Pauli Ernesti Iablonskii opuscula, quibus lingua et antiquitas Aegyptiorum, difficilia librorum sacrorum loca ... Edidit atque animadversiones adiecit Iona Guilielms te Water. Tomus primus quartus 1

발행: 1804년

분량: 544페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

261쪽

mu . VOCES AEGYPTIACAE , Ie intelligitur, vel I tu Hy, vel etiam uetainody dici Nilum cnb quasi cingentem cingulo ,

quod hanc Aegypti partem totam circymdat, et, Circumfluendo, insulam essicit. Schol. Germanici in Phaestnomena Arctea p. m, II 2: Quidam dicunt, De

Dion Aegapti esse sigiem sellis siguratam in tribus

iangulis, i. e. Irigono, et Nilum talem ambitum facere. Vide inprimis Eratosthenis Catasterismos P. Zedit. Οxon. Graeci id ipsum de Filo observant, sed verbis paulo aliis exprimunt. Eo haud dubie respexit Isocrates in Busiridis laudatione, quando Aegyptum nobis repraesentat p. 53o p. 159, I 6OJ ut αθανατωτείροι τῶ Nειλιμ τετειχ σμενο , ὸς ου μονον φυλμοῖσν , αλλα καὶ τροφην ἱκανὴν αυτη παρεχειν πεφυκεν. Quae ad totam quidem Aegyptum pertinent, sed inprimis tamen ad Delta, illam Aegypti partem, quam Nilus totus, maris ad instar, alluit et circumdat. . Id dicendum quoque est: de iis, quae ibidem sequuntur: κυκλω γ

bum Graece reddidit, quod Aegyptii dixerant. Etsi autem, uti ex allatis colligere est, IIquopvel proprie nomen sit Nili fluvii, qui sumine suo, tanquam muro, Delta circumdat, potuit tamen per metonymiam nomen illud etiam indi terrae, quae a Nilo circumvallata est. Scimus tamen illam

Aegypti partem, quam Graeci, a figura, Delta appellant, simili de causa ab Aegyptiis dictam fuisse Rib, quod exponitur Drum, cuius 1peciem regio illa refert. Vide sis, quae in articulo illo dicentur. Ad ut redeam, videtur idem Hebraeis significasse Di sta in compendium redegit repetiitque Scholteius

262쪽

chartus, Geog. Sac. Part. I Lib. IV cap. 24 , hoe nomine in Scriptura S. aliquoties Aegyptum intelligi. Exempla profert a Reg. XIX. 24, siccabo planta pedum meorum omnes risos Maser, ubi in Hebraieo est

Mich. v II. Ia, Et a Masor usque ad fluvium

scilicet Euphratem. In duobus prioribus locis Masor LMatetor aperte aut Nilum fluvium, aut τb Delta regionem designat co). Quamobrem Bochario facile allentior, exponenti locum munitum, i. e. , illam Aegypti Partem, quae est τω NMω τετειχισμάνη, quamviS Vir eruditus addat, fieri posse' etiam, ut Aegyptus Mareor dicta sit ab angustia. Tum nomen hoc magis Conveniret Aegypto luperiori. Sed quae modo monuimus de locis S. Scripturae, a Bocharto prolatis, dubium

ViX relinquent, . quin illo vocabulo Delta potissimum designatum norit. ΠΥΡAM1 Σ, ΡYRAΜΙS. Nomen est, quod Aegyptii imposuerunt molibus illis stupendis , quas,

qui Aegyptum adeunt, etiam hodie, non sine admira tione intueri possunt, quaeque sunt monumenta, uti totius mundi antiquissima, ita laboriosae Aegyptiorum indolis, et potentiae ac magnitudinis regum illius ter rae, certissima. Non id mihi nunc negotii datum esse puto, ut situm, siguram, magnitudinem, usum, et quicquid 'ramides celebres reddit, multis explicem. Cui enim hoc ignotum est Extant descriptiones prolixae et veterum et recentiorum, qui admiranda haec magnisicentiae Aegyptiacae monumenta oculis suis subis

- ob De locis U. T. supra citatis aliisque monuit non nulla Michaelis in Suppl. ad LeT. IIebr. P. I 542.

263쪽

iecerunt, et quaecuinque memoratu digna iudicassent, in usum aliorum in commentarios retulerunt b. De ratione nominis hic tantum mihi agendum est. Non moror eXplicationes huius Vocabuli Graecas , qualis est Stephani Ozantii et auctoris Elymologici M., qui nomen 'ramidis deducunt αetro του πυρου, a tritico, in Pyramidibus tanquam horreis coacervato; quod promero sigmento, mea quidem sententia, recte habet L senius in notis ad Stephanum. Miror proinde, hanc vocis originem approbatam fuisse a Vosso in Elymologico L. L. et viris doctis aliis. Paulo verosiis milius alii nomen hoc derivant απο του πυρ , ab igne

Cuius etymologiae hanc, nec spernendam, rationem reddunt, esse nempe vocem desum tam aeetro του συμιβαίνοντος, υτη G Uηματος , πλατεος κατωθεν οντος , καὶ εις οξυλ γοντος, ο εςι φλογὶ αναφερομιενη cita recte Salbum gius θ εοικος. τοιουτος δε ὀ πυργος. Haec sunt Etymologi verba. Schol. Horatii in Carm. Lib. m od. Ult. P. zo : Dramide3 proprie regum Aeraptiorum sepulchra sunt, ingenti mole constructa, et in cacumen educta in modum flammae surgentis, unde et nomen est inditum. Quibus operae pretium est addere haec Ammiani Marcellini ex Lib. XXII fcap. ISJ P. 249,

p Exemplum IahonsHi sequar, nee eommemorabo, . quae aut alii, sive veteres, praesertim Abdollat hus sive Ab allatis in Memorabilibus Aegypti p. 49 sqq. edit. Arab. Tu . bing., sive recentiores, inprimis Mawius, Pococti, Nomden, reliqui, aut nuper admodum Greberi ac Denon de Pyramidibus Regntiacis scripserunt. Cum autem diu et magna cum cura frustra a multis quaesita sit OL Osi Histo riola Pyramidum Aegypti, laudata a Fabricio in Biblio graphia Antiquaria, Cl. Sario in Onomastico, et aliis, hac occasione monebo, dissertationem istam, editam insaliacta. I725, non ab ο. Celsio, praeclara Viro eruditione, comscriptam esse, quod vulgo creditur, sed a Ioh. inerman. Quae de Pyramidibus ante dixerant Rariivilius, Bellonius, Gravius, Bruinius et Monfauconius, diligenter is repetit,

264쪽

nso edit. Lindenbrogii: 'ramides erectae sunt tum

Mes , ab imo latissimae, in summitaras acutissimas deis sinentes. Quae figura apud Geometras ideo sis appe

Iatur , quod ad ignis speciem, του πυρος, ut nos dic metus, extenuatur in conum. Etymologias istas non eo attuli consilio, ut eas probarem. Quis enim credat, Hegyptios , quorum hoc in totum est inventum , et quorum in eodem invento περιεργίαν ne aliae quidem gentes aemulatae sunt, operibus sibi propriis, et suae gloriae indiciis luculentissimis, nomen imposituros fuisse ex Graecia arcessitum 8 sed illa ipsa tamen Graecorum Observatio, quae in lingua Aegyptiorum nullum quidem habet fundamentum, at nihilominus ex Pyramidum forma et structura est petita, nobis in vera nominis huius ratione invenienda facem praeserre poterita Profecto dissicile admodum est, coniectura assequi, quidnam potissimum spectaverint, qui operosis his aedificiis nomen 'ramidis indidissent. Nec in re adeo Iubrica, multisque erroribus exposita, operam aliquam Collocarem, nisi ducem haberem fide non indignum, viamque commonstrantem. Is autem est Plinius, qui,

scuti ingeniosissimus ac doctissimus La Croetius observavit et mihi indicavit, vocem Dramidis ex Aegyptiorum lingua ita explicat, Lib. xxxvI Hist. Nata Cap. 8 : Trabes ex eo cSyenite lapide) . fecere reges quodam certamine, obeliscos vocantes, holis numinisacratos. Radiorum eius argumentum in vigie est, et ita signimatur nomine Aegastis. Loquitur Plinius . proprie de obeliscis , quod nemo negaverit, verum eum Obelisci profecto sint Pyramides minores et exiliores, quod de illis observat, de his quoque dictum esse putare debemus. Significat igitur Plinius, obeliscos atque Pyramides soli esse sacratas, eiusque rei argumento esse, ab ipsis radios. solis repraesentari, quod

etiam nomen eorum Aegyptium indicat. Vno verbo,

docet ergo Plinius, Pyramidem significasse radium solis.

sine, si ussu in Mgyptucam consulas, nihil est

265쪽

aetaverius. Namque ἀπαυγασμα, quod proprie splend rem et radios solis significat, Aegyptiis dicitur quemadmodum constat ex Epissi ad Hebraeos cap. xcom. 3. Inde Levit. A III. 2 αυγαζον ab interpreti-hus Aegyptiis versum est , et ita porro bidem P. 25, 26, 28, XIV. 56, EXod. V XX. 3 , quem locum corrige ex citatis. In codice MSS. Psalm. xv II. Ist inveni quoque axe 1, de fulgore adhibitum. Erit igitur ΠΝ --Pi-ru-mu-e, ut explicabat vir paulo ante nobis laudatus, απι γοα-

radius solis; vel si pHax NE iam sit una composita vox, scribi poterit IIDNpHELD , quod Gramci vix aliter quam πυραμιὸς, Vel πυραψὸς scribere poterant. Quam apte haec eXplicatio conveniat cum testimonio Plinii, nemo est, qui non illico videat. Eam vero, si rem ipsam spectes, confirmant Graeci , qui, ut pra iam tetigimus, απὸ του risbe deducere vocabulum conantur. Quare non est, ut de interpretatione hac quisquam addubitet Clarissimus Wi kinsitis de lingua coprio γο-1Q8 putabat, oramis literis Copticis scriptum, esse ΠDdptu din, Cue, quod Fegiam generationem significet, sicque Pyramides appellatas fuisse , quia sepulturae regum et regio sanguine ortorum inserviebant. Verum ΠΟΥptu otasCs vel ΠΟΥpo usCs, quod usus perpetuus huiusmodi comis positorum ex usC, docet, nil potest significare, nisi genitum ex regibus, vel regio sanguine cretum, quale

nomen an aedificio conveniat, alii arbitrentur. Nostram

q) similia dedit, istiusque etymologiae auctorem esse

La Croesum, monuit Lablonskius in Prolegom. ad Ρantheon P. LX I-LXXXIII. Remuli eadem Schoariuἷ l. c. P. M.

266쪽

stram vero explicationem, quam a doctissimo La Cro-zio accepimus, et auctoritas Plinii et res ipsa confirmat atque egregie illustrat. Monere Operae pretium , Leonem Africanum , in Descriptione Africae p. m. 728, moles has vocare Barba. Auissimas, inquit, surres quas patrio nomine Barba vocitant: Loquitur autem de Ρyramidibus, circa Assianam, quae est veterum Syene, spectandis. Pro Barba tamen legendum videtur BDabi, vel Berbi, vel Birba, quod postremum nomen occurrit apud Murtadium et alios ad de-1ignandas Pyramides. Vide. Vattierii Praefationem, praemissam versioni Gallicae Murtadii, auctoris Ar

his, de Miraculis Aegypti p. 43 cr . . Ne longior

sm, hoc unum adiungam. Perletonius vocem hanc derivat a πιρροριις, ut testatur Herodotus, significante

De origine et vera notione Vocis in par tes scinduntur eruditi. Alii de 'ramide explicant, alii dexemplo. Quibus prius Placet, observant, Vocem ortam visceri ex ipso Gramidis nomine. Qui posterius probant, vocabulum Arabicum opinantur natum eX Aegyptiorum a ticulo m et voce templum. Cons. L H. Sehu sens in Bibliotheca Critica, Vol. I pari. a P. 1O8, 23, et Sao in Notices et Extraiis des MSS. de la Bibliothoque duRΟi, tOm. I p. 27o... His scriptis, plura de hoc nomine monuisse doctissimum Sacrum, in commentatione de nomine 'ramidum p. 3I-4I, Primum intellexi, cogitatione Curaque eruditorum valde digna. G Perletonio nonnulla opposuit C. avino, amicus a Iuventute mihi perquam dilectus, in Disquisitionibus Philologicis potissimum de locis aliquot V. T. , suamque de oriagine nominis Πυραμαν sententiam novam exposuit, P. - - 51. Summa rerum haec est. Cognatione cum dia- Iectis Orientalibus coniuncta erat lingua veterum Aegypti

267쪽

te κα θν κἀγαθ&ὸν , cum 'ramides destinatae fuerint sepulturae illustrissimorum virorum. Vide eius origines Aegyptiacas cap. XXI P. 447. De Voce πιρ ιις et ginem. Πι, articulus vulga is, detortus est in nu. In

media utriusque vocis syllaba permutantur, ut fieri assolet in multis aliis, literae n et A. LIIρωμις significat hominem eminentem, Πυραφίς turrem, ut loquitur Plinius v. 9, sive columnam eminentem, quem in modum Deitus 11 Ann. 6IPyramides vocat instar montium eductas , et Abulpharagius, in Histor. Dynast. I. p. 9, ubi agitur de primo lum inventore. Dum haec scribo , mecum commvn, eat Cl. Rarius, Collega honoratissimus , libellum eruditissimi A. L Silaestre de Sao, de quo supra mentio facta est p. Io7, inscriptumque: Obserpations fur rorigine δε nom dosed par

que ues avtres objus relatis aux Antiquit/s En iennes. Prorsus improbat etymologias e Graecia petitas, item coniecturas Wisioli ac Perizonti, de quibus Lablonsstius supra dixit. Sed et displicet eidem sententia La Croetii Iablonski que, quae nititur auctoritate Plinii, de obeliscis quidem sermonem facientis, non vero de Pyramidibus. Accedit, si de solis splendore dictae fuerint Priamides, postulare i dolem et rationem linguae Aegypticae, ut, mutato verbOTum ordine, potius dicantur IIsaxDNE Haud magis satisfacit Cl. M o opinio Adori, In Biblistherilistho Reise nach Rom. p. 192 scribentis vocem esse compositam

ex Tis articulo et Verbo PAdrect Vel pctetas, cum quo convenit Hebr. et rim, altum esse, ut sit Πυραρὼς

monumentum altum et excessum, cuius etiam cernuntur vestia

a in nomine p54αΔD, quod usu tropico disium signis scate uti, post La Croesum in Lex. Aegypt., observat M in notis Germanicis ad Abdoluti um p. 159 , quo

iudice, obelisci Aegyptiace appellabantur Ti, - PH - MOdΕ. sed Pyramides-- p xaxΔ , vel sorte potius Ti, - O1po-xιSC, sive ibo3poxιsCs. Videamus de sententia Cl. δεβο γ , P. M et seqq. In voce Hνραμε est is terminatio

loco inge

268쪽

APUD SCRIPTORES VETERES. stas Ioco Herodoteo supra L p. ao J dictum fuit; unde colligere est, quo iundamento lubrico sententia vitidoctissimi nitaturi

Aegypto aut urbis nomen h ud dubie Aegyptiacum. , .CuiuS tamen veram originem et causam me latere nolo dissiteri. occurrit nomen apud Me anum Bazauti

num ἀ

Graeca. Πι est articulus Aegyptius , pro quo Graeci, eum orbginem nominis ab igne repeterent, Πυ scribebant. Mediam syllabam ναμ resert ad radicem 7Dax siver Dctauta quae apud Aegyptios quoque in usu fuisse videtur, uti in dialectis orientalibus umilibus, notione primaria separandi aliquid a com- mercio usuque hominum, unde reliquae deinde multumquci cliversae significationes derivatae sunt. Esset igitur Πυ tDeus sanctus, aedificium modo singulari consecratum, si vo alicui numini, sive etiam usui cuidam religioso, Aegyptiacens ZΔΡΑΕι vel Πs n. alti Adspirationem servarunt Arabes in suo sub praefixo articulo 'quo nomine'ramides appellantur apud Abdollat hum, Maerietum, Abufedam, alios, Cum nomen Arabicum sit vere Aegyptia Cum, non est, cur origo eius quaeratur in Arabia, uefactum ab aliis , quos inter Misaelis not. ad Abiandae De script. Aegypti p. 64. Graeci vero, omissa adspiratione Γ, dixerunt Πυρα; is, quemadmoduae Κάνωβος pro Sahidice-- donae Sententiam istam Smous, qua est ille his in rebus sagacitate incredibili, et or. navit, et a difficultatibus, quibus eam premi forsitan alia arbitrarentur, vindicare conatus est. Cui opinioni priores. partes tribuendae' Mihi iam satis est, varias recentioru doctorum hominum etymologias vocabuli Πυραριις Paucis commemorasse, cum malim iudicio alioruia linato polito que hac in re suta, mussa inqua .

269쪽

' ω16 VOCES HGYPTIACAnnum, qui in voce 'AMMsem testatur, hanc quoque

dictam esse AP setis, et alibi scribit, ' κύτει , ἀτως ἡ Ἀλεξανδρεια πρότερον ε- χα. Quo postremo in I co sine controversia legendum 'Pακωτις, ut Berkelius, senius et alii recte observarunt. Non aliter nomen scribitur a Strabone Lib. XVII pag. 54S DII 42J, Pausania in Eliacis 1 pag. 432, mente Alexandrino in Protrept. pag. 3I s 42 J, Tacito Lib. Iv Histor. cap. 84. Diu igitur ante nota erat Rhacotis , quam conderetur Alexandria; cuius deinde veluti suburbium fiebat. Nomen esse vere Aegyptiacum, vel ex eo patet , quod interpres N. T. Coptus, a Wil inbis editus, in locis omnibus, ubi fit mentio Alexandriae et Alexandrinorum , nobis conservaverit nomen antiquum pex Urt, Rahori, Act. VI. 9, XVIII. 2 , XXVII. 6, xxvHI. II ct . Quod etiam locum habet in libris Coptorum recentiorum Ecclesiasticis cu). In Epistola Systatica, quam edidit Bonisurius in Μonumentis Copticis, appellatur Alexandria pag. Iza ΠολsC PAKo mama urbs macotis. Conserantur dicta in Pantheo Aegypt. Lib. II cap. s 3 4.

RAHAB, ara' . Saepius hoc nomine in Literis

Sacris appellatur Aenprus, vel pars eius inferior, sive Delta Aegyptiacum. Quod recte monuit Bochartus Lib. Iv Geogr. S. cap. st , huc referens Psalm.. LXXXVII. 4, LXXXIX. II et lac LI, 9. In priori Psal-

tb In versione Sahidiea , nuper primum Vulgata, Act. VI. 9 et XVIII. M legitur . ΣΕ ΔΠΣ2ΕΥC. Rel, quorum locorum interpretatio Thebaica adhuc defit. υ) Exempla alia runt apud Mingarellium p. CLI Reliq. Codd. Aegypt. , et Georgium in praefat. ad Fragm. lota

270쪽

ΑΡvD sCRIPTO 'ES VETRRES. . 227 morum loco Graecus interpres Alexandrinus habet Ῥααβ, et Coptus eum secutus sed in posteriori loco Graecus Rahab omisit, adeoque et Coptus. TrIhus istis locis alia adiungunt interpretes praestantiores. Nisi an sit nomen proprium Aegapti, vel salintem ad illud nomen respiciatur , 1es. xxx. 7, ubi etiam in principio eiusdem commatis aperte Aeraptus memoratur, locus vix intelligibilis est: quod abunde patet

ex Obscuris absurdisque veterum et recentiorum versionibus et interpretationibus, atque a Cl. Vitringa com-Probatur. - Sed non audeo cum Lac. Tochio in commentario et aliis assirmare per ann Agaptum debere intelligi in duobus locis Iobi cap. IX. 13 et XXv1. I 2ω Consulatur ad utrumque Cl. Schullens; cui tamen non adstipulor, pag. 7 2I scribenti, neutiquam tam explOratum esse, quam summus Bochartus sibi allisque persuasit, per Rahab etiam, alibi Aeraptum esse intelligendam, sed et neganti, Uris, quod hodier-, num est nomen ἱnferioris Aegypti . quicquam commune habere cum mystico titulo Isin his, quo Ae

mpti regnum universum in Sacris insignitur, a formidolosa, ut videtur, mole potentiae. Hactenus mihi vis detur Rahab nomen proprium Aegypti inserioris, ei eo sensu accipiendum in nonnullis locis Literarum Sa crarum , praesertim in 'iis a Bochario adductis ν).

c ν Prorsus dissentit C. Mulier In satura observat. esp. vii

P. 83-II 3, negatque, Rahab capiendum de Aegypto Iesia XXX. 7, LI. 9, Ps. LXXXVII. q. Negat quoque Mi-ehaelis in Suppl. ad Lex. Hebr. P. au37-- 239 , et loea ista, item Pi. LXXXIX. II, aliter e Onit. Fatetur, istud nomen Ps. LXXXVII. 4 ob filum orationis vix posse esse nisi proprium: sed addit: Haud expedio quidem, nee taamen, nomen si est proprium, sequitur, ut nomen Aegypti sit.

Σyrua per chep ann legeas, scripsit, quod laree.

SEARCH

MENU NAVIGATION