장음표시 사용
561쪽
nos ipsi.& cuius labores cultusque opera .nostr nieritoria; nos iam inde. amaptissiMox6cam, ut inliae laborenaus & sudemiis tu nos conduxi tu pρbiscunt couuerusti ό,t, postqvaria toto die, ausali liri saltem tempore in hac vita laboraueri-iarias, beatitudinis nobis denarium persolveres. Ver
inum quidem dubitemus : scimus enim, quos, quamuis opera nostr9 ex tapsis nihiI omnino valeant,modo si iij mr meritis innixusis ilia sint, pactoque quod nobiscum inijsti praesupposm
i IO , in remunerationina tamen tandem aliquando, id est ultimo &nouisssimo vitae die, circa aetatis Vesperam ὐdenari in a mcepturi simus , Vi-
562쪽
hi qui seminat seminare semen suum.
Sξςvndae generationis auctor Noe cum arca,
qua se suosque a diluuio immunes seruaret de incolumes, a Deo iussus esset fabricare, magno eam artificio &industria copegit, ita ut in eadem diuersas mansiunculas dc habitacula diuersis usibus accommoda costruxerit. Quintuplicia eadem fuisse credunt Doctores & loci illius interpretes; unum sordibus egerendis destinariini & Ericarum vice fungens, in secundo quae ad victum necessaria erat asseruabantur, in tertIo animalia sera & indomita continebantur, in quartomasueta & hominum commercio gaudentia,quintum denique & postremum volucres simul & homines comprehendebat: sucre nonnulli, qui praesenti historiam hanc euangelio accommodare conati sunt, in quo Redemptor noster turbis parabola de semine recuset,cuius prima quidem pars secus viam cecidit, ubi & ab auibus ablata, & ab hominibus conculci duit, secunda in saxosa & confiagosa
563쪽
: loca, quae ob humoris defectum radices agere non potuit, ac proinde quamprimum exarilit; tertia ,
vero in dumeta & spineta, a quibus suocata in herba & primo flore extincta fuit; postrema a
tem in terram bonam, quae Delici segete herum, heauit, fructumque attulit tum sexagesimum,tum 'centesimum. Diuersitatem hanc terrae cui semen hoc creditur, prout Interpretes loci huius unanimi consensu tradunt, varia illa arcae habitacuIa demgnant: terra enim viae contermina ac proxima cir-nales' lasciuos denotare videtur, quorum figura erat λrica & sentina areae , qu 1 1aon nisi immunda cogitent & impudica proferant: saxa lapides symbolum sinit superbo um , quos secundum areae cubiculum trepraesentat, in quo pGmis dc horreum erat, quidquid ad vitam sitastentandam necessarium: in his enim sita potissi nium est superbia Sc laetantia: Spinae& urticae diuites & auaros significant; quorum imagosuit illa ferarum immaniumque bestiarum mansio: nam ut hae dentibus &vnguibus cuncta dum rapiunt, dilaniant, ita &diuitiae, quae, prout bene olim Red ptor ait, vere spinae fiant. Terra autem boni, EC strax , fruetumque proferens amplissi- mum, sunt animae sanctae & virtutibus deditae, per quartum & quintum areae habitaculum , in quo animalia mansueta , aues simul & homines stabulabant,' designatae . Horum namque triplex
statui ordo potest: alij quiphe in statu coniugali
sunt, quos domestica ista animalia demonstrant, animassia autem iuunt, quod generationi & pr li procreandae dent operam, quod ipsum animali omni proprium est ; mansueti sunt & mites , quod neuter alterum velit offendere, aut aliquod proximo maluna inferre) atque hi fructum ferunt tricesimum. Alii incontinentiae statu vivunt, . . ' Ee a quo.
564쪽
iati tuae. Quo in ioco. de genuina vera dO-
565쪽
velut pluuia coelesti animor Ddros irri at. Didicerat hanc loquendi rationem Dauid aleia Deut. 32. gislatore M se, qui e celesias ta &pra dicatorern agens,verba sua pitiniae similia ene exoptabat, doctrinamque tori . Hinc in Cantico est, I Concrescat in pluma doctrina .rnea , fluat ut ros e quiui Hinemn.J ut his loquendi modis verbi diuini suauia talem dulcedinemque cxprimereta b MAdmirabilis ille, quem Ioannes in Apocalypsi Apoc. i. sua vidit, quemque IESU CHRISTI ima
ginem referrαcredit, cuius caput instardanae adbu, i instar flammarum.scintillates, facies solis in-l1tar rutilans anus stellis plenae; vocem tamquam :Vocem aquarum multarum habe describitur, Et iavox illaus , tamquam vox aquarum multarum . J ιQuo mysterio designatur, quod quemadmodum . . aqua terram 'sterilem & insuecundam irrigat, *- 1 2 icundatque ta sacrum Dei eloquium animas Clari stianorum impinguet &spiritiuales in eis fructus .
Prophctis quoque, de encom ijs vocationeque .lsator Messiae,qui celebris in mundo concionator si Iturm Iesici, quemque Pater aetςrnus deinde audiri pi aec
pit, si psum audite) agentibus; inter cetaos Eccle 1iasticus de eodem nunc in modum locutus cst, fdt ipse tamquam imbres mittet eloquia Spietie sug. J. Omnem hic Messiae doctrinam sapientiae nominα Inuncupat; quod sancta haec doctrinanon itisi qua sapicntillimi prudentissimeque exponenda sit;omniaque verba sinceri Concionatoris ore prΡdeun . . . t. itia modestiam & sapientiam, non autem inanias& sucum eloquentiamq; puerilem spirare debeat. . '.ῆiγ .
Secundo sacrum Dei eloquium secuti compara- Verbum tur,ut e verbis san sti Ioannis Baptist colligereest, Dei secti- qui primus hac coparatione usus est, dum in Pale- ri compamnae desertis clamaret, Iam securis ad Iadicemia ratur.
566쪽
Mattθ.3 arboris posita est. J m locum Hieronymus e ponens ait, Euangelii praedicationem vere& metito securis nomine appellari,quod concionator eam radies,id est voluntati, & non ramis, apponere debeat,altaq; vo inclamare, omnis arbor qiiς noli Moh. 3 facit fructum bonum excidetur, & in ignem mit
Hinc apud Danielem male securim ijs posuisse censesidus est qui arborem illam proceram,Nabuchodonosorem inquam, radicitus non exscidit,nec funditus amputauit, quae deinde repullulans, ad priorem proceritatem reuersa est: f succidite arborem dc dissipate illam , attamen sermen radicum eius in terra dimittite. J Vt ita evidens fiat, genuini de veri Euangelistae partes esse, non inanes It Concio mium conceptuum ramos conciliere , nec arbores nator Da in uitatum solummodo agitare, sed ad radicem uidi com figere, & funditus eas exscindere, Dauid iparatur. Goliad expugnaturus, ita primum lapidem te dit, ut frontem seriens unico eum letia ad terra de- . . iecerit, prostrato ceruices praeciderit, vitaque priuauerit. Hunc imitetur ducem sapiens concion ror,qui cum mundi peccatique Goliatd indies configit, & ingentes illos colos, gcstit prosternere , i pedes nimirum illorum non seriat, in brachia non collimet, scd caput de frontem petat, itaque via lLuc. ia. xi in consequetur. Hinc pater ille familias, cum ficum nullis onustam fructibus, sed frondibus repletana cerneret, 'Deut. ao. quamprimum eadem succidi fecit, dc radicitus extirpari, succidite erro illam , dcc. J Ipse qume
Exod. 3 Dominus, Israelitis olim praecepit, ut quamprimit ac terram Chanaan ingressi essent, arbores omnes Di in frugiferas dc steriles stirpitus exscinderent.Quin in Exodo omne cum gentibus commercium,na . . tionumq; idolis seruientium familiaritatem dc cω
567쪽
s EXAGESIMAE- . 63 Imbia vetans, & lucos radicitus succidi, & aras sub f. Vmbrosis nemoribtis constitutas euerti voluit,lsed di aras eorum destrue, confringe statuas, lucosque succide.J Allegorice haec omnia denotabant , co dionatores & priccones Euangelij Christi, veros illos caeli legatos, mundi huius regionem verbi diu, ni securi accinctos intrando, omnes inutiles viti rum propagines exscindere & stirpitus eueller , imo ne radicem quidem relinquere debere. lTertio verbi Dei figura & imago est sermentu, verbum cui ipse Redemptor similem doctrinam suam es. Dei fer se perhibuit: turbas enim quadam die docens aie- meto as-bat, Regnum caelorum simile est semento, quod similatur. acceptum mulier ab ndit in farinae satis tribus J-13. Scio, per fermentum hoc Iesum ipsum a sancto Hieronymo dc Ambrosio, Apostobria Chryὶ - in Mattimo haritatem ab Augustino intelligi: vertam, eo. Lib. I. dem Hieronymo teste, descripturarum quoque quant. sanctarum intelligentia verboque diuino capi po- Euan. q. test ; atque I er tria illa farinae sata, tres animae no- I 2.
strae potentiae,irascibilis, eoncupiscibilis & rationata. lis commode exponi: cum enim verbum Dei attente auditur , partem rationalem erudit & instruit irascibilem compescit, & concupiscibilem restae nat . Ipsum fermentum est, quod patientiam a get,quod virtutes in anima amplificat, omnemque animae laostrae sortitudinem excitat & commouet. Fermentum est,quod res spirituales animique pietatem saeidam reddit, &gustum illius conciliata Psal. las. Qused ipsum cum rex ille Israel degustasset, mox exclamat, fQuam dulcia faucibus meis eloquias tua,super mel ori meo.J c Verbum Quarto sacra Dei doctrina & eloquia coelestia Dei gl
gladio comparantur. Vnde ad Hebraeos Paulus dio con
doctor gentium: f Vivus est sermo Dei & efficax, & sertus. penetrabilior omni gladio ancipiti J Qugmuis au- Hobr. . Ee A tem
568쪽
Euar mio subparabolae cuiusdam ita uolucris conai tineriri , OnMnes videtur excellere: in qtia Vesbum Dei nemini comparatur , quod ab avricola semi- natum, partim seriis viam , partim in loca sex L sa I partim in spinertim , partim in terram bonami cecidit, quod fructiim attulit centesimum. Euan- i i gelii a Lucas eandem descripsit, Exi)rfui seirlinat qN ieminare semen situm , &c.J Hanc ut melius intel- ligatis , primo satorem descr ibam , ac deinde semen examinabo ; ac duobus hisce membris uni-il
Qtipd ad primum igitur spectat , sator hic, teste Seminas Hieronymo in Matthaeir in . Chrysostomo homil. hic, Chriquadragesimaquarta Sancto Irenaeo libr. . contra stus est. haereses, ipse Christus est, qui ab omni aeternitate, ii arcano Patris sinu egressaes in quinc mundum d stendit , verbi sui semetitesia disseminaturus. Dictum autem est, s Exijt seminare semen suum , . 8. quod nullus unquam eniterit, suum qui semen se- nainauit, scis omni i quin uot haetenus seminarunt, non nisi Chrilli letu scinen diis inarunt. Hinc Prophetae olim', cum quid praenunciare ac . at hinterminationem aliqisam intentare Vellent, hOC
semper usi scint exordio Haed dicit Dominus: J Christus autem turbas docens; sem per ait, fEgo ' a'
Verum , antequam prouehamur longius; usi- Christusi nus in.venti ina laxemus, notandum hic est, Chri- inter do stum docendo condi andoque parabolas ut pluri- cendumi naum adhibere solitum, Unde Mattheus Euangeli- parabolas, stadixit, 'Et sine parabola non loquebatur ad eos J miscebat. ita quippe isdum viliaeuerat,ut nihil propemodii in rerin natura,vel in quotidiano hominii usu reperire sit,u quo non c5paratione similitudinesque,quibus mysteriorum suorum dignitate ita nobis commose Mam1 I dis .
569쪽
dius ob oculos poneret, elicuerit. Dixit enim re gnum coelorum alias simile esse fermento, decem. virginibus,grano sinapis,alias thesauro abscondito in agris, margaritae pretiota, nuptijs regus ; tunc etiam bono pastori, vineae, Domino mercedem operarijs perioluenti, sagenae missὰ in mare, agro triticum & zizaniam producentis denique semia
nanti , ut iae praesenti Euangelis, s Exijtqui scin
Tur.3. nat seminare. Deus vult Et revera, si rem accuratius perspicere velimus, omnia no penitiusque intueri,inueniemus prosecta, non aliabis creata Christude causa tot parabolis similitudinibusque rerum cae qua ut nos hac ratione cogeret quodammolestium clo,rerum Hlestium perpetuo recordari,ac velut inmemori, tabula bis, singula propemodum creata intuentaxesticare. Urum imaginem subijceret. Vult nimirum,
past e ovium tuarum, semen agri tui, uuas vineae, nuptias quas celebras, thesaurin quin asseruas, an- . nulorum tuorum gemmas& margaritas,retia quiabus piscaris,seruorum ratione,omnia denique quae.
hic agis & moliris, caeli tibi memoriam refricare, mysteriaque diuina edocere. Industria In quo imitari videtur cordatum illum Sc lapi ad alph tem regem, cuius historiae veteres meminere; hic heri lit cum filium prima elementorum nomina de alph ras ed tum docere conaretur, & ille obtusioris ingenij cendas. ipsum memoria testem no possetinac industria usus Simile. est Alphabetum ei tradidit, non in charta exaratu, nullisque characheribus expressum, red tot ei pueros pedissequos addidit, quot alphabetum literas continere; quibus ipsa elementorum nomina imposuit, primo A, secundo B, sic ceteris cet ra. Atque ita factum est, ut puer hic cum alijs Mens colludensque,& nomine unumquemque suo quod
pater indidera compellanhelementorum nomina, quamprimum perceperit. Eodem prorsus mos
570쪽
Deus cum holarinibus egissae censendus: atque hoc a suin crat, quod iam ab initio silio suo Pater aeter- x Knus faciendum praeceperat, ut nimiriun coelos super terram conderet: ait enim per Isaiam, fFili mi, ego posui Verba mea, ut cum illis plantes caelos in Crra.J Caelos amem in terra plantare nihil est aliud, quam omnibus e rebus comparationes,&similitudines prolicere,quo in nobis, qui hic in tena . vivimus persecta rerum caelestium notitia insera- itur. Ipsum eli dulcedo illa,mel illud, &lac,quod Melli. et temporibus coli destiliaturos praedixerat Prophetae: stillabunt montes dulcedinem,&xolles lac,& mei.J Ipsum denique denotabant parab- Amos lae itis,quas toties Dominus produxit,& presertim ipsa Erangeli j hodierni. Exijtqui seminat.J Dixi,& itcriim dico,auditin Luc. 8.res,satorem hunc Christum Redemptorem esse, it Sator vetalum ipsum qui celis semel exi)t,quo in terram dela- rus Chriberetur, humanamque naturam indu et quo dein stus est.
de iactatissimo Virginis utero exiit, doctrina Euangelicam dii leminaturus. Qua verus seminans, & agricola est, cum per Prophetam ipse de se locutus iit, Ego sum colonus,J & semivator. Et sane om- Zach. I 3.
nes scini nantis proprietates requisitaque Peropti- Seminannae in ipsum quadrant Seminator cnim,cum agros iis pro- conserit, qu1in is opulentus sit, multumque agri prietates' postideat; humilem & abiectam vestem assumit, Chri ito nullumque fastiun praefert: ita & Iesus Christus in optime
hoc mundo euangelizaturus, doetrinamque suam c'Iule disseminaturus, quamuis omnia,utpote creat'r pos niunt. sideret, omniumque rex esset; vili humanitatis nostrae sacco, qui deinde ipsis passionis die conscimus,& dilaceratus fuit, se induit. Colonus adhaec, Hes quibus ama proseindat adhabcla Christus Ap stolos, qui instar valentium ,-torosorum b m,