Benedicti de Spinoza Opera quae supersunt omnia : iterum edenda curavit, praefationes, vitam auctoris, nec non notitias, quae ad historiam scriptorum pertinent

41쪽

Acerbitas pretii fine dubio occa si on om dedit

opuscillum iam a. ΙTI9. impressum iterum manu exarandi. Inde ab illo Dimirum tempore, ut rari L simi, principum curiosoriamque locupletiorum bibliothecas intrabant Codices tales, quales iam descripsimus, complexi ista Vie et J'Rsprit de Sp. Sio dictus 1'Esprit, modo sub hoc titulo, modo sub altero non minus falso, scilicet ;,Traitέ des troisimpolleurs modo in VI. capitibus, modo auctior, fragmentis ex libris de trois Verites, dela Sages p. Pierre Charron, Confide rations fur Jes Coupsd'Riat p. Gabriel Naudd etc. insertis circumferebatur transscriptus. Ipsa vero la Vie de Sp. praefixa aderat, quoties alter titulus sedes trois imposteurs

eam non excludebat.

Tandem cum ex editione typis anno 17Ι9. expressa sis a Vie et L'esprit etC. sa pius calamo esset descripta , singulari fato accidit ut non nisi prior particula , hoc est ista Vie maneret reliqua. Pergit enim Μarchand post verba iam allata hunc in modum: C'est, qu'il y a de certain, c'est qu'aprbs Ia mort d'un de ces Libraires antea solum no minaverat Charies le Vieri ses cieriti erS me remirent 3 OG exemplaires de cet e edition anni I 719. qui selon leur intentiora orat totas Aemi, dans te seu; a Ia reserve ngannioins de Ia Viede Spinosa, qui potivo it Otre conseruge et k la quello in Libraire, qu'On en accommoda, a troudέ bon donire aiouter ce nouueau titre : Ia Vie de Spinosa parun de ses discipies ; nolivulle ύdition non tronqUde,

42쪽

augmentee de queIques notes et dii Catalogue de sese criis, par un auire de ses Discipies. ἁ Ham bourg, choet Henry Nunxalit. ΜDCCXXXV. Si Ie promtex de ces Discipies n'est pas Lucas, Commo On vientd en voir I 'incertitude; il est bien certain au moins, quo Ie second est Richer Ia Selυe, homme extremement infatuet dii Systhme de Spinosa, quoiqu'il Dent nullement en e tat de te lire en Original et qu'iI

Nunc igitur id assecuti sumus, ex rarissimo hoc Iibello ALa Vie . . non tron quee etc. nihil novi de Vita SpiDozaa nobis hauriendum fuisse Barissimus tamen est. Ex amicis enim, qui symbolas ad locupletandam hanc editionem contulerunt, unuS erat,

Ven. Pyelbaum, qui illum possidebat. Cuius cum exemplum accuratissime sua manu descriptum ad me miserit, illud a Codice Μsto GOettingensi supra memorato in eo, quod attinet La Vie de Spinosa, non nisi in pauculis notis differre intellexi, quas is, qui codicem istum exarabat, omisisse videtur. Neque est, cur hosce Manuscriptos Codd. La Vie et 1'Εsprit etc. Complexos aliunde, quam ex editione anni 1719. Ortos iudicemus. Etiam emblema illud titulo adest Codicum : Si faute d'un pinceau etc. Huius editionis, quae utramque scriptionem ConiunXit a. 17 I9, exemplar nullum equidem noVi. Separatim vero accepi ab amico, cui nunc

43쪽

XXXI

non nominato etiam has de re gratias refero, eun- dom l'Rsprit de Sp. sub tit. 6Trai te des trois imposte urs exscriptum ex impresso recentiori, in quo non pluribus quidem quam VI. capitibus constat, non paucis tamen in locis aut brevior factus fuerat aut copiosior. Posterius potissmum in notulis appa-Tet. V. C. P. 46. 9. 12. de Iesus - Christ, ubi verbis:

isti enixeprit de bati x sur ce fondement de Μoyse et se fit future par quelques imbecilles, auxqueis ilpersuada, que te St. Esprit e toti son pure et se mereune Vierge. Ces bonneS ge11S accoutumes h se pa-yer de songes et de roveries adopthrent ses notions et crurent to at ce qu'il uoului, d'autant plus qu'une pareille naislance n'e toti pas velaitablement quel-qria cho se de trop merVeilleuri pOur euX ... hiS, in qnam, verbis in se vanissimis nunquam enim. prout omnes sciunt, Je sus se e spiritu sancto tam- quum patre natum esse asseruit l) atque a Spino Zae, viri Iesbm nunquam sine Veneratione nominantis, ingenio ac sensu alienissimis, quasi elegantiae causa notula addita est plane nova:Qn'un heau pigeon v tire d'aile

Μanifestum est, pseudonymum hunc, , Esprit de Spinosa. qui morum Sphiosae castorum et mo

44쪽

destissimorum pIane nihil, ingenii parum habet,

insani in genuinam Spin Oetae doctrinam odii magnam sane injustissimamque causam fuisse. Satis enim pauci cum essent, qui latina eius Opera, rara quippe et prohibita, legere Vellent possentque, plerique ex iis, qui literas delibare malunt quam e font bus imbibere, e gallicis istis nugis auctorum,p ofundum Benedicti sensum ne augurantium quisdem, sibi de Spinorismo ideam, ut aiunt, forma-Verunt, in qua ne umbram quidem huius doctrinae agnoscas. Ego certe in recentiori hac illius iasis prit Meditione ejusque redactione ac notulis Voltatrii in Germania commorati lusus artesque videre mihi videor, quem licet longe absim, ut odio, quod o Carunt, theologico persequar, tamen SpinoZae assequendo imparem fuisse certissimus sum. Iconum, quae eXtant, Spin OZae omnium primam iam supra indicavimus. Characterem hominis ex hispanica Iudaeorum stirpe ostendit atque subtilitatem iudicii vultu expressam videtur prodere. Sed tristior apparet facies , quam quidem a tran quillo simplicique animo Benedicti expectaVerim. Sex enitatem frontis orisque suavitatem in vultuq aesiVexim ejus, qui principibus etiam viris cONIO quio placuit et quem pares multi ob iucundam

morum comitatem sibi coia sortem optabant. Μi-'rifice igitur laetabar, cum, qui Bibliothecae Gue

45쪽

XXXIII

pherbulanae post Lel lingium praeest, Cel. Langerpictam Spinoetae imaginem mecum benevole communicaret, eX HOIIandia acquisitam, quae cum

pictura Philosophi ad Bibliothecam Guelpherb uIiiseraria suppellectile Amsi elodaniensis Philo ogi,

Francii, Cosimia apprime Consentit, animum autem

ipsius multo plenius aptiusque repraesentare videtur. Est profecto, ut acute judicabant humanissimi Langeri ad me datae literae, in hac pictura Vultus mentis sibi bene recteque consciae interpreS, profundae meditationis aeque ac serenae modestiae index. Phthiseos adeo, quae cita terris ipsum eripuit, nota apparet in oculo ampliori omnique faciei colore. Neque vero habitu externo situque figura dissert ab icone illa sculpta, quam Optimam adhucdum habemus et cuius exemplar nitidum Perillustri Friderico de Dalberg, Serenissimi ΕIectoris Archicancellarii, fratri aemulo laetus debeo. Unde picturam quidem unam eandemque et artifici illius sculptae iconis et nobis obtigisse iudicamus,

discrimen vero a scuIptore cleri Vandum esse, qui pictum exemplar minus bene assecutus fuerit. Extant eiusdem Rulpturae imitatioDes non paucae. Optimae reperiuntur ante germanicam Ethices vertionem cum aliqua Chr. Wolfit reflatione editam atque in acutissimi Iacobi libro elegantissimo: si ber die Lehre des Spin OZa 789. 8.).

Ex reliquis una semper altera deterior, bona ulla. Vide e. g. eam, quam Id. Murr ecutis An-

46쪽

XXXIV

notationibus Spinosae praefixit, aliam in ,, Saverten histoire des Philosophes modernes. T. I. insimaj., aliam in Lavaterianis fragmentis physiognomicis, aliam - oin der elinen Erosinung des ver. besserten IVelt- DDd Sta atStheatrum. Erfuri I7 93 etc. Germanicae Versioni Colexianae biographiae praefixa sculptura hanc passa est subscriptionem :Benedictus de Spinora, Amstelo domensis. Gente ac professione Iudaeus, postea coetui Christianorum se adjungens, primi systematis inter Atheos subtiliores arChitectus. Tandem ut Atheorum nostrae

aetatis princeps Hagae Comitum infelicem vitam clausit, characterem reprobationis in vultu gerens. Opponamus vero hisce calumDiis III. Bingit, qui Serenissimo Principi EIectori Badensi a consiliis aulicis secretioribus est, senis fere octogenarii, qui tamen de se verissime canit:

Μe tenuit, tenet ac dum spiro, spero tenebit Musa olim juveni dulcis, amata seni

opponamus, inquam, disticha, quae senex hicco venerabilis in locum calumniarum istarum iconi, quam possidet, Spinoetae subscripsit:

Sis, fueris mox Εxjudaeus et Ex iterumque Christocola - ah Verum quaerere totuS eras.

Post haec autem non praetereundum est, i conem Spinorae in argento pictam possideri a Serenissimo Duce Saxonico-GOthano . linearem Vero

47쪽

aliam, ab Oetaro ad picturam hollandicam delineatam, extare apud Da V. Friecuaender, virum in eadem, quam Spino Zae OrigineS ornant, gente Pe eximium.

Denique quo sigillo usus sit et quo modo literas pin Xerit Spinora , videre est ap. Ιll. Murr in saepe allegatis Annotationibus, ubi lineae quaedam responsi a Spinoga ad Leibnitium dati aere expressa. sunt. Qua in epistola Spinorae cum postscriptum

extet, nobis, dum Tomus prior nostxae editionis eXCUdebatur, nondum notum, ex eodem libello id hoc loco supplendum videtur. Haec igitur ad finem epistolae T. I. p. 633. excusae addita cogites velim SpinoZae verba ;P. S. 2Dμε Diemerbruehius hic non habitat. Cogor itaque hanc tabellioni ordiniario tradere. Non dubito, quin hic Hagae Comitis aliquem, qui, stoicis Nostras curare Nelit, Πουeris, quem ego risui se velim, ut ePistolae commodius et Iecurius curari Ptiferat. Si Tractatus theologico - Politicus ad tuas

nis molestum erit, mittam. Vole. In scriptio. Nobilissimo Amylissimoque DQ DQ Gotfredo Guillelmo Leibnitio Iuris u. Doctori et Consiliaris untino Main t T.

48쪽

XXXVI

Eadem de causa, ne in nostra hac editione iureaIiquid desideretur, sequitur, quam Vir Cl. mihique

amicissimus Hegel mecum communicare voluit, tarum S tristae marginalium ad tractatum theolog.

Polit. gallicra Versio Tom. I. P. 4a9. collata cum iisdem latine eae originali a Cel. de Murr Publicatis. Ad Pag. 156. editionis nostrae, Iin. IO. - ad vocem hebraicam 'κ nabi) Verborum tertia radica- Iis, si ex iis fit, quae quiescentes vocantur, solet Umitti, et ejus loco secunda thematis littera duplicari; ut eX Omisso quiescente fit pes, et exindem, loquela, sive oratio. Sic ex ara fit Q . Optime igitur R. Salomo Jarchi hoc verbum Pro hetiam interpretatus est ; sed male ab Aben Hgetra, qui linguam hebraicam non adeo exaCte noVit. Carpitur. Praeterea notandum, nomen ra Pro hetia) universale esse, et omne prophetandi genUS comprehendere. Reliqua autem nomina speciali ora esse, et

mixte hoc vel illud prophetandi genus respicere, quod doctis notum esse credo. Ad Pag. 159. Iin. 6. ubicunque Iege quandocunque -- Deum ad loqueridum. Ad Pog. 43ο. Iin. 1 - 3. que leS doriS, - Nepessent les bornes et les limites de la Nature humatrie, Iat. ut ex definitione humanae Naturae percipi He- queant.

49쪽

I bid. IID. ar. estant deia fori Vieux, lat. quia provecta jam senectute, Orbus erat. Ad yag. 432. Iin. I9. Ies Idumetens n'avolentque des GΟuverneurs Ou des Vice -rois establis par Ies Iulia - et c'est ii cause de cela que - Io gOuverinneur d'Idumete. est appellet Boy. Lat. Idumaea reges non habuit, sed praesides a Iudaeis constituti regis Iocum supplebant, - et ideo Idumaeae praeses Rex appellatur.

Ad ysg. 433. Iin. 7. Il rib a quantitg etc. Paroles s Posias, not. Iat. Praeterea in Esaiae textu non leguntur haec a Beg. cap. 32. Vers. 3a Verba

etc. et admodum multae aliae Variae lectiones repe-Tiuntur, eX quibus quaenam prae ceteris eligenda sit, nemo determinabit. Fag. 433 Iin. sto. post: de pavit Ion en pavillonnot Icit. mutato scilicet misi in D Ti. - Deinde 2 Sam. 7 , IO. Iegitur: 1που, ad Uligendum eum etc. Paralip. I7, 9. ad conterendum eum.

Post notam ad P. 29 I. O. Nostr. 433.3 ΜUrr. ita: NB. Hic is SpinoZae defecerat atrameritum scilias forte continuasset eamdem materiam PluribuSy. Ad P. 436. Iin. 5. Car de dire que les Hebreuxn'ayent Pas Voulu marquer dans leurs Annales Iestemps de Ia pro spe lite de leur Republique etc. Ποι. rat. Nam scriptura quidem anarchiae tempora silen-

50쪽

XXXVIII

lio praeterire, at servitutis non minus, quam libertatis annos tradere, nec annalibus ut somniant eXPungere solet.

Ad Prag. 438. lin. 33. Mais i I n'est pas ne cessatre

de potissex Ia chose plus Io m. Not. lat. Sed haec potius silentio praeterire volui, ob causa S. quas temporis iniuria et superstitio gravitas explicare non sinit. Prag. 44o. lin. 13. Ie titre de gouuerneur ou Pro sident; ITI. Ibid. Iin. 3o. que Ies decreis etc. Not. lat. decreta magnae istius Synagogae seu Synodi a solis Pharisaeis habitae, accepta fuisse a Prophetis, qui etc. Ad M. 44 Iin zo. que Ia fraude etc. NOt. lat. quemquam dolo malo agere. Ad. P. 443. lin. 8. Car comme iI nous est impossibIe - h Dieu. Not. Irat. Cum autem DRturAm Dei voluntatis ignoremus, et contra certi simus,

quicquid fit, ex sola Dia potentia fieri; nequaquam nisi ex revelatione scire possumus, an Deus aliquo honore coli velit ab hominibus tanquam Princeps. Ibid. I in. I 3. Davantage etc. Addo, quod iura divina nobis ut iura et instituta videri ostenderimus, quamdiu eorum causam ignoramus Ibid.