장음표시 사용
231쪽
tentorium eos, qui ingrediuntur, A oculus quadrati angulos percipere, obteSit, ita cetium omnium rerum, quae ipsius amplexu continentur, operimentum est. Addit quoque D. Augustinus x. de Gen. adiit. cap. 9. dici in Psalmo, Deum extendis Iecet. Ium sicut pellem, ad fabricandi facilitatem significandam: qu b. stam facile Deo merit, illam cstellis mundi immensitatem condere, quam facile nobis est complicatam pellem
Quod attinet ad rationem Lactanti ,concedendum est terram esse glo' UI t. e. hu- bosam, quod in ' progressu demonius libri. si rabitur et negandum tamen , sequi inde, ea,quae teri lobo ex alia parte nobis aduersa sustentantur,suspensa pendere s cum omnia grauia suo pondere ad mundi medium ferantur, nec i nde nisi ascendendo, ac contra naturam suam diatelli queant minus non possit, illis detracti a ro. tundum videtur quod relinquitur. oditem Lucretius .sul poema. tis hisce versibus ex prcssit .
Propteream πιι τιdeamur sape ratum da et Angulus ab usur, quia lonὸ eernitur
Sive raram potius non remitur ac peris
Plaga . nee ad noctras aries illabi in ictus Aera permultum quia dum simulacras. Mutur 'Cegit hebescere eum crebris ossensibati
Tettio si coelum esset instar oui, aut cynndri, non ob id sequeretur dari vacuum: nihil igitur vetat,quo 3. arg. Itaque non magis pendent quae in C minus cςlesilaeorpora hisce figuris terra haerent apud Antipodas. quam qu apud nos. Sed hac de re plura separativa.
Alia argumenta,qui Lus o tendi vide tu coaeum non se rotundum.
i. argum. QEd alia occurrunt argil meo bus ostendi videatur, figia
li non esse globosam. Primum Stel-α. arg. lae, etiam fixae, non eandem temper habent a terra distan tiam et igitur cς-lum non est rotundum. Antecedens probatur: quia itellae prope Hor irontem maiores nobis apparent, quam in medio coelo. idque non ob aliam causam. nisi quia tunc propinqui
Secundo Luna 8c Sol non videnturas pectui nostro in sphaera conglobata, sed plana. idque etiam puro &s ereno aere non iunt igitur rotunda; atque adeo nec ipsum ceti uin. Adde quod, licet astra rotunda via Quadrata derentur, non est et id euidens roti cu procul ditatis argumentum. Nam qnadrata sunt, vii in e remotiori loco rotunda apparent: tiarro tum quia, ut Aphrodisiensis in I. lib. pro- 11. blem. quaestion. 3 s. aducrtit: cum praedita sint. Probatur assumptum, namque si in figura Oui., aut cyli dri designetur axis, ab uno apice ad alium traductus, ita utcstum circa utrumque apicem tanquam circa polum volitatur, non dabitur unquam locus sine corpore, ut liuuenti pa
Quarto: Csto debetur figura maximae capacitatis; cum cetera corp i ratotius Universi intra se includate
seu figura sphaerica eit omnium Is pertinetia ruin minima, ut docet Aminimedes in lib. de Is operina. Igitur corpus coeleste aliam figuram h
vltimo probabit aliquis magis videri csto congruere quadratam. qua rotundam figuram. Illa enim firmitatem . haec Acontiantiam de lignat. Vnde Sapientia in quadrato haerens. fortuna globo pendens a veteribus pingebatur.
Superiorum argumentarum G-ι uiro.
AD uberiorem explicationem sol. l. arg. primi argumenti sciendum in L 2
232쪽
primis, si rem ad Geometricam sub- Atilitatem reuocemus, stellas in Hor ironte longius a nobis distare, quacum in medio coelo sunt. Namque inter nos & coeli medium,quod nostro vertici respondet, duo tantum elementa intercedunt,aer nimirum,& ignis: at inter nos , 8c alias coeli partes iuxta Hori Zotem. praeter duo elementa inter iacet etiam semidiameter terrae. Verum quia quantitas
huius semidiatiae tri , comparata ad B coeli distantiam, non potest a nobis
sensu dignosci factota etiam terra, ut Mathematici docent, ad coeli immensitatem, vicem puncti obtinet: ideo commune est Astrologorum proloquium, omnes coeli partes a qua intercapedine a nobis distat e . Medij cras Ad argumentum igitur responden situdo a- dum erit : stellas fixas errantium spectu va- uamque alia ratio est , ut luo locoriati patebit si de illa distantia quae aspe- Cctu secerni oueat, loquamur,aequalibus semper spaci; s a terrae mole a iunctas esse. Ceterum 'rope Horizontem maiores nobis videri r non quod revera maiores sint. sed propter interiecti medij crassitiem. Etenim ut etiam docent Perspeetiui,&Hac de re praeter alios aduertit Arist. lib. I. Me-
castori' in Alphraganus dis 2. compertu est, si homo cet. medium crassum,dens uinque sit,ma- Dc 13. Ioan iora omnia, sicuti& propinquioranes a Sa- videri: quod in iis . per aquam con-cro nosco spiciuntur, satis liquet ; ideo enima c. sphers. nummus in aquae cyatho propior, ac ι Phrodi- malor apparet, quam extra aquam. saetis l. lib. Quoniam ergo iuxta terram magna
prob ' 34 semper vanorum copia divagatur Arit lib. necessario fit. ut stellae prope Horis Meteor. zontem per medium crassius videan- cap. q. tur, proindeque maiores appareant.
Ob quam rationem eaedem etiam Ein medio coelo nunc maiores, nunc minores nobis videntur, pro multitudine halituum qui e terra excitantur. Itaque ampliores apparenthyeme quam vere Se fiate Austro, quam Borea: teste Aristotele in Meteor. loco cit. Solet autem interiecti medii crassitudo. visa praedicto modo grandi Ora reddere, quia species per illud transmisse tefranguntur, &ocul
rumac:e in .s ibahunt; undederes, quae videtur, distractior, ac maior apparet: quod a nobis breuiter dictum, iberius ac planius explicant
Perspectivi. Ad secundum dicendum e nihil sol. 1. arg. mirum si Luna & Sol videantur plana, cum non sint : talia enim solent apparere corpora sphaerica si sit nimia locorum interca edo, ut explicat Cantuariensis lib. i. perspecti capit. .concl. s. videlicet quia concauitas discerni non potest. nisi ex
comprehensa in quali distantia par- . tium rei , in qua perceptione solet visus deficere. distantiae immoderatione. Quare si nulla pars rei visae plus distare videatur, necesse erit vinnius simplicis dispositionis, atque
adeo planam videri totam superficiem rei visae. Hanc etiam rationem assert Aristoteles in probi. sin. Is . quaest. 7. r. inquit, Sol c, Luna pla
na esse Udentur, eum tamen conelobari
in spharam certum sit ' ivt Ha .
quorum quod non litis minus te dictet ιncertum sit , aequet sita e re videmur. Sie etiam quod partes obtinet, ni scolor
varius a sit. partes ex aqua omnes eo 7 eatas habere,videri necesse eLZ;qiaod au
tem ex aequo aspectuι ob iam sit. idem
aquabile,comps cm. c, planum videri
Ad reliquam eius scin argumenti partem : fatendum est, eam rationem , qua Astrologi probant stellas esse figurae rotundae , quod visui rotundae appareant , si per se
sumatur, non adeo firmam est e , sed probabilem tantum: alias tamen dari , quae id euidentius ostendunt, de sol.3.arg. quibus alibi. Et iam ex Ad tertium respondet M. Alber- ouali &tus hoc loco, Mau 'olycus in 1. dies. cylindrica suae cosmogr. ceterique Astronomi: figura se- scri non resse, ut coeli aut oualcin, qui turda- aut cilyndrica in , aliamve eiusmodi ri vacuit: figuram habeant, quia cum sphaerae sed quale omnes infra primum mobile cons. sit, expcciant proprium motum , super di- suimus in
uersos polosa polis primi mobilis, I liyl li .
haudquaquam postent eo motu cir- cap. 9 q. I. cumagi, nisi aut sese defringerent, arg-ῖ.
233쪽
aut inutuo permearenuquod tamen. - fieri nequit. Idem soluit Averroeshocli,comm. 27. dicendo, figuram coeli talem esse oportere,ut ubicunque poli constituantur, non sequatur vacuum ex coelesti motu : quod ut proximo cap. docuit Aristoteles necessario sequetur, si coelum alia figura, quam sphaerica constet: oportebit enim eo motu inanem relinqui aliquam partem spacij, quae antea occupabatur, & e contrario, ut consideranti planum erit. l. arg. Ad quartum respondemus: figu-
ram sph ricam esse minimam intrilsoperimetras, quoad loci occupationem ; sed maximam quo ad tutoriorem cauitatem.
Ad ultimum: figuram quadratam, sol. vina quamuis firmitatem designet, tamen gum. ob rationes nobis supra explicatas. nullo modo apiam esse ad circumi- . ionem, quae miraeris mobilibus debetur, quare ea figura coogruet cm-
Io Empyi aeo, quod ad beatae & stabilis vitς sedem designatum est, ut suo 'Hoc in R.
CVm a autem in I Cum duo motus circulares contrarij non sint, non fitqne idem corpus druersis motibus in orbem cieri; in quaestioneni adducit. cur coelum perpetua conuersione ab ortu potius, & a dextra parte feratur ad occasum, quam contra. Nam si in rebus aeternis nihil casu de forturio accidit , sed omnia consilio , di prouidentia fiunt, certe a- quain huius rei subesse causam credendum eth : cum oporteat hoc aut et se principium non aliunde pendens, quod fallum est; aut pendere aliunde,& in natura causam habere. b De nonnullis igituν . I Dicet fortasse quispiam, propositam qtiς ilionem inanem esse : quandoqu:-dem omnia velle ex irere di inuenire, aut est stulti nominis, qui rerum dissicultates, quas aliquando dissimulare oportet, non agnoscit: aut maxime arrogantis, qui omnia se explicaturum confidit. Huic respondendum esse ait, non confestim eos incusandos, qui arduas quaelii ncs excitant , ted inspiciendum quo animo id faciant . Nam si ostentationem sapientiae , & ing nia famam inaniter aucupemur . velintque sibi quasi oraculo cre di . reprehensione digni sunt : sistientiae ciapiditate , de veri ritu ni di amore ducantur , habenda eis gratia est, si quid ingenio suo ac labore pepererint, quod verutra
videatur. si Ne r i J.Di luit excitatam qua
sor quam ob causam ad alura. uenad altera seriur ' Nam o, Me principia esse ut usius prancipium esse,neresse est.b De nonnultis uitur, atque de omnι- Tex P. bus mira quippiam dicer e , nihil' p
portet; γορ-rerea modo se habet iucredendo inrum humane. an ita τι a - rat, at , ita persi Iat. Cum igitur quia Assιam exactiores necessitares fuerit nactos, tune hisce ροι inueniunt gra ias ἀ-
234쪽
quaestionem, aiens naturam, optima rerum parentem , in actionibus suis non id tantum sequi, quod necessarium est. sed etiam quod optimuin atque praestant stimum videtur: esse autem melius ac praestantius, i coelum a dextra ad anteriorem partemo versus hoc noli ruin hemisphaerium commeet; si quidem haec loci disterentia , aqua dignitas motus desumenda est, longe praestat. Obiect. i. Erit tamen qui contra superiora a obijciat: primum,naturam inon temper iacere quod melius cli, cum interdum producat monti ra. Secundo . videri Aristotelcm vii vitioso ci culo , curn ante docuerit, dextrum coeli esse in nostro Oriente, quia inde incipit morus; non veto doceat, coelum moueri a nostro Oriente, quia ibi est