장음표시 사용
121쪽
compita secta uias. Varro Compitalia Laribus
attributa fuisse ait Nimiru, in compitis ubi uiae competunt.id quod Ouidius etiam demonstra/re uidetur dum inquit de Lara nympha S inra cario loquens Firia grauis. Mininosi parit, qui compita seruant Et uigilat nostra semper iri Mobe Lares. Macrobius Maniam Larium matrem: addit: cui una cum filiis compitalia in compitis Per urbem agerenturi pueris pro familiaφ s Iute mactatis lex responso ApolliniS quo praeceptum est ut capitibus pro capitib' supplicaretur quod facrificu genus stib regib' obseruat i Iunius Bra tus costes pesso Tarquinio aliter statuit celebraν dum nam capitibus allii & papaueris supplicarri iussit. ut Apollinis responso satisfieret denoomine capitum remoto scelere infaustae sacrifica. tionis.Suetonius refert Compitarinos Iudos ab Augusto restitutos. Porphyrio oratianus intero pres auctor est Lares ab Augusto in compitis positos & ex Libertinis facerdotes datos t qauguδstales sunt appellati. scribit hoc Porphyrio enarrans illud Libertinus erati qui circum compio ta siccus Lautis mane senex manibus currebat. dereliqua. Dionysius halycarnacea fieri pertimustos tradit tamq grato deis famu R ministerio
CCommunicarius dies estiin quo Deis omnib' comuniter sacrificatur. Idem uocas Panicularis. ut Pompeius Festiis taliuin hoc est ueteram sacrLfictorum accuratis sinus auctor monet,
122쪽
ν CELEBRITATIBUS M cose DE CONSUALIBUS
Consualia ut Festus necnon Liuius & Valerioua tradito ludi ut Varro scribit ludi & feriae fuexunt in honorem Consi quem appellabant psilii deum. unde sualia dicta sint. Primus Sabinas urapturus Romulus Neptuno equestri ex idustria fecit tradente Livio. Vale. maxi.id Circense speiνctacutu fuistie ait q6 Romulus nomine psualium appellauerit. Neq; est q6 mireris a Varrone Feststoq; & Ouidio sacra hec Conso. a Liuio uero Neptuno equestri institutii fuissae scribit. Con/sus Neptunus est. ut in libro quem scripsimus de cognominibus deoax aptitane demostrauimus. De iis .ita.Oui.ludis seu feriis. alloquitur Mars Romulu filiv. Festa para Conso. Consus tibi cetera dicet Illo festa die dum sua sacra facis. Plutarchus. XV M. Kalen. Septemb. quo die Sabinae rastptae fuerint Consualia Rome agitata fuissie scribit Dionysius halycarnaseus hac etiam suo tepore lennitatem fieri tradit cursu equoν iunctoR &non iunctoR ad aram subterranea3 iusta Circum cappellarim Consualia a Conso deo i quem Graeci Posidona Sisichthona dicunt. Asconius Pedianus hos ultra Circeiasiu nomen et Roma/nos dictos ostedit in Consi. i. Neptuni honorem S quibus Sabinae raptae fuerint . ut auctores tra
CConsentia sacra erant deoν Consentiri a sibus
123쪽
nomen habent. Sunt autem Consentes dei. XII. agricolarum duces Iupiter pater. Tellus mater. Sol. Luna. Ceres. Liber. Robigus. Flora. Μinerua Venus. Lympha dc Bonus euentus. hos inuocat M. Varro in principio de re rustica. Sex.Pompe/ius festus si omni fere in sacrificio mihi occurrit auctor est Consentia sacra esse que ex multorum consensu statuuntur. Est & Consentia in numero unitatis LucanoN in ITALIA ciuitas. quam Antibal teste Liuio in deditionem caepit.
Fuere Cotynia Atheniesiaue sacra que a multis uti Bacchanalia spurcitiis noctu fiebant. iis dea Cotytto preerat . unde Cotyttia nomen habent. Deae sacerdotes Baptae uocabatur.a qbus Eupo lis comaediam Baptas appellauit. ii sidem mola Ies atm effoeminati in Cotyttiis sacris saltantes fictatii Cotytius deae personam ad sudorem usulasTabant. ad quod illud. Iuue. resere Talia secreota coluerunt orgia teda Cecropiam soliti Baptae lallare Cotytto. Sic enim legedum est. ut & docte& ingeniose Angelus Policiati' emedauit. seque ac illud oratianu. Inultus ut tu riseris Cotyttia.
CCvRION A inquit Pompeius Festus sunt sacra qui in curiis fiebant.Curia aut cidem ut ait) Iooeus est ubi publicas curas agebant. Curiae ct noδminatur in ebus uniuscuiusq3 partis populi R
124쪽
mani qd geritur . quales sunt in quas populum Romulus distribuit numero trigintai quibus post stea additae sunt quintrita ut in siua qst curia sacra publica facereti feriast obseruaret. Hoc ille. Apud Varronem sic legimus Curia est ubi senalytus rem publica3 curat. & illa ubi cura sacrorum publica. ab iis Curiones. hucust Varro. Quare non iniuria Ouidius modo curiam modo temδplum uocati ubi Iulius Caesar interemptus fuit. Curiones alibi varro inquit dicti sunt a Curiis iqui facitit ut in iis sacra fiant. Festus curiones sa/cerdotes ostendit esse in qens Curionum aes distcebatur quod curioni dabas ob sacerdotium cuprionatus. Apud Liuiu3 sic legitur Inter maiorum
rerum curas comitia magni curionis uetus exciotauerut certamen .ubi Curio pro sacerdote accio
pitur. aeque ac apud Oui. Curio legitimis tunc fornacalia uerbis Maximus indixit. Pr terea Curio erat tradente Eusebio is q apud populum i bete Praetore seu alio magistratu aliqd uulgaret. Quae sane interpretatio couenit illitq6 ait Poeta epigramaticus Epigrammata Curione no eget. Quid q6 Plautus i Aulularia Curionem agnum pro macro posuit ut exponit Pompeius Festust quasi absis cura: sicut opinor. Nam & Apuleius a contrario opimum agnu incuriosum uocauit.
CDΑps apud Antiquos dicebatur res diuina: qfiebat hiberna semcte aut uerna. q6 sane uocabuy
lum ex graeco deducit, apud quos epulav id ge
125쪽
nus δαἰ. dicis. Itam dapatice se acceptos anfiqα/dicebant significates magnifice.& dapaticiu negocium ampla Sc magnifica. ut cuius testimonio Persspe utimur auctor est Sex. Pompeius Festus.
s. DE DAMIO Est apud eundem auctorem Pompeia insi Dastum=fuisse Damium facrificium: quod in operto fiebat in honorem bonae deae. dictum a cotrario q6 minime esset '.ον hoc est publicu. Dea qPipsa Linii. & sacerdos eius appellabatur.
CDENi CALEs feriae coleban cu3 hominis mora tui causa familia purgabatur. νεκρ)ν. n.grsci mororuum dicunt.haec ex Pompeio Festo ad literam.
E DECVRs Io quaim omnino ad sacra pertin re alicui non uidebitur. iii cs fuerit libello huic inserere haud me pigeat. Decursio erat quae fieδbat nonnulas in funere nonnunq extra funus. quando peracto ut ait Liuius) lustrationis saocro exercitus & diui Samitariam duae acies co/currebant ad simulachrum pugnae. Extra fonus arbitror fuit quam Nero indixit teste Suetost nio. In funere uel ob funus eorum militum qui stato die quot annis circa Drusi sepulchrum currebant. ut idem Suetonius tradit.
126쪽
i i ETLrvTAERIA festa suerei qui Iovi Eleutherioi . hoc est Liberatori Graeci statuere trecentis Persiarum millibus cub Mardonio duce: deletis apud Plateas Boeotiae oppidu Sub cytherone ut Strabo testanir.DefoueEleutherio dirimis in libetilo: cui titulus sit de cognominibus deorum. CSupra e Macrobii sententia demonstrauimus Epulas festis diebus ut sacrificia S ludos cotine ri. Sutit aut Epulae cibi uel conuiuia publica quq in Propatulo siue tepli dedicatioe siue in funerea siue in trisipho siue ludos eausa exhibene. Has qa Ioui caeteritq; deis idicebat Epulones uocabane. r ut scribit Festus . viri qde summς auctoritatis Fla/minibus Auguribus uuindecem viris pares. Ini tio tres postea septem fuere . Hinc illud est Iutae.
Quis fercula septe3. Secreto cenauit auus. Etiam
is si alii see' sentiat. Plinius Iunior 6 Mario priscos modo psularis modo Septemvir epulonu insit. ΓLegimus apud Pompeiu festu3rquem patrem antiquitatis merito appellauerim: Equiria suilla ludosi quos Romulus Marti instituit per equor cursum in campo martio. Ouidius bis Equiria Marti exhibitin fuisse canit semel martio: iterum mense aprili.De primis ita Iamo duae noctes re
127쪽
stant demense secundo Marso citus iunctos eurribus urget equos. Ex uero positum p mansit Eq, ria nomen Quc deus i campo perspicit ipse suo. De secundis sic. Altera gramineo spectabis egria campo ine lyberis curius in latus urget aquis.
CFEBRUATA dies expiationis gratia mense frabruario a veteribus instituta.nomine alio Lupolia nominata fueriit. hec & plura Plutarchus in Romuli vita.& nos haud pauciora i Lupcalibri
CFERALI A que sint ato unde dicatur docet ille uoster Pompeius festus ita scribens Feralia diis Manibus sacrata festa a ferendis epulis seu a seoriendis pecudibus appellata. Varro non soluma ferendo sed etiam ab Inseris feralia dici osten/dit referam eius uerba Feralia inm ab Inseris deferendo quod fersit tam epulas ad sepulchrum. quibus ius est sibi paretare. Est autem Parentare parentum manibus iusta hoc est sacrificia praebe .utrumq; ostedit Ouidius ita cocinens in hoonor & tumulis animas placare prnas Paruaq; in
extructas munera ferre pyras. Parva petunt Mastnes.pietas pro diuite grata est Munere. non auistrios styx habet ima deos. Tegula porrectis satis est uallata coronis Et sparst fruges paruam mica salis Inq; mero mollita ceres uiolari; solutae. Η chabeat media testa relicta uia. S mox cunde Sis
128쪽
ratia dieatur scribens ait Hanc quia iusta serui dixere feralia lucenti Vltima platadis Manibus
CFERrAE dies eranti sibus ab opere cessaba . di m cut scribit Festus) a seriedis pecoribus unde
feriare ocium agere. S seriatus ociosus.In q senasu Martialis illud est Nec feriatus ibat ante caro rucam. Item Papinii, qui ait Et musae procul ite feriatae. Feriau auctore Macrobio alie publicae. aliae priuatae. Rursus publicaN aliae conceptiueralle Imperati aerat te nundinae. Statiuae erat uniouersi populi comunes iq certis & pstitutis diebus fiebant qbus pcipue seruans Agonalia: Carmelaoliai Lupercalia. ceptiuaeque quotanniS amastgistratib' uel sacerdotib' pcipiebane in dies cet/tos uel incertos. ut sunt Latinae. Sementinae. Pastganalia. mpitalia. Imperativaeqs Costiles uel praetores pro arbitrio potestatis indiceb1t. Nun/dinae paganoN erant.i.rusticosnqbus conuenirebant negociis propriis uel mercibus pulsuri. Private seriae erant ppriae familiaN ut Claudiae fa miliae seu Iuliae.& si quas quςm familia ex usu celebritatis domesticae obseruabat. Item siliguloNut natalium dierum quae nataliciae dicebant'. &fulguru3 & funerum expiatioes. Item Flaminica quoties tonitrua audiuisset seriata erat donec
deos placassiet. Assirmabant aut pollui ferias si in iis opus aliquod fuerit. Ideo per preconem deo
129쪽
nunciabatur ne quod opus fieret.&praecepti ne/gligens multa bamr. Scaevola iurieconsultus insterrogatus quid feriis agi liceret respodie quod Praetermissism noceret . ut bouem in foveam la/psum potest seriartu die sine piaculo quis extraohere. Tale Maronis illud Quippe et festis quaradam exercere diebus Fas & iura sinunt. riuos des cere nulla Religio uetuit. Segeti praetendere septem Insidias auibus moliri: incedere vepres. Balantum p gregem fluuio mersere salubri. u/rra Iudeou superstitionem quibus septima quNi fuit lux Ignava.& partem uite non attigit.ullanti Sicut ait Iuvenalis. Fatui res serias agere Saturni die nefas putat. utp Sabbata Vespasiano irrulae cum arma noluerint capere urbem amiserint.
FAVNALIA dies erat Fauni festus. iis nonis DNcembribus agebatur teste oratio qui ait Faune nympha N fugietium amator. Per meos fines &aprica rura Lenis incedas abeasq; paruis Aequus alumnis Si tener pleno cadit haedus anno Larga nec desilit Veneris sodali Uina craterae. Ves ara multo Fumat odore. Ludit herboso pecus Omne campo Cu tibi nonae redeut decebres Festus in pratis uacat ociosus Cil boue Pardus. & reliqua.
CFONTANALI A a fonte quod iis dies feriae eius ab eo tum insontes coronas iaciunt: & puteos
130쪽
coronant. Si nescis cuia sint. Varronis uerba hec dine non te fugiat. Iis ea subiiciantur quς Festiis. Fontanalia inquit fontium sacra. Vnde & Rome
C FORNACALt A teste Plinio feriae fuerunt institutae a Numa Pompilio torrendi farris gratia. Nomen eis a pornace pistrinensi ad q ut Festus ait sacrificium fieri solebat. Ouidius a Fornace dea fornacalia dicta esse demonstrat dum ait Facta dea est Fornax laeti Fornace coloni Orant ut frages temperet illa suas. Curio legitimis tunc for Dacalia uerbis Maximus indixit . nec stata sacra facit. Sed hic non stata qus tantum indiceretur. Alibi stata fornacalia uocat insiens Sola pri' furnis torrebat farra coloni Et fornicati sunt Stata sacra deae. Fiebat aut. XV. Kalen. Martii. ut Oui. docet ipse.hac deam S eius sacra Lactatius illvo dens ait.Quis no rideat Fornace dea3 uel potius doctos viros celebradis fornacalibus operari e
CFOROrcini A sacra q serint ide Varro et Festus docet. Varro side sic Fordicidia inqt a fordis bobus.bos forda q fert i uetre q6 ea die publice im: molane boues p gnates i euriis .Fest' ita. Fordiciis diis boues foruacii.grauids immolabans dicte a foetu. OuLqq; ide scribit q6 Varro docens sacra. a Numa Pompilio instituta. xvii. Kalen. Maias.