo nostrabeatitudo formalis formaliter non consistit in illapsu. 18 Prob. 3. Ita se habet Deus,ut Auctor naturae,ad creaturas consideratas in ordine naturae, sicut se habet,ut Auctor gratiae, in ordine supernaturali; sed illapsus Dei, ut est Auctor naturae, in creaturas non beatificat illas formaliter ino ne naturali ; aliter etiam Doemones essent

naturaliter beati; di sic ctiam plantae, di omni i

422쪽

Quaest. II. De Beati

sensibilia , quia in illa illabitur Deus ea conteruando per suam uniuersalem praesentiam . & tamen ista sunt beatitudinis etiam naturalis incapacia; ergo illapsus Dei, ut est Auctor gratiae co- summatae, in creaturas spirituales non beatificatillas formaliter, & ideo in hoc illapsu nequit formaliter eonsistere nostra beatitudo formalis aquae est illa, per quam sermaliter beatificamur . Ist Tandem prob.rationibus adducendis in sq. ari, ubi ostendemus nostram beatitudinenti, formalem consistere in operatione a nobis elicita; sed ἰllapsus non est operatio a nobis elicitab iergo in illo non consistit formaliter nostra beatitudo formalis. dici obisic. r. Nostra beatitudo formalis c sistit in unione perfectissima cum Deo; sed haec liabetur per illapsum i quia per illapsum uniuntur anima, & potentiae cum Deo ἱ per amorer autem, di cognitionem uniuntur solum potentiae; ergo nostra beatitudo formalis consistit in illapsu . Resp.dist.ma. Consistit in unione perfecti Lsina,qua ultimate c5 iungimur Deo,de ipso fruimur,conc; de in hoc sensu neg. mi; nam per illapsum nec coniungimur vltimat i remanet enim

coniunctio per potentias, quae est posterior illapsu mec fiuimur Deo;quia fruitio est actus volu

tatis . Qua ultimate non coniungimur, nec fruimur,neg. Praeterea omissa ma.ne g. mi. Ad prob.

dicituri quod si per potentias colungimur Deo,

necesse est etiam coniungi per animam,quia potentiae coniunguntur animae; & ideo impossibile est coniungi potentias, de animam non coniungi;vnde haec no est unio minor, &imperfectior, sed aequalis,licet praepostera. ax Obijc. a. Beatitudo formalis est gratia consummata ergo consistit in illapsu ; nam gratia sanctificans, quae est semen gratiae consummatae, subiectatur immediate in anima; de ideo etiam heatitudo se alis, quae est gratia sanctificans consummata,debet subiectari immedi ite in anima: sed subiectio immediata beatitudinis formalis in anima habetur soliim per illapsum I qui L. habetur sollim per unionem Dei ad animam, quae unio est illapsus; ergo beatitudo formalis

consstit in illapsu.

ma persectio satiativa, & quietativa potentiae ;sed ultima perfectio satiativa, di quietativa potentiae est actus secundus, seu actualis operatio

illius; nam potentia satiatur solum per sua actualem operatione,& in illa quiesciti de usquedlim caret illa, semper inhiat ad illam; ergo gratia c5- summata debet subiectari immediate in potentia,& mediatὸ in anima. At vero gratia salictificans est imperfecta participatio gratiae consummatae, di ideo dicitur semen, quia semen non est perfectum in platam; ergo datur statim per modum principii radicatis, quod propterea nolia

implieat subiectari immediate in anima. aa Obiic.3. Beatitudo Qrmalis per se, de

principaliter conuenit animae; & minus principaliter potentiis; ergo immediate subiectatur in anima,& ideo consistit in illapsu. Resp.neg.consmam etiam intelligere principaliter conuenit animae,& instrumentaliter intellectui; quia anima in teuigit per intellectum;& tamen ex hoc non sequitur intelIectionem immediate subiectari in anima, sed in intellectu; ita a pari. a 3 obiic. .Beatitudo formalis est summum bonum; sed nulla res crcata est summum bonu; ergo nequit cosistere in aliqua re creata; & ideo consistit in illapsu Diuinae essentiae in animam. Resp.dist. ma. Est summum bonum in genere, id est est maius honum inter bona creata; vel est summum bonum qim, idest quo consequimur summum bonum simpliciter, conc; est summum bonum, quod, neg; & sic dist. minori neg. cons. a Obiic. s. Beatitudo hominis est optimum ipsius hominis; sed operatio hominis non est optimum ipsius hominis ; aliter accidens esset meislius substantia;ergo beatitudo hominis non comsistit in operatione,& ideo nec in illapsu . Resp. Fund. Doctib. I. MN.q. I; quod licet

bonum, flcens conuertantur; attamen aliquando contrarie dicuntur; nam aliquod dat entitatem

simpliciter,& bonitatem secundiim quid; x t anima rationalis dat esse simpliciter homini; de t men dat bonitatem secundum quid, quia ratio-litas non est persectio simpliciter simplex; aliud vero dat entitatem secundum quid, de bonitate simpliciter; ut virtutes, quae dant esse accidenta te,& tamen sunt persectiones simpliciter si inplices. Dist. igitur ma. Beatitudo hominis est optimum ipsius hominis in genere bonitatis forma lis,conc; di in hoc sensu neg. mi; in genere entia

talis, es.

A R T. III.

An beatitudo formalis conssum in ops

ratione a nobis elicita I I uersitas opinionum circa modum,

I quo in nobis producitur actus im

manens, ut est nostra beatitudo formalis, dedit Iocum huic dissicultati; explicato igitur, quom do in nobis generetur quicunque actus immanens,statim patebit, quomodo producantur inanobis actus intellectus, de voluntatis, qui sunt actus immanentes; de ideo,quomodo nostra beatitudo serinalis, quae consistit in actibus intellectus, de voluntatis, procedat a nobis, de a Deo. Et quan uis ex dictis superius,do locis ius affeteis dis fuse explicatum sit hoc; attamen breti iter est repetendum,& iam dictis aliquid addendum. a Prima sententia vuIt ita tellectum beati s lum passive se habere ad visionem beatam, de id co ad beatitudinem,quae propterea a solo Deo

adaeqitate causatur. Referuntur Olam, bri,Ma-

423쪽

4o6 Quaest. II. De Beat.

tori Asiae; Basteti paludam; Rici Seot. apud God

3 Secunda sententia vult saltem de possibili hoc posse contingere,licet de facto non ait. Ita Soncim Vah g; Sat; noster Lusit. apud eundem

Tertia sententia opinatur repugnam , quod intellectus creatus costituatur beatus per visionem a se non elicitam. Ita Capri Sos; Fem

Merissoli siSua; Montesin; cta j apud eundem Masr.ses, qui eos sequitur. s Nostra tandem sententia docet nostram beatitudinem,ut qualitas est, essicienter a Deo produci; & ut actio vitalis est, produci solum ab intellectu beato siue de facto, siue de possibili.

Ita Funae Din. Deis eituo. I.de Inui .mi q. I. ara.6; ct to. a. de Selent. Dei q. q. art. I. g. O eis ibid. relatis. Hanc sententiam tenet tota no

fra Schola; ct est doctrina SS. PP; ut vidimus de

est ex Scripturis; SS.PP; ct ex Philosophis omnes actus causae secundae produci a causa prima i causa fecunda generalissimε loquendo;& speci liter probatum est actus potentiarum immanentium produci ab obiectis in ipsis potet iis in genere causae essicientis ἱ unde cum nostra beatit

do formalis consistat in actibus intellectus, divoluntatis,ut inseq. ars; optime infertur produci a Deo, qui est obiectum beatitudinis forma- Iis,in genere causae essicientis,ut qualitas est, &vt habet rationem actus primi,quo vol untas c5stituitur proxime potens tendere in Deu, ut est summum bonum;& quo actualiter tedit, ex quo deducitur eandem entitatem, prout habet rati nem qualitatis, seu actus primi actuantis pote tiam, produci essicienter a Deo; & ut habet rationem actus secundi.seu actualis tendentiae,qua

potentia tendit in obiectum,csse active ab ipsa potentia.Haec est constantissima, & fundatissima Fund. Doct. doctrina saepissime ab ipso allata . 7 Unica conet. Nostra beatitudo formalis, ut qualitas est, producitur a Deo in nobis; de vi actio est,effectiuE producitur a nobis i unde nec pure passive,nec pure actiuε nostra voluntas , &intellectus se habet ad illam; sed simul passive illam recipiendo a Deo productam in nobis . &actiud per illam in Deum tendendo.

Prob. I. ex Scripturis allatis ιo.2.vbi p;m quibus Deum operari in nobis .elie . Ex

quibus sic.Amor Dei supernaturalis viae produeitur effcienter a Deo in nobis, & per ipsum active tendimus in Deum amando, & idem dicitur de cognitionc;ergo & amor, ac visio patriae, in quibus consistit nostra beatitudo serinalis.

Ant.probatu est ibi p.tu ex Apo .docente Deuoperari in nob/s velle;tum ex Epis. IM.docenter Omne bonum desursum est descendens i Patre Imminum; tum ex Io. docente dilectionem Dei ex

Deo esse;rem ex SS. PP;ut ex Beatis.P. docento opera mstra bona esse dona Dei a Deo nobis es

ficienter collata;tum ex D.M . docente nos dilia gere Deum amore a Deo in nobis indito a tum ex Philosophis eommuniter asserentibus causasseeum

das agere per actionem causa prima, quia agunt per motum causatum a causa prima in causis secundis, & hoc essentialiter indispensabiliter; e go amor supernaturalis viae producitur incie

ter a Deo in nobis. Prob. cons. I. Ideo actus si pernaturalis viae,quo movemur in Deum, producitur effetenter a Deo in nobis,quia essenti liter est actus causae secunda, quae essentialiter petit moueri per motu causatu in ipsa araus prima;sed etiam amor supematuralis patris,quo active tendimus in Deum clare visum, est actus causae secundae, quo mouetur a causa prima, &active se movet in finem ergo essectiuὲ produc, ter a Deo in nobis. a. Id, quod est excellentius, potiori iure petit produci a causa excellentisibina,quam id, quod est miniis excellens; excelle. tia enim effectus arguit excellentiam causae; sed beatitudo formalis patris est actus excellentior, quam amor viae;emo si amor viae exigit eficie ter produci a Deo, qui est causa excellentissima,a sortiori dicendum est de amore patriae. 8 Prob.a. ex Beatiss. P. de Grat; O lib. arb. e.8;ini ex professo pertractat hanc dissicultate ;nam quaerens,quomodo gloria sit gratia iuxta

illud Rom.s . alia autem Dei visa aeterna; de simul sit merces iuxta iuudRom. .E6qui operatur, merces non imputatu ecundi gratiam e de

diam debitum, ait: Si vita bona nostra nihil alitiaeo quam Dei gratia ne dubio,ct vita aeterna , qtia bona vita redditur, Deigratia es a ipsa enim gratis daturiquia gratis data es illa,cui datur Sed ilia,eui datur, mummodo gratia es; bae autem,qua illi datur,quonia praemia eius e gratia est pro gratia tanqua merces pro iussitia.Qum colligitur ex D. I. Nos omnes de plenitudine eius accepimus, ct gratiam pro gratia . Ex quo sic. Nostra beatitudo formalis, quae est idem, ac vita aeterna in actu secundo,est gratia a Deo nobis collata,& per ipsam active assequimur Deu; sed gratia essective producitur in nobis a Deo, quia Deus es Auctor gratiae;sicut natura effecti-uξ producitur a Deo,quia est Auctornaturae;e gonostrabeatitudo Drmalis effective producitur a Deo in nobis,de per illam active consequimur Deum;& ideo,ut qualitas est, essicienter prod citur a Deo; & ut actio vitalis est, active producitur a nobis; nam actio vitalis essentialiter petit oriri ab ipse vivente. 9 Cons. Actus meritorius viae essentialiter est donum Dei diffasum per Spiritum S. in γdibus nostris misericorditer a Deo inspiratum,& simul est opus nostrum actiuE a nobis clicitu; sed nostra beatitudo formalis patriae est eiusderationis cum actu meritorio eiusdem, qui ha

tur in viamis enim differunt, nisi ut persectum ι

424쪽

Quaest. II. De Beat

ab imperfecto iuxta illud Apos. Cuvemrim, quod perfisums; tum quia sicut actus meritorius viae est amor Dei imperfectus ita beatitudo sor- malis est amor perfectus, & coli summatus; ergo nostra beatitudo formalis est simul donum Dei a Deo misericorditer nobis infusum, & simul

opus nostrum a nobis active productum. Ma pa- 'tet ex dictis , & ulteritis habetur manifeste in Cone. Trid;na F. Iq. c. .hahetur, quod contritio,imd etiam attritio est impiit sus Spiritus S; impulsus autem Spiritus S. est effectiud a Spiritu S;& ideo actus meritorius viae est effective a

Deo. Praeterea fess. 6. Gn.4.decernitur nostrum liberum arbitrium non esse inanime quoddam ;α damnantur afferentes ipsum nihil agere,mer

que passiυὰ se habere; & ideo actus infuius est etiaa nobis active clicitus. Vid. aliae rationes allatae

litates , & operationes,quibus creatura tendit in obiectum cognitum,& volitum; sed huiusmodi tendentia nequit concipi sine proprio conatu ipsius tendetis ; ergo necessario postulant esse ab ipsis tendente ; & ideo nequeunt csse essicienter a Deo. a. Impossibile est amorem, quo diligimus,1 nobis non produci; ergo impossibile est

cognitionem,qua cognoscimus, a nobis no produci; eadem enim ratio est de utroque Prob.ant.

De ratione amoris est,quod sit voluntarius; nihil enim magis proprie conuenit amori ; sed voluntarium procedit a principio intrinseco volente;ergo amor, quo nos diligimus, procedit a no-his,3t ideo nequit a Deo esse iuue produci . Resp. haec nihil concludere , concedimus

enim, quod illi actus sint a nobis active cliciti ἐsed ultra hoc dicimus esse a Deo effective producti,& infusi. Ad i. igitur dist. mi. Huiusmodi

tendentia nequit concipi sine proprio conatu, ut actio est sol maliter, seu ut actus secundus, conc; ut qualitas est,seu ut actus primus,neg. Vel nequit concipi sine proprio conatu,& simul sine effcientia ipsius Dei,coci solum sine pi oprio co-Natu,neg.Vel concacitum;& neg.cons sub illatu; ex eo enim, quod petat esse a nobis, non sequiatur, quod non petat esse etiam a Dcina quo magis dependet,quam a nobis. Ad a.dicitur, quod Apos .d et Deum operari in nobis velle; velle

autem est voluntarium aeque,ac amori& D. Beriait nos diligere Deum amore a Dra in nobis imisto.Co .ergo totum arg; εc neg. pariter cons.

subit latum ob eandem rationem; arg. enim pr bat Deum non posse producere, vel supplere nostros actus vitales, quatenus actiones vitales sunt, quod concedimus; hqc namque est a. pars nostrae cones; ex hoc autem non infertur a Deo essectiuh non produci. II Ex hoe eruitur nostram beatitudinem formalem non posse consistere in aliqua operatione passivo solum recepta in creatura ; di hoc nec etiam diuinitus. I. Quia nostra beatitudo

formalis essentialiter consistit in operationG, qua coniungimur Deo in ratione summi boni, seu ultimi finis, & in ratione summi veri clare visi: sed haec operatio est actus voluntatis, & in intellectus nostri , quae essentialiter exigit acti ut elici a nobis, nam actus intellectus,& voluntatis sunt vitales, qui essentialiter petunt oriri active ab ipso uiuente; in hoc enim distiliguitur vives, quod se mouet ab intrinseco per suam actione,

non vivente, quod mouetur tantum extrinsece

ab alio ; ergo nostra beatitudo formalis neque etiam de possibili potest cosistere in aliqua operatione a nobis non elicita. a. Nostra beatitudo formalis essentialiter consistit in persectissimciamore,quo dilligimus Deu cure visit; sed amor, quo diligimus,est voluntarius; & voluntarium

est illud, quod est actiuε a principio intrinseco ;in hoe enim distinguitur a violento,& inuoluntario; ergo nostra beatitudo sermalis essentialiter consistit in operatione a nobis elicita & ideo

nec etiam de possibili potest consistere in aliqua

operatione passive tantlim in nobis recepta. 3. Nostra beatitudo formalis est essentialiter vitiis in actu secando,quo vivimus vita supernaturali; sed vita in actu secundo essentialiter est operatio active a nobis elicita ; quia talis operatio esta principio intrinsece se mouente, quod est vita radicalis ; ergo nequit de possibili consistere ii L. aliqua operatione passive recepta I quia quae eia sentialiter sunt talia, neque etiam de potcntiae . Dei possitiat immutari; nam essentiae rerum siunt simpliciter invariabiles,sicuti numeri . . Vel illa operatio passiud recepta esset actus intellectus,& voluntatis, vel non Si primum; vel etat actus intellectus, & voluntatis Dei;& hoc non, ut dictum est art. I; vel esset actus intellectus, & voluntatis alterius creatum,& hoc non; quia actus immanens unius erraturae ita esstintialiter dependet ab illa,ut nequeat poni,& recipi in alia; est enim essentialiter immanens; immanens aut Enon esset, si posset poni extra illam: in hoc enim distinguitur actio immanens a transeunte; quod sicuti implicat actionem transeuntem non transire, sed immanere; implicat enim aliquod eff- cienter producere se ipsum ; aliter illa actio non esset transiens, sed immanens; ita implicat adii nem immanentem transire ad aliud subiectium; secus non esset immanens, sed transiens. Si seclidum; ergo in illo non consisteret nostra beatitudo formalis,quae consistit selum in operation ;qua consequimur Deum in ratione summi boni, di ultimi finis clare visi; sicut aute implicat, quod potentia alia ab intellectu, & voluntate habeat pro obiecto bonum, & verum; sic enim daretur confusio obiectorum, & per consequens potentiarum,quae trahunt suam specificationem,& distinctionem ab obiectis; ita implicat, quod actio alius ab actu intellectus, & voluntatis sit cons cutio Dei in ratione summi boni, seu ultimi Gnis; de in ratione summi veri; por Ptia enim,actus,

425쪽

8 Quaest. II. De Beat.

& obici uim seruant ordine essentialem inter se; quia habent rationem specificatiui , & specificati. Si beatitudo formalis creaturae consisteret in aetu intellectus,& voluntatis passive tantii recepto in creatura , creatura per illum non intelligeretin vellet; quia ex eo, quod intellectio, divolitio passive terminetur ad aliquod, illud non dicitur intelligens, & volens , sed tantii , passive intellecti , & volitum; unde si intelle-istio,& volitio passive tantum reciperetur in pariete, paries non diceretur intelligens,& volens, sed passive intellectus,& volitus; Sc ratio est; quia actio, prout passive recepta in aliquo subiecto, non denominat illud subiectum agens, sed patiens, ut calor,prout passuε receptus in ligno, n6 denominat lignum calefaciens, sed cale iactum;&ldeo actio istum, prout est ad iue ab aliquo, d nominat illud agens; atque adeo actio intellectiva,& volitiva, prout passiiue recipiuntur in aliquo subiecto, non denominant illud intelligens,& volcns ; sed sol hin prout effective ab ipso elici uturicrgo creatura per illam operationem non

intelligeret, & amaret Deum ; & ideo non esset beata; quia impossibilis est beatiredo sine am re,& amor sine cognitione; visu. ex Magno P. dicebamus; ergo remanet, quod Deus per illum actum passive receptum in creatura intelligeret, di amaret ipsam creaturam. Tunc sic. Uei illi actus esset increatus, vel non Non primum; ut dictum est art. I Si secundum;ergo Deus intelligeret,& vellet per intellectionem,& volitionem creatam; quod est magis absurdum, quam quod creatura intelligat, Sc amet per intellectionem ,

Ia Obsic. I.UM. Impossibile est, quod illo

actus producatur a Deo, ut qualitas est,non & ut

actio est; na ille actus simul est qualitas , & actio;

ergo per illum intellei ius, & voluntas redderetur sormaliter intelligens; sicut ex eo , qtiod calor producatur in ligno lignum redditur sermaliter calidum . Resp. Fund.DoLI. neg. ant; licet enim illo actus, ut qualitas est, & ut actio est,non distinguantur realiter entitati vh; quia actio sit per illa entitatem non dicit, nisi respectum ad passuma ;attamen potest produci sectin diim unam rati nem,non secundum aliam. Nec ex eo, quod illa qualitas producatur in intellai tu, sequitur, quod producatur,ut actio; sicut ex eo, quod calor Producatur in ligno, redditur utiq; lignu calidii, non tante redditur active calefacies, nisi per respectu

ad aliud passuum;ita a pari. Sicut ergo idem calor, ut qualitas est, reddit subiectum potens calefacere; ut passive receptum,dicitur passio , & ut dicit respectum ad aliud, tanquam ad passuum, dicitur actio; ita intellectio,vt qualitas, reddit intellectum actu potentem intelligere; ut passive terminata, reddit obiectum intellectum;& ut dieit respectum ad obiectum, tanquam ad terminu

atriellectum, dicitur actio; ergo sicuti potest pr

duci calar in i no absque eo, quod reddatur ILgnum calefaciens; quia nullus potest esse respectus ad calefactibile ; ita potest produci intellectio, ut qualitas, absque eo, quod producatur,ut actio. I 3 obiic. a.Godo .In tantum intellectio debet a Deo produci, ut qualitas est quia idem nequit agere ossicienter in sie ipsu in; ut docet Fund.

Doctis ed haec ratio nulla est; quia Iicet idem nequeat agere physice in seipsu: quia motus physicus est actus imperfectus,& ideo subiectum nequit illum praecontinere nec sermaliter, nec eminentialiter; aliter ille motus non esset actus imperfecti, sed persecti; at ver o intellectio est motus intentionalis,& est actus perfecti; ideo intellectus potest illam eminentialiter praecontinere; ergo intellectio beata non producitur a Deo. Resp. neg.mi. Abrob. dicitur, quod intellectio nedum habet esse inten tionale, sed citam

habet verum esse reale; quia est verum accidens reale, quod in ratione accidentis conuenit cuiuomni alia qualitate reali spirituali; sicut est ipse

intelleictus, dc voluntas, quae sunt verae qualit tes accidentales insormates animam; ultra quod habent etiam intentionaliter operari; ergo qua uis intellectio,prout est motus, seu tendentia ii tentionalis in obiectuin, praecontineatur ab intellectu,quia continetur, ut qualitas est;& ab ipso ericiatur, ut actio est; attamen prout est verum accidens reale informans,& actuans potentiam, non prae continetur ab ipsa; aliter non esici pol

tia pure passiua respectu illius, sed activa; quia

omne agens in Iansum agit; in quantum actu est δε- cundum illa ormam secundum quam agis. Praeterea licet intellectus,prout pricise tendit in o lectum, non dicatur realiter accidentaliter mutari,quia per illam tendentiam non acquirit aliquam realem accidentalem entitatem, sed tantumodum, seu relationem ad obiectum; attame prout acquirit Glitatem realem accidentalem intellectionis, ver &realiter mutaturi quia era-

sit de priuatione illius entitatis ad illam entit tem; sed quod realiter transit de non esse ad albquod esse illud passive recipiendo, non praecon tinet illud essi: cminentialiter; quia quod contibnet aliud eminentialiter,continet illud actu per fectiori modo,quam si contineret formaliter; namodus cminentialis cst modus altior, & modus altior est persectior; quod autem continet aliud perfectiori modo, non potest transire ad continendum illud imperfectiori modo; aliter per i Iem transitum imperficeretur, quia transiret admodum impersectiorem; sic Deus, quia eminentialiter continet omnes persectiones simplices,nequit transire ad illas continendas formaliter; ergo intellectus, qui vere, & realiter transit ad cntitatem realem intellectionis,non praecontinet eminentialiter illam. Praeterea vel illa prae- continentia eminentialis est et mere passiua, ut est praecontinentia formae in potentia materiae; S sic

426쪽

Quaest. II. De Beat.

non posset efficie ter producere etilitatem tutelicetionis in se ipsa, quia passivo, ut passuum cst ,

repugnat escienter agere; nam essicienter agerecst solum actu existentium ; unde praecontinentia eminentialis,quae suffiit ad agendum incieter, debet cme actualis, non potentialis; aliter materia posset eficienter producere formam in se ipso . Vol esset activa; ut est praecontinentia creaturae

in Deo ; & sic neque posset producere illam rem in se ipsa; ut patet de intellectu Diuino, qui, quia

Praecontinet eminentialitcr,idest secundum est altius , & perficetius, omnes intellectiones creatas, nequit illas formaliter producere in seipso. Et quoniam Maer γ nomine continetiae em mentialis intelligunt continentiam virtualum,

quae conu nil creaturae; cui tamen non conuenit continentia eminentialis I ut diximus tom. I. de

Emin. Dei art. I; ideo dicendum est , quotl sicut Sol,quia continet secundum gradum perfectiore calorem virtualiter in se ipso, ideo nequit illum active producere in se ipso secundum esse forin Ie;& se dicendum de pipere ἱ & de anima ratio

nati respectu animae sensitiuar,& vegetatius; ergo ruit allata solutio.Cetera vid.to. Nict a .vbis. I obiic. 3. coni. 2 .part.concl. Potest Deus

se Plo producere visionem beatam in intellectu ereato; ergo saltem de possibili nostra beatitudo lar malis consistit in operatione mere passive recepta. Prob.ant.l.Quia quidquid potest simul eticausis secundis, potest se solo. 2. Ideo poteti s

solo producere calorem, quia continet eminenter calorem sed continet eminenter etiam Omne

visionem beata;ergo se solo potest illa producere.3.Non minus dependet intellectus ab anima, tanquam a principio dimanativo, qua in intellectio ab intellectu,tanquam a principio essedit uolsed se solo potest producere intellectum ἱ ergo di intellectionem. q. Non miniis pendet verbum

ab actione vitali, quam actio vitalis a principio vitali;sed potest verbum produci sine intellecti ne vitali; ergo & intellectio vitalis sine principio

intellectivo vitali. Resp.negant. Ad I .prob. dist. de causis secundis emcientibus, conc; formalibus, ne g. vidictum est art. a. Ad a. dicitur, quod licet Deus possit se solo producere calorem, ut qualitas est; non tamen potest facere, ut subiectum calidum active calefaciat absque co, quod eliciat actionε calefactivam; quia agens constituitur sormaliter agens per actionem actiuε elicitam ab ipso; sicut patiens constituitur formaliter tale per operationem passive recepta; ita a pari. Ad 3. neg.ma; nam actio essentialiter se habet per ordinem ad agens elicitive; intellectus vero se habet sol iis

Per resultantiam ab anima; quatenus scilicet Propter essentialem conexionem nequit produci anima,quin producatur intellectus; & ideo sicut intellectus nequit produci sine hac conia xione,quia est essentialis; ita actio nequit produci sine elicitione ab agente, quia est illi clientia-M M. Fridem .Ntc.ciauarai T. n. 3.

Iis. Ad 4:quidquid sit de mi; neg. ma: nam actio

non constituitur cilentialiter per verbum, quia , verbum est terminus tantum extrinsecus acti

ni . & ideo potest dari actio sine verbo, quoties obiectum est praesens; at ucro agens essentialiter constituitur in Esse agentis per actionem .ergo licet possit intelligi actio intellectiva sine verbo ;non tamen potest intclligi agens sine actione .is Obiic. q. oties aliquod, quod est imperfectius, petit a solo Deo produci; tunc a fortiori id petit,quod est perfectius; sed habitus luminis,quod est imperfectius visione, quia ininencst potentia, & visio est ultima actualitas potentiae, petit a solo Deo produci; ergo & visio. 2.Si visio esset effectiuE ab intellectu beati, beatus posset desisterea visione beata; quia visio beata quantum ad electioriem subderetur imperio ipsius voluntatis; sed concest falsum; quia visio est essentialiter in amissibilis; ergo & ant. 3. Sequer tur, quod persectior intellectus cum aequali lumine eliceret perfectiorem visionem. .Sequere

tur beatum se ipsum escienter beatificare; quod pariter est absurdum; quia beatitudo est gratiata

Dei Resp.ad t. neg.ma; nam materia est impersectior forma,& tamen materia petit a solo Deo

produci. non tamen forma. Ad a. neg. ma nania licet visio sit maxime voluntaria , quia fit clinia maxima complacentia; attamen quia est de obiecto summe bono, in quo nulla est ratio mali; ideo ab illo nequit se auertere, ut ins videbimus. Ad 3.neg. kq, ut diximus to. i. de Inuisibi liuellectus enim se habet tantummodo remote, & radicaliter; lino neg. supp; ut ibid. diccbamus nam perseiactio intellectus est lumen; & ideo ille intellectus est persectior, qui habet maius lunacia, in perfectione aute entitativa omnis intellectus est aeque perfectus praeciso lumine. Ad 4. dist. seq. Beatus se ipsum escienter formaliter beatificaret iii

genere cause formalis, conc; in genere cauta es.ficientis extrinsecae, negi habetur enim I. D.

Omms,qui habet hane spem, in eo fans calycia; sicut ergo potest quis aliquo modo canctificare

se in hac vita; ita potest in alia aliquo modo beatificare se; quatenus aliquo modo concurrit actiisue ad suam beatitudinem; sicut hie cochirrit acti-ue ad suam sanctitatem; quae est imperfecta pamticipatio illius beatitudinis. Ceterum absolute loquendo haec propositio non debet concedi; quia ab solii te loquendo appellat causam principalem nostrae beatitudinis, quae est solus Deus.

An beatituriformissis conssuat in actu voluntatis et C Tatuto nostralia beatitii linem forma conustere in aliqtia operatione a nobis piocedi naus ad inquircndmia,cuius potentiae sit ista operatio Cemim'aut eni

427쪽

io Quaest. II. De Beat.

hanc operationem no esse actionem alicuius p tentiae sensitivae, quia esim nostra beatitudo se malis sit operatio , qua tendimus in Deum , qui est summe spiritualis; ideo talis operatio nequit esse actus potentiae sensitiumquae nequit tendere in obiecta spiritualia. Cum igitur potentiae te dentes in obiecta spiritualia non sint , nisi duae , scilicet intellectus,di voluntas; ideo quaeritur,an consistat in actu inteIlectus, aut voluntatis a Certum I. est ad nostra beatitudinein dimalem requiri utruque actum indispensabiliter,

tanquam integrantes perscctum statum beatitudinis.Dubiu igitur est, an requiratur utrunq; γmaliter secundum conceptum sermalem beatitudinis; vel unum solum forinaliter, alterum Uero talutim vel praesuppositive, vel consecutive. 2.Certum est quantum ad hoc nihil ex Scriptura determinath haberi; aliquando enim vocat nostram beatitudinem vi em Dei, ut Io. I7. Haeces vita aeterna,vi cognoscant te erci &U. 26. Sanabor,cu apparueris gloria tua; quapropter Magnus P. g. ait,quod visio beata es tota merces; aliquando autem vocat gaudium, quod est actus voluntatis;vt Matt.2y. Intra in gaudium Domini tui, Io.is. Vt audium vesrums I plenum; cuenim ista duo dinentialiter coniungantur ; ideo nostra beatitudo potest nomine utriusque explicari .

3 Prima sententia vult nostram beatitudinεsermalem sumptam secundum suam rationem Drmalem praecisiue consistere in utroque actu intellectus,& voluntatis ex aequo. Ira D BomRic; GabriMarsi Hugo de S.VULHenrigvea,Corduba, Sal. UaLSua,apud Va umor quos tamen est aliqua dissensio circa actum voluntatis ἱ an scilicet sit delectatio,vel amor amicitiae &c. 4 Secunda sententia vult consistere in actu intellectus sormaliter adaequate, adium vero V luntatis solum consecutitie, & accidentaliter si

AIui Martinea, Ferr caprii Hispali DuriSOLiGonet cumiso Mag. God i qui ait uniuersam Theol gorum Scholam hanc sententiam eum Angelico Doli.tenere;quasi Alan.Patriarcha Theologorum cognomento dictus,qui fuit D.Bomer D.Thomasset D.Bon, Fund.Domi Scot; aliν celeberrimi

DD. allati pro prima sententia , & afferendi pro nostra non sint Theologi.His adhaerent Curi, uta Iesia; Becci, Lorca, ct s.

in actu voluntatis praesupponente actum intellectus. Sed diuisa est; aliqui enim volunt consistere in actu amorIs amicitiae; sta Scot.cumsuis. AIν vero in amore simplicis beneuolentiae, quo amatur Deus,quia est summὰ bonus in se, & propter

se;actum vero amicitiae, quo volumus Deo omne bonum ; & actum concupiscentiae, quo amamus omne bonum nobis, importari solum ex consequenti.Ita Fund. Doct.βωγῶ.3.7. I9; e, in a.Sent.ds. I I.q. a inrt. I. ad a, Osaepe alibi; in

Refertur etiam noser Greg. Arim. a nostro Gibb; edi excepto nostro Gibbinpud quem noster Coreeius sola nos Schola. Ita noser conson. omnia The

logorum huius Deuti facili Princeps, Fulgentius a Iudice ; Illuserissim Praesules Pbit p. Vicecomes; Hier.Ualuasorius Discopus Pisaurensis si AmissRocea Pori ν Sacrarij Praefectus, M. Doctoris diligenti mus Reuior, Nicolaus oliua Episcopus Cortonys profundi us Theologus, & tres,quos

audiuimus, Praceptores, Aug. Gasi Alexandrianus, Augustinus Curti Mediolanem O IlluserissF. Dominieus Valuasorius olim Gene Iis, nunc

Episcopus Grauisensis, cuius summo in Religi

nem Zelo, & in nos amore nostra qualiacunque studia seuentur,& continuantur, necnon alν supremae notae DD. nulli alij secundi,quos nonnisi

iunga recenseret catalogus .

6 Unica concl. Nostra beatitudo Armalis consistit formaliter inaniore simplicis beneuo. lentiae,& solum praesuppositiite in visione beata. Prob. I. ex Beati . Iibin Morib. Messac.3; ubi docet: Beatus neque ille diei potes, uiris amat, quod babent etianseoptimum i ιib. t aie

es ad poenam, , miseriam, quam ad gloriam, O

felicitatem. Eta quo sic.Ita illo consistit formaliterestentia, seu ratio se alis essentialis cuiuslibet rei,quo circunscripto, & positis quibuscunque alijs non habetur essentia rei ι sed circunscripto amore Dei, ut summum bonum est, & posita visione clara ipsius Dei non habetur nostra beatis tudo Drmatis ι ergo nostra beatitudo irmatis consistit sermaliter in amore Dei Ma.patet quia eientia rei est illa, sine qua res nec potest esse , nec intelligi.Mi.est in terminis Beatiss.P de prob.

Bonum in intellectu non possessum a voluntates excruciat voluntatem, quia relinquit voluntates

priuata ipsa bonitate, quae ab ipsa no possidetur, sed solum ab intellectu ; sicuti enim intellectus

non possidet summam veritatem,nisi per visi Eillius , ita voluntas non possidet summam bonμtatem,nisi per amorem; ergo circunscripto am re, & posita visione non habetur nostra beatitudo sermalis .

7 Cons. Ex eo, quδd aliquod bonum sensibile primo possideatur ab aliquo sensu, non dicitur satiare appetitum alterius sensus,v.g. quanuis cibus in ratione tangibilis primo possidetura tactu, non tamen dicitur satiare gustum, nisi quando possidetur ab ipso in ratione gustabilis , sed potius gustum excruciat, clim ab illo nompossidetur; ergo a pari quanuis summum bonuin primo possideatur ab intellectu in ratione sumimi

Veritattamen non beat appetitum intellectitate, nempe voluntatem, quae est veluti gustus spiti'tualis, lad potius illam excruciat, usquedum 3b

428쪽

it Ia possideatiir in ratione si immi boni. 8 Prob. a. In illo actu solum,qtio formaliter tendimus in summum bonum,seu ultimum find, qui est nostra beatitardo obiectiva,formaliter c5sistit nostra beatitudo formalis; sed solus actus summi amoris est ille, quo tendimus formaliter in si immum bonum, seu ultimum finem, qui est arostra beatitudo obiectiva; ergo in solo actu sumi amoris consistit formaliter nostra beatitudo formalis. Prob. ma. Nostra beatitudo formalis formaliter consistit in solo actu , qui specificatura beatitudine obiectiva quae in summum bonii ,

seu ultimus finis,ut dirimus g. I .art. I;sicut visio

formaliter consistit in illo solo actu, qui specificatur ab obiecto visibili, & sic de reliquis actibus

ciliarum potentiarum; nam potentiae formaliter

specificantur ab actibus, & actus ab obiectis sor-matibus; ut dicitur in a. deam sed actus solu,quo Gi maliter tendimus in summu bonu, seu ultimusinem, est actus specificatus a beatitudine obiectiva;ergo in illo actu solitae, quo sermaliter tedimus in summum bonum,seu ultimum finem, Ormaliter consistit nostra beatitudo formalis. Prob.mi. Solus actus specificatus a summo bono Est ille, quo sermaliter tendimus in suminum honum; sicut Iblus actus specificatus a bono, vise,est ille,quo tendimus in bonum, Q μ; quia quaelibet potentia Armaliter tendit in actum, a quo specificatur i & per actum sormaliter tendit in obicetum, quod formaliter specificat eundem actunt, ut est de se manifestum; sed solus actus suinmi amoris est actus formaliter specificatus a sumn o bono;sicut enim amor, specificatura bono, misse, ita summus amor a summo bono; ergo lbius actus summi amoris est ille, quo formaliter in summum honum,seu ultimum finem , qui est nostra beatitudo obiectiva . 9 Prob. 3 .In illo solo actu, per quem expletur,satiatur, & quietatur noster appetitus intellectualis, consistit formaliter nostra beatitudo formalis ; sed per solum actum amoris, non peractum visionis Dei expletur, sitiatur, & quiet tur noster appetitus intellectualis ; ergo in solo actu amoris consistit nostra beatitudo formalis . Na.patet; quia de ratione beatitudinis formalis cst explere, aliare,& quietare appetitum intelle

tus intellectualis non expletur, satiatur, & quieratur,nisi per actum, quem recipit in se ipso se maliter; quomodo enim vas potest expleri ab aqua, quam non recipit in se ipsb; sed appetitus intellectualis recipit in se ipso solum actum amoris, non visionis;quia ita repugnat actum intellectus recipi in voluntate; & actum voluntatis in sintellectu;sicut repugnat voluntatem videre , &Intellectum amare; aliter daretur si imma consu-sio potetitiarum, actuum,de obiectoriim;ergo per solum actum amoris,non visionis,expletur,satiatur, & quietatur noster appetitus intellectualis, qui est voluntaS.IUM.Friderie. θ.Gavardi I om.3.

o prob. .Beatitudo formalis in viriuersu qua quilibet appetit esse beatum, est actus ain ris formaliter; ergo beatitudo Qtnialis specifica supernaturalis est actus amoris formaliter. Prob. ant. Actus,quo quilibet appetit bonum,ulse, nodescendendo ad aliquod bonum particulam , est actus amoris sormaliter ; est enim appetitus honi, refle, & nomine amoris nihil aliud intelliagimus,nisi appetitum boni; sicut actus,quo tendimus in verum G, ,est actus intellectionis, quia nomine intellectionis nihil aliud se aliter intelligimr, liram tendentia in verum; sed beatia ludo irinalis in uniuersum est actus, quo appetimus bonitin,et OB;ergo beatitudo Drmalis i uniuersum est actus amoris formaliter. Prob. cons. Actus tendens circa aliquod obiectum particulare sortiti ir eandem denominationem, qualuabet actus, quo eadem potentia tendit in iuum obiecti im generaliter sumptum,ut v.S.actus,quo oculus tendit in obiectum album,quod est obi ctum particulare, vel specificum contentum sub colore,ut c,in quem ocuIus generaliter tendit, denominatur visio, sicut denominatur actus tendens in omnem colorem; & actus, quo intellectus tendit in aliquod specificu, vel particulare, denominatur illici lectio , sicut denominatur actus,quo intellectus tendit in verum, υ e; sed beatitudo formalis sirpernaturalis est actus, quo tendimus in sum miliai bonum, quod est veluti differentia i ecifica diuidens bonum,ut B; ergo beatitudo serinalis supernaturalis sertitur eanodem denominationem , quam habet beatitudo formalis in uniuersiam; atqui beatitudo sermalis in uniuersum est actus amoris P aliter; cr-go & nostra beatitudo Hrmalis supernaturalis, quae est beatitudo sermalis specisiea. II Prob. s.ab Nostra beatitudo ser- malis est actus illius potentiae, cuius est actus tristitia, quae beatitudini opponitur; opposi orum enim eadem es ratio,ct haben eri circa identia; quia habent esse in eodem subiecto; sed tristitia sermaliter est actus voluntatis; quia tristitia se maliter est de malo,a quo fugit;& voluntas, quet formaliter tendit in bonum per modum proseis cutionis, naturaliter se retrahit a malo per m dum fugae; ergo nostra beatitudo sermalis est actus voluntatis se aliter, quo prosequimur bonum; atqui nomine amoris intellisimus te dentiam in bonum per modum prolecutionis pergo nostra beatitudo sermalis est actus amor

formaliter. I a Prob.6.ex Beatis.P.AU. II .de in.e. Qvbi docet: Voluntas is non est,n beatitudo; ct

Phit. r. Eib.c. 8.aut: Felicitas es is operationum

perae Ius, esses sciens bonum; ex quibus sic.Nωstra beatitudo formalis est actus, quo larinaliter tendimus in ultimum finem, seu in summum bonum;sed actus, quo serinaliter tendimus in vitiamum finem, seu in summum bonum, est actus amoris, quia formaliter cst actus voluntatis per Fff a m -

429쪽

modum prosecutionis; ergo nostra beatitudo form.ilis est actus arnoxis formaliter. M a. patet , nam sicut nostra beatitudo obiectiva est Deus sub ratione Brinali ultimi finis, seu lana mi boni; ita nostra beatitudo sermalis, clita formaliter specificatur amostra beatitudine obiectiva, est actus, quo sermaliter tendimus in ultimum sine,

dimus in ultimum fincm, seu in summi im bonu , spectat ad illam potentiam sermalitcr, quae habet eligere media ad finem ; sed talis potenti est voluntas, & actus volutatis per modum prosecutionis est amor ; ergo actus, quo sermaliter tendimus in ultimum finem, seu in summum bonum, est actus amoris sermaliter.

riorum. In tantiim amor non est beatitudo formalis; in quantii in amor,et me, & amor viae praescindit a posscssione Dei in re ; sed etiam cogni& cognitio viae habita per Fidem praescindit a possessione Dei in re, ergo eadem ratione excitidenda est etiam visio beata . Sicut autevisio patriae habet possidere Deum in rc in ratione summi veri; ita amor patriae habet possidere Deum in ratione summi boni: quia sicut visio est intuitiua Deilii set ita amor cit possessuus Dei la se . I Tandem prob. Nostra beatitudo sormalis consistit seriualiter in illo actu, in quo ultimath quiescimus; & ideo cosistit in Operatione perfectissima,quae non est amplius ordinata ad op

rationem alterius potentia mam per beatitudine formalem acquirimus vltimum finem, in quo vltimatc acquiescimus; aliter si in illo non es latquies,non esset ultimus; daretur enim motus adulteriorem finem,&cum ultimus finis sit summu bonum, bonum autem, & perfectum conuertantur, ideo operatio, qua formaliter consequimur

vltimum finem,est persectissima ; sed in solo actu amoris Dei est quies ultimata iuxta illud Beatis P. Inquietum est eor nostrum Mec requiescat in te; nam infra voluntatem non datur alia porc-tia, ad quam possit fieri motus; sicut infra intellectum datur voluntas,ad quam fit motus ab intellectu; & actus amoris est Opcratio pei scistissima, quia habet pro specificativo formali omnem bonitat cm , quae cli formaliter omnis perfectio; ex quo sic quitur actu charit. atis viae esse persectiore actu Fiilai; di ideo Seraphiim,quia maiori ardent charitate, esse perlectiores Cherii bim; ergo nosti a beatitudo formalis sormaliter consistit tria

actu amori S . .

IS Prob. 2 . pars concl. Solns amor simplicis belleim lentiae cit pcrsectissinus; quia est amorsu nimi boni, ut summum bonum est; amor autem concti pisccntiae ordinatur ad illud, quod concupiscimus summo bono, vel nobis, quod non p test esse ipse in summum bonum; aliter es sci amor smplieis beneuolentiae ; & amor alnicitiae ordinatur ad personam, cui volumus aliquod bonu ;

bonum auten , quod possumus velle neo, no is

est omne bonum ob eandem rationem 1 de ideo amor concupiscentiae,& amicitiae,qui non tendit in omne bonum,non est aeque perfectus,ac amor simplicis beneuolentiar, quo amatur summum bonum,ut omne bonum est; sed nostra beatitudo formalis consistit in operatione persectissima ergo consistit sermaliter in amore simplicis beneuolentiae.16 Quod denique necessario praesupponatur visio beata,ostenditur sic. Ad amorem persectissimum praesupponitur necessario cognitio persectissima; ses nostra beatitudo formalis est amor perfectissiimus, de visio beata est cognitio

persectissima; ergo ad nostrana beatitudine foris malem necessario praesupponitur visio beata . Prob. ma Sicut ad amorem ut sic, praesupponitur cognitio, DOD, iuxta illud: Nihil volitum,quin praecognitumina ad amorem perfectissimum pri-

supponitur cognitio perfectissima; volutas enim tantum amat, quantum bonItatis sibi ostenditae ab intellectu ; di ideo tunc perfectissimZamat, quando perfectissime ostenditur bonitas, quod nequit fieri,nisi per cognitionem persectissima ;ergo ad amorem perfectissimum praesupponitur cognitio perfectissima, & ideo nostra beatitudo formalis importat praesuppositive visionem he

tam .

a7 obijc. I. Godo'. Magnus P. Aug. lib. a. lib. an. e. I 6. docetr Illor beati mosyaeis, quod scriptum es: Tunc ausem facie ad faciem, O tum

cognoscam cuteognisussem, O Iren.ibie. 37. Vita aeterna unicuique euenis ei, quia υidet Deum;

o Cyrili. 3.conLItilian. Hominum felicitas habere fummam contemplationem; D. Hier. in As 83. Magna felieitas es videre Deu; O D. Bern. frem.

s. Asympt. Hae est merces, ct hic es isfructur fri taboris,mi scilicet Dei ergo in mente SS. PP.beatitudo formalis consistit in visione . Respi quod, visu. dictum est,ctim visio, εἰ

amor habeant connexionem essentialem, de elim uterque actus spectet ad integritatem beatit dinis; ideo nomine utriusque o ESS.PP. significatur. Loquuntur ergo SS. PP. de beatitudine integraliter sumpta; ctim autem Io-quuntur formali ter, docent eam consistere imamore; ut patet ex doctrina tradita ex Magno Patrum Patre Ara; qui docet secluso amore non

esse beatitudinem; qui est proprius modus inueniendi rationem formalem alicuius rei; ut pansim sistent praestare Theologi,, Philosopbi.

I 8 Obijc. a idem. Beatitudo formalis conmstit in actu,quo primo assequimur Deum,qui est nostra beatitudo obiectiva; sed visio beata est huiusmodi; ergo consisti 'n visione beata Prob. ma. Essentia cuiuslibet rei consistit in eo , quod pri-mb est, & intelligitur in re ; ergo essentia beatitudinis se alis consistit in actu, quo primo assequimur Deum, qui cst obiectum beatificans. Prob. mi. Quanuis per amorem consequamur Deum

430쪽

Quaest. II. De Beat.

Deum,noia tamen per eum primo consequimur; quia consecutio per amorem supponit consecutionem per visionem; ergo visio beata est actus ,

quo primo consequimur Deum, qui est obiectu

heatificans. 2. Beatitudo formalis consistititia perfectissima consecutione Dei, quae formaliter, vel eminenter continet omnem Dei assecution d;

sed eonsecutio per intel Iectum est huiusnodi,

non autem consecutio per voluntatem; qui consecutio per intellecttim radicat consecutio-riem per voluntatem,nota e contra ergo consistit

formaliter in consecutione per intellectum, quae est visio beata. 3. In eo,quod liabet distinguero statum termini a statu viae, consistit formaliter nostra beatitudo; sed visio beata est huiusmodi ;nam si quis videret,& non diligeret Deum, esset extra statum viae; si autem diligeret, & non videret esset in statu viae; ergo beatitudo sermalis c qistit in visione beata. Resp. ad i. dist. ma. Consistit in actu,quo primo assequimur Deum in ratione ultimi finis, o summi boni,conc; & in floc sensu neg. mi. Co-sstit in actu,quo primo assequimur Deum in ratione summi veri, neg. Ad prob. dicitur, quod si

arg.valeret, probaret actum voluntatis consistere formaliter in actu visionis, qui est prior volitione. Dist.ergo ant.Essentia cuiuslibet rei consi- sit in eo, quod primo est, & intelligitur in re sisendo in specie , & linea ipsius rei, conc; stipra i speciem, di lineam ipsius rei, neg. Quanuis ergo visio si prior amore; attamen quia per illam non attingitur Deus, ut ultimus finis,& summum bonum, ideo non spectat ad speciem beatitudinis ;sed est aliquid supra talem speciem; de ideo in illo nequit consistere ratio sormalis beatitudinis . Sic ad prob.mi.dist. ant. Per amorem non consequimur primo ipsum Deum in ratione ultimi finis,& summi boni,neg; in ratione veri, cone. Ad

a. neg.mamam consecutimquae radicat omnem

consecutionem,non est persectissima, quia non est ultima; ab ultimo enim sumitur persectio,

quia ultimum dicit complementum rei,complementum autem importat summium actualitatis,

ut patet de actu primo,& secundo.Beatitudo ergo consistit in consecutione summi boni,quae est victus voluntatis. Ad 3.neg.ma; sicut enim no valet: In eo, in quo distinguitur Deus a creatura, confinis essentia Demo valet, inquam; nam Deus distinguitur per infinestatem, & per omne aliud attributum Dei, & tamen essentia Dei non comsistit sermaliter in aliquo attributo. ideo non valet hic modus arguendi. Ad mi .dicitur ; quod si

quis amaret Deum charitate consummata,& novideret Deum,esset aeque extra statum viae; sic ii quis videret in non amaret; unde haec arg. paruroboris habent, sunt enim merae cog ruentiae ap

parentes .

actu voluntatis, vel consisteret in actu desiderii, vel delectationis, vel amoris specialiter dicti

Non primum; quia desiderium est de bono non 'possesso. Nec secundum; quia delectatio est de bono iam habito, & possesse. Neque tertium; quia amor specialiter dictus praescindit a possessione, & non possessione ; nam in via datur amor simplicis beneuolentiae, qui tamen est de Deo non possesso in re, sed tantum in spe; ergo beatitudo non consistit in actu voluntatis; clim con sat in actu, quo possidetur Deus. Resp.conssere in actu amoris consumma

ti specialiter dicti simplicis benc uoletiae. Ad improb. dicitur,quod licet amor specialiter dictus, prout praescindit ab amore viae, & patriae, prinscindat a possessione, & non possessione; sicut

cognitio Dei, ut est Auctor gratiae , prout prinscindit a cognitione viae,quae habetur per Fide;& a cognitione patriae,quae habetur per lumea

gloriae, praescindat quoque a praesentia ficiali, Mab se otia ipsius Dei; attamen amor Dei consummatus, & persectus importat actuale possessionem, quia dicit actualcm consecutione in ipsius Dei in ratione summi boni; quae consecutio non habetur per visionem,aut per alium actum ipsius voluntatis. Sicut autem actus Fidei, qui stat Ioco visionis, quae illi succedit, quia est imperfectus, praescindit a possessione; non tamen per hoc praescindit visio beata, quae est actus persectus ;ita amor simplicis beneuolentiae, qui habet ut invia,quia est impersectus, praescindit a possessione; non tamen per hoc praescindit amor patriae,

qui est persectissimus. ao Et quidem quid importat ista actualis possessio, quam dicit beatitudo, nisi actualem

operationem elicitam a creatura, qua coniungitur cum ipso Deo immediate in se ipso, non χ-

eundum speciem At creatura nedum elicit actsi visionis, sed etiam actum amoris; ergo per viruinque actum possidet Deum immediate in se ipso ; quia per utrunque immediate illi coniungitur. Verum quia sola possessio,aut coniunctio in ratione ultimi finis, se ii summi boni reddit sese maliter beatum;& haec habetur per actum amoris,non visionis, ut dictum cst; ideo sola posse Laio, quae habetur per actum amoris, est de rati ne formali beatitudinis. 2I Obile. .Si beatitudo consisteret in vitiarno actu , sequeretur, quod consisteret in actu amoris amicitiae, vel concupiscentiae, vel in actu delectationis, aut gaudij; non aute in actu amoris simplicis beneuolentiae; illi enim actus sunt posteriores isto; sed cons non admittitur; ergo neque ant; & ideo si non consistit in ultimo actu,quo Deus possidetur, dicendum est consistere in actu,quo primo possidetur, & sic in vi

sione .

Resp.neg. stq; quan uis enim per illos actus beatus etiam coniungatur Deo secundum alias rationes; attamen quia illi actus iupponunt beatum iam coniunctum cum Deo in ratione suu nil boni, di ultimi finis per actum amoris simplicis

SEARCH

MENU NAVIGATION