장음표시 사용
251쪽
allegabant rationem , quod non deceret patrem utpote ingenitum , mitti , et fieri visibilem , ac cise ' eumscriptum in natura a3sumta ; id autem magis proprie convenire Filio , qui ut te genitus a Patre mitti potest ἰ et qui aturam humauam sibi hypo . statico unire debebat; ut hujus hypostaticae unionis illae antiquae apparitioncs erant quasi praeludium.
S. XCV. In Propria Uane , et non aliam fuisse Iustini opinionem ex. pia ζ;si 2 m liquet , quod alibi S. Martyr Verbum invisibile ,
' et immensum aperie confiteatur. Sic in Protroylico, . . ad Graecos dicit Verbum fuisse visum a Moyse , quateuus quidem Possibile erat homini Dρtim iaρ-- Parere , videlicet non in propria, sed in aliena Da-' i a ; et in epistola ad Diognesum , Verbum ne an
mo quidem comprehendi posse dicit. S. XCVI. Cur Filius adi Noe alia fuit Theophili opinio ; ibidem enim con-ς erit et nψο ceptis verbis declarat , idcirco Filium missum suis' se , ut hominibus as,parcrct, quis Deus est ex Deo' Mnitua , quia Verbum est illius , per quod omni jecit, virtus , et sapientia ejur. Ita pariter intelli gutidus est Sanctus Irenaeus , qui Lib. 4. mp. 24., de Verbo , seu λογω inquit, eum naturaliter λωμsibilem , ραψabilem , et insibilem in hominibus fa
Quo Mnm Restant adhuc explicanda pauca quaedam Veterum
.ii, Christi divitii tali repugnare ;Spiritus.
ut cum S. Barnabas s vel quisquis alius sit epist. quae Sub ejus Domine circumfertur , , EtuStiSSimuSseriicriptor christum appellat mas Diritus ; ct ΙIermias Lib. III. similitudinum , Christum fuisse dicit Serνω Θιrι- servum Spiritus Sancti ; et alii eum oppestarunt με portion m minis. Sed primae duae locutiones facile , cxplicantur de iuuialia Christi Datura, tu qua ,
ipsam lotam Trinitatem aliquando apparuisse. Eademque sola Plurivim aliorum Patrum sententia ; qua da re Plura disserit Petavius L . a. de Trinita cap. I.
252쪽
tit inquit Apostolus Coloss. ΙΙ. Inhabitat oni nisylonitinio divinitatis corporalitΡr; Sancti enim Patres nomine spiritus quandosiue divinitatem interuligebant. Sensu etiam valde improprio, et remoto
dici potest F ilius portio Patris , quatenus totum Et mrtio Pa- illius essemiam habet quidem , sejunctu tamen P
De non Ilis aliis Patribus Ant Nicaenis , quorum Ides dubia est.
S. XCVIII. FIagna in primis contreversia est de Origene, quem Quid de ori
Arianis facem praetulisse bene mi illi existimant tam gone 'φter
vetereS, quam recentiores. Inter veteres Origenis accusatores maxime eminet S Hieronymus, cujus augi
ritate motus Gelasius Papa multa ejus scripta I cpr havit. S. Augustinus etiam 1Iaer. 43. Ariani erroris Origenem reum iacit, quamquam non dissimulat, suisse aliquos censentes eum docuisse, unius eju-demque Substantiae esse Patrem. , et Filium, ut Spiritum S. Reipsa Origenis dessensionem suschpit Eus hius Caesariensis , conscripta pro eo Apologia , quaeri libris continetur, quaeque a Rumno sub DOm iuuPamphyli Mart. edita fuit. Nee praetereundum eSt, fuisse Origenem a S. Athanasio in Libro de de retis Nicaeniae Synodi tanquam strenuum Divinitatis Cbristi defensorem Arianis objectum. . Ex hae Veterum Pugna factum est , ut etiam recentiores de Origenis orthodoxia in varias, et contrarias sententias abierint. S. XLIX. . Minor est de Tertulliano controversia ; pauci enim Quid de Ter-PetaVio consentiunt , qui eum Arianam hnorosim tulit no ri ietate , et absurditate superasse scribit Lib. I. de Trinit. cap. 5. sed plurimi Recentiores eum recte de Trinitate sensisse ad oculum sere demonstrant. Negari quidem non potest, nonnulla apud eum inveniri obscure dicta , ea tamen ex aliis ejusdem
Iocis iacile ad sensum orthodoxum pertrahi pos e
253쪽
ostenderunt cap. Witasse, Georg. Bullus, Pr . Maraii, Jac. Pamelius , atque etiam Bossuetus. Ae de Novaliano rS. c. Tertullianum sequitur κ μ Novatianus , seu auctor libri de σrinitate inter opera Tertulliani , qui pariter ab omnibus sero eruditis , ut recte sentiens de Trinitate laudatur contra Petavium. Ignobilis tamen hic scriptor est, nec multam habet in Ε clesia auctoritatem.
Demum de Nec multa pariter est auctoritas Lactantii , do LRet otio r oujus orthodoxa fide in mysterio Trinitatis dubitatur. De eo scribebat Ille nΥmus : utinam tam nostra confrmare Potuisyet, quam facile aliena destruxit. Non desunt tamen , qui ejus dicta benigne emollieotes cum fide catholica conciliant, et illud praecipue , quod legitur Lib. Divin. Institue. cap. II. De Matra natus est , qui ante jam fuit , de P tre, qui aliquando non fiade, putant esse Vitiatum, et legendum di Dct Patre , qui aliquando non δε- fuit , ut legitur in codice Fomjuliensi , memorato RP. Bern. de Rubeis de rebus Congreg. B. Iacotii, o alom.
Eisi hi panei Hos omnes Patres nos omisimus, ne in longior et
Ario praelia et minimo ne Marias controversias inurederemum
tamen toli. ' enim hi Parazi , inmutsi Contrarii fuissent , xent traditim unive alem, et constantem aliorum traditionem inuem Eccles. sitinare possent ; ut enim inquiebat Vincentius Lirinensis in Commonit. I. Paucorum temeritati, vel insciensiae uni rsaliter antiquiit universalis E . clesiae decreta Praeponcnda Sunt.
Patrum Ante. Illud etiam postremo loco generaliter monendum NicRenorum est , non .esse antiquorum Patrum locutiones nimium hi, A. 42bir ViVum resecandas , sed benigne potius interpre- .uti. y laudas ; ut enim sapicnter observabat S. Hieronymus in Molag. corum Rinnum , Ansequam in Alexandria quasi memorium meridianiam Arius nasceretur, innocenter quaedam et minus caute Iociat Uni Diuitiaco by Corale
254쪽
Id ipsum peculiariter notavit de S. Dionysio Alexand. Id Diony-
Basilius Magnus hist. s. cum enim asseruisset Di sio notavit S. nysium semina impietatis Anomaeae praebuisse , BMiii. . subdit , hujus rei causam suisse non sententiae PVαν tutem , sed vehemens studium Sabellio admorsandi ; unde etiam cum comparat arborum cultori , qui
detortam recentem plantam erigens , eam in Contrariam partem abducit ; addit autem , eum admisi Me Verbi cum Patre consubstantialitatem in iis , quae defensionis causa ad Dionysium R. P. scripsit.
Orienssitur recte sapienterque a Patribus Nicaenis ad definiendam Claristi Diυinitatem vOCCmόμοισιον adhibitam stetisse.
S. CIV. Vix eredibile egi, quot, et quantas Ariani et Sem
miariarai propter hanc vocem turbas excitarint; qui
rum exemplum imitati Sociniani eo audaciae perv nerunt, ut magnam synodum Nicaenam, Cujus Summa semper in Ecclesia fuit auctoritas, Trithei sini ceusare veriti non sint '). At vero nemo melior Ni- Quaeriam sit Caenae synodi interni sis taliam S. Athanasius , quis isdem pars magna luat; qui Itis In libro DCCV Atha-ND. 32 n. postquam exposuit AP anorum tergiVersa' natius. Ita inter alios Christopli. Sandius in Meleo Hist. ,
Steph. Curcellaeus in Q tern . dissert. I., et Ioarm. Clericus in Prologo ad Bist. Eccl. , et alibi ; quihus ansam dedisse nollem Petavium Lib. 4. de Trinit. cap. I 3. M. 3. scribentem quaedam Trithei stili semina non solum apud veteres Ecclesiae Ρatres inveniri , sed apud eos quoque qui Arianorum perfidiam scriptis suis oppugnarunt: quibus Petavit verbis vix dici potest , quati tum Trinitatis hostes triis umPheni. Multo minus probari potest intemperans illa Erasmi Censura , qui in Reseons. ad notat. Eduardi Lei Tom. α. OPP. Postquam multa de vocibus υ eo ασις , et όμοέσιον liberiori stylo scripsisset, ita demum Aristarchi more concludit: Ego si quid habuissem auctoritatis Hiis in syn Hs , in quibus ae orbis concordia tractabatur, suasiSsem Praestare, nescire quid sibi Dellet homousii, et homaeusti Derbiam in Personis diseinis, quam tanto rerum tumultu Mel ueri , Del imPugnare. Ceterum Erasmum eatholice de verbi divinitate sensisse ostensum est a Martino Lydio in Apes. Erasmi.
255쪽
tiones , ct dolos, quibus omnia syrni,cili verba hae retico sensu pervertebant, sula lit, coactos sui me Epi- scopos scribere Filium Patri esse consulstantialem, ut scilicet signi icarem, Filium non tantum similem, sed eam im rem similitudine cym ex Patre. Pergit ulterius synodi mentem ita declaraxe : Cum Filii ex Patre Mneratio alia Planie sit a naturre hominum, nec solum similis illo sit substantiao Patris , sod dividi noqueat : cum uom ipse, et Pater unum sint, ut idem dixit, soniporque Vorbum sit in Patre, et Puler in Verbo co modo , quo se habet splendor ad lucem , id enim dictis Usa si λ at , idcirco synod- ca re Pormccta , Cum CSSE consubstantialem recte scri 'sit.
S. CV. objectiones , Quae Ariani , et Semiariani contra osλοοῦτον ore
Arian. contra haeo potissimum sunt: Ι. hane Vocem cSSU novam , quae neque In Sacris Litteris , ninlue In
M. Patribus reperiretur : II. eam fuisse in synodo Antiochena damnatam: III. eam a Valentianis cet risque Gnosticis usurpatam e IV. vocum ομοιουσιον suisse multo aptiorem ad Christi Divinitatem expli
Novabam vox Primae dissicultati S. Athanasius i cspondet , c - .... ' cum fuisse Patres Nicaenos hanc novam vocem cudore lid pravas Arianorum interpretationes liraecludendas; et quamquam in Sacris Litteris ipsa vox non extet, extat tamen illius sciasus ; uude A. Gregorius Naetiana. Orat. XL. Si ita credondum est, inqui bat , cur non ita Pr tendum Et Augustinus Tract. 95. in Jo. -υersus in tota lem Arianorum hac reticorum novam novieri Patres oμφήσtον con aderint, sed non rem novam tali nomine signarurru.
Fuit tamen ab Falsum est tamen hanc vocem numquam fuisse uaeliquibus Patribus usurpatam.; nam EusebiuS Certe μπη minimo suspectus utpote qui eidem initio rufragabatur ) in antiquis operibus longe vel Satissimus , ita ad suos Gosarienses scribebat apud Socratem Lib. I. cap. 8. Nonnullos ex veteribus insignes Disc
256쪽
'Ot , et disertos seri 'tores in explicandra Patris , est Filii Disinuato hoc vocabulo eonstituantialis usos esse novimus. Et S. Athanasius in Epist. ad ric. EPisc. hanc vocem, i stimonio veterum Ε - 'Sco 'orum comprobatam esse dicit.
Πano vocem suisse in Synodo Antiochena conde- Verisinii leannatam , Scmiaviarii omnium primi dixerunt, sed p rum probabile videtur. I. quia hoc nullatenus Con- Autiωι-.' ciliari potest cum iis , quae supra diximus S. 84. dainnatam. de Dionysio Alexandrino. II. quia Ariani, quamquamiti concilio Nicaeno omnem contua hanc vocem moverint lapidem , nullam tameti cjus condemnationis mentionem secerunt, quod tamen non Praetermisissent argumentum longe maximum , ac praecipue Eusebius , qui teste Socrate diu multumque ei relucta- . tus est: et qui acta Synodi Antiochenae ignorare non IUterat , cum ejus insigne fragmentum Lib. I. Hist. Certum avis Eccl. cap. 3o. reserat. Quod si haec eo demnatio hem, non ει- cra esse dicatur quod M. Athanasio, Hilario, et isseis3-nat Basilio a Semiarianis probabiliter deceptis Persuasum fuisse videtur in tunc respondemus , fuisse damnatam in pravo sensu, quom illi Paulus Samosatenus tribucDat, et quem Patres Nicaeni faute ab illa sejun- aerunt. Et certum aliunde est, POSM eamdom V em , in divorso sensu modo appri ri, modo damnari; quini
S. Athanasius declarat exemplo Pauli Apostoli , qui , diversa habita ratione legem voterem modo sanctam appellavit et justam , modo imperfectam.
In pravo item sensu hac Voce abusi sunt VaIen-In pravo gentiniani , Gnostici , et alii ; sed non ideo , apposite su .ecepta Rinquiebat Tertullianus contra Raxcam eap. 8., non G Ci utitur et veritas et Mocabulo isto , Et m , ac sensu Gus , quia cc Laeresis Potius ex MCritate a mit, quod ad men Hacium suum struct t. Et si haec Iatio valeret, quot , et quanta a Religione ableganda . ' . . essent, quibus ejus hostes abutuntur 3
Vox Osist ἐσιον sufficiens quidem videri poterat ad Vox Divinitatis dogma desiniendum t crat tamen Suspecta , Theol. Dogm. Pura L. 16 Diuitiam by Cooste
257쪽
ScuoLION. Recte Menr. Val esiusdem esse adhibendam Socrati , qui desititium' mo es de Deo usumandas
Alexandrina, cui praeerat, passum sui β e id decer-Di , quod cum Synodo Nicaena e diametro puga bat 7 quis etiam. crotat eidem Socrati ibidem diem ti: Nicaeniani Vnudum de hac quaestione scilicet de substantia ) ne serbum quid em fecisset, addo In epistola Vnodica ejusdem Concilii, quam S. Atha
ndius edidi; . nihil de Socrates ,
riuula sui ei lues attingemus , quae ad nostrum InSt tutum Peai φQ iv - 1itient. Cum Ariana haei csis nee pastoralibus Δ.
lexambi Episcopi Alexandrini curis , nec drn o ex ' contui, et am ius Episcopis Lybiae et FgFpti coa cta Impesci potu. Set, Imperator . constantinus M.
258쪽
OEeumenicum Concilium, Sylvestro R. P. anuuente Nicaeae in Bythinia anno 325. cclebrandum curavit, cui 3I8. Episcopi ex variis mundi partibus adsuerunt. Hi causa Arii diligenter discussa , ejusque met ore damnato pro fidei formula assumpserunt Sym-lu tu in Apostolorum adjectis secundo articulo hisco verbis : D. ιιm δε Deo, lumen de lumine , Deum et' rum de Deo vero, genitum non factum, et consubstantialem Putri , quibus vernis omnia Arian Vum Subterfugia praecludere studerunt.
Clim Ariani omnia susque deque movere non cessarent , et nonnullos viros catholicos , impiimis autem S. Athanasium variis calumniis lacesserent , ad Ecclesiae pacem restituendam Julius R. P. , et duo ImIκratfres Datres Constans , ct Constantinus anno 34 . Sardicae in Illyrico Synodum coegerunt, cui Domine R. Pontificis praesuit Osius Cordubensis Episcopus cum duobus Presbytelis Archidamo , et Philoxeno. Porro nullam in hoc Concilio fuiςse novam formulam fidei cusam , sed antiquam Synodi Ni-
unae retentam , testis est omni exceptione major
S. Athanasius , qui praesens aderat. Ille enim in El,ist. Synia. Concilii Alexandrini a se anno 3oa. Celebrati ita testatur et Tabellas , quas non/rulli jactam , quasi ex Sardicensi Soenodo de . de cor scr*tas ne leo quidem semel, aut Proferri siniatis ; nihil eiam enis Concilium de Κυtit. Quamvis Cnim certi homines noririuila , quasi quae Messent concilio Nicaeno , adscriBere vellene, idquoe acriter Comen rent, sancta tamen Synodus , quae Samicac conet enit , indigno tu tudit, decretoque la civit , ne quid ulterius de ἴδε scriberetur; et sese contentos esse Nicaena s- Patres in declaraverunt ; ut cui nihil Messest, et in q- integra , et sola fris comineretur r neque edondam esse aliam Professionem silet, ne illa , quae Nicaeae scriρω
est suos num ros non habuisso videretur. Idipsum
confirmat Eusebius Vercellensis in subscriptione eidem Epistolae subjecta. Nulla fidei
259쪽
Socrates alii. Quae cum ita testentur Atliaiiasius , et Eusebius , qtie b ic tu re quis non videt deceptos fuisse Socratem , Metome docςPi num, Theodoretum , et Vigilium Tapsensem scriptores minime Coaevos , qui contrarium reserunt rquamvis eos non fuisse de tolla hac re ex veritate instructos, aliis consint argumentis, quae modo Per' sequi non vacat. Xortasse etiam laudati Seriptoressormulam sidet a Schismaticis Orientalibus Philippo-Poli. cusam verae Synodo Sardicensi tribuerunt. Sudnaec satis pro re nostra r aliquanto plura de Synodo Ariminensi dicenda sunt.
Ρstrum Ari- Haec Synodus a Constantio , qui tunc solus ol minensium tinebat Rom. Imperium anno 359. coacta suit : ΕΡi-tδρο scopi circiter si M. in ea convenerant, majoi m Par
tem Catholici , qui propterea sidet formulam a Mai
eo Arethusio Sirmii paulo ante dictatam in ipso concilii exordio proscripsemiant , ac Nicaenam iterum consumiarunt, Paucis Arianis , aut mitius Semiani nis pertinaciter reluctantibus. Sed cum Tain us Pr sectus urbis Synodum laxare Dollet , donec Omnes Episcopi conscriptae sidui consentirent , catholici d siderio ad proprias sedes remeandi sensim deficere Ca perunt , Gonec tandem mirum dictu in primae sormulae jam rejectae , quies os ossi oν expuncto fides catholica ambiguis verbis exponebatur , OmneS Sul scripserunt i tristis hic fuit Synodi Ariminensis exitus.
Non tamen in Imprudenter.ogi e Patres Ariminenses , ac gravia haeresim, ter peccasse , numO onati sit , cos tamen a fide catholica desectisse , atque in haeresi in Arianam fuisse Prolapsos, ut aliqui contundunt 'ὶ, nullo modo con- Donatistae, et Pelagiani ex hoe facto colligebant,
Ecclesiam totam ex eo tempore defecisse , ut videre est apud S. Augustinum epist. 93. ad Vincentium , et L ih. r. cori tra Iuliani in c. I. Idem saepius objieiunt Aea tholici , ubi infallibilem EccIesiae auctoritatem in desiniendis controverinalia fidei convellere student.
260쪽
cedendum cst ; quini facile apparebit , sive ea spe , εο, ctenuis , quae in ipso Concilio acta sunt sive quae ι Concilium subsecuta; ita enim rem totam ex actis conciliaribus exponit S. Hieronymus in m l. Λ . Quod osten- Luci brianos. I. Professio illa fidei verbis ambiguis ditur I. ex ita concepta erat, ut externo Verbo um cortice sen-, qu Resum catholistum praeseserret. a. reticebatur quidem
ομοέσιον , sed probabilis hujus omissionis ratio praebebatur , quia in scripturis non invenitur, et multis scandalum asserebat r Abn Erat cum Episcopis
de vocabulo , cum SCnsus esset in tuto. 3. cum aliqua esset suspicio de auctoribus formulae, illi ama I, 'Tauro publice professi sunt , esse Arianos non osse tet penitus ab eorum blasphemiis abhorrere. Diemum H in Ecclesia coram tota populi 'multitudine Valetis Mursiensis Episcopus suo, et aliorum Semiarianoriunnomine : Si quis negat, inquit, Christum norm num Dei Filium ante secuta ex Putres genistini sanathema sit; et ab unisonsis emisonatam esti an thema sit. Plures etiam alii auathematrimi ex uir
Idipsum multo apertius apparet ex sqquao C - a. Ex iis, ei lium subsecuta sunt. Cum enim Valens, et Ursa qua ' SID cius, ceterique nequitiae eorum s ii Ipalam evul=rent, se tanturi negasse Filium ess -civaturam Iem aliis , Episcopi Catho iri se stet elims nil dein cognoscentes Publi e contusius ararer corpus Do iii, iet quidquid in Ecclesia sanetum est , se ii itin mali iusua fide suspicatos. Deo in nos , inquio Ilii ut , b re aes matis existimares; et lflentes sutisse sp umhmi pristinam condemtiam se paratos as ehanr 4sine etiam facile a Liberio Rom. Potit . et u 'SγDodo Al. xlindrina anno 36uPS Athanasio Praesule evictii uta veniam lapsus obtinuerunt, fuerunt si in in guli. gedibus; ommuni consensu servati , utior dissereti niui:Moratio Calaritano, qui hoc praetexta Schi,ma constavit. Sed de tota hac re praeter laud. Diat. S. Hieroi ymi legi meretur Severus Sulpitius Lib. 2. Hist. Sac.
Non me latet, a nonnullis Sanctis patrἱbus lapsum Nonnulli v M iminensium atris adeo coloribus desci iptum iiiisse, denturEPi ου' Diu ligod by Cooste